Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

III SA/Wa 4043/14

Wyrok WSA w Warszawie z 23 października 2015 r., III SA/Wa 4043/14 – egzekucja świadczeń pieniężnych

Wynik

Oddalono skargę

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia
23 października 2015
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Waldemar Śledzik (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Agnieszka Krawczyk, sędzia WSA Beata Sobocha, Protokolant starszy referent Monika Olszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2015 r. sprawy ze skargi L. C. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. wszczął postępowanie egzekucyjne wobec L.C., dalej jako Skarżący na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...].11.2013 r. o numerach [...] wystawionych przez wierzyciela - Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R., w związku z wydaniem przez Dyrektora Izby Skarbowej w W. decyzji z dn. [...] października 2013 r. utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. z dn. [...] grudnia 2012 r. orzekającą o odpowiedzialności podatkowej członka zarządu spółki C. Sp. z o. o. za zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące od 01-10,12/2007 r., 01-07,09- 11/2008 r., 01,03-05/2009 r., z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za poszczególne miesiące od 12/2006 r. do 12/2008 r. oraz koszty egzekucyjne, obejmujących łączną kwotę należności głównych 951.321,80 zł. plus należne odsetki za zwłokę. W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego organ egzekucyjny zawiadomieniem z dnia 22 listopada 2013 r. dokonał zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego w Banku [...] w B. Przedmiotowe zawiadomienie wraz z odpisami tytułów wykonawczych Zobowiązany odebrał w dniu 05.12.2013 r., natomiast Bank otrzymał powyższe zawiadomienie w dniu 27.11.2013 r. W odpowiedzi pismem z dnia 29.11.2013 r. poinformował, iż na rachunku zobowiązanego brak środków na pokrycie dochodzonych należności. Następnie zawiadomieniem z dnia 2 grudnia 2013 r. dokonano zajęcia rachunku bankowego w Banku [...] S.A. we W., oraz zawiadomieniem z dnia 6 grudnia 2013 r. dokonano zajęcia rachunku bankowego w [...] Bank S.A. w K. W dniu 16 lutego 2013 r. do Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. wpłynęły zarzuty w sprawie prowadzenie egzekucji administracyjnej, złożone przez Skarżącego w 15 pismach z dnia 11.12.2013 r. (data nadania w Urzędzie Pocztowym - 12.12.2013 r.) z wnioskiem o umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie ww. tytułów wykonawczych oraz o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego do czasu rozpatrzenia zarzutów. Jako podstawę złożonych zarzutów Skarżący wskazał art. 33 pkt 7 i 10 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (j. t. Dz. U. z 2012 r. poz. 1015 ze zm., dalej: u.p.e.a.) tj wszczęcie postępowania egzekucyjnego bez uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 oraz niespełnienie w tytułach wykonawczych wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. W uzasadnienie wskazał, że decyzja z dnia [...].10.2013 r. nr [...] stanowiąca podstawę egzekwowanego obowiązku wydana została na podstawie art. 108 § 1 Ordynacji podatkowej i ma charakter konstytutywny, co oznacza, że dopiero decyzja ta ustala istnienie zobowiązania i jego wysokość. Zgodnie z § 13 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22.11.2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2001 r. Nr 137 póz 1541 z późn. zm.), postępowanie egzekucyjne może być wszczęte bez uprzedniego doręczenia upomnienia w przypadku gdy należność została określona w orzeczeniu. Powyższy przepis nie ma zastosowania do decyzji konstytutywnych ustalających istnienie zobowiązania i jego wysokość a jedynie do decyzji deklaratoryjnych określających wysokość zobowiązania. Zdaniem Skarżącego w przypadku należności podatkowych wynikających z decyzji ustalających egzekucja administracyjna musi być poprzedzona uprzednim doręczeniem upomnienia. Ponadto Skarżący podniósł zarzut niespełnienia