III SA/Po 443/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Marek Sachajko po rozpoznaniu w dniu 9 lipca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. P. o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi W. P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu z dnia [...] kwietnia 2019r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zarzutów wniesionych w postępowaniu egzekucyjnym p o s t a n a w i a odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia

W. P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na postanowienie opisane w rubrum. Zaskarżonym postanowieniem zostało utrzymane w mocy postanowienie dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] o odmowie wszczęcia postępowania w przedmiocie wniesionych przez W. P. zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej z uwagi na uchybienie terminu do ich wniesienia. W skardze został zawarty wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia. Uzasadniając skarżący napisał, że ZUS prowadzi egzekucję z wynagrodzenia za pracę, traktując comiesięczne wynagrodzenie z tytułu mowy cywilnoprawnej jak inną wierzytelność pieniężną, która nie podlega ochronie. Wstrzymanie wykonania jest niezbędne, bowiem zajęcie pozbawia środków do comiesięcznego utrzymania się, co powoduje trudne do odwrócenia skutki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Przepisy dotyczące tzw. ochrony tymczasowej zostały zawarte w art. 61 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, dalej: P.p.s.a.). Podstawową zasadą jest ta, że wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności (art. 61 § 1 P.p.s.a.). Natomiast sąd może, na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a., na wniosek strony skarżącej, wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd stwierdza, że wniosek zawarty w skardze wykracza poza kognicję sądu administracyjnego. Jednoznaczną intencją skarżącego jest wstrzymanie toczącego się postępowania egzekucyjnego, ale sądy administracyjne nie mają takiego uprawnienia przy rozpoznawaniu czy postanowienia dotyczące zarzutów są zgodne z prawem (por. postanowienie NSA z 25 kwietnia 2019 r., I GZ 100/19; dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach na stronie internetowej NSA). Tym bardziej sądy administracyjne nie mają kompetencji do uchylania dokonanych czynności – jeżeli wniosek o udzielenie ochrony tymczasowej zostanie uznany za zasadny. W związku z tym, Sąd potraktował wniosek zawarty w skardze jako wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w przedmiocie wniesionych zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Sąd stwierdza, że niemożliwe jest wstrzymanie wykonania jakiegokolwiek postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Wprawdzie każdy akt administracyjny wywołuje określone następstwa prawne, ale nie każdy akt administracyjny podlega wykonaniu, rozumianemu jako możliwość realizacji płynących uprawnień lub konieczność podporządkowania się obowiązkom określonym w tym akcie. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie przymusu państwowego (egzekucji) do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Zaskarżone postanowienie oraz postanowienie organu I instancji nie nadają się do wykonania w ww. rozumieniu, zatem nie jest możliwe wstrzymanie ich wykonania. Postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania nie nakłada na skarżącego powinności określonego zachowania się. Postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte wcześniej. Zaskarżone postanowienie nie tworzy po stronie skarżącej uprawnień lub obowiązków o charakterze materialnoprawnym, nadających się do egzekucji (wykonania). Jest to wyłącznie akt administracyjny o charakterze proceduralnym, nie wprowadzający w sytuacji prawnej skarżącego zmian, których wystąpieniu można by się przeciwstawić, poprzez wstrzymanie wykonania tego postanowienia. Zaskarżone postanowienie nie podlega zatem wykonaniu, co oznacza, że wniosek o wstrzymanie jego wykonalności nie może zostać uwzględniony. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.