III SA/Lu 539/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski, Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca),, Sędzia WSA Grzegorz Wałejko, Protokolant Starszy referent Agata Jakimiuk, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 29 października 2015 r. sprawy ze skargi D. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] marca 2015 r., nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego oddala skargę.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r., nr [...] Wojewody, po rozpatrzeniu odwołania [...] [...] Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. (dalej: [...]), uchylił w całości zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta L. z dnia [...] r., nr [...] odmawiającą wymeldowania D. S. z pobytu stałego w lokalu przy ulicy [...] w L. i orzekając merytorycznie w tej sprawie – wymeldował D. S. z powyższego lokalu.. Decyzja została wydana w następującym stanie sprawy. W dniu [...] r. wpłynął do organu I instancji wniosek [...] o wymeldowanie D. S. z lokalu przy ulicy [...] w L.. Do wniosku dołączono miedzy innymi odpis wyroku Sądu Rejonowego Lublin-Zachód w L. II Wydział Cywilny z dnia [...] r. sygn. akt. II C 155/13, nakazujący eksmisję D. S. oraz protokół komornika sądowego z dnia [...] r. sporządzony na okoliczność wykonania powyższego wyroku i dokonania czynności przymusowego opróżnienia przedmiotowego lokalu mieszkalnego. Organ I instancji ustalił, że D. S. przebywa obecnie w Zakładzie Karnym w H., gdzie odbywa karę pozbawienia wolności. Wykonywanie kary rozpoczął w dniu [...] r. zaś przewidywany termin zakończenia kary to [...] r. W dniu [...] r. administrator budynku T. G. wyjaśnił, że po przeprowadzonej eksmisji w dniu [...] r. lokal nr [...] znajduje się w dyspozycji [...] i D. S. nie ma kluczy do tego mieszkania. Wydział Spraw Mieszkaniowych Urzędu Miasta L. wyjaśnił, że pismem z dnia [...] r. D. S. zwrócił się o złożenie mu oferty zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego. W dniu [...] r. D. S. poinformował, że został ujęty z lokalu przy ulicy [...] w L. i zamieszkiwał w nim aż do dnia aresztowania, że lokalu nie opuścił dobrowolnie i nie zabrał z niego swoich rzeczy osobistych ani jakichkolwiek innych przedmiotów. D. S. zadeklarował, że po opuszczeniu zakładu karnego zamierza ponownie zamieszkać pod adresem swojego zameldowania do czasu otrzymania lokalu socjalnego i w związku z tym nie wyraża zgody na wymeldowanie. W tych okolicznościach organ I instancji odmówił wymeldowania D. S. przyjmując, że opuszczenie lokalu przez skarżącego nie było dobrowolne i w związku z tym nie są spełnione przesłanki z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Od powyższej decyzji odwołało się [...], zarzucając naruszenie art. 69 ustawy z dnia [...] r. o ewidencji ludności (Dz. U. z 2010 r. nr 217; poz. 1427 z zm.) oraz art. 15 ust. 2 ustawy z 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych. W uzasadnieniu [...] wyjaśniło, że organ zastosował przepisy tej ostatniej ustawy, zamiast nowej ustawy z 2010 r. Ponadto [...] wskazało, że w niniejszej sprawie [...] Sądowy przy Sądzie Rejonowym L. - Zachód w L. wykonał eksmisję w drodze postępowania egzekucyjnego, a protokołem z dnia [...] r. wydano [...] opróżniony z rzeczy lokal mieszkalny nr [...] w budynku nr [...] położonym przy ulicy [...] w L.. [...] podkreśliło, że trudno również zgodzić się z argumentacją organu, że osadzenie w zakładzie karnym do [...] r. D. S. nie stanowi dobrowolnego opuszczenia miejsca zameldowania w rozumieniu przepisów ustawy ewidencyjnej z 1974 r. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wojewoda uchylił w całości decyzję organu I instancji i wymeldował D. S. ze spornego lokalu. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że skoro przedmiotowy lokal został opróżniony i wydany wierzycielowi, to wobec D. S. eksmisja została wykonana. Zdaniem Wojewody, wykonanie orzeczonego przez sąd nakazu opuszczenia lokalu zgodnie z linią orzeczniczą sądów administracyjnych jest tożsame z opuszczeniem lokalu w rozumieniu ówcześnie obowiązującego art. 15 ust. 2 ustawy z 1974 r. Odnosząc się do zarzutu niezastosowania przez organ I instancji przepisów ustawy z 2010 r. obowiązującej od dnia [...] r. i naruszenia jej art. 69, organ odwoławczy wskazał, że zarzut jest bezzasadny, ponieważ organ i instancji wydając decyzję w dniu [...] r. prawidłowo oparł rozstrzygnięcie na przepisach poprzedniej ustawy z 1974 r. Skargę na powyższą decyzję Wojewody wniósł D. S. podnosząc, że w wyroku z dnia [...] r. sygn. akt. II C 155/13 Sąd wstrzymał wykonanie eksmisji do czasu złożenia przez Gminę L. oferty zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego. Wojewoda niesłusznie więc przyjął, że D. S. został zobowiązany do opróżnienia lokalu i wydania go [...]. Skarżący zarzucił również, że przy wykonywaniu czynności przez komornika złamano prawo, gdyż eksmisja mogła dotyczyć tylko Z. S., ojca skarżącego, a nie innych osób. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Wojewody z dnia [...] r., którą po pierwsze, uchylono w całości decyzję Prezydenta Miasta L. z dnia [...] r. odmawiającą wymeldowania D. S. z pobytu stałego z lokalu przy ul. [...] w L., a po drugie, którą wymeldowano skarżącego z powyższego lokalu. Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowi art. 35 ustawy z dnia [...] r. o ewidencji ludności. Z przepisu tego wynika, że organ gminy wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lokalu lub podmiotu wskazanych w art. 28 ust. 2, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce czasowego pobytu przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. Stosownie do przepisu przejściowego zawartego w art. 69 cyt. ustawy, jej unormowania mają zastosowanie do postępowań administracyjnych w sprawach zameldowania i zameldowania wszczętych i niezakończonych na podstawie ustawy z 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych. W niniejszej sprawie postępowanie dotyczące wymeldowania skarżącego wszczęto na podstawie przepisów tej ostatniej ustawy, która w art. 15 ust. 2 przewidywała, że organ gminy wydaje na wniosek właściciela lub innego podmiotu dysponującego tytułem prawnym do lokalu lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania. Decyzja organu I instancji w sprawie o odmowie wymeldowania skarżącego została wydana na mocy art. 15 ust. 2 ustawy z 1974 r. Rozstrzygnięcie to – zdaniem WSA w Lublinie - jako nieprawidłowe, słuszne zostało wyeliminowane z obrotu prawnego przez Wojewodę. W sprawie jest poza sporem, że D. S. odbywa karę pozbawienia wolności w zakładzie karnym. Z akt sprawy wynika ponadto (i jest to okoliczność mająca decydujące znaczenie dla kwestii wymeldowania), że w dniu [...] r. [...] Sądowy przy Sądzie Rejonowym Lublin-Zachód w L., wykonał orzeczony wyrokiem Sądu Rejonowego Lublin-Zachód z dnia [...] r. sygn. akt. II C 155/13 nakaz opróżnienia lokalu położonego przy ulicy [...] w L.. Nie ulega wątpliwości, że lokal mieszkalny został wydany [...]. Potwierdzają to wyjaśnienia T. G., który wskazał, że po przeprowadzonej eksmisji, lokal znajduje się w dyspozycji [...] [...] w K.. Jak wyjaśnia się w orzecznictwie, w sprawach, w których przeprowadzona była egzekucja komornicza, wykonanie eksmisji jest równoznaczne z ustaniem pobytu eksmitowanego w spornym lokalu (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...] r., sygn. akt II OSK 526/11, LEX nr 1216746; z dnia [...] r., sygn. akt II OSK 1515/10, LEX nr 1145560; z dnia [...] r., sygn. akt II OSK 788/07, LEX nr 498351). W realiach rozpoznawanej sprawy wykonanie prawomocnego wyroku dotyczącego eksmisji z lokalu oznacza, że ustał pobyt skarżącego w lokalu mieszkalnym przy ul. [...] w L. i wystąpiły prawne podstawy do wymeldowania skarżącego. Podkreślić należy, że istotą ewidencji ludności jest dokumentowanie faktów co do pobytu danej osoby pod określonym adresem, a nie ustalanie uprawnień do korzystania z lokalu, czy tym bardziej rozstrzyganie sporów na tym tle. W związku z powyższym zameldowanie i wymeldowanie powinno odzwierciedlać rzeczywisty stan rzeczy, czemu sprzeciwia się utrzymywanie fikcji meldunkowej. W ocenie Sądu, organ odwoławczy zatem zasadnie uznał, że zachodziła konieczność uchylenia w całości decyzji organu I instancji w trybie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. Przepis ten określa, że organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co istoty sprawy. Orzeczenie Wojewody o wymeldowaniu skarżącego (stanowiące rozstrzygnięcie co do istoty sprawy) znajduje normatywne uzasadnienie w treści art. 35 ustawy z dnia [...] r. o ewidencji ludności (przepisu obowiązującego w dacie orzekania przez organ odwoławczy). W rozumieniu powyższego przepisu, miało miejsce opuszczenie pobytu stałego, wobec udowodnienia faktu eksmisji skarżącego ze spornego lokalu mieszkalnego. Oceny w przedmiocie legalności zaskarżonej decyzji nie podważały zarzuty i wnioski skargi wywiedzione na tle dokonanej przez skarżącego interpretacji wyroku z dnia [...] r. sygn. akt. II C 155/13, jak też pogląd prawny skarżącego, że eksmisja wobec jego osoby została wstrzymana do czasu złożenia przez Gminę L. oferty zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego. W sytuacji, kiedy lokal został opróżniony i wydany wierzycielowi (PKP), to wobec D. S. eksmisję wykonano. Ubocznie należy podnieść (odnosząc się do zarzutu, że złamano prawo, gdyż eksmisja mogła dotyczyć tylko Z. S., ojca skarżącego, a nie innych osób oraz że wyrzucono z lokalu rzeczy skarżącego), że kwestia sposobu wykonywania czynności egzekucyjnych przez komornika wykracza poza ramy niniejszej sprawy sądowoadministracyjnej. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.