Sygnatura
III SA/Wa 1964/25
Wyrok WSA w Warszawie z 21 maja 2026 r., III SA/Wa 1964/25 – egzekucja świadczeń pieniężnych
Wynik
Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
- Data orzeczenia
- 21 maja 2026
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Piotr Dębkowski (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Maciej Kurasz, sędzia WSA Agnieszka Sułkowska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 maja 2026 r. sprawy ze skargi H. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2025 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
H. sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: jako "Strona", "Skarżąca", Spółka) wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej: jako "DIAS", "Organ odwoławczy") z dnia [...] czerwca 2025 r. w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Jak wynikało z akt sprawy Naczelnik Urzędu Skarbowego W. (dalej jako NUS) prowadził postępowanie egzekucyjne wobec majątku Spółki na podstawie własnego tytułu wykonawczego z [...] 03.2024 r. nr [...], obejmującego należności z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2019 r. w kwocie należności głównej 1.110.168,00 zł wraz z odsetkami za zwłokę w wysokości 507.209,90 zł na dzień wystawienia tytułu wykonawczego. Celem realizacji należności dochodzonych ww. tytułem wykonawczym, organ egzekucyjny podjął próbę zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w [...] S.A. zawiadomieniem z 28.03.2024 r. Zawiadomienie wraz z odpisem tytułu wykonawczego doręczono na adres Spółki 8.04.2024 r. Zawiadomienie do Banku doręczono 28.03.2024 r. Pismem z tego samego dnia Bank poinformował, że nie prowadzi dla Spółki rachunku bakowego. Zawiadomieniem z 27.09.2024 r. organ egzekucyjny zajął wierzytelności Spółki z rachunku bankowego w S. S.A. Zawiadomienie doręczono Stronie 4.10.2024 r. Do Banku zawiadomienie doręczono 27.09.2024 r. Pismem z tego samego dnia Bank poinformował, że zajęcie nie może zostać zrealizowane w całości ze względu na brak środków. W ramach prowadzonego postępowania, na poczet zobowiązań Spółka dokonała wpłat: 22.08.2024 r. - 10.000,00 zł i 16.09.2024 r. -10.000,00 zł. W związku z realizacją zajęcia wierzytelności przez Bank na poczet dochodzonych zobowiązań wpłynęły środki: 24.10.2024 r. -10.010,00 zł, 2.12.2024 r. - 9.940,00 zł, 24.12.2024 r. - 9.940,00 zł, 27.01.2025 r. - 9.940,00 zł, 24.02.2025 r. - 9.940,00 zł, 26.03.2025 r. - 9.940,00 zł i 29.04.2025 r. - 9.940,00 zł. W toku czynności zmierzających do ustalenia majątku Spółki, NUS skierował zapytania do Centralnej Bazy Danych Ksiąg Wieczystych oraz Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców CEPiK. Nadto poszukiwał majątku w systemach OGNIVO, WRO- System (STIR) oraz JPK_VAT. Powyższe działania nie dostarczyły informacji służących do odnalezienia majątku, z którego można prowadzić skuteczną egzekucję. W dniu 10.04.2025 r. organ egzekucyjny, przy udziale prezesa Spółki, sporządził Protokół o stanie majątkowym zobowiązanego. Z oświadczenia Pana Z. B. wynika, że Spółka nie posiada żadnego majątku i nie prowadzi działalności gospodarczej od kilku lat. NUS postanowieniem z [...] kwietnia 2025 r. