III SA/Lu 535/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. K. na decyzję Dyrektora L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [..], nr [..] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu Programu Rolnośrodowiskowego - w zakresie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

S. K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w L. skargę na decyzję Dyrektora L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [..], nr [..], w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu Programu Rolnośrodowiskowego. Pismem z dnia 18 sierpnia 2017 r. wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że w przypadku wykonania decyzji na obecnym etapie postępowania istnieje duże prawdopodobieństwo, że skarżąca stanie się niewypłacalna. Wskazała, że ewentualna egzekucja kwoty wskazanej w decyzji, w przypadku wydania przez sąd wyroku korzystnego dla skarżącej, okazałaby się niecelowa i spowodowałaby niepotrzebną szkodę. Skarżąca podniosła, że posiada ponad 100 sztuk trzody chlewnej, której w związku z afrykańskim pomorem świń (ASF) nie może sprzedać. Wskazała, że obecnie posiada przychody w wysokości [..] zł miesięcznie. Koszty utrzymania gospodarstwa wynoszą natomiast [..] zł miesięcznie, zaś utrzymanie rodziny – [..] zł miesięcznie. Ponadto skarżąca dodatkowo posiada miesięczne zobowiązania wynoszące [..] zł i nie posiada żadnych oszczędności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, ze zm.; dalej p.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednocześnie w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi, jeśli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia jest zamknięty, zaś obowiązek ich uprawdopodobnienia spoczywa na wnioskodawcy. Sąd jedynie ocenia, czy w istocie wskazana przez stronę szkoda ma znaczny rozmiar lub istnieje niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tym celu skarżący winien tak określić ewentualną szkodę lub w taki sposób wskazać skutki, które nastąpiłyby w związku z wykonaniem aktu, by sąd mógł stwierdzić w oparciu o konkretne dane, że wielkość szkody jest znaczna, a skutki trudne do odwrócenia. Jak przyjęto w orzecznictwie, chodzi tu o taką szkodę (majątkową lub niemajątkową), która nie będzie mogła być wyrównana przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczający sam wywód strony. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. Twierdzenia powinny być poparte materiałem dowodowym. Natomiast brak wyczerpującego uzasadnienia wniosku uniemożliwia jego ocenę (vide postanowienie NSA z dnia 18 maja 2004 r., sygn. akt FZ 65/04). W ocenie Sądu, wniosek skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem skarżąca nie uprawdopodobniła, że zachodzi w stosunku do niej niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody materialnej lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Należy zauważyć, że z zaskarżonej decyzji wynika obowiązek zapłaty określonej kwoty pieniężnej. Realizacja takiego obowiązku zasadniczo ma odwracalne skutki i nie wiąże się z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody. Prawomocne uchylenie decyzji, z której wynika taki obowiązek, prowadzi do ewentualnego zwrotu uiszczonych kwot. Oczywiście zdarzają się wyjątkowe sytuacje, kiedy zapłata czy przymusowa egzekucja kwot należnych na podstawie zaskarżonej decyzji mogłaby realnie zagrozić bytowi strony. Wówczas zasadne jest zastosowanie ochrony tymczasowej do czasu rozpatrzenia skargi przez sąd. Aby jednak ustalić, że takie wyjątkowe okoliczności zachodzą, trzeba mieć odpowiedni materiał do oceny, w postaci dokumentów obrazujących rzeczywistą sytuację finansową strony. W niniejszej sprawie skarżąca nie dołączyła do wniosku żadnych dokumentów obrazujących jej sytuację finansową. Oceniając zasadność wstrzymania wykonania decyzji należy zawsze brać pod uwagę indywidualną sytuację strony, bazując na wiarygodnym materiale dowodowym potwierdzającym tę sytuację. Informacje podane przez skarżącą są natomiast lakoniczne i nie poparte żadnymi dowodami. W szczególności skarżąca nie przedłożyła dowodów potwierdzających wysokość dochodów rodziny skarżącej, wydatków oraz kosztów wynikających z dodatkowych zobowiązań, jak i nie wyjaśniła z jakiego tytułu jest obowiązana do uiszczania tak wysokiej kwoty tych zobowiązań. Skarżąca nie przedstawiła jakiegokolwiek dokumentu wskazującego na ewentualnie posiadane składniki majątkowe, wartościowe ruchomości lub nieruchomości, które obrazowałyby jej sytuację majątkową. Trudno też dać wiarę twierdzeniom, że posiadając wyłącznie dochody na poziomie [..] zł miesięcznie, skarżąca jest w stanie uiszczać koszty utrzymania gospodarstwa na poziomie [..] zł miesięcznie, rodziny – [..] zł miesięcznie i opłacać wyżej wspomniane dodatkowe zobowiązania. To wszystko czyni twierdzenia skarżącej niewiarygodnymi. W tej sytuacji wszystkie twierdzenia o tym, że wykonanie zaskarżonej decyzji może mieć daleko idące negatywne skutki dla skarżącej należy uznać za niewiarygodne i gołosłowne. Nie znając aktualnej sytuacji finansowej strony nie sposób natomiast ocenić potencjalnego wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na jej sytuację finansową. Wniosku o wstrzymanie zaskarżonej decyzji nie można