III SA/Wr 149/16

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale III wniosku radcy prawnego A.B. o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu w sprawie ze skargi C.D. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 5 stycznia 2016 r. nr 146-4/2015 w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek postanawia przyznać radcy prawnemu A.B. z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wynagrodzenie w kwocie 295,20 zł (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100), w tym podatek od towarów i usług w kwocie 55,20 zł (słownie: pięćdziesiąt pięć 20/100), tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu.

W sprawie, postanowieniem z dnia 7 listopada 2016 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu przyznał C.D. prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie radcy prawnego. Okręgowa Izba Radców Prawnych we Wrocławiu wyznaczyła stronie skarżącej pełnomocnika z urzędu w osobie radcy prawnego A.B. Ustanowiony z urzędu radca prawny występował w imieniu strony skarżącej w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji, w tym w dniu 7 grudnia 2016 r. zapoznała się z aktami sprawy, stawiła się na rozprawie w dniu 18 stycznia 2017 r., na której wniosła, twierdziła i wywodziła jak w skardze oraz wniosła o przyznanie wynagrodzenia tytułem nieopłaconej pomocy prawnej wskazując, że koszty jej udzielenia nie zostały opłacone, a także wniosła o sporządzenie i dostarczenie uzasadnienia wyroku z dnia 18 stycznia 2017 r. oddalającego skargę C.D., wniesioną w dniu 15 stycznia 2016 r., na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek. Wskazania wymaga, że na skutek zarządzenia sędziego sprawozdawcy z dnia 9 stycznia 2017 r. organ administracji w dniu 13 stycznia 2017 r. uzupełnił akta administracyjne sprawy. W sprawie zważono, co następuje. Stosownie do brzmienia art. 250 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W odniesieniu do radców prawnych powyższe zasady od dnia 1 stycznia 2016 r. określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1805 – dalej powoływanego jako Rozporządzenie). Ustanowiony z urzędu radca prawny występował w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji w sprawie, w której przedmiotem skargi, samodzielnie wniesionej przez skarżącego, jest decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek, dla której stawkę maksymalną opłaty (wynagrodzenia) określa § 21 ust. 1 pkt 1) lit. c Rozporządzenia w kwocie 480 zł - dla spraw innych, gdyż nie dotyczy ona należności pieniężnej, ani decyzji lub postanowienia Urzędu Patentowego. Stosownie do § 4 ust. 1 Rozporządzenia opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy radcy prawnego oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy radcy prawnego w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności (§ 4 ust. 2 Rozporządzenia). Ustalając kwotę wynagrodzenia występującego w sprawie radcy prawnego z urzędu, wyznaczonego po wniesieniu skargi, referendarz sądowy przyjął, że z tytułu występowania w imieniu strony skarżącej w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji, w tym z tytułu zapoznania się z aktami sprawy, stawiennictwa na rozprawie, na której wniósł, twierdził i wywodził jak w skardze, oraz złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu z dnia 18 stycznia 2017 r., przysługuje wynagrodzenie w kwocie 240 zł, tj. w kwocie odpowiadającej ½ opłaty maksymalnej, stosownie do § 4 ust. 1 Rozporządzenia. Akta sprawy, w tym treść wniosków składanych do protokołu rozprawy oraz treść pisma procesowego złożonego w sprawie przez wyznaczonego pełnomocnika nie pozwalają bowiem na stwierdzenie, czy nakład i wkład jego pracy przyczynił się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, w tym do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie. Natomiast za znamienny i, w konsekwencji, istotny dla ustalenia wynagrodzenia racy prawnego z urzędu w sprawie w wysokości 1/2 opłaty maksymalnej uznał referendarz sądowy fakt, że w dniu, w którym wyznaczony z urzędu radca prawny zapoznawał się z aktami sprawy (tj. w dniu 7 grudnia 2016 r.), ich administracyjna część była niekompletna, o czym świadczy zarządzenie sędziego sprawozdawcy z dnia 9 stycznia 2017 r. oraz uzupełnienie akt administracyjnych sprawy przez organ administracji w dniu 13 stycznia 2017 r., brak reakcji na ten stan ze strony pełnomocnika skarżącego, oraz to, że jedynym oświadczeniem wiedzy i woli wyznaczonego z urzędu profesjonalnego pełnomocnika procesowego w zakresie faktycznych i prawnych podstaw wydania zaskarżonej decyzji administracyjnych było ponowienie wniosków, twierdzeń i wywodów skargi, sporządzonej i wniesionej samodzielnie przez stronę, nie posiadającej wiedzy wymaganej od radcy prawnego. W ocenie referendarza sądowego takiego sposobu wykonywania zastępstwa prawnego nie można ocenić pozytywnie z punktu widzenia określonych w § 4 ust. 2 Rozporządzenia przesłanek przyznania wynagrodzenia za udział w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji w kwocie wyższej niż zasadnicza – ½ opłaty maksymalnej. Jak wynika bowiem z akt sprawy występujący w sprawie profesjonalny pełnomocnik procesowy swoją wiedzę na temat stanu faktycznego i prawnego sprawy czerpał z niekompletnych akt administracyjnych sprawy, nie dostrzegł tego oraz nie ujawnił w żaden sposób swojego przyczynienia się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, które nie zostało również odnotowane w uzasadnieniu wyroku Sądu z dnia 18 stycznia 2017 r. Stosownie do § 4 ust. 3 Rozporządzenia, opłatę, o której mowa w ust. 1, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. Ponieważ stawka podatku od towarów i usług wynosi 23% (art. 5 ust. 1 pkt 1) w zw. z art. 8 ust. 1, art. 41 ust. 1 i art. 146a pkt 1) ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jednolity w Dz. U. z 2016 r. poz. 710 ze zm.), podatek, o który podwyższeniu podlega wynagrodzenie radcy prawnego, wynosi w sprawie 55,20zł (23% kwoty 240 zł). Reasumując, referendarz sądowy postanowił przyznać ustanowionemu z urzędu radcy prawnemu koszty udziału w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji w kwocie 240 zł, powiększone o podatek od towarów i usług obliczony według wyżej wskazanej stawki podatkowej w kwocie 55,20 zł, w łącznej kwocie 295,20 zł (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100). Postanowienie referendarza sądowego w przedmiocie zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu znajduje oparcie w wyżej wskazanych przepisach prawa, w art. 258 § 1 i § 2 pkt 8) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i w § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. z 2016 r. poz. 1715). Mając na uwadze powyższe referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu postanowił jak w sentencji.