III SA/Po 1154/14

Dnia 19 kwietnia 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Lorych - Olszanowska Sędziowie WSA Marzenna Kosewska WSA Mirella Ławniczak (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Sławomir Rajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2018 roku przy udziale sprawy ze skargi R. P. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2012 I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...], II. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. na rzecz skarżącego kwotę 200,- (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych.

W dniu 17 maja 2012 r. R. P. złożył w Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oddział w [...] wniosek o przyznanie płatności na rok 2012, w tym także płatności rolnośrodowiskowej. W dniu [...] kwietnia 2014 r. decyzją o nr [...] Kierownik Biura Powiatowego ARiMR odmówił R. P. przyznania tej płatności. W uzasadnieniu wskazano, że producent składając wniosek powinien złożyć deklaracje pakietów rolnośrodowiskowych w ramach PROW 2007-2013. R. P. w terminie ustawowym złożył odwołanie od powyższej decyzji, nie wskazując w istocie na czym polega uchybienie organu. Decyzją z dnia [...] lipca 2014 r., o nr [...] Dyrektor ARiMR w P. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu wskazano, że decyzję o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej wydaje się w oparciu o dane podmiotowe i przedmiotowe podane przez producenta rolnego we wniosku bądź też zmianie wniosku. W ocenie organu treść pojedynczego wniosku o przyznanie płatności powinna zawierać wszystkie informacje niezbędne do ustalenia uprawnień do otrzymania pomocy, w tym między innymi programy pomocy (pakiety, warianty), których dotyczy wniosek, szczegóły pozwalające na identyfikację wszystkich działek rolnych znajdujących się w gospodarstwie, a także ich użytkowanie. Ponieważ skarżący nie załączył niezbędnych dokumentów zasadnym było odmówienie mu przyznania płatności. R. P. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P.. Zaskarżył decyzję wnosząc o jej uchylenie, nie podając jednak konkretnych naruszeń prawa dokonanych przez organy. Organ w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Kognicję sądu administracyjnego wyznaczają przepisy art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz.U. z 2017 r., poz. 2188) stanowiąc, że sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej jako "p.p.s.a."). sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W niniejszym postępowaniu sąd uwzględniając dyspozycję art. 134 §1 p.p.s.a doszedł do wniosku, iż pomimo braku zarzutów skargi jest zobowiązany z urzędu do uwzględniania wszelkich naruszeń prawa. W konsekwencji uznał, że organy dopuściły się przy wydawaniu zaskarżonych decyzji naruszenia art. 61 § 3 i art. 64 § 2 Kpa, co spowodowało, że sprawa nie została dostatecznie wyjaśniona (art. 7 i 77 Kpa). Uchybienia te dokonane zostały w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W pierwszej kolejności podkreślić należy, że materialnoprawnymi przesłankami rozpoznania wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej są przepisy ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. – O płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. 2007.35.217 ze zm.). Na poziomie wspólnotowym zastosowanie znajdują m.in. przepisy rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. "ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady(WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników "(Dz.urz.UE L 316 z 2 grudnia 2009 r., s.65 ze zm.) zwanego "rozporządzenie nr 1122/2009". Według art. 11 ust. 2 tego rozporządzenia pojedyncze wnioski o płatności składa się w terminie ustalonym przez państwa członkowskie, lecz nie później niż 15 maja. Przepis art. 23 ust. 1 rozporządzenia nr 1122/2009 stanowi natomiast, że określone w akapicie pierwszym ustępu 1 tego artykułu skutki złożenia wniosku o przyznanie pomocy po wyznaczonym terminie odnoszą się również do dokumentów, umów oraz oświadczeń, które należy przedstawić właściwym organom zgodnie z art. 12 i 13, jeśli takie dokumenty, umowy lub oświadczenia stanowią o kwalifikowalności do przedmiotowej pomocy. Z art. 23 ust. 1 rozporządzenia nr 1122/2009 wynika zatem, że złożenie wniosku, jak i złożenie wymienionych tam załączników, jeżeli stanowią one o kwalifikowalności wniosku do płatności po 15 maja danego roku, skutkuje pomniejszeniem płatności, a jeśli opóźnienie wynosi ponad 25 dni kalendarzowych, to wniosek uznaje się za niedopuszczalny. Strona przedłożyła w ostatnim dniu terminu na złożenie wniosku tj. 15 maja 2012 roku wniosek bez załączenia deklaracji pakietów rolnośrodowiskowych. Pakiety są dokumentami, które świadczą o kwalifikowalności wniosku, stąd też organy winny wezwać stronę do przedłożenia pakietów, zwłaszcza, że uczestniczyła ona już w programie rolnośrodowiskowym, co wynika z pisma Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w P. skierowanego do sądu w dniu 3 kwietnia 2018 roku. Zarówno bowiem przepisy cyt. rozporządzenia, jak i ustawy – O płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego nie wyłączają zastosowania art. 61 i 64 Kpa. Jak wynika bowiem z art. 3 ust. 1 cyt. ustawy – z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1 do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Organy prowadząc więc postępowanie w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej, winny wezwać wnoszącego wniosek o usunięcie braków w terminie 7 dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Stwierdzony w niniejszej sprawie brak formalny wniosku w postaci braku załączników tj. pakietów rolnośrodowiskowych mieści się w dyspozycji art. 21 rozporządzenia Nr 1122/2009. Zdaniem Sądu, organ prawidłowo wywiódł, że w/w pakiety miał obowiązek przedłożyć Skarżący, a jego brak obciąża wnioskodawcę. Niemniej stanowi to brak formalny wniosku o przyznanie płatności i to na Agencji przyjmującej wniosek producenta rolnego o przyznanie płatności objętej rozporządzeniem spoczywał obowiązek sprawdzenia, czy wniosek spełnia wymogi ustalone w przepisach szczególnych (czy zawiera wszystkie niezbędne dane) i ewentualnego wezwania wnioskodawcy do usunięcia braków formalnych tego wniosku. Gdyby na żądanie organu strona uzupełniła wniosek w wyznaczonym przez organ terminie, byłoby ono uzupełnieniem dokonanym w terminie zakreślonym przez organ, ale i tak po upływie terminu określonego w art. 23 ust.1 rozporządzenia nr 1122/2009. W tym właśnie obszarze konsekwencji widoczny jest wpływ naruszenia przez organ przepisów postępowania. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organy dokonają ponownej oceny wniosku z uwzględnieniem trybu i rodzaju udzielonej pomocy, biorąc też pod uwagę przepisy rozporządzenia nr 1122/2009 . Z uwagi na powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym uchylił zaskarżoną decyzję, a na podstawie art. 135 p.p.s.a także decyzję poprzedzającą. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.