III SA/Wa 1209/17

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Anna Zaorska po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W.P. i W.P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2012 r. postanawia 1) zwolnić skarżących od wpisu od skargi ponad kwotę 500 zł (pięćset złotych), 2) odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Skarżący – W.P. i W.P. wnieśli o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazali, że z uwagi na trudną sytuację zdrowotną nie są w stanie uiścić wpisu sądowego w wysokości 1.500 zł. Do swojego majątku skarżący zaliczyli mieszanie o pow. 66 m², lokal mieszkalny w W. o pow. 83,71 m², nieruchomość zabudowaną o pow. 0,9209 ha w pow. [...], akcje pracownicze [...] o wartości 86.000 zł, jednostki uczestnictwa w funduszu inwestycyjnym 38.400 zł, a także samochód [...] oraz samochód [...]. Małżonkowi utrzymują się z emerytur. Ich łączny dochód z tego tytułu wynosi 6.028,70 zł. Miesięczne zobowiązania skarżących to: czynsz 993 zł, abonament RTV 22,70 zł, abonament [...] 155,80 zł, telefon stacjonarny z internetem 115 zł, telefon komórkowy skarżącego 100 zł, telefon komórkowy + laptop + tablet skarżącej 235 zł, gaz 13 zł, prąd 187 zł, czynsz za garaż 168,71 zł, spłata kredytów i ubezpieczenia 1.219 zł, podatki + użytkowanie wieczyste 92,10 zł, OC samochodów 113.50 zł, leki 450 zł, wyżywienie 1.200 zł, środki czystości i higieny 300 zł, ubrania 200 zł, abonament [...] 185 zł. Do wniosku skarżący załączyli dokumentację lekarską, z której wynika, że skarżący choruje na [...]. Był leczony operacyjne i poddawany [...]. Uwzględniając powyższe zważono, co następuje: Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji osobom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej im poniesienie kosztów z tym związanych. Instytucja ta stanowi wyjątek od generalnej zasady, zgodnie z którą strona ponosi koszty sądowe, czy też koszt wynagrodzenia jej pełnomocnika. Wskazać przy tym należy, że przyznanie prawa pomocy powoduje, że koszty związane z postępowaniem ponosi za skarżącego Skarb Państwa. W tej sytuacji, możliwość przyznania prawa pomocy uzależniona jest od szczególnie rozważnej oceny, wykazanej w treści wniosku sytuacji materialnej wnioskodawcy, tak aby jednoznacznie wynikał z niej brak środków na poniesienie kosztów postępowania. W rozpoznawanej sprawie skarżący wnieśli o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych tj. w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. – dalej "P.p.s.a."), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wnioskodawca wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Rozpoznając sprawę należało zatem w pierwszej kolejności odnieść się do argumentacji przedstawionej we wniosku i dokonać analizy sytuacji majątkowej skarżących oraz ich zdolności płatniczych w zestawieniu z wysokością należnych kosztów sądowych. Zauważyć należy, że na dzień rozpoznania wniosku do kosztów sądowych w niniejszej sprawie zaliczyć należy wpis od skargi w wysokości 1.500 zł. Z oświadczeń złożonych przez skarżących wynika, że łączny dochód ich gospodarstwa domowego jest dosyć znaczny. Wynosi on bowiem na dwie osoby ok. 6.000 zł netto. Ponadto skarżący posiadają majątek w postaci chociażby nieruchomości, czy akcji pracowniczych. Powyższe, przemawiać więc powinno za odmową przyznania im prawa pomocy. Niemniej jednak referendarz sądowy miał na uwadze wyjątkową sytuację skarżących wynikającą z choroby [...] skarżącego ([...]). Powyższe wiąże się ze zwiększonymi wydatkami związanymi nie tylko z leczeniem, diagnostyką, ale i odpowiednią dietą chorego, Dlatego też, w ocenie referendarza sądowego, zasadne jest zwolnienie skarżących od wpisu od skargi ponad kwotę 500 zł. Jednocześnie, referendarz sądowy nie znalazł podstaw do zwolnienia skarżących od kosztów sądowych w całości. Mimo bowiem zwiększonych wydatków na leczenie, skarżący dysponują dochodem oraz majątkiem, który pozwala na częściowe partycypowanie w kosztach wszczętego postępowania. W ocenie referendarza sądowego skarżący są w stanie uiścić wpis sądowy w wysokości 500 zł bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym. Mając na względzie całość powyższej argumentacji, na podstawie przepisów art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.