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone z majątku Spółki na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z uwagi na bezskuteczność. W uzasadnieniu wskazał na skuteczne zajęcie rachunku bankowego w S. S.A. i na przekazane przez Bank środki. W oparciu o uzyskane dane z CEPiK oraz z Centralnej Bazy Danych Ksiąg Wieczystych wskazał, że Strona nie posiada pojazdów oraz nieruchomości. W oparciu o własne bazy danych wskazał, że Skarżąca nie składa deklaracji VAT. Spółka nie figuruje i nigdy nie widniała w rejestrze podatników VAT. Nie składa plików JPK, nie wykazuje transakcji sprzedaży i nie występuje jako kontrahent u innych podmiotów, a w deklaracjach CIT-8 z ostatnich trzech lat wykazuje straty. Wskazał również, że Spółka nie prowadzi działalności, ani nie posiada majątku pod adresem siedziby ujawnionym w Krajowym Rejestrze Sądowym. Pod adresem [...] brak oznak prowadzonej działalności gospodarczej, a z informacji uzyskanej od pracownika biura wynika, że Spółka ma aktywną umowę najmu jednak adres może być wykorzystywany jedynie do rejestracji działalności oraz jako adres do korespondencji, niejako najem powierzchni użytkowych. NUS stwierdził, że biorąc pod uwagę sumy, które na dzień wydania postanowienia udało się wyegzekwować do wysokości zadłużenia oraz okres jakiego zadłużenie dotyczy - 2019 rok, można przewidywać, iż zaległość nie zostanie spłacona przed jej przedawnieniem. Wskazał, że Spółka nie posiada majątku, z którego możliwe byłoby skuteczne przeprowadzenie przedmiotowego postępowania egzekucyjnego i uzyskanie w drodze egzekucji środków, które przewyższyłyby koszty egzekucyjne. W ocenie organu dalsze prowadzenie postępowania egzekucyjnego generować będzie wyłącznie dodatkowe wydatki egzekucyjne, do których należy zaliczyć m.in.: korespondencję kierowaną do zobowiązanego oraz dłużników zajętych wierzytelności (koszt jednego listu poleconego to 11,80 zł), materiały eksploatacyjne (np.: zużycie papieru, tonera), dlatego też istnieje uzasadnione przypuszczenie, że w dalszym postępowaniu nie uzyska się kwot przewyższających koszty egzekucyjne. W zażaleniu na powyższe postanowienie pełnomocnik Skarżącej zarzucając naruszenie art. 59 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 132 ze zm. - dalej jako u.p.e.a.) w związku z art. 18 u.p.e.a. w związku z art. 7, art. 7b, art. 11, art. 75, art. 77, art. 80, art. 81, art. 124 § 2 w związku z art. 126 w związku z art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U z 2024 r. 572 t.j. ze zm.), poprzez uznanie, że dalsza egzekucja administracyjna będzie bezskuteczna z powodu braku majątku lub źródła dochodu zobowiązanej, podczas gdy organ nie wziął pod uwagę posiadania przez Zobowiązaną wierzytelności, z których możliwe jest wyegzekwowanie należności pieniężnej oraz kosztów egzekucyjnych wynikającej z zaległości podatkowej, obejmującej należność w podatku dochodowym od osób prawnych za 2019 r. Wskazał, że Zobowiązana zawarła warunkową umowę pożyczki, na mocy której nabyła wierzytelność, z której zaspokajane miały być roszczenia związane z przedmiotową zaległością podatkową, o której informował organ podatkowy w związku z wnioskiem o udzielenie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych. W opinii Spółki zawarta umowa potwierdza, że przedmiotowa zaległość, zostanie w pełni opłacona w ramach zaproponowanego przez wnioskodawcę harmonogramu wpłat pożyczek. W sprawie nie występuje bezskuteczność, skoro należność publicznoprawna ulega systematycznemu zmniejszeniu i nie może być mowy o braku majątku "lub" źródła dochodu, skoro takim dochodem jest wierzytelność względem wspólnika Spółki. W ocenie pełnomocnika Skarżącej organ wydając zaskarżane postanowienie naruszył postanowienia będące podstawą wydania zaskarżanego postanowienia tj. art. 59 § 2 