III SA/Po 158/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ireneusz Fornalik po rozpoznaniu w dniu 5 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.G. na decyzję Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Poznaniu z dnia [...] grudnia 2017 r., Nr [...] w przedmiocie przyznania płatności na zalesianie gruntów rolnych postanawia: odmówić przywrócenia terminu do złożenia skargi kasacyjnej

Wyrokiem z dnia 5 lipca 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę Skarżącej na wskazaną w sentencji decyzję Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Poznaniu. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony Skarżącej w dniu [...] lipca 2018 r. Skarżąca, reprezentowana przez radcę prawnego, złożyła skargę kasacyjną od powyższego wyroku za pośrednictwem Poczty Polskiej w dniu [...] sierpnia 2018 r. Wobec powyższego, postanowieniem z dnia 5 września 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę kasacyjną. Powyższe postanowienie zostało doręczone pełnomocnikowi Skarżącej w dniu [...] września 2018 r. Pełnomocnik Skarżącej w dniu [...] września 2018 r. nadała wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej oraz złożyła skargę kasacyjną. W uzasadnieniu radca prawny podniosła, że z uwagi na natłok obowiązków postanowiła wnieść skargę w ostatnim możliwym dniu i błędnie oceniła, że nadanie skargi w placówce pocztowej miało miejsce w dniu [...] sierpnia 2018 r., podczas gdy miało miejsce [...] sierpnia 2018 r. Braku winy pełnomocnik upatruje w "przełomie tarczycowym", na który cierpiała, co wpłynęło na znaczne pogorszenie stanu psychicznego pełnomocnika, ograniczając jej znacznie możliwość dokonania racjonalnej oceny sytuacji, z czego dotychczas nie zdawała sobie sprawy. Leczy się z powodu niedoczynności tarczycy, jednak nie doświadczyła wcześniej podobnego stanu i nie spodziewała się jego wystąpienia. Wskazała ponadto, że objawy przełomu tarczycowego są bardzo nasilone. Gdyby nie doszło do zmian w stanie zdrowia pełnomocnika, nie doszłoby do uchybienia terminu i nie ucierpiał by na tym interes Skarżącej. Do wniosku pełnomocnik załączyła zaświadczenie lekarskie od lekarza psychiatry z dnia [...] września 2018 r. o stanie psychicznym oraz dokumenty z dnia [...] grudnia 2017 r. potwierdzające prowadzone leczenie niedoczynności tarczycy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, zwanej dalej p.p.s.a.) czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jeżeli jednak strona nie dokonała czynności w terminie bez swojej winy, to sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu – art. 86 § 1 P.p.s.a. W myśl art. 87 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (§1). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§2). W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi radca prawny reprezentująca Skarżącą stwierdziła, że zorientowała się o pomyłce w ocenie nadania skargi przesyłką poleconą w placówce pocztowej w dniu [...] września 2018 r., tj. w dniu odebrania postanowienia Sądu odrzucającego skargę kasacyjną. Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej wraz ze skargą został złożony w placówce pocztowej operatora publicznego w dniu [...] września 2018 roku, a więc nie jest spóźniony w rozumieniu art. 88 P.p.s.a. i podlega merytorycznej ocenie. W pierwszej kolejności należy wskazać, że tezie pełnomocnika o błędnym przekonaniu o nadaniu skargi w placówce pocztowej przeczy data w nagłówku skargi kasacyjnej – [...] sierpnia 2018 r., zatem wątpliwe by pismo z dnia [...] sierpnia 2018 r. mogło zostać nadane dnia [...] sierpnia 2018 r. Ponadto, pełnomocnik Skarżącej z jednej strony podnosi, że objawy są bardzo nasilone, z drugiej – że nie zdawała sobie sprawy z ich wystąpienia. Z załączonej przez radcę prawnego dokumentacji medycznej oraz stawianych tez wynika, że powinna ona mieć świadomość występowania problemów z tarczycą co najmniej na miesiąc przed upływem terminu do złożenia skargi kasacyjnej. Rację ma pełnomocnik Skarżącej stwierdzając, że gdyby nie doszło do uchybienia terminu nie ucierpiałby na tym interes Skarżącej. Należy jednak zdecydowanie podkreślić, że, jak wskazuje się w orzecznictwie, za brakiem winy w uchybieniu terminu może przemawiać choroba, ale nie każda, a wyłącznie taka, która miała nagły i obłożny charakter, obiektywnie całkowicie uniemożliwiająca podjęcie działań albo wyręczenie się inną osobą. Sam fakt choroby, a nawet dysponowanie zwolnieniem lekarskim nie świadczy jeszcze o braku winy w uchybieniu wiążącego stronę terminu (zob. postanowienie WSA w Kielcach z dnia 31 grudnia 2015 r., sygn. akt I SA/Ke 734/15). Na marginesie Sąd wskazuje, że pełnomocnik Skarżącej na potwierdzenie faktu występowania "przełomu tarczycowego" przedłożyła zaświadczenie od, jak sama wskazała we wniosku, lekarza psychiatry, który stwierdził, że pełnomocnik Skarżącej zgłosiła pogorszenia samopoczucia występujące od przełomu czerwca/lipca oraz że prawdopodobnie włączenie farmakoterapii było zasadne już w lipcu. Dodatkowo przedłożyła dokumenty wystawione przez endokrynologa w dniu [...] grudnia 2017 r., zatem winna mieć świadomość występowania ew. problemów ze zdrowiem zdecydowanie przed upływem przedmiotowego terminu. Zdecydowanie jednak choroba pełnomocnika nie była o charakterze nagłym i obłożnym. Ponadto na profesjonalnym pełnomocniku ciąży obowiązek takiego zorganizowania prowadzonej działalności zawodowej, aby jego niedyspozycja, nawet spowodowana zdarzeniami losowymi, w tym również chorobą, nie tamowała terminowego wykonywania czynności związanych z tokiem prowadzonego z jego udziałem postępowania. Pełnomocnik powinien wykonywać swe obowiązki z uwzględnieniem należytej staranności. Długotrwała choroba nie wyklucza możliwości ustanowienia w sprawie substytuta, jak również nawet zawiadomienia o tym strony . W sprawach, w których stronę reprezentuje profesjonalny pełnomocnik, kryterium braku winy w uchybieniu terminu należy oceniać z uwzględnieniem podwyższonego miernika staranności, jakiej można wymagać od profesjonalnych uczestników obrotu prawnego (zob. ww. postanowienie WSA w Kielcach oraz postanowienie NSA z dnia 31 października 2014 r., sygn. akt I GZ 479/14). Sąd biorąc pod uwagę przedstawione przez pełnomocnika Skarżącej okoliczności uznał, że nie została spełniona przesłanka braku winy, o której mowa w art. 86 §1 w p.p.s.a, spełnienie której jest warunkiem koniecznym do pozytywnego rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu. Z tych też względów na podstawie ww. przepisu orzeczono jak w sentencji.