w tytułach wykonawczych wymogów określonych w art. 27, gdyż tytuły wykonawcze zawierają puste pola o nr 35, 45, 55, 65, które powinny być wypełnione ponieważ nie wskazują kwoty od której naliczane są odsetki, co powoduje naruszenie art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. Pismem z dnia 20 grudnia 2013 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. zwrócił się do wierzyciela - Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R., o zajęcie stanowiska w sprawie złożonych zarzutów i wydania postanowienia w tej sprawie. Jednocześnie postanowieniem z dnia [...] grudnia 2013 r. zawiesił postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie w/w tytułów wykonawczych [...], wobec majątku Skarżącego do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie zgłoszonych zarzutów. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2014 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w R. jako wierzyciel uznał zarzuty za nieuzasadnione oraz stwierdził brak podstaw do umorzenia prowadzonego postępowania egzekucyjnego. W uzasadnieniu odnosząc się do zarzutu braku doręczenia zobowiązanemu upomnienia wskazał, iż zgodnie z § 13 Rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, postępowanie egzekucyjne może być wszczęte bez uprzedniego doręczenia upomnienia w przypadkach, gdy należność pieniężna została określona w orzeczeniu. Przepisy u.p.e.a i akty wykonawcze do tej ustawy nie wprowadzają podziału na sposób powstania należności, określając tylko i wyłącznie, że obowiązek przesyłania upomnienia zobowiązanemu nie jest wymagalny, gdy egzekucja dotyczy należności pieniężnej określonej w orzeczeniu. W przedmiotowej sprawie orzeczeniem tym jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2013r., tym samym brak jest obowiązku doręczenia upomnienia. Za bezzasadny uznał również zarzut niespełnienia przez tytuły wykonawcze wymogów określonych w art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. gdyż w rubrykach 33, 43, 53, 63 tytułów wykonawczych wskazano w sposób jednoznaczny kwoty należności głównych, których dotyczy orzeczenie, a wypełnienie pozycji 35, 45, 55, 65 nie jest obowiązkowe. W wyniku złożonego przez Skarżącego zażalenia na powyższe postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] stycznia 2014 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia [...] maja 2014 r. utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 r. uznał wniesione w pismach z dnia 11 grudnia 2013 r. zarzuty zobowiązanego w sprawie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...].11.2013 r. nr [...] wystawionych przez wierzyciela - Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. za nieuzasadnione. W uzasadnieniu Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. wskazał na stanowisko wierzyciela, które zgodnie z art. 34 § 1 u.p.e.a. jest dla organu egzekucyjnego wiążące w zakresie zgłoszonych zarzutów o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7. Ponadto wyjaśnił, iż w rozpatrywanej sprawie doręczenie upomnienia nie było wymagalne, co zarzut braku doręczenia upomnienia czyni nieuzasadnionym. Odnosząc się do zarzutu niespełnienia przez przedmiotowe tytuły wykonawcze wymogów określonych w art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. poprzez niewypełnienie pół 35, 45, 55, 65 co zdaniem strony uniemożliwia ustalenie kwoty od której naliczane są odsetki organ egzekucyjny wyjaśnił, iż przedmiotowe tytuły wykonawcze zawierają wszystkie informacje niezbędne do określenia wysokości należnych odsetek za zwłokę, tym samym wypełnienie ww. rubryk nie jest konieczne. Pismem z dnia 5 sierpnia 2014 r. Skarżący złożył zażalenie na powyższe postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz wstrzymanie postępowania egzekucyjnego do czasu rozpatrzenia niniejszego zażalenia. W uzasadnieniu wniesionego zażalenia Skarżący powtórzył argumenty zawarte w zarzutach dotyczące wszczęcia postępowania egzekucyjnego bez uprzedniego doręczenia upomnienia oraz braków w tytułach wykonawczych tj. zarzut niespełnienie