u.p.e.a. Wskazał ponadto, że prawdą jest, że od 2022 r. Spółka nie prowadzi działalności gospodarczej. Natomiast argument odnoszący się do istnienia pod adresem siedziby Spółki "wirtualnego biura", ze względu na to, że pracownik Spółki zeznał, iż pod tym adresem Spółka jest jedynie zarejestrowana oraz, że odbierana jest w tym miejscu korespondencja kierowana do Zobowiązanej, nie mogą być argumentami przemawiającymi za umorzeniem postępowania egzekucyjnego, ponieważ obowiązek posiadania siedziby dla spółki z o.o. oraz adresu do odbioru korespondencji wynika z przepisów prawa (m.in. z art. 38 pkt 1 lic c) ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym. Zeznania pracownika są zgodne z rzeczywistością, co w zaprezentowanym stanie faktycznym i prawnym nie może oznaczać, że adres siedziby Spółki jest "wirtualnym biurem". Wobec powyższego wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2025 r. DIAS utrzymał w mocy postanowienie NUS. W uzasadnieniu za słuszne uznał stanowisko organu egzekucyjnego, że w sprawie istniały podstawy do umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a. Podkreślił, że Skarżąca od 2022 r. nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej, nie uzyskuje żadnych dochodów i nie jest stroną transakcji handlowych. Nie posiada też majątku ruchomego i nieruchomego. Co potwierdzają (powołane dane z własnych baz danych organu i danych z CEPiK oraz z Centralnej Bazy Danych Ksiąg Wieczystych). ODAIS zauważył, że ustalenia przez organ egzekucyjny w powyższym zakresie potwierdził prezes Spółki w protokole o stanie majątkowym zobowiązanego z 10.04.2025 r., jak również pełnomocnik w zażaleniu z 9.05.2025 r. DIAS podniósł, że wbrew stwierdzeniu pełnomocnika Strony, z wydanego postanowienia nie wynika, że jako argument przemawiający za umorzeniem postępowania egzekucyjnego organ egzekucyjny uznał fakt, iż pod adresem siedziby Spółki mieści się "wirtualne biuro" Spółki służące wyłącznie do celu rejestracji i odbioru korespondencji. Wskazany fakt, został bowiem powołany jako argument potwierdzający, że Spółka nie prowadzi w tym miejscu żadnej działalności gospodarczej i nie posiada w tym miejscu żadnego majątku, co stanowi już podstawę do stwierdzenia bezskuteczności podejmowanych czynności egzekucyjnych. W sprawie, główny zarzut Spółki braku podstaw do stwierdzenia bezskuteczności prowadzonej egzekucji sprowadza się do stwierdzenia, że skoro należność publicznoprawna ulega systematycznemu zmniejszeniu to nie może być mowy o braku majątku "lub" źródła dochodu, skoro takim dochodem jest wierzytelność względem wspólnika Spółki, z której możliwe jest wyegzekwowanie należności pieniężnej oraz kosztów egzekucyjnych wynikających z zaległości podatkowej. W zażaleniu pełnomocnik podkreślił, że pomimo braku rozstrzygnięcia wniosku o raty Spółka wpłacała na rachunek właściwego urzędu kwoty wynikające z zawartej umowy pożyczki. Zgodnie z aktami sprawy na poczet zobowiązań Spółka dokonała wpłat: 22.08.2024 r. - 10.000,00 zł i 16.09.2024 r. -10.000,00 zł. Natomiast w związku z realizacją zajęcia wierzytelności przez Bank na poczet dochodzonych zobowiązań wpłynęły środki: 24.10.2024 r. - 10.010,00 zł, 2.12.2024 r. - 9.940,00 zł, 24.12.2024 r. - 9.940,00 zł, 27.01.2025 r. - 9.940,00 zł, 24.02.2025 r. - 9.940,00 zł, 26.03.2025 r. - 9.940,00 zł i 29.04.2025 r. - 9.940,00 zł. Łączna uzyskana kwota to 89.650,00 zł. DIAS zauważył, że 26 marca 2025 r. Spółka zawarła umowę warunkowego udzielenia pożyczki. W oparciu o § 2 umowy, warunkiem udzielenia pożyczki jest przyznanie Spółce przez NUS ulgi w postaci spłaty przedmiotowych zobowiązań we wnioskowanym systemie ratalnym. Dopiero spełnienie ww. warunku zobowiązuje Pożyczkodawcę do przelewu środków na rachunek Spółki bądź według woli Spółki, bezpośrednio na rachunek właściwego organu podatkowego (§ 3). Zgodnie z wiedzą Organu, wniosek Spółki o raty jest ponownie procedowany przez NUS. W ocenie DIAS, mimo że w okresie od 22.08.2024 r. do 29.04.2025 r. wpływały na konto Spółki środki, jak wskazuje pełnomocnik z zawartej umowy z pożyczkodawcą, to z umowy z 26.03.2025 r. nie wynika, że pożyczkobiorca ma obowiązek dokonywania wpłat przy braku spełnienia warunku § 2 umowy, a tym samym, że wpłaty będą nadal dokonywane, sprzecznie z treścią umowy. Ponadto DIAS wyjaśnił, że wbrew stwierdzeniu pełnomocnika, treść ww. warunkowej umowy uniemożliwia zastosowanie skutecznego środka egzekucyjnego z tych wierzytelności. W przypadku bowiem braku zgody organu podatkowego na układ ratalny, po stronie Pożyczkodawcy nie istnieje obowiązek świadczenia pożyczki na rzecz Spółki a tym samym do czasu wypełnienia warunków umowy, nie istnieje wierzytelność, z której można by prowadzić egzekucję. Natomiast w przypadku spełnienia warunku z § 2 umowy, tj. rozłożenia spłaty zobowiązań na raty, w oparciu o przepis art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne dotyczące tych należności uległoby zawieszeniu w całości i skutkowało brakiem podstaw do podejmowania jakichkolwiek czynności egzekucyjnych. Wobec powyższego, w ocenie DIAS przywołana przez pełnomocnika Spółki umowa nie kreuje wierzytelności podlegających egzekucji i w żadnym stopniu nie podważa ustalonego przez organ egzekucyjny stanu faktycznego, dotyczącego bezskuteczności dalszego prowadzenia egzekucji administracyjnej. NUS wyczerpał wszystkie dostępne środki w poszukiwaniu majątku i źródeł dochodu, z których można prowadzić skuteczną egzekucję administracyjną. Powyższe w ocenie DIAS uzasadniało zastosowanie art. 59 § 2 u.p.e.a. i umorzenie postępowania egzekucyjnego. Na powyższe postanowienie Organu odwoławczego Skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o jego uchylenie wraz z poprzedzającym je postanowieniem organu I instancji oraz o zwrot kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Skarżąca zaskarżonemu postanowieniu oraz poprzedzającym je czynnościom zabezpieczającym zarzuciła naruszenie:- art. 59 § 2 u.p.e.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. w związku z art. 7, art. 7b, art. 11, art. 75, art. 77, art. 80, art. 81, art. 124 § 2 w związku z art. 126 w związku z art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U z 2024 r. 572 t.j., ze zm., dalej "k.p.a.") poprzez uznanie, że dalsza egzekucja administracyjna będzie bezskuteczna z powodu braku majątku lub źródła dochodu zobowiązanej, z których jest możliwe wyegzekwowanie środków pieniężnych przewyższających koszty egzekucyjne, podczas gdy organ wydając zaskarżone postanowienie nie zebrał i nie rozpatrzył pełnego materiału dowodowego, pomimo iż był w jego posiadaniu, a niewykonanie tych obowiązków spowodowało, że organ wydający zaskarżone postanowienie nie wziął pod uwagę posiadania przez Skarżącą wierzytelności, z których możliwe jest wyegzekwowanie należności pieniężnej oraz kosztów egzekucyjnych wynikającej z zaległości podatkowej obejmującej należność w podatku dochodowym od osób prawnych za 2019 r. DIAS w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. W