III SA/Wa 1295/16

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Anna Zaorska po rozpoznaniu w dniu 17 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S.A. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika w sprawie ze skargi A. S.A. z siedzibą w W. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne postanawia umorzyć postępowanie w przedmiocie prawa pomocy w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych, 1. przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.

Skarżąca A. S.A. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika wskazując, że prowadzone są w stosunku do niej liczne postępowania egzekucyjne, nie posiada żadnych środków, ma zajęte rachunki, nie osiąga żadnych dochodów. Skarżąca nadesłała postanowienia zwalniające ją z ponoszenia kosztów w innych sprawach. Podała, że majątek spółki wynosi (-) 21.314172,37 zł, zaś wartość środków trwałych 445 zł. Za ostatni rok obrotowy poniosła stratę w wysokości 6.180.634,45 zł. Wskazała stan rachunków bankowych, zastrzegając, iż są one zajęte w ramach egzekucji. Skarżąca przedstawiła zeznania podatkowe, rachunki zysków i strat, wyciągi bankowe, deklaracje VAT, bilans. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: Skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika, tj. w zakresie całkowitym. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. – dalej "P.p.s.a."), osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane: w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie ma środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Rozpoznając niniejszy wniosek, w pierwszej kolejności wskazać trzeba, że postanowieniem z 22 sierpnia 2016 r. Straszy referendarz sądowy zwolnił skarżącą od kosztów sądowych. Jak stanowi z kolei art. 239 § 1 pkt 4 P.p.s.a nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona, której przyznane zostało prawo do pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym (prawo pomocy), w zakresie określonym w prawomocnym postanowieniu o przyznaniu tego prawa. Skoro więc skarżąca ma już przyznane prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych brak jest podstaw do rozpoznawania w tym zakresie jej wniosku po raz kolejny. Zwolnienie od kosztów sądowych rozciąga się bowiem na wszystkie etapy postępowania sądowoadministracyjnego, w tym również na postępowanie międzyinstancyjne i postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. W konsekwencji zasadne jest umorzenie postępowania w tym zakresie. Jak stanowi bowiem art. 249a P.p.s.a., jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Odnosząc się z kolei do wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika (adwokata) uznać należy, że wniosek ten zasługuje na uwzględnienie. Jak już wyżej wskazano na mocy postanowienia z 22 sierpnia 2016 r. przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Od tego czasu, sytuacja finansowa skarżącej, jak wynika z uzasadnienia wniosku, nie uległa zmianie. Od czerwca 2014 r. skarżąca nie prowadzi działalności gospodarczej, rozwiązała wszystkie umowy o pracę i nie zatrudnia obecnie żadnych pracowników, nie uzyskuje też żadnych dochodów. Rachunki bankowe skarżącej zostały zajęte w toku prowadzonych wobec niej postępowań egzekucyjnych. Ponadto skarżąca wystąpiła z wnioskiem o ogłoszenie upadłości obejmującej likwidację jej majątku. Postępowanie w tej sprawie toczy się przed Sądem Rejonowym dla W. [...] Wydział Gospodarczy dla spraw upadłościowych i naprawczych pod sygn. akt [...]. Zauważyć także wypada, iż sytuacja majątkowa skarżącej była już przedmiotem analizy w innych toczących się postępowaniach sądowych, tak w tutejszym Sądzie, jak i w sądach powszechnych. We wszystkich znanych referendarzowi sądowemu przypadkach, skarżąca była zwalniana z kosztów sądowych. Dla przykładu wskazać można na postanowienie Sądu Rejonowego dla W. z dnia [...] sierpnia 2015 r. o sygn. akt [...], w którego uzasadnieniu podniesiono, że spółka nie dysponuje żądnymi środkami, a na jej kontach odnotowano znaczne saldo ujemne. Zasadność wniosków skarżącej o przyznanie prawa pomocy została również podkreślona w dziesięciu postanowieniach zapadłych w tutejszym Sądzie w dniu 22 sierpnia 2016 r. w sprawach o sygn. akt od III SA/Wa 1292/16 do III SA/Wa 1303/16. Tym samym, referendarz sądowy uznał, że również w niniejszym postępowaniu na obecnym jego etapie zasadne jest przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Ustanowienie pełnomocnika umożliwi skarżącej skorzystanie z prawa do kontroli (w drodze skargi kasacyjnej) przez sąd drugiej instancji wydanego w niniejszej sprawie wyroku. Jest to o tyle istotne – że realizacja tego prawa obwarowana jest "przymusem adwokackim", czyli wprowadzonym przepisem art. 175 P.p.s.a. obowiązkiem sporządzenia skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 2 oraz art. 249a w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.