III SA/Wa 2434/16

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Lucyna Kaligowska po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi W.Z. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne postanawia odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie

Skarżący W. Z. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika. Wskazał, iż jedynym jego źródłem utrzymania jest emerytura, z której opłaca takie wydatki jak alimenty na żonę (600 zł), koszty utrzymania mieszkania, leczenie, ugoda z ZUS (600 zł). Powołał się na fakt prowadzonego przeciwko niemu postępowania egzekucyjnego, w toku którego zajęto emeryturę oraz wynagrodzenie z umowy zlecenia. Skarżący podkreślił, że mimo wspólnego zamieszkiwania prowadzi z żoną oddzielne gospodarstwo domowe, pozostając z nią w separacji faktycznej. Wyjaśnił, że środki ze sprzedaży pojazdów przeznaczył na spłatę zobowiązań względem pracowników. W wykonaniu wezwania referendarza sądowego Skarżący przesłał wypełniony formularz PPF, w którym jako wydatki wymienił alimenty (600 zł), ugodę z ZUS (600 zł), czynsz (500 zł), egzekucję US (600 zł), wyżywienie i leki. Do majątku zaliczył udział we współwłasności mieszkania. Przedstawił dokumenty obrazujące wydatki, decyzję o waloryzacji emerytury, decyzję w sprawie podatku od nieruchomości, ugodę dotyczącą alimentów, umowę z ZUS o rozłożenie na raty zaległości. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: Instytucja prawa pomocy stanowi wyjątek od wyrażonej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej jako: "P.p.s.a.", zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania związanych z jej udziałem w sprawie. Odstępstwo od tej zasady ma na celu zagwarantowanie prawa do Sądu osobom, których obiektywnie nie stać na poniesienie kosztów postępowania. Stosownie do art. 252 § 1 P.p.s.a., osoba wnioskująca o przyznanie prawa pomocy jest obowiązana podać we wniosku "dokładne dane" obrazujące jej sytuację rodzinną i majątkową. Jeżeli oświadczenie strony zawarte w tym wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (zob. art. 255 P.p.s.a.). Jak to już wskazano przedstawione przez stronę informacje powinny być, jak stanowi wprost art. 252 § 1 P.p.s.a., dokładne, a zatem od strony wymagana jest w tym względzie należyta staranność. Informacje te powinny więc być konkretne i na tyle szczegółowe, by w sposób wyczerpujący obrazowały sytuację majątkową i rodzinną strony. Tymczasem w niniejszej sprawie złożone przez Skarżącego oświadczenia nie są – po raz kolejny – wyczerpujące, a przez to nie dają pełnego obrazu jego sytuacji majątkowej. Przede wszystkim nieprecyzyjne są dane dotyczące wysokości miesięcznych dochodów i wydatków. Skarżący oświadczył mianowicie, że aktualnie jedynym jego źródłem utrzymania jest emerytura. Z uwagi na dokonywane z niej potrącenie wynosi ona nieco ponad 1.491 zł. Skarżący zadeklarował również uzyskiwanie środków z umowy zlecenia na poziomie 600 zł. Tej ostatniej okoliczności jednak nie udokumentował. Jednocześnie podkreślił, że z dochodu musi "opłacić alimenty na swoją małżonkę w kwocie 600 zł", "ponieść koszty związane z utrzymaniem mieszkania" (500 zł), "koszty związane z leczeniem". Nadto "w ramach ugody z ZUS spłaca co miesiąc kwotę w wysokości 600 zł". Taką też kwotę ma on wpłacać na rzecz urzędu skarbowego. Dodatkowo Skarżący przedłożył faktury za telefon, telewizję oraz energię elektryczną, opiewające na kwoty odpowiednio 50,41 zł, 69,90 zł i 173,90 zł. Z prostego porównania powyższych danych wynika więc jednoznacznie, że kwota wydatków nie koreluje z zadeklarowanym dochodem. Zwłaszcza, że w swoim zestawieniu Skarżący nie ujawnił kwot wydatkowanych tytułem zakupu wyżywienia czy leków. Powołał się jedynie ogólnie na fakt ich ponoszenia. To z kolei stawia pod znakiem zapytania zupełność przedstawionych przez Skarżącego informacji na temat źródeł utrzymania. Niemożliwe jest bowiem, aby wydatki przewyższały dochody. Tym bardziej, że Skarżący nie wskazał (o udokumentowaniu nie wspominając) jakoby swoich zobowiązań nie regulował. Nie uprawdopodobnił też, że środki na spłatę zobowiązań pochodzą z pożyczek od najbliższej rodziny (tak w piśmie z 3 kwietnia 2017 r.). W tej sytuacji nie sposób – opierając się na samych tylko jego oświadczeniach - stwierdzić, że istotnie koszt zainicjowanego przezeń postępowania jest obciążeniem przekraczającym jego możliwości finansowe. Co ciekawe Skarżącemu wyjaśniono już, jakie konsekwencje wiążą się z niepełnym określeniem sytuacji majątkowej. Uczyniono to w wydanych wcześniej postanowieniach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 8 grudnia 2016 r. i 23 lutego 2017 r. Wywody zawarte w tych postanowieniach pozostają nadal aktualne. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.