pismach procesowych z 18 marca 2026 r. pełnomocnik Skarżącej zaznaczył, że wskutek opisanych szeroko w skardze umów pożyczek zawartych pomiędzy Skarżącą Spółką, a wspólnikiem Spółki, obie strony umowy wywiązywały się z postanowień wynikających z zawartego porozumienia, czego efektem było i jest do tej pory sukcesywne dokonywanie dobrowolnych wpłat na rachunek właściwego urzędu skarbowego, których łączna wysokość na dzień 27 lutego 2025 r. wynosi 178.900,00 zł, a zatem na chwilę obecną jest już wyższa o ponad 100.000 zł w stosunku do wysokości wskazanej w treści przedmiotowej skargi. W opinii Skarżącej okoliczność ta dodatkowo przemawia za uchyleniem zaskarżonego postanowienia organu II instancji wraz z poprzedzającym je postanowieniem organu I instancji alternatywnie uchyleniem zaskarżonego postanowienia organu II instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Pełnomocnik Skarżącej wniósł o przeprowadzenie dowodu z zestawienia sporządzonego przez Skarżącą dotyczącą wpłat Spółki na rachunek właściwego urzędu skarbowego. W piśmie procesowym z 5 maja 2026 r. pełnomocnik Skarżącej podniósł, że wskutek opisanych szeroko w skardze umów pożyczek zawartych pomiędzy Skarżącą Spółką, a wspólnikiem Spółki, obie strony umowy wywiązywały się z postanowień wynikających z zawartego porozumienia, czego efektem było i jest do tej pory sukcesywne dokonywanie dobrowolnych wpłat na rachunek właściwego urzędu skarbowego, których łączna wysokość na dzień 4 maja 2025 r. wynosi 208.750,00 zł, a zatem na chwilę obecną wynosi ponad trzykrotność kwoty wskazanej w treści skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W opinii Skarżącej okoliczność ta dodatkowo przemawia za uchyleniem zaskarżonego postanowienia organu II instancji wraz z poprzedzającym je postanowieniem organu I instancji alternatywnie uchyleniem zaskarżonego postanowienia organu II instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana jest pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do badania, czy organ administracji wydając zaskarżony akt nie naruszył prawa. W wyniku takiej kontroli decyzja lub postanowienie mogą zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności naruszających prawo i przez to mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tj. Dz. U. z 2026 r., poz. 143, dalej P.p.s.a.) lub też wystąpiło naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Stosownie zaś do treści art. 134 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 3 P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest postanowienie DIAS z dnia [...] czerwca 2025 r. utrzymujące w mocy postanowienie NUS w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego do majątku zobowiązanego z uwagi na bezskuteczność egzekucji (art. 59 § 2 u.p.e.a.). Stosownie do art. 59 § 2 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne może być umorzone w przypadku, gdy dalsza egzekucja administracyjna będzie bezskuteczna z powodu braku majątku lub źródła dochodu zobowiązanego, z których jest możliwe wyegzekwowanie środków pieniężnych przewyższających koszty egzekucyjne. Umorzenie postępowania egzekucyjnego jest konsekwencją stwierdzenia, że postępowanie to nie może być prowadzone i że przyczyny niedopuszczalności egzekucji mają trwały, a nie przejściowy charakter, to jednak do umorzenia postępowania egzekucyjnego może dojść również wskutek oceny, że egzekucja należności pieniężnej nie będzie celowa, gdyż koszty egzekucji byłyby wyższe od kwoty możliwej do wyegzekwowania - którą to możliwość przewiduje art. 59 § 2 u.p.e.a. Organ może wydać postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego z urzędu, jak również na żądanie zobowiązanego, czy wierzyciela (art. 59 § 4 u.p.e.a.). Umorzenie postępowania egzekucyjnego zgodnie z art. 59 § 2 u.p.e.a. może nastąpić wyłącznie w przypadku, gdy brak jest jakiegokolwiek majątku, z którego możliwe byłoby skuteczne przeprowadzenie postępowania egzekucyjnego. Orzecznictwo wskazuje, że to organowi egzekucyjnemu ustawa pozostawiła ocenę "perspektyw" wszczętego postępowania egzekucyjnego i wybór: prowadzenie egzekucji lub umorzenie postępowania. Ustalenie, że zobowiązany nie posiada majątku, w stosunku do którego możliwa byłaby egzekucja, powinno skutkować umorzeniem postępowania egzekucyjnego. Rozwiązanie to chroni wierzyciela przed ponoszeniem kosztów egzekucyjnych, jeżeli nie mogą one być ściągnięte od zobowiązanego (por. wyrok NSA z dnia 18 marca 2026 r., sygn. akt III FSK 225/25). Użycie przez ustawodawcę w art. 59 § 2 u.p.e.a. zwrotu "może być umorzone" oznacza, że po stronie organu nie istnieje obowiązek umorzenia postępowania egzekucyjnego, ale tylko uprawnienie do jego umorzenia, którego warunkiem jest stwierdzenie, iż w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne (por. wyroki NSA: z 28 września 2023 r., sygn. akt III FSK 476/23; z 21 kwietnia 2023 r., sygn. akt III FSK 1960/21). Spór w niniejszej sprawie dotyczy umorzenia postępowania egzekucyjnego przez organ egzekucyjny, którego postanowienie w tym przedmiocie utrzymał w mocy DIAS. Zdaniem DIAS, organ egzekucyjny wyczerpał wszystkie dostępne środki w poszukiwaniu majątku i źródeł dochodu Spółki. Spółka nie posiada majątku, z którego możliwe byłoby skuteczne przeprowadzenie przedmiotowego postępowania egzekucyjnego i uzyskanie w drodze egzekucji środków, które przewyższyłyby koszty egzekucyjne. Natomiast Skarżąca stoi na stanowisku, że organ egzekucyjny błędnie przyjął, że w sprawie występuje bezskuteczność, skoro należność publicznoprawna ulega (ulegała) systematycznemu zmniejszeniu. W ocenie Spółki nie może być mowy o braku majątku "lub" źródła dochodu, skoro takim dochodem jest wierzytelność względem wspólnika Spółki. Skarżąca argumentowała, że poza umową warunkową z 26.03.2025 r. zawarta jest umowa pomiędzy Spółką a jej udziałowcem, która nie warunkowała udzielania pożyczek przez wspólnika od udzielenia, czy też nieudzielenia ulgi w postaci rozłożenia na raty należności publicznoprawnej. Z akt administracyjnych wynika, że organ podjął szereg czynności zmierzających do ustalenia sytuacji majątkowej Skarżącej. Czynności te miały charakter kompleksowy i obejmowały zarówno działania skierowane bezpośrednio do organów spółki (prezesa Spółki), jak i do podmiotów trzecich dysponujących wiedzą o jej sytuacji prawnej i finansowej. Jak wynika z ustaleń organów Spółka od 2022 r. nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej, nie uzyskuje żadnych dochodów i nie jest stroną transakcji handlowych. Nie posiada też majątku ruchomego i nieruchomego. Co znajduje potwierdzenie w zgromadzonym i przedstawionym w zaskarżonym postanowieniu materiale dowodowym (powołane i potwierdzone wydrukami dane z baz danych organu egzekucyjnego, z CEPiK oraz z Centralnej Bazy Danych Ksiąg Wieczystych). Potwierdzone również przez prezesa Spółki w protokole o stanie majątkowym zobowiązanego z 10.04.2025 r., jak również przez samego pełnomocnika w zażaleniu z 9.05.2025 r. i w