III SA/Wa 1597/17

Starszy Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 18/10/2017 r po rozpoznaniu wniosku A.M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A.M. na postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia z [...]/2/2017 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług od kwietnia do czerwca 2013 r. p o s t a n a w i a odmówić Skarżącej przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie

1) Zgodnie z art. 245 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) – zwanej dalej u.p.p.s.a, przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, o który wnioskuje strona – tj. zwolnienia od kosztów sądowych - następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Zasadą przyjętą przez ustawodawcę w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest odpłatność za wnoszone do sądów środki prawne. Okoliczności uzasadniające potrzebę przyznania stronie prawa pomocy powinna wykazać – strona. 2) Skarżąca A.M., wnioskiem zawartym na formularzu PPF (data 19/7/2017 r), zwróciła się przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Powołała się na złą sytuację materialną. Wskazała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem i dwiema córkami. Nie jest w stanie uiścić wpisu od skargi w kwocie niespełna 32 tys zł, ponieważ utrzymuje się z dochodów z tytułu pracy w wysokości łącznej 2400 zł i renty 400 zł. Powołała się na stan zdrowia. Skarżąca nie wykonał wezwania urzędnika sądowego z 18/8/2017 r. i to pomimo przedłużenia terminu na dostarczenie wnioskowanych dokumentów – zgodnie z wnioskiem 3) Jedyny wymagany na obecnym etapie koszt sądowy, to wpis od skargi w kwocie niespełna 32 tys zł w badanej przez urzędnika sądowego sprawie. Do tego zakresu prawa pomocy, tj kosztów wymagalnych, referendarz sądowy ograniczył rozpoznanie wniosku: sytuacja życiowa Strony Skarżącej może bowiem zmieniać się. Referendarz sądowy, na tym etapie postępowania, daje wiarę twierdzeniom Strony o subiektywnym przekonaniu o jej nienajlepszej sytuacji życiowej, jednakże bez złożenia dokumentów wymienionych w doręczonych Skarżącej wezwaniach, czyli bez konkretnych wartości liczbowych i "ekonomicznych" nie może – z korzyścią dla Strony – ocenić jej, gołosłownych, oświadczeń. Wątpliwości budzi w szczególności niemożność wygospodarowania kwoty niespełna 32 tys tytułem wymagalnych kosztów sadowych w sporze o korzystania z faktur niedokumentujących rzeczywistego obrotu gospodarczego wystawianych, jak można wnioskować z wartości przedmiotu zaskarżenia, w większych rozmiarach. Tej sprzeczności logicznej urzędnik sądowy nie potrafi samodzielnie, bazując na regułach doświadczenia życiowego, wyjaśnić bez pomocy Strony i – w konsekwencji – przyznać Skarżącej prawo pomocy. Ustalone bowiem w dorobku prawnym jest, że strona, prowadząc działalność gospodarczą w większym zakresie, jest zobowiązana zabezpieczyć środki na poczet ewentualnych sporów. 4) Dlatego, na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 1, § 3, art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a., należy zadecydować jak w sentencji.