III SA/Wa 3544/15

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Anna Zaorska po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika w sprawie ze skargi M.K. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia 9 października 2015 r. nr IPPB1/4511-845/15-4/ES w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych postanawia przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.

We wniosku złożonym na urzędowym formularzu PPF skarżąca – M. K. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika (radcy prawnego). W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że sprawa jest trudna i wymaga wiedzy specjalistycznej w zakresie prawa podatkowego. Zdaniem skarżącej, wydany w sprawie wyrok jest dla niej bardzo krzywdzący. Skarżąca oświadczyła, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Nie posiada żadnego majątku. Ma [...] lat. Jest bardzo schorowaną osobą (po [...] , [...] , wielu operacjach chirurgicznych). Posiada oszczędności w wysokości 11.000 zł na "skromny pogrzeb". Dochód skarżącej stanowi świadczenie emerytalne w wysokości 1.650 zł. Skarżąca prowadzi również działalność gospodarczą polegającą na oprawie obrazów. W 2016 r. uzyskała z tego tytułu przychód w wysokości 491,16 zł, który w całości został przeznaczony na czynsz za wynajem lokalu i składki ZUS. Miesięczne zobowiązania skarżącej to: czynsz za mieszkanie 350 zł, leki 400 zł, światło 150 – 170 zł, telefon 50 zł. Na inne niezbędne wydatki pozostaje skarżącej 650 zł. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji osobom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej im poniesienie kosztów z tym związanych. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. – dalej – "P.p.s.a."), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wnioskodawca wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Jak stanowi z kolei art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wnioskodawca wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mając na uwadze oświadczenia złożone przez skarżącą oraz dokonaną na ich podstawię ocenę jej sytuacji finansowej, referendarz sądowy stanął na stanowisku, że na obecnym etapie postępowania zasadne jest przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez ustanowienie pełnomocnika (radcy prawnego). Zauważyć bowiem należy, że sytuacja finansowa skarżącej jest trudna. Jest ona osobą samotną, starszą, schorowaną. Jej bieżącym źródłem dochodów jest emerytura w wysokości 1.650 zł. Dochód ten nie pozwala na sfinansowanie wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Referendarz sądowy zauważa, że ustanowienie pełnomocnika umożliwi skarżącej skorzystanie z prawa do kontroli (w drodze skargi kasacyjnej) przez sąd drugiej instancji wydanego w niniejszej sprawie wyroku. Jest to o tyle istotne, że realizacja tego prawa obwarowana jest "przymusem adwokackim", czyli wprowadzonym przepisem art. 175 P.p.s.a. obowiązkiem sporządzenia skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika. Jednocześnie jednak, referendarz sądowy nie znalazł podstaw do przyznania skarżącej prawa pomocy również w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Zauważyć bowiem należy, że prawo pomocy może być przyznane, jeżeli zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Na obecnym etapie postępowania skarżąca obowiązana jest do uiszczenia opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnianiem w wysokości 100 zł oraz – jeżeli zostanie wniesiona skarga kasacyjna – do uiszczenia 100 zł wpisu od tej skargi (łącznie 200 zł). W związku z powyższym, oceniając możliwości płatnicze skarżącej odnieść je należy właśnie do tej kwoty. Ustosunkowując się do powyższego referendarz sądowy wskazuje, że o ile bieżące dochody skarżącej są naprawdę niskie, o tyle skarżąca – jak sama zadeklarowała – posiada oszczędności w wysokości 11.000 zł. W związku z powyższym, niezależnie od deklarowanego celu na jaki skarżąca zgromadziła te oszczędności, nie można przyjąć, że nie jest ona w stanie ponieść kosztów sądowych we wskazanej wyżej wysokości 200 zł. Zdaniem referendarza sądowego, z uwagi na posiadane oszczędności, nie jest to obciążenie ponad możliwości finansowe skarżącej. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 i § 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.