przedmiotowej skardze. Sąd podziela stanowisko Organów w zakresie oceny o bezskuteczności dalszego prowadzenia egzekucji administracyjnej. Brak jest bowiem realnych perspektyw wyegzekwowania należności w wysokości przewyższającej koszty egzekucyjne. W świetle powyższego nie sposób uznać zasadności zarzutów naruszenia przepisów postępowania wskazanych w skardze. W odniesieniu do zarzutu, że DIAS nie wziął pod uwagę posiadania przez Spółkę wierzytelności (umowa pożyczki), z których możliwe jest wyegzekwowanie należności, należy wskazać, że w treści zażalenia pełnomocnik powołał się wyłącznie na umowę warunkową, nie wskazując żadnej innej umowy. Pełnomocnik nie sprecyzował jaką umowę warunkową oraz jaki wniosek o raty ma na myśli. Natomiast ostatni wniosek dotyczący rozłożenia przedmiotowych należności na raty pochodzi z 1 kwietnia 2025 r., do którego dołączono umowę warunkową z 26 marca 2025 r. W oparciu o § 2 ww. umowy, na co wskazano w zaskarżonym postanowieniu, warunkiem udzielenia pożyczki jest przyznanie Spółce przez NUS ulgi w postaci spłaty przedmiotowych zobowiązań we wnioskowanym systemie ratalnym. Dopiero spełnienie ww. warunku zobowiązuje Pożyczkodawcę do przelewu środków na rachunek Spółki bądź według jej woli, bezpośrednio na rachunek właściwego organu podatkowego (§3). Powołana powyżej treść umowy dotycząca kwot i terminów wypłat pokrywa się z terminem i wysokością wnioskowanych rat we wniosku z 1.04.2025 r. Tym samym powołana warunkowa umowa ma stanowić gwarancję zapewnienia środków na spłatę zobowiązania w ratach, pod warunkiem udzielenia takiej ulgi przez organ podatkowy. Podkreślić należy, że pełnomocnik Strony nie neguje, że zażalenie dotyczyło umowy warunkowej z 26.03.2025 r., lecz wskazuje, że w sprawie, niejako z urzędu, uwzględniona powinna być również umowa niewarunkująca udzielenia pożyczki. Sąd zauważa, że w zażaleniu podniesione zostały konkretne okoliczności, co do których Organ miał obowiązek zająć stanowisko. Natomiast zarzut braku rozpoznania okoliczności, na które nie powołano się w zażaleniu nie znajduje uzasadnienia. Organy administracyjne nie mogą wyręczać Strony w uzasadnieniu jej wniosków i żądań oraz wykraczać poza zakres sprawy. Ponadto ani do zażalenia ani też skargi lub pism procesowych, jako dowodu w sprawie, Strona nie dołączyła umowy, która nie warunkowała udzielania pożyczki. DIAS w zaskarżonym postanowieniu wskazał, że zgodnie z aktami sprawy na poczet zobowiązań Spółka dokonała wpłat: 22.08.2024 r. - 10.000,00 zł i 16.09.2024 r. -10.000,00 zł. Natomiast w związku z realizacją zajęcia wierzytelności przez Bank na poczet dochodzonych zobowiązań wpłynęły środki: 24.10.2024 r. - 10.010,00 zł, 2.12.2024 r. - 9.940,00 zł, 24.12.2024 r. - 9.940,00 zł, 27.01.2025 r. - 9.940,00 zł, 24.02.2025 r. - 9.940,00 zł, 26.03.2025 r. - 9.940,00 zł i 29.04.2025 r. - 9.940,00 zł. Łączna uzyskana kwota to 89.650,00 zł. W zaskarżonym postanowieniu DIAS zaznaczył, że mimo że w okresie od 22.08.2024 r. do 29.04.2025 r. wpływały na konto Spółki środki, jak wskazuje pełnomocnik z zawartej umowy z pożyczkodawcą, to z umowy z 26.03.2025 r. nie wynika, że pożyczkobiorca ma obowiązek dokonywania wpłat przy braku spełnienia warunku § 2 umowy, a tym samym że wpłaty będą nadal dokonywane, sprzecznie z treścią umowy. Ponadto wyjaśnił, że treść ww. warunkowej umowy uniemożliwia zastosowanie skutecznego środka egzekucyjnego z tych wierzytelności. W przypadku bowiem braku zgody organu podatkowego na układ ratalny, po stronie Pożyczkodawcy nie istnieje obowiązek świadczenia pożyczki na rzecz Spółki, a tym samym do czasu wypełnienia warunków umowy, nie istnieje wierzytelność, z której można by prowadzić egzekucję. Natomiast w przypadku spełnienia warunku z § 2 umowy, tj. rozłożenia spłaty zobowiązań na raty, w oparciu o przepis art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne dotyczące tych należności uległoby zawieszeniu w całości i skutkowało brakiem podstaw do podejmowania jakichkolwiek czynności egzekucyjnych. Zdaniem Sądu DIAS słusznie ocenił, że przywołana przez pełnomocnika umowa nie kreuje wierzytelności podlegających egzekucji i w żadnym stopniu nie podważa ustalonego przez organ egzekucyjny stanu faktycznego, dotyczącego bezskuteczności dalszego prowadzenia egzekucji administracyjnej. Organ wyczerpał wszystkie dostępne środki w poszukiwaniu majątku i źródeł dochodu, z których można prowadzić skuteczną egzekucję administracyjną. Na dzień wydania postanowienia przez organ egzekucyjny oraz zaskarżonego postanowienia Spółka nie posiadała majątku pozwalającego na prowadzenie dalszej egzekucji, z której uzyskałoby się kwoty pozwalające na pokrycie wydatków egzekucyjnych. Oceny tej nie zmienia argumentacja powołana przez pełnomocnika Strony w pismach procesowych z 18 marca oraz 5 maja 2026 r., w tym załączone do pisma z 18 marca 2026 r. zestawienie wpłat dokonanych przez Spółkę. W ocenie Sądu, DIAS dokonał prawidłowej oceny stanu majątkowego ww. Spółki, która uzasadniała zastosowanie przez organ egzekucyjny art. 59 § 2 u.p.e.a. i umorzenie postępowania egzekucyjnego. Bezskuteczność egzekucji ustalona na podstawie dostępnych organowi egzekucyjnemu danych i dokonanej przez ten organ analizy stanu sprawy, po przeprowadzeniu właściwego postępowania wyjaśniającego, wykluczającego celowość prowadzenia postępowania egzekucyjnego, stanowi wypełnienie dyspozycji art. 59 § 2 ww. ustawy (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 16 grudnia 2014 r., sygn. akt I SA/GI 564/14). W konsekwencji zarzuty skargi okazały się niezasadne. Organy wykazały podstawy do umorzenia ww. postępowania egzekucyjnego prowadzonego w stosunku do Skarżącej, przy czym argumentacja Organu w przedstawionym wyżej zakresie znajduje oparcie w aktach sprawy i nie jest dowolna. O oddaleniu wniosków dowodów zawartych w piśmie procesowym z 18 marca 2026 r. rozstrzygnięto z uwzględnieniem art. 106 § 3 p.p.s.a. Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi jako niezasadnej.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 2 września 2025
- Hasła tematyczne
- Egzekucyjne postępowanie Podatkowe postępowanie
- Skarżony organ
- Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
- Sędziowie
- Agnieszka Sułkowska Maciej Kurasz Piotr Dębkowski /przewodniczący sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j.)
art. 59 par. 2 · Dz.U. 2025 poz. 132
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
art. 119 pkt 3, art. 106 par. 3, art. 151. · Dz.U. 2026 poz. 143
Powiązane dokumenty
Sygnatura: I SA/Go 134/26 · 21 maja 2026
Postanowienie WSA w Gorzowie Wlkp. z 21 maja 2026 r., I SA/Go 134/26 – egzekucja świadczeń pieniężnych
Sygnatura: III SA/Wa 111/26 · 21 maja 2026
Wyrok WSA w Warszawie z 21 maja 2026 r., III SA/Wa 111/26 – egzekucja świadczeń pieniężnych
Sygnatura: III SA/Wa 2500/25 · 21 maja 2026
Wyrok WSA w Warszawie z 21 maja 2026 r., III SA/Wa 2500/25 – egzekucja świadczeń pieniężnych
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny