III SA/Po 28/18

Dnia 29 czerwca 2018 roku Sebastian Michalski – starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2018 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi Z. W. na decyzję Inspektor Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2017 roku nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym; postanawia odmówić przyznania prawa pomocy.

Skarżący, w terminie otwartym na wniesienie skargi kasacyjnej, wystąpił z żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sadowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i małoletnim synem. Oświadczył, że ani on, ani jego żona nie osiągają żadnych dochodów. Jednocześnie wskazał, że z tytułu kredytów oraz ubezpieczeń wydatkuje miesięcznie 25.000 zł. Złożone oświadczenie majątkowe było niepełne i budziło wątpliwości. Pismem z dnia 21 maja 2018 roku, doręczonym stronie w dniu 24 maja 2018 roku, wnioskodawca został zobowiązana do uzupełnienia oświadczenia majątkowego pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o dotychczas zgromadzony materiał dowodowy. Wnioskodawca nie wykonał wezwania. Zgodnie z art. 246 §1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2017, poz. 1369 ze zm.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Powyższe oznacza, że strona ubiegająca się o tzw. prawo ubogich powinna wykazać, że pomimo ograniczenia wydatków do granic zabezpieczenia kosztów koniecznego utrzymania dla siebie i rodziny nie jest w stanie wygospodarować środków na koszty sądowe. Dopiero wykazanie takich okoliczności uzasadnia stanowisko, że koszty sądowe ograniczają realizację konstytucyjnego prawa do sądu. Skoro strona uchyla się od przedstawienia dokumentacji wskazanej w wezwaniu sądowym, to powinna liczyć się z tym, że sąd (referendarz sądowy) nie będzie miał wystarczających podstaw do przyznania jej prawa pomocy. Brak współpracy ze strony wnioskodawcy skutkuje uznaniem, iż nie wykazał on zaistnienia przesłanek koniecznych dla przyznania mu prawa pomocy w zakresie zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części, czy też ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Ustalenie rzeczywistych zdolności płatniczych wnioskodawcy jest niemożliwe, gdy oświadczenie majątkowe jest niepełne i budzi wątpliwości. Podstawą orzeczenia o przyznaniu prawa pomocy może być jedynie rzetelne oświadczenie majątkowe. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 §1 pkt 1 i 2, art. 255 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia