III SA/Lu 93/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Marcinowski po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. R. na akt Prezydenta Miasta Lublina z dnia 26 października 2023 r. nr [...] w przedmiocie skierowania do zawarcia umowy najmu socjalnego lokalu postanawia: odrzucić skargę.

Pismem z dnia 5 lutego 2024 r. W. R. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na akt Prezydenta Miasta Lublin z dnia 26 października 2023 r. w przedmiocie skierowania do zawarcia umowy najmu socjalnego lokalu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi z uwagi na jej niedopuszczalność. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że podstawę do zawarcia umowy lokalu mieszkalnego z zasobów miasta stanowił prawomocny wyrok Sądu Okręgowego w Lublinie z dnia 24 stycznia 2018 r. sygn. akt I C 70/15, w którym orzeczono o uprawnieniu skarżącego do lokalu socjalnego. Skierowanie do zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego stanowiło ofertę do zawarcia umowy cywilnoprawnej, a więc czynność cywilnoprawną, rozstrzyganą w postępowaniu cywilnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu, bowiem jej przedmiot nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 z późn. zm.), dalej jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zakres tej kontroli sprecyzowany został w przepisie art. 3 § 2 ustawy, zgodnie z którym kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 i 803), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Ponadto, w myśl art. 3 § 2 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. oraz zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. w sprawach, w których sądową kontrolę przewidują przepisy ustaw szczególnych. Stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Przedmiotem rozpoznawanej sprawy jest akt Prezydenta Miasta Lublin z dnia 26 października 2023 r. w przedmiocie skierowania do zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego. Wyjaśnić należy, że zasady gospodarowania mieszkaniowym zasobem gminy uregulowane zostały w ustawie z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 725), dalej jako "ustawa o ochronie praw lokatorów". Zgodnie z art. 4 ust. 1 i 2 tej ustawy, tworzenie warunków do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych wspólnoty samorządowej należy do zadań własnych gminy, która na zasadach i w przypadkach określonych w ustawie, zapewnia lokale w ramach najmu socjalnego i lokale zamienne, a także zaspokaja potrzeby mieszkaniowe gospodarstw domowych o niskich dochodach. W rozpoznawanej sprawie uprawnienie skarżącego do lokalu socjalnego wynika z prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie z dnia 24 stycznia 2018 r., sygn. akt I C 70/15, w którym sąd nakazał skarżącemu opróżnienie i wydanie zajmowanego przez niego lokalu mieszkalnego. Wyrokiem z dnia 2 czerwca 2021 r., sygn. akt I ACa 17/20, Sąd Apelacyjny w Lublinie oddalił wniesione apelacje. W konsekwencji powyższego wyroku, zaskarżonym aktem, organ skierował skarżącego do zawarcia umowy najmu wskazanego w skierowaniu lokalu socjalnego. Akt ten nie ma jednak charakteru administracyjnoprawnego. Skierowanie do zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego stanowi ofertę zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego, o której mowa w art. 14 ust. 6 i ust. 6a ustawy o ochronie praw lokatorów i ma charakter cywilnoprawny. Przesądza o tym treść pouczenia zawartego w skierowaniu, wynikającego z art. 14 ust. 6a ustawy o ochronie praw lokatorów, który stanowi o możliwości wytoczenia przez osobę uprawnioną, kwestionującą prawidłowość oferty (w tym przypadku skarżącego), powództwa o ustalenie i powództwa o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego, które stanowią żądania udzielenia ochrony prawnej realizowane w drodze procesu cywilnego (art. 189 i art. 840 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego – Dz.U. z 2023 r. poz. 1550 ze zm.). Powyższe oznacza, że zaskarżony akt nie dotyczy sprawy z zakresu administracji publicznej i jako taki nie podlega kognicji sądów administracyjnych. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił skargę, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.