wymogów wskazanych w art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. Postanowieniem z dnia [...] października 2014 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wyjaśnił, iż użyty w przepisie § 13 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2001 r. Nr 137, poz. 1541), zwrot "należność określona w orzeczeniu" wskazuje, że upomnienie nie jest wymagane, gdy chodzi o należności wynikające z decyzji. Organ stwierdził, iż w rozpatrywanej sprawie miała miejsce okoliczność określona w § 13 pkt 1 ww. rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r., gdyż podstawą prawną do wystawienia tytułów wykonawczych z dnia [...] listopada 2013 r. była decyzja ostateczna Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2013 r. utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] grudnia 2012 r. orzekającą o solidarnej odpowiedzialności podatkowej Skarżącego jedynego członka zarządu - za zaległości podatkowe C. Sp. z o. o. odpowiedzialności z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do października 2007 r., od grudnia 2007 do lipca 2008 r., od września do listopada 2008 r., styczeń 2009 r. i od marca do maja 2009 r. oraz z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za poszczególne miesiące od grudnia 2006 r. do grudnia 2008 r. Organ powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 lutego 2010 r. sygn. akt II FSK 7/10 stwierdził, iż skoro zgodnie z art. 34 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny nie ma możliwości weryfikacji stanowiska wierzyciela, a w odniesieniu do zarzutów wymienionych art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7 u.p.e.a. stanowiskiem tym jest związany, to prawidłowe było przyjęcie przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w P., że zarzut dotyczący braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1; nie może być skutecznie podnoszony. Dyrektor Izby Skarbowej, jako organ nadzoru (art. 23 § 2 u.p.e.a.) nie ma też uprawnienia do kontroli stanowiska wierzyciela Stanowisko wierzyciela, na podstawie art. 34 § 2 ustawy egzekucyjnej podlega weryfikacji organu nadzoru nad wierzycielem, a następnie podlega kontroli sądu administracyjnego. Organ wyjaśnił, iż w postępowaniu przed organem egzekucyjnym, nie mogą być rozpatrywane sprawy, które należą do właściwości sądu administracyjnego i dotyczą tzw. postępowania wpadkowego. Postępowanie to, choć w sferze podmiotowej jest tożsame (ta sama strona skarżąca), różni się w zakresie przedmiotowym. Wskazał, iż zgodnie z art. 34 § 4 u.p.e.a. organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów po otrzymaniu ostatecznego postanowienia wierzyciela. Organ odwoławczy w świetle postanowienia wierzyciela - Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R., utrzymanego w mocy przez Dyrektora Izby Skarbowej w W. - jako organ nadzoru nad wierzycielem, stanowisko Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. wyrażone w zaskarżonym postanowieniu uznał za zasadne i zgodne z obowiązującymi przepisami u.p.e.a. Dyrektor Izby Skarbowej w W. za nieuzasadniony również uznał zarzut niespełnienia przez tytuły wykonawcze wymogów określonych w art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. z uwagi na brak wypełnienia w tytułach wykonawczych rubryki nr 35, 45, 55, 65, które powinny zawierać kwotę od której naliczane są odsetki. Wskazał, iż przedmiotowe tytuły wykonawcze zawierają wskazanie kwoty należności głównej, stawkę odsetek i ich rodzaj, termin od którego są naliczane oraz kwotę odsetek naliczonych na dzień wystawienia tytułu wykonawczego. W ocenie Organu z przepisu art. 27 ust. 1 pkt 3 u.p.e.a, nie wynika aby w tytule wykonawczym miały być wypełnione poz. nr 35, 45, 55, 65 a tylko, że tytuł wykonawczy ma określać wysokość egzekwowanej należności, początkowy bieg terminu odsetek oraz ich rodzaj i stawkę. W przypadku odsetek, warunek ten spełniony jest również w sytuacji, gdy wskazane są parametry pozwalające określić ich wysokość. Dlatego też, oceniając prawidłowość tytułu wykonawczego należy każdorazowo ocenić, czy spełnia on wymogi z art. 27 u.p.e.a., a nie czy wypełniono w nim wszystkie rubryki. Nie zawsze bowiem pominięcie jakiejś rubryki tytułu wykonawczego oznaczać będzie, że tytuł ten nie zawiera wszystkich wymaganych elementów z art. 27 u.p.e.a. Dyrektor Izby Skarbowej w W. stwierdził, iż przedmiotowe tytuły wykonawcze zawierają wszystkie informacje wskazane w art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. Wskazał, że zgodnie z wyjaśnieniami zawartymi w ww. drukach tytułów wykonawczych pola te wypełnia się jedynie w przypadku ryczałtu lub zaliczek na podatek, a zatem wierzyciel nie miał obowiązku wypełnienia powyższych rubryk. Za słuszne uznał stanowisko organu egzekucyjnego, iż przedmiotowe tytuły wykonawcze zawierały wszystkie informacje konieczne do określenia wysokości należnych odsetek za zwłokę. W związku z powyższymi ustaleniami Dyrektor Izby Skarbowej w W. za nieuzasadniony uznał zarzut naruszenia art. 33 pkt 10 u.p.e.a. W nawiązaniu do wniosku Skarżącego o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego do czasu rozpatrzenia zażalenia Dyrektor Izby Skarbowej w W. zauważył, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. postanowieniem z dnia [...] grudnia 2013 r. dokonał zawieszenia postępowania egzekucyjnego z uwagi na wniesione zarzuty, które nie zostało wznowione. W skardze na powyższe postanowienie Skarżący wniósł o jego uchylenie wraz z poprzedzającym je postanowieniem organu pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu Dyrektora Izby Skarbowej w W. zarzucił naruszenie art. 15 § 1 u.p.e.a. w związku z art. § 13 pkt. 1 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. nr 137 z 30.11.2001 r. poz 1541) poprzez błędną wykładnię polegająca na uznaniu, że w przypadku decyzji wydawanych na podstawie art. 116 Ordynacji podatkowej nie jest konieczne przed wszczęciem egzekucji administracyjnej uprzednie upomnienie podmiotu zobligowanego do solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe. W uzasadnieniu wskazał, iż przepis § 13 pkt. 1 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. nr 137 z 30.11.2001 r. poz. 1541) nie ma zastosowania do decyzji konstytutywnych, ustalających istnienie zobowiązania i jego wysokość a jedynie do decyzji deklaratoryjnych określających wysokość zobowiązania. W ocenie Skarżącego przed wszczęciem egzekucji powinien był otrzymać upomnienie zgodnie z art. 15 ust. 1 u.p.e.a., gdyż zwolnienie określone w § 13 pkt. 1 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. nr 137 z 30.11.2001 r. poz. 1541) nie dotyczy decyzji wydanej w oparciu o art. 116 Ordynacji podatkowej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z i art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270, z późn. zm.), zwanej nadal P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Powyższe determinuje zakres kontroli sądu, sprowadzającej się w tym wypadku do oceny, czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze określonego przez ustawodawcę aktu administracyjnego lub czynności. W myśl bowiem art. 149 § 1 P.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1), zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2), stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.). Badając skargę w świetle przedstawionych kryteriów Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i dlatego skargę oddalił. Zasadniczą osią sporu między stronami stanowi kwestia obowiązku organu egzekucyjnego w zakresie uprzedniego upomnienia zobowiązanego (przed wszczęciem egzekucji administracyjnej) w odniesieniu do decyzji określających zobowiązanie podatkowe. Zdaniem Skarżącego, przepis § 13 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. nr 137 z 30.11.2001 r. poz. 1541) nie ma zastosowania do decyzji konstytutywnych, ustalających istnienie zobowiązania i jego wysokość, a jedynie do decyzji deklaratoryjnych, określających wysokość zobowiązania. W konsekwencji, w przypadku należności podatkowych wynikających z decyzji ustalających, egzekucja administracyjna musi być poprzedzona uprzednim doręczeniem upomnienia. Zagadnienia to ściśle wiąże się z pojęciem "zwrotu należności", o którym mowa w wyżej wymienionym przepisie wykonawczym. Zdaniem Organu, w przypadku decyzji wydanych na podstawie art. 116 Ordynacji podatkowej nie jest konieczne przed wszczęciem egzekucji administracyjnej uprzednie upomnienie podmiotu zobligowanego do solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe, a tym samym jako chybiony należy uznać zarzut naruszenia art. 33 pkt 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a. Odnosząc się do tak zakreślonego, zasadniczego sporu w sprawie, na wstępie zauważyć należy, że – co do zasady - organ egzekucyjny wszczyna egzekucję administracyjną na wniosek wierzyciela i na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego. Stosownie do art. 29 u.p.e.a. organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej. Jednocześnie zauważenia wymaga, że organ ten nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Inaczej mówiąc, dla organu egzekucyjnego wiążącym jest tytuł wykonawczy, wystawiony i popierany przez uprawnionego wierzyciela, albowiem egzekucja jest prowadzona na jego wniosek. Co w realiach sprawy jest niezwykle istotne, podkreślenia wymaga, że zgodnie z art. 34§ 1 u.p.e.a. zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 § 1 pkt 8 u.p.e.a., organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7 w/w ustawy, stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące. W przypadku, o którym mowa w art. 33 § 2 u.p.e.a., stanowiska wierzyciela nie wymaga się. Z akt sprawy wynika, że stosownie do wskazanych przepisów, organ egzekucyjny wystąpił do wierzyciela o zajęcie stanowiska w sprawie zgłoszonych zarzutów, na co wierzyciel - Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w R., zgodnie z art. 34 § 1 u.p.e.a. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2014 r. nie uwzględnił wniesionych zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej. W tym miejscu po raz kolejny wskazać należy, że w myśl przytoczonego przepisu art. 34 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny nie ma możliwości weryfikacji stanowiska wierzyciela, a w odniesieniu do zarzutów wymienionych w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7 w/w ustawy, stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące. W tym stanie rzeczy jako prawidłowe uznać trzeba stanowisko NUS w Piasecznie, a mianowicie że został skutecznie związany stanowiskiem wierzyciela odnośnie braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a. Niezależnie od powyższego oraz w nawiązaniu do wywodów Skarżącego odnoszących się do kategorii decyzji ustalających, w stosunku do których należy podatnikowi przed wszczęciem egzekucji doręczyć dla skuteczności powstania zobowiązania upomnienie, Sąd zauważa, że choć z przepisu art. 15 § 1 u.p.e.a. wynika ogólna zasada obligująca wierzyciela do doręczenia zobowiązanemu upomnienia przed wszczęciem egzekucji administracyjnej, to jednak zasada ta doznaje ograniczenia - "jeśli przepisy szczególne inaczej stanowią". Mianowicie Minister Finansów w powoływanym na wstępie § 13 rozporządzenia z dnia 22.11.2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zawarł katalog zwolnień z doręczenia upomnienia, określając w pkt 1, że postępowanie egzekucyjne może być wszczęte bez uprzedniego doręczenia upomnienia w przypadku, gdy należność pieniężna została określona w orzeczeniu. Użyty w tym przepisie wykonawczym zwrot "należność określona w orzeczeniu" wskazuje, że upomnienie nie jest wymagane, gdy chodzi o należności wynikające z decyzji. Sformułowanie § 13 pkt 1 "należność określona w orzeczeniu" dotyczy bowiem jedynie rodzaju aktu administracyjnego, z którego ta należność wynika, a normodawca posłużył się terminem "określona" w znaczeniu potocznym, abstrahując od znaczenia jakie zostało nadane temu pojęciu na gruncie innych aktów prawnych, takich jak chociażby ustawa - Ordynacja podatkowa, która wyraźnie rozróżnia decyzje określające – tj. jako decyzje deklaratoryjne i decyzje ustalające – tj. decyzje o charakterze konstytutywnym. Rozporządzenie zawierające przepisy wykonawcze do ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, regulującej egzekucje różnego rodzaju obowiązków, nie tylko tych, do których zastosowanie znajdują przepisy Ordynacji podatkowej, nie może być więc interpretowane bezkrytycznie jedynie pod kątem unormowań tej ustawy i przyjętej na jej gruncie terminologii (por. wyroki NSA z dnia 19 września 2008 r., II FSK 929/07 i 19 lutego 2010 r., sygn. I FSK 7/10, publ.: http//orzeczenia.nsa.gov.pl). Dlatego też Sąd podziela pogląd Organu, że zakreślając w § 13 pkt 1 rozporządzenia zakres zwolnienia z obowiązku doręczenia upomnienia dłużnikowi, nie powiązano tej kwestii w żaden sposób z charakterem decyzji, z której wynika egzekwowany obowiązek. Jako przykład można tutaj wskazać § 9 ust. 1b rozporządzenia, gdzie ustawodawca wskazuje na orzeczenie określające lub ustalające. Zatem konstrukcja § 13 pkt 1 wskazuje, że chodzi o to, iż należność została określona w jednej z prawnych form działania administracji. W realiach sprawy taka okoliczność miała miejsce, gdyż podstawą prawną do wystawienia tytułów wykonawczych z dnia [...] listopada 2013 r. była decyzja ostateczna Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2013 r., utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] grudnia 2012 r. orzekającą o solidarnej odpowiedzialności podatkowej Skarżącego – jako jedynego członka zarządu - za zaległości podatkowe C. Sp. z o. o. odpowiedzialności z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do października 2007 r., od grudnia 2007 do lipca 2008 r., od września do listopada 2008 r., styczeń 2009 r. i od marca do maja 2009 r. oraz z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za poszczególne miesiące od grudnia 2006 r. do grudnia 2008 r. Jednocześnie, jak już wskazano na wstępie rozważań omawiając instytucję, o której mowa w art. 34 § 1 O.p., jeżeli wierzyciel odpowiadając na zapytanie organu egzekucyjnego uznaje, iż dla prawidłowego prowadzenia postępowania w sprawie wystawienie i doręczenie upomnienia nie jest wymagane, to rzeczą organu egzekucyjnego jest dalsze prowadzenie postępowania egzekucyjnego. Organ ten bowiem nie może podważyć wypowiedzi wierzyciela, gdyż wówczas musiałby przeprowadzić pełną kontrolę istniejących decyzji, na podstawie których wystawiono tytuł wykonawczy, do czego organ egzekucyjny nie jest uprawniony. Nie jest bowiem rolą organu egzekucyjnego ocena prawidłowości postanowienia wydanego przez wierzyciela. Temu służą przysługujące zobowiązanemu środki zaskarżenia. Dodać można, że zobowiązanemu przysługują w tym zakresie środki ochrony prawnej, gdyż zgodnie art. 34 § 2 u.p.e.a. na postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela przysługuje zażalenie. Jak wynika z akt sprawy, zobowiązany skorzystał z prawa zaskarżenia postanowienia wierzyciela, które następnie Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia [...] maja 2014 r. utrzymał w mocy. W świetle art. 34 § 4 u.p.e.a. skoro organ egzekucyjny nie ma możliwości weryfikacji stanowiska wierzyciela, a w odniesieniu do zarzutów wymienionych art. 33 pkt 1-5 i 7 u.p.e.a. stanowiskiem tym jest związany, uznać zatem należało, iż zarzut dotyczący braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 tej ustawy, nie może być skutecznie podnoszony przez Stronę i nie stanowi uzasadnienia do uchylenia zaskarżonego postanowienia i uznania zarzutów oraz umorzenia postępowania egzekucyjnego. Reasumując dotychczasowe rozważania i ustalenia, ponieważ przedstawione w skardze zarzuty nie zasługują na uwzględnienie, zaś zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, Sąd obowiązany był na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalić.

Informacje o sprawie

Data wpływu
30 grudnia 2014
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Sędziowie
Agnieszka Krawczyk Beata Sobocha Waldemar Śledzik /przewodniczący sprawozdawca/

Powołane przepisy

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny