III SAB/Gd 36/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alina Dominiak po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. B. na bezczynność i przewlekłość postępowania Rady Gminy Redzikowo w przedmiocie rozpoznania skargi na działanie Prezesa Zarządu Zakładu Gospodarki Komunalnej w J. Sp. z o.o. z siedzibą w J. postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącemu T. B. ze Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku uiszczony wpis od skargi w kwocie 100 (sto) złotych.

T. B. (dalej: "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynności i przewlekłość postępowania prowadzonego przez Radę Gminy Redzikowo (dalej: "organ") w sprawie rozpoznania skargi na działanie Prezesa Zarządu Zakładu Gospodarki Komunalnej w J. Sp. z o.o. z siedzibą w J. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że merytoryczne rozpoznanie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku jednej z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do jej odrzucenia. Rozpoznając niniejszą sprawę w kontekście powyższych przesłanek Sąd uznał, że skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. W myśl art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie – Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy – Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie – Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy – Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają również w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 2a i 3 p.p.s.a.). Z powyższego wynika, że wniesienie skargi na bezczynność organu, czy przewlekłe prowadzenie postępowania jest dopuszczalne tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie do sądu administracyjnego decyzji, postanowienia lub innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, a bezczynność organu zachodzi wówczas, gdy w ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie i pomimo ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie stosownego aktu albo nie podjął odpowiedniej czynności. Wniesiona skarga dotyczy bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania organu jednostki samorządu terytorialnego w rozpoznaniu skargi na działanie gminnej jednostki budżetowej - Zakładu Gospodarki Komunalnej w J. Sp. z o.o. z siedzibą w J. Skargi na działania gminnych jednostek organizacyjnych rozpatrywane są przez radę gminy (art. 18b ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, t.j. Dz. U z 2025 r. poz. 1153 ze zm.) w trybie postępowania skargowego uregulowanego w Dziale VIII Kodeksu postępowania administracyjnego, zatytułowanym "Skargi i wnioski". Przedmiotem takiej skargi, zgodnie z art. 227 k.p.a., może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe ograny albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Kodeks postępowania administracyjnego nie narzuca organom formy, w jakiej może nastąpić załatwienia skargi złożonej w opisywanym trybie. Stanowi jednak, że sprawa ma być załatwiona bez zbędnej zwłoki, a skarżącego zawiadamia się o sposobie załatwienia skargi (art. 237 k.p.a.). Oznacza to, że podejmowane w trybie 237 k.p.a. zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi nie przybiera żadnej z prawnych form działania organu administracji publicznej, podlegających kontroli sądu administracyjnego (nawet jeśli zawiadomienie o załatwieniu skargi w trybie postępowania skargowego wyrażone zostanie w formie uchwały). W postępowaniu uregulowanym przepisami działu VIII k.p.a. nie rozstrzyga się bowiem sprawy administracyjnej, a jedynie informuje o sposobie załatwienia skargi. Zatem czynności podejmowane w tym trybie przez organy administracji samorządowej nie są rozstrzygnięciami, o których mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a. Określony w tym przepisie katalog aktów lub czynności organów administracji, podlegających zaskarżeniu do sądu administracyjnego, wyklucza możliwość dokonywania kontroli przez ten sąd skarg powszechnych, składanych w trybie art. 227 k.p.a. W sprawach skarg i wniosków (Dział VIII k.p.a.) nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego, co wynika z brzmienia art. 3 § 2 p.p.s.a. (por. postanowienia NSA: z dnia 14 października 2016 r., sygn. akt I OSK 2091/16, z dnia 20 listopada 2013 r., sygn. akt II OSK 2783/13; z dnia 1 marca 2010 r., sygn. akt II OSK 478/09, z dnia 25 lutego 2009 r., sygn. akt II OSK 241/09, CBOSA). Tożsame stanowisko prezentowane jest również w doktrynie, że zawiadomienie o załatwieniu skargi nie daje podstaw do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na jego niezgodność z prawem. Ta kategoria czynności różnego rodzaju organów państwowych i organizacji społecznych nie mieści się w wyliczeniu aktów zaskarżalnych do sądu administracyjnego (zob. B. Adamiak, J. Borkowski, Komentarzu do Kodeksu postępowania administracyjnego, wyd. 8, Warszawa 2006, s. 856). W konsekwencji kontroli sądów administracyjnych nie została poddana bezczynność organów władzy publicznej w przedmiocie rozpatrzenia skarg i wniosków obywateli do organów jednostek samorządu terytorialnego składanych w trybie Działu VIII k.p.a. Tym samym, zaskarżona bezczynność i przewlekłość postępowania Rady Gminy Redzikowo nie mieści się w katalogu aktów prawnych i czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Brak jest również przepisów szczególnych przewidujących kontrolę sądów administracyjnych w tym zakresie. Zatem wniesiona skarga, jako niepodlegająca jurysdykcji sądów administracyjnych, nie może być przedmiotem oceny przez sąd administracyjny i podlega odrzuceniu. Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., skargę odrzucił (punkt 1 postanowienia). O zwrocie wpisu Sąd orzekł w punkcie 2 postanowienia, na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego.