III SA/Wr 53/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi W. P. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] września 2013 r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) wniosku skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pismem z dnia [...] grudnia 2013 r. W. P. (zwany dalej "skarżącym", "wnioskodawcą") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na opisaną w osnowie niniejszego postanowienia decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. Nadto w niniejszej skardze skarżący zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku podniósł, że wprowadzenie decyzji do realizacji może narazić skarżącego i jego rodzinę na poważne trudności, w tym brak stabilności finansowej mogącej wywołać zachwianie możności prowadzenia bieżącej działalności i normalnego życia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zwanej dalej w skrócie jako "p.p.s.a.", wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Na podstawie zaś art. 61 § 3 zdanie 1 tej samej ustawy, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, przy czym – wedle zdania 3 w § 3 artykułu 61 – dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Rozstrzygając o wstrzymaniu wykonania decyzji na podstawie powołanego przepisu sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Instytucja wstrzymania wykonania ma bowiem charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Użycie przez ustawodawcę w art. 61 § 3 p.p.s.a. zwrotów nieostrych wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich normy ogólnej. Naczelny Sąd Administracyjny, w postanowieniu z dnia 20 grudnia 2004 r., GZ 138/04 (niepubl.) stwierdził, że "znaczna szkoda" to taka, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia (który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego) lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Trudne do odwrócenia skutki to z kolei takie prawne lub faktyczne konsekwencje, które – jeśli zaistnieją – to powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 8 sierpnia 2006 r., II SA/Bk 352/06, Lex Nr 1241556). Podkreślić przy tym należy, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest wyjątkiem od zasady określonej w cytowanym na wstępie art. 61 § 1 p.p.s.a. W rozpatrywanej sprawie uzasadnienie przedmiotowego wniosku w praktyce sprowadza się do ogólnych twierdzeń, że wykonanie zaskarżonej decyzji narazi skarżącego i jego rodzinę na brak stabilności finansowej, co może spowodować zachwianie możności prowadzenia bieżącej działalności i normalnego życia. Wnioskodawca wskazał zatem ogólne skutki, które mogą, ale nie muszą nastąpić. Nie uprawdopodobnił także, że jego obawy mogą się spełnić w przewidywalnej przyszłości. Warto jednocześnie podkreślić, że wywody zawarte we wniosku powinny zostać połączone z niezbędnym odwołaniem się do materiałów źródłowych oraz skonkretyzowanych wystarczająco danych obrazujących sytuację strony (por. postanowienie NSA z dnia 16 kwietnia 2009 r. sygn. akt II GSK 257/09 – niepubl.). To w interesie strony leży poparcie twierdzeń w tym zakresie stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie - sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę (tak NSA w postanowieniu z dnia 29 maja 2009 r. sygn. akt I FZ 148/09 – niepubl.). Tymczasem w niniejszej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie został poparty żadnymi dokumentami odnoszącymi się do kondycji finansowej skarżącego i jego rodziny. Jakkolwiek Sąd z urzędu przeanalizował dane i dokumenty załączone do rozpoznanego wniosku strony o przyznanie prawa pomocy to informacje te nie mogły jednak stanowić podstawy do udzielenia tymczasowej ochrony sądowej. Z przedłożonej na wezwanie referendarza sądowego dokumentacji dotyczącej sytuacji finansowej wnioskodawcy wynika, że nie posiada on jakiegokolwiek majątku, spłaca zaległości czynszowe z tytułu dzierżawy na rzecz Agencji Nieruchomości Rolnych, dopłaty rolno-środowiskowe oraz alimenty na dwójkę dzieci. Jednocześnie skarżący posiada możliwości zarobkowe, osiąga przychody z prowadzonej działalności gospodarczej oraz jest w stanie uzyskiwać dodatkowe wynagrodzenie na podstawie umów cywilnoprawnych. Zaakcentować należy, że za 2013 rok średni miesięczny dochód skarżącego wyniósł [...] zł, zatem był wyższy niż przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2013 r., które zgodnie z komunikatem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 11 lutego 2014 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2013 r. (M.P. z 2014 r., poz. 146) wyniosło 3.650,06 zł. Ponadto, załączone kopie deklaracji VAT-7 (za I-II 2014 r.) świadczą, że działalność gospodarcza skarżącego jest nadal prowadzona. W tym miejscu zauważyć należy, że przesłanki dla wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie odpowiadają tym dla przyznania prawa pomocy. Spełnienie bowiem przesłanek dla przyznania prawa pomocy nie przesądza automatycznie o konieczności wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Ponadto Sąd wskazuje, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż w razie uwzględnienia przez sąd skargi i uchylenia decyzji skarżący może otrzymać zwrot uiszczonej kwoty. Walor ochronny ma również prawna możliwość zmiany lub uchylenia przez Sąd w każdym czasie, z urzędu lub na żądanie strony skarżącej, własnego postanowienia w sprawie wstrzymania wykonania aktu, w sytuacji wykazania zmiany okoliczności, które warunkowały jego podjęcie. W tym stanie rzeczy, stwierdzić należy, że skoro wnioskodawca nie uprawdopodobnił niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, Sąd nie miał podstaw do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Z tego też względu, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.