III SAB/Gd 128/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alina Dominiak, Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Sudoł (sprawozdawca), Asesor sądowy WSA Maja Pietrasik, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 18 czerwca 2026 r. sprawy ze skargi A. P. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Pomorskiego w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy 1. zobowiązuje Wojewodę Pomorskiego do dokonania czynności w sprawie udzielenia A. P. zezwolenia na pobyt czasowy w terminie 30 dni od daty otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że Wojewoda Pomorski dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, które miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałej części; 5. zasądza od Wojewody Pomorskiego na rzecz skarżącej A. P. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wpłynęła, wniesiona przez A. P. – obywatelkę Kolumbii, skarga na bezczynność i przewlekłość postępowania Wojewody Pomorskiego w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy. W skardze zawarto wniosek o: zobowiązanie Wojewody Pomorskiego do wydania decyzji w określony terminie; stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynność i przewlekłości postępowania; stwierdzenie, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; zasądzenie od organu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; powoływanej dalej jako: "p.p.s.a."). W uzasadnieniu skargi podniesiono, że skarżąca złożyła, za pośrednictwem Poczty Polskiej (przesyłka polecona nr [...], data nadania: 16 grudnia 2024 r., data odbioru przez organ: 17 grudnia 2024 r.) do Pomorskiego Urzędu Wojewódzkiego Oddział Zamiejscowy w Słupsku wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy. Pomimo złożenia prawidłowo wypełnionego wniosku, do dnia sporządzenia skargi, Wojewoda Pomorski nie tylko nie wydał w sprawie decyzji, ale nie nadał postępowaniu znaku sprawy, ani też nie udzielił skarżącej dostępu do konta w Portalu Klienta poprzez wskazanie nazwy użytkownika i hasła celem umożliwienia bieżącej weryfikacji etapu postępowania. Podejmowane ze strony skarżącej próby uzyskania jakichkolwiek informacji pozostały bez odpowiedzi. Wobec braku uzyskania jakiejkolwiek odpowiedzi, czy kontaktu ze strony organu, w tym także ustosunkowania się do ponaglenia, obawiając się co do stanu postępowania jakie winno zostać wszczęte przez organ z wniosku nadanym 16 grudnia 2024 r., skarżąca złożyła ponownie formularz z wnioskiem o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy. Ponowne złożenie wniosku miało wyłącznie na celu przyśpieszenie trwającego postępowania, nie zaś zainicjonowane kolejnego. Niemniej jednak, w wyniku złożonego formularza, skarżąca otrzymała dane do Portalu Klienta, w którym jako data złożenia wniosku widnieje 14 listopada 2025 r. (data ponownego złożenia formularza). Ze względu na powyższe, mając na uwadze wszelkie okoliczności sprawy, datą zainicjonowana przez skarżącą postępowania winno być 16 grudnia 2024 r. (data nadania wniosku). Nie ma żadnego uzasadnienia dla przyjęcia, tak jak zrobił to organ, przyjęcia daty 14 listopada 2025 r. (daty złożenia drugiego wniosku). Wskazano, że bezczynność organu doprowadziła do ryzyka niestabilności pobytu skarżącej w Polsce, wobec braku posiadania w dokumencie podróży stempli Wojewody w rozumieniu art. 108 ustawy o cudzoziemcach, potwierdzających legalny pobyt skarżącej na terytorium RP. A także niestabilności w zatrudnieniu skarżącej, wobec braku możliwości przedłożenia aktualnemu pracodawcy decyzji o zezwoleniu na pobyt na terytorium Polski, czy chociażby wskazania na aktualny status sprawy. Bezczynność organu powoduje również brak możliwości podróżowania skarżącej poza granice RP. Zaznaczono, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, że rozwiązanie ustawowe zawarte w art. 100d ust. 1-4 ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (t.j.: Dz. U. z 2025 r. poz. 337 ze zm.; dalej powoływana jako: "ustawa pomocowa"), w brzmieniu nadanym ostatnią nowelizacją, jest nie do pogodzenia z konstytucyjną zasadą prawa do sądu. Wojewoda Pomorski, odpowiadając na skargę, wniósł o jej odrzucenie. Uzasadniając wniosek organ podniósł, że skarżąca w dniu 16 grudnia 2024 r. nadała pocztą przesyłkę poleconą o numerze [...] zawierającą: załącznik nr 1 od wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, potwierdzenie uiszczenia opłaty skarbowej za wydanie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, potwierdzenie uiszczenia opłaty administracyjnej za wydanie karty pobytu, 2 fotografie biometryczne, niepoświadczone za zgodność z oryginałem kserokopie: umowy o pracę, informacji o warunkach zatrudnienia, tłumaczenia umowy na język hiszpański (2 szt.), zakresu obowiązków, powiadomienia o nadaniu numeru PESEL, paszportu skarżącej, informacji starosty, zgłoszenia danych skarżącej do ubezpieczenia zdrowotnego (2 egz). Przesyłkę doręczono organowi w dniu 17 grudnia 2024 r. Następnie organ otrzymał w dniu 18 kwietnia 2025 r. kserokopię umowy o pracę i informację o warunkach zatrudnienia, w dniu 18 lipca 2025 r. prośbę o ponowne wezwanie na odciski palców, w dniu 25 sierpnia 2025 r. wniosek o udzielenie informacji w przedmiocie postępowania oraz poinformowanie o aktualnym adresie zamieszkania, a w dniu 6 października 2025 r. ponaglenie. W dniu 9 października 2025 r. organ przesłał do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców wszystkie ww. dokumenty, informując, że nie prowadzi wobec skarżącej żadnego postępowania administracyjnego, bowiem nie złożyła wniosku o udzielenie jej zezwolenia. Odpis pisma został skierowany do skarżącej. W dniu 14 listopada 2025 r. skarżąca przesłała do organu, za pośrednictwem poczty, wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, który nie zawierał podpisu. W dniu 3 grudnia 2025 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców zawiadomił skarżącą, że ponaglenie jest niezasadne, ponieważ przed jego wpływem nie został złożony wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt w określonej przez nią dacie. Mając na uwadze powyższe, organ stanął na stanowisku, że skarżąca złożyła wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy dopiero w dniu 14 listopada 2025 r., tj. przed złożeniem wniosku w sprawie. Organ wskazał przy tym, że skarżąca, na dzień wniesienia skargi, nie dopełniła obowiązku osobistego złożenia wniosku, o którym mowa w art. 105 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, a wniosek z 14 listopada 2025 r. zawiera braki formalne (brak fotografii, brak podpisu pod wnioskiem, nieuzupełnione rubryki w formularzu wniosku, nie okazano paszportu, nie dołączono załącznika nr 1 do wniosku). Zatem, mając na uwadze treść art. 112a ust. 1-2 ustawy o cudzoziemcach, 60 dniowy bieg terminu na rozpoznanie wniosku skarżącej jeszcze się nie rozpoczął. W piśmie procesowym, stanowiącym replikę skarżącej na odpowiedź organu na jej skargę, podniesiono, że wbrew twierdzeniu Wojewody Pomorskiego, wraz z korespondencją nadaną w dniu 16 grudnia 2024 r. (zawierającą wszelkie wymagane dokumenty konieczne do uzyskania zezwolenia na pobyt czasowy ze względu na pracę), skarżąca złożyła wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, wypełniony i podpisany na urzędowym formularzu. Przesyłanie bowiem samej dokumentacji, w tym chociażby załącznika nr 1 ze strony pracodawcy, 2 fotografii biometrycznych, umowy o pracę, potwierdzenie dokonania opłaty, bez samego wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt, przeczyłoby logice i rozsądnemu rozumowaniu. Skoro bowiem skarżąca była w stanie skompletować pełną dokumentację konieczną do wszczęcia postępowania, w tym uiściła należną przepisami opłatę, byłoby nielogicznym brak złożenia przeze nią samego wniosku, powszechnie dostępnego chociażby w Internecie. Nawet przyjmując, czemu skarżąca całkowicie zaprzecza, brak złożenia do korespondencji nadanej do Wojewody w dniu 16 grudnia 2024 r. wniosku złożonego na urzędowym formularzu, w takim wypadku organ, zgodnie z art. 64 § 2 k.p.a., powinien wezwać skarżącą do usunięcia braków wniosku w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dni, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Tylko uprzednie wystosowanie przez organ stosownego wezwania do usunięcia braków, do których należałoby zaliczyć m.in. brak wniesienia wniosku na stosownym urzędowym formularzu, mogłoby usprawiedliwiać brak wszczęcia przez organ postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany wskazanymi przez stronę skarżącą zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W pierwszej kolejności wskazać należy, że warunkiem dopuszczalności skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego jest, jak to wynika z przepisu art. 52 § 1 p.p.s.a., wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed właściwym organem administracji publicznej, przy czym dotyczy to także skargi na bezczynność organu i przewlekłe prowadzenie postępowania, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. Przepis art. 53 § 2b p.p.s.a. wskazuje, że skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. W rozpoznawanej sprawie skarżąca niewątpliwie wypełniła wymóg określony w art. 53 § 2b p.p.s.a., ponaglenie zostało bowiem wniesione w dniu 6 października 2026 r. (data wpływu do organu). Niezależnie od powyższego, należało rozważyć kwestię zastosowania w stosunku do skarżącej przepisów ustawy z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa. Ustawa pomocowa weszła w życie w zasadniczej części w dniu 12 marca 2022 r. z mocą obowiązującą od dnia 24 lutego 2022 r. (art. 116 ustawy). Następnie na mocy art. 1 pkt 44 ustawy z dnia 8 kwietnia 2022 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2022 r., poz. 830 - powoływana w dalszej części uzasadnienia jako: "ustawa zmieniająca"), wprowadzono do ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy art. 100c, który stanowi, że: 1. W okresie do dnia 31 grudnia 2022 r. bieg terminów na załatwienie spraw dotyczących: 1) udzielenia cudzoziemcowi: a) zezwolenia na pobyt czasowy, b) zezwolenia na pobyt stały, c) zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej, 2) zmiany: a) zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, b) zezwolenia na pobyt czasowy w celu wykonywania pracy w zawodzie wymagającym wysokich kwalifikacji; 3) cofnięcia cudzoziemcowi: a) zezwolenia na pobyt czasowy, b) zezwolenia na pobyt stały, c) zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej - w postępowaniach prowadzonych przez wojewodę nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. 2. Czynności dokonane w okresie, o którym mowa w ust. 1, w postępowaniach w sprawach, o których mowa w ust. 1, są skuteczne. 3. W okresie, o którym mowa w ust. 1: 1) przepisów o bezczynności organu oraz o obowiązku organu prowadzącego postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, do powiadamiania strony lub uczestnika postępowania o niezałatwieniu sprawy w terminie nie stosuje się; 2) organowi prowadzącemu postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, nie wymierza się grzywny ani nie zasądza się od niego sum pieniężnych na rzecz skarżących za niewydanie rozstrzygnięć w terminach określonych przepisami prawa. 4. Zaprzestanie czynności przez organ prowadzący postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, lub ich dokonywanie z opóźnieniem, w okresie, o którym mowa w ust. 1, nie może być podstawą wywodzenia środków prawnych dotyczących bezczynności, przewlekłości lub naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki. Analogiczne rozwiązanie na dalszy okres do dnia 24 sierpnia 2023 r. przewidywała norma art. 100d ustawy pomocowej, wprowadzona ustawą z dnia 13 stycznia 2023 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023 r., poz. 185), a konkretnie przez art. 1 pkt 32 tej ustawy, który wszedł w życie z mocą wsteczną z dniem 1 stycznia 2023 r. Przepis art. 100d ustawy o pomocy był parokrotnie nowelizowany; na dzień wydania niniejszego wyroku art. 100d ustawy pomocowej określał przywołany okres "do dnia 4 marca 2027 r." (art. 17 pkt 50 ustawy z dnia 23 stycznia 2026 r.; Dz. U. 2026 r. poz. 203 - zmieniającej niniejszą ustawę z dniem 5 marca 2026 r.). W tym miejscu należy wskazać, że Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku znane jest stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaprezentowane między innymi w wyroku z dnia 13 lutego 2024 r. sygn. akt II OSK 2362/23, na który powoływał się organ w uzasadnieniu odpowiedzi na skargę. Należy jednak zauważyć, że w późniejszym wyroku z dnia 19 maja 2025 r. w sprawie o sygn. akt II OSK 2926/24, Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę na epizodyczny (czasowy) charakter regulacji art. 100c i art. 100d ustawy pomocowej, których wprowadzenie do ustawy spowodowane było kryzysem migracyjnym, związanym z rozpoczęciem przez Rosję działań zbrojnych na terytorium Ukrainy, a zatem sytuacją nadzwyczajną. NSA stwierdził, że ponad dwuletni okres – od 15 kwietnia 2022 r. do 30 czerwca 2024 r. – należało uznać za wystarczający do zapewnienia przez państwo (administrację rządową) rozwiązań pozwalających na terminową obsługę wniosków pobytowych. W powołanym wyroku Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że dopiero po czwartym przedłużeniu obowiązywania art. 100d ustawy pomocowej, tj. po dniu 30 czerwca 2024 r., zachodzi sprzeczność tej regulacji z konstytucyjną zasadą prawa do sądu, w związku z czym nie powinna być ona stosowana. Stanowisko to zostało podzielone w kolejnych wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego, np. z dnia 28 sierpnia 2025 r., sygn. akt II OSK 3109/24; z dnia 5 sierpnia 2025 r., sygn. akt II OSK 2743/24; z dnia 3 lipca 2025 r., sygn. akt II OSK 2695/24; z dnia 12 czerwca 2025 r., sygn. akt II OSK 2942/24 i jest ono już utrwalone w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. W uzasadnieniu wyroku z dnia 16 października 2025 r., sygn. akt II OSK 49/25, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że "(...) w orzecznictwie uznano, że przedłużenie obowiązywania art. 100d u.o.p. na okres po 30 czerwca 2024 r., nie miało już uzasadnienia w konstytucyjnej, traktatowej oraz konwencyjnej przesłance konieczności ograniczenia prawa do sądu w sprawie bezczynności lub przewlekłości postępowania (zob. np. wyroki NSA z dnia 19 maja 2025 r., sygn. akt II OSK 2921/24, z dnia 3 lipca 2025 r. sygn. akt II OSK 3117/24, z dnia 5 sierpnia 2025 r. sygn. akt II OSK 3111/24 oraz II OSK 2743, z dnia 25 sierpnia 2025 r. sygn. akt II OSK 3109/24). Innymi słowy, przedłużenie na mocy art. 1 pkt 3 ustawy z 15 maja 2024 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2024 r. poz. 854) nastąpiło z oczywistym naruszeniem zasady proporcjonalności, a tym samym z oczywistym naruszeniem m.in. art. 45 ust. 1 w zw. art. 31 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 47 w zw. z art. 52 ust. 1 KPP. Tym samym, oceny bezczynności albo przewlekłości w sprawach, o których mowa w art. 100d ust. 1 u.o.p., należy dokonywać z uwzględnieniem zdarzeń zaistniałych od 1 lipca 2024 r." Regulacje zawarte w art. 100c i art. 100d ustawy pomocowej budzą także wątpliwości co do ich zgodności z prawem unijnym (dyrektywami Parlamentu Europejskiego i Rady) mającymi na celu zapobieganie opieszałości administracji publicznej w sprawach cudzoziemców, Kartą Praw Podstawowych Unii Europejskiej (Dz. U. UE. C. z 2007 r. Nr 303, s. 1 i nast., ze zm.) oraz Europejską Konwencją o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, sporządzoną w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. (Dz. U. z 1993 r. Nr 61 poz. 284 ze zm.), które dostrzegł Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach i postanowieniem z dnia 2 kwietnia 2025 r., sygn. akt II SAB/Gl 19/25, skierował do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej pytanie prejudycjalne dotyczące wykładni przepisów prawa unijnego. Sąd ten wniósł o stwierdzenie, że: 1. Długotrwałe i kilkukrotnie wydłużane przez prawodawcę krajowego wyłączenie z przyczyn organizacyjnych lub ekonomicznych prawa cudzoziemców – obywateli państw trzecich do złożenia skutecznego środka przeciwdziałania opieszałości organów administracji publicznej (ponaglenia, skargi na bezczynność lub przewlekłość) sprzeciwia się traktatowym zasadom państwa prawnego i poszanowania praw człowieka (art. 2 i 6 ust. 3 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (wersja skonsolidowana Dz. U. C 202 z 7 czerwca 2016 r., s. 47 i nast. – dalej: TFUE), proporcjonalności (art. 52 ust. 1 w zw. z art. 51 ust. 1 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej; Dz. U. UE. C. z 2007 r. Nr 303, s. 1 i nast., z późn. zm. – dalej: KPP) w zw. z art. 6 ust. 1 TUE), pierwszeństwa prawa unijnego i jego efektywności (art. 4 ust. 3 TUE) oraz "prawa do dobrej administracji" (traktowanego jako zasada Unii Europejskiej, wyrażonego w art. 41 ust. 1-4 KPP w zw. z art. 51 ust. 1 KPP w zw. z art. 6 ust. 1 TUE oraz w orzecznictwie TSUE); 2. Długotrwałe i kilkukrotnie przedłużane wyłączenie w prawie krajowym możliwości złożenia przez cudzoziemców - obywateli państw trzecich skutecznego środka prawnego przeciwdziałającego opieszałości organów publicznych oraz wykluczenie możliwości zasądzenia przez krajowy sąd administracyjny adekwatnej sumy pieniężnej, stanowiącej zadośćuczynienie za naruszenie prawa do działania przez organy bez zbędnej zwłoki i wykluczenie możliwości nakazania wydania aktu administracyjnego w wyznaczonym przez sąd terminie, należy interpretować jako: a) niespełniające wymogów interesu ogólnego oraz nadmiernie ograniczające sferę praw podstawowych Unii Europejskiej (art. 2 TUE; art. 6 ust. 1 i 3 TUE w zw. z art. 52 ust. 1 - 3 KPP); b) dyskryminujące cudzoziemców – obywateli państw trzecich (art. 2 TUE, art. 10 i 18 TFUE, art. 20 oraz 21 ust. 1 i 2 KPP); c) uchybiające zasadzie sprawiedliwości (art. 2 TUE) oraz d) utrudniające realny, skuteczny dostęp do wymiaru sprawiedliwości (art. 2 TUE, art. 67 ust. 4 TFUE, art. 47 w zw. z art. 51 ust. 1 KPP). Konkludując, uznanie, że przedłużenie po dniu 30 czerwca 2024 r. mocy obowiązującej ograniczeń przewidzianych w art. 100d ustawy pomocowej jest sprzeczne z Konstytucją, powoduje konieczność merytorycznego rozpoznania sprawy. Pojęcie "bezczynności" należy rozumieć jako niewydanie w terminie decyzji lub postanowienia (względnie aktu lub czynności wskazanych w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.). Chodzi o przekroczenie terminu określonego na podstawie art. 35 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2025 r. poz. 1691; powoływanej dalej jako: "k.p.a.") lub wynikającego z przepisów szczególnych (do których odsyła art. 35 § 4 k.p.a.), względnie terminu przedłużonego zgodnie z art. 36 k.p.a. Pojęcie "bezczynności" w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 i 9 oraz art. 149 p.p.s.a. sprowadza się do badania kwestii ewentualnego naruszenia terminowości działania organów administracyjnych – niezałatwienia sprawy w terminie. Potwierdza to definicja legalna bezczynności, zgodnie z którą stan ten zachodzi, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a.). Z kolei z art. 37 §1 pkt 2 k.p.a. wynika, że przewlekłość ma miejsce, gdy postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy. W orzecznictwie wskazuje się, że przewlekłe prowadzenie postępowania występuje, gdy organ nie podejmuje żadnych czynności lub podejmuje nieefektywne działania, jak również wówczas, gdy między poszczególnymi czynnościami organu występują nieusprawiedliwione okresy przerw, które w sumie prowadzą do znaczącego i nieakceptowalnego, z punktu widzenia zasad ekonomiki procesowej, wydłużenia czasu trwania postępowania. Warto w tym miejscu wskazać na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, z którego wynika, że o przewlekłym prowadzeniu postępowania można mówić także wtedy, gdy organ nie przekroczył jeszcze terminu do wydania decyzji ( zob. wyrok NSA z dnia 10 września 2025 r., sygn. akt II OSK 673/25). Zgodnie z art. 35 § 1 k.p.a. załatwienie sprawy wymagającej przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 k.p.a.). Terminy te mogą być modyfikowane przez przepisy szczególne (art. 35 § 4 k.p.a.). Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (t.j.: Dz. U. z 2025 r. poz. 1079 ze zm.; zwana dalej jako: "u.o.c.") zawiera przepisy określające czas, w jakim decyzja w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy powinna być wydana. Przepisy regulujące tę materię stanowią lex specialis w stosunku do ogólnych uregulowań k.p.a. Stosownie do art. 112a ust. 1 u.o.c. decyzję w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy wydaje się w terminie 60 dni. Termin ten biegnie od dnia, w którym nastąpiło ostatnie z następujących zdarzeń: 1) cudzoziemiec złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy osobiście lub nastąpiło jego osobiste stawiennictwo w urzędzie wojewódzkim po złożeniu tego wniosku, chyba że wobec cudzoziemca nie stosuje się wymogu osobistego stawiennictwa, lub 2) cudzoziemiec złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, który nie zawiera braków formalnych lub zostały one uzupełnione, lub 3) cudzoziemiec przedłożył dokumenty, o których mowa w art. 106 ust. 2 pkt 2, lub wyznaczony przez wojewodę termin, o którym mowa w art. 106 ust. 2a, upłynął bezskutecznie (ust. 2). Mając na uwadze powyższe, kluczowe dla rozpoznania niniejszej sprawy jest wyjaśnienie, czy i kiedy organ otrzymał wniosek skarżącej o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy. Skarżąca stoi bowiem na stanowisku, że wniosek został wysłany do Pomorskiego Urzędu Wojewódzkiego Oddział Zamiejscowy w Słupsku w dniu 16 grudnia 2024 r. (przesyłka polecona nr [...]) wraz z szeregiem dokumentów mających wykazać zgodność oświadczeń i danych zawartych we wniosku oraz spełnienie przesłanek udzielenia zezwolenia. Organ nie neguje, że w dniu 17 grudnia 2024 r. wpłynęła do niego przesyłka pocztowa, która zawierała przedmiotowe dokumenty, twierdzi jednak, że w przesyłce tej nie znajdował się wniosek skarżącej o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy. Zdaniem organu, wniosek został przez skarżącą złożony dopiero w dniu 14 listopada 2025 r. (data stempla pocztowego). Dokonując zestawienia argumentacji zawartej w skardze, w odpowiedzi na skargę oraz replice, z treścią przedstawionych przez organ akt sprawy, Sąd uznał że należy przychylić się do stanowiska skarżącej. Brak bowiem jakiejkolwiek reakcji organu, w związku z wpływem do niego w dniu 17 grudnia 2024 r. dokumentów, przemawia za złożeniem wniosku. Sąd zwrócił w tym zakresie uwagę na lakoniczną argumentację organu, który poprzestał na stwierdzeniu, że wniosek skarżącej nie wpłynął do niego we wskazanej przez nią dacie. Z przedłożonych akt sprawy, ani z uzasadnienia odpowiedzi na skargę, nie wynika, aby doszło do weryfikacji przez organ twierdzeń skarżącej, co do daty złożenia wniosku. Nie wynika także aby organ podjął jakichkolwiek czynności mające wyjaśnić przedmiotową kwestię. Organ wbrew ciążącemu na nim obowiązkowi zachował się biernie. Organ nie poczynił żadnych ustaleń w tym zakresie, nie zweryfikował nawet np. możliwości wadliwego dołączenia wniosku skarżącej do innej sprawy. Natomiast dokumentacja znajdująca się w aktach sprawy potwierdza, iż we wskazanej przez skarżącą dacie, tj. w dniu 16 grudnia 2024 r., skarżąca nadała pocztą przesyłkę poleconą o numerze [...] zawierającą przynajmniej: załącznik nr 1 od wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, potwierdzenie uiszczenia opłaty skarbowej za wydanie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę (data wpłaty: 12 grudnia 2024 r.), potwierdzenie uiszczenia opłaty administracyjnej za wydanie karty pobytu (data wpłaty: 12 grudnia 2024 r.), 2 fotografie, kserokopię umowy o pracę na czas określony wraz z tłumaczeniem na język hiszpański, kserokopię informacji o warunkach zatrudnienia, kserokopię zakresu obowiązków, kserokopię powiadomienia o nadaniu numeru PESEL, kserokopię paszportu, kserokopię informacji starosty na temat możliwości zaspokojenia potrzeb kadrowych podmiotu powierzającego wykonywanie pracy cudzoziemcowi, kserokopię zgłoszenia do ubezpieczenia zdrowotnego. Przesyłkę doręczono organowi w dniu 17 grudnia 2024 r. Nie można również wykluczyć, że przez omyłkę organu mogło dojść do nieprawidłowości przy ewidencjonowaniu wniosku skarżącej. Zwrócić przy tym należy uwagę, że dokumenty, które wpłynęły do organu w dniu 17 grudnia 2024 r. są dokumentami, które są niezbędne do uzyskania przez cudzoziemca zezwolenia na pobyt czasowy ze względu na wykonywanie pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Trudno zatem nie dać wiary twierdzeniom skarżącej, że razem z tymi dokumentami nie złożyła spornego wniosku. Tym bardziej, że jak wynika z akt sprawy, skarżąca w piśmie z dnia 18 lipca 2025 r. prosiła o wyznaczenie terminu na odciski palców powołując się na "złożenie wniosku" 17 grudnia 2024 r. Podobnie w piśmie z dnia 25 sierpnia 2025 r. domagającym się udzielenia informacji w przedmiocie postępowania, wskazała na fakt złożenia wniosku oraz na nr przesyłki pocztowej i datę jej nadania (vide: - k. 53 i - k. 55 akt admin. sprawy). Zważywszy, że gdyby faktycznie do organu wpłynęły tylko te dokumenty bez wniosku, organ powinien, kierując się zasadą wyrażoną w art. 9 k.p.a. (zasadę informowania), poinformować skarżącą, o braku stosownego wniosku. W aktach sprawy brak jest jakiejkolwiek adnotacji, że organ - po otrzymaniu przesyłki od skarżącej - wystosował do niej taką informację lub wzywał o wyjaśnienia w tym zakresie. Dopiero w piśmie datowanym na dzień 9 października 2025 r., przekazującym ponaglenie skarżącej do Urzędu do Spraw Cudzoziemców, organ wskazał, że wniosek skarżącej o udzielenie zezwolenia na pobyt "nigdy nie wpłynął". Przez prawie 10 miesięcy organ nie "zauważył", że dysponuje przesłanymi przez skarżącą dokumentami mającymi wykazać spełnienie przez nią przesłanek udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy, bez wniosku. Nie może jednocześnie ujść uwadze, że na prośbie z dnia 18 lipca 2025 r. o ponowne wezwanie na odciski palców, widnieje ręczna adnotacja dokonana ołówkiem "Nie znalazłam", "Brak wniosku" (vide: - k. 54 akt admin. sprawy). Dokonując analizy zarzutów postawionych w skardze, w kontekście powyższych ustaleń, Sąd uznał, że w istocie skarga wniesiona przez skarżącą dotyczy przewlekłości, a nie bezczynności Wojewody Pomorskiego i dokonał oceny, czy Wojewoda Pomorski dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania. Ocena ta doprowadziła Sąd do przekonania, że organ nie podejmując czynności w sprawie udzielenia skarżącej zezwolenia na pobyt czasowy dopuścił się zarzucanej mu przewlekłości. Sąd uwzględnił przy tym, że termin 60 dni, o którym mowa w art. 112a ust. 1 u.o.c., nie mógł zacząć biegu w dniu wniesienia przez skarżącą skargi i nie minął jeszcze w dniu wydania wyroku. Nie oznacza to jednak, że w świetle dokonanych rozważań, sposób procedowania sprawy przez organ był prawidłowy. Art. 112a ust. 1 u.o.c. dotyczy jedynie terminu, w jakim wydaje się decyzję w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy. Przepisy ustawy o cudzoziemcach nie zwalniają organu od obowiązku przestrzegania ogólnej zasady postępowania administracyjnego, jaką jest zasada szybkości postępowania, nakazującej organowi wnikliwe i szybkie działanie w sprawie przy wykorzystaniu możliwie najprostszych środków prowadzących do jej załatwienia (art. 12 § 1 k.p.a.). Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zobowiązał Wojewodę Pomorskiego do dokonania czynności w sprawie udzielenia skarżącej zezwolenia na pobyt czasowy w terminie 30 dni od daty otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi. Innymi słowy, do podjęcia przez organ działań mających na celu nadania sprawie biegu. Z tych samych względów Sąd, w oparciu o art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a., stwierdził, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, przy czym - w oparciu o art. 149 § 1a p.p.s.a. - Sąd stwierdził, że przewlekłość miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Wobec braku aktywności po stronie organu, a jednocześnie znacznego upływu czasu od momentu złożenia przez skarżącą dokumentów, zdaniem Sądu, należało przyjąć, że zwłoka organu jest znaczna, a jednocześnie w żaden sposób nieuzasadniona i niedająca się pogodzić z regułami demokratycznego państwa prawa. Sąd, natomiast na podstawie art.151 p.p.s.a., oddalił skargę w części dotyczącej przyznania skarżącej sumy pieniężnej. Zaznaczyć należy, że w przepisie 149 § 2 p.p.s.a. ustawodawca określił, że sąd w przypadku, o którym mowa w § 1, może wymierzyć organowi grzywnę lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną. Możliwość, nie zaś obowiązek przyznania stronie skarżącej sumy pieniężnej dotyczy zatem zarówno przypadku uznania, że przewlekłość organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, jak i uznania, że przewlekłość organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Zatem przyznanie sumy pieniężnej jak i wymierzenie grzywny pozostawiono uznaniu sądu. Dodać należy, że suma pieniężna nie jest odszkodowaniem za konkretne straty materialne, lecz stanowi rodzaj zadośćuczynienia. W rozpoznawanej sprawie skarżąca nie podała żadnych konkretnych okoliczności wskazujących na fakt poniesienia przez nią uszczerbku, straty czy krzywdy, które są wynikiem przewlekłości organu, a które wymagałyby zrekompensowania przez przyznanie wnioskowanej kwoty. Uzasadnienie wniosku skarżącej o przyznanie sumy pieniężnej jest bardzo ogólnikowe. Natomiast, w orzecznictwie prezentowane jest stanowisko, w świetle którego wniosek o przyznanie sumy pieniężnej winien zawierać uzasadnienie, w którym strona skarżąca, domagająca się przyznania sumy pieniężnej, powinna wskazać na zakres uszczerbku, straty lub krzywdy. Aktywność sądu jest w takim przypadku uwarunkowana przede wszystkim wskazaną przez stronę skarżącą argumentacją (zob. wyrok NSA z dnia 29 kwietnia 2020 r., sygn. akt I OSK 3094/19). O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 w zw. z art. 210 § 2 p.p.s.a. Na zasądzoną od Wojewody Pomorskiego na rzecz skarżącej kwotę składa się wpis sądowy od skargi w wysokości 100 zł. Sąd orzekł w niniejszej sprawie na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a., który stanowi, że sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.