III SA/Wa 3508/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Golec, po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu M.G. od postanowienia starszego referendarza sądowego z 16 kwietnia 2018 r. sygn. akt III SA/Wa 3508/16 w sprawie ze skargi M.G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od lipca do października 2014 r. postanawia 1) zmienić postanowienie starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 16 kwietnia 2018 r. sygn. akt III SA/Wa 3508/16 i zwolnić M.G. od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej ponad 1000 (słownie "tysiąc") złotych; 2) w pozostałym zakresie ww. postanowienie utrzymać w mocy.

Skarżący M.G. złożył skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 listopada 2017 r. sygn. akt III SA/Wa 3508/16. Po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w kwocie 44.224 zł, Skarżący zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych. Wskazał, iż: - przyznano mu już prawo pomocy w innych sprawach; - wszelkie środki pieniężne zostały zajęte w toku postępowania egzekucyjnego i zabezpieczającego; - prowadzi gospodarstwo domowe z żoną i dwójką dzieci; - względem Skarżącego wydano szereg decyzji określających zobowiązania podatkowe w wielomilionowym rozmiarze; - podejmował działania ukierunkowane na zwolnienie środków spod zabezpieczenia; - źródłem utrzymania Skarżącego jest umowa o pracę (1.459,48 zł) i doraźna pomoc rodziny, - żona nie uzyskuje żadnych dochodów; - Skarżący otrzymuje świadczenie wychowawcze w łącznej wysokości 1.000 zł, zasiłki rodzinne w łącznej kwocie 190 zł; - wydatki przekraczają dochody - niedobory pokrywane są z pomocy udzielanej przez matkę Skarżącego, - u jednego z synów zdiagnozowano zaburzenia rozwojowe; - Skarżący zakończył prowadzenie działalności gospodarczej; - w 2016 r. Skarżący korzystał z pomocy finansowej w postaci niewielkich darowizn od najbliższej rodziny; - wartość posiadanych zasobów to 300 zł na rachunku bankowym. Do wniosku Skarżący dołączył szereg dokumentów źródłowych. Postanowieniem z dnia 16 kwietnia 2018 r. sygn. akt III SA/Wa 3508/16 starszy referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zwolnił Skarżącego od wpisu od skargi kasacyjnej ponad kwotę 7.500 zł i odmówił przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Skarżący złożył sprzeciw od ww. postanowienia. Postanowieniu zarzucił naruszenie: 1. art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017, poz. 1369, powoływanej dalej jako "P.p.s.a.") przez pominięcie faktu, że wobec Skarżącego wydany został już szereg prawomocnych postanowień o przyznaniu prawa pomocy w analogicznych sprawach dotyczących decyzji wymiarowych w VAT, tj. przez pominięcie: - postanowienia z dnia 7 lipca 2017 r. wydanego w sprawie o sygn. III SA/Wa 1862/17; - postanowienia z dnia 3 kwietnia 2017 r. wydanego w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 3161/16; - postanowienia z dnia 3 kwietnia 2017 r. wydanego w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 3162/16; pomimo, że sytuacja Skarżącego od wydania tych postanowień pogorszyła się, a w późniejszych postanowieniach oceniono możliwości finansowe Skarżącego na pozwalające mu w partycypacji kosztów sądowych maksymalnie w kwocie 1000 zł. 2. art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przez zwolnienie Skarżącego od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej wyłącznie ponad kwotę 7.500 zł, co oznacza odmówienie przyznania Skarżącemu prawa pomocy w pełnym wnioskowanym zakresie, pomimo wykazania, iż nie jest on w stanie ponieść kosztów postępowania w tak znaczącej kwocie bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym i zwolnienie Skarżącego od opłat sądowych związanych z wniesieniem skargi kasacyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 260 § 1 P.p.s.a., rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Wniesienie sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 P.p.s.a.). Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 260 § 3 P.p.s.a.). Na wstępie wskazać należy (na co wielokrotnie zwrócił też uwagę Skarżący), że jego sytuacja materialna była już przedmiotem analizy w innych zawisłych przed tutejszym Sądem sprawach III SA/Wa 2783/16, III SA/Wa 3161/16, III SA/Wa 3162/16, III SA/Wa 3508/16, III SA/Wa 1862/17, III SA/Wa 4120/17. Uznano wówczas, że Skarżący wykazał, iż nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Nie dysponuje mianowicie praktycznie żadnymi środkami majątkowymi z uwagi na ich zajęcie w wyniku postępowań zabezpieczających i wykonawczych. Bilans uzyskiwanych przez Skarżącego i jego małżonkę dochodów i wydatków ponoszonych na utrzymanie gospodarstwa domowego pozostaje ujemny. Uzupełniany jest niewielkimi darowiznami od członków rodziny. Dochód czteroosobowej rodziny Skarżącego wynosi 2.650 zł i składa się na niego wynagrodzenie Skarżącego, świadczenie wychowawcze i zasiłki rodzinne. Stałe wydatki Skarżący wyliczył natomiast na kwotę 2.200-3.100 zł. Jako źródło pokrycia powstałej różnicy wskazał pomoc rodziny. Powyższe nie oznacza jednak, że Skarżący w ogóle nie jest w stanie partycypować w kosztach wszczętego postępowania, zwłaszcza, że Skarżący uiszcza wpisy sądowe w innych sprawach. Sąd podzielił stanowisko wyrażone w przywołanych wyżej postanowieniach, w myśl którego uiszczenie przez Skarżącego wpisu od skargi kasacyjnej na poziomie 1000 zł nie przekracza jego możliwości finansowych. Skarżący posiada bowiem stałe źródło dochodu, którego część może przeznaczyć na pokrycie wspomnianej kwoty. Taką też kwotę był on w stanie zapłacić na wcześniejszym etapie postępowania. O powyższym orzeczono na podstawie art. 260 § 1 oraz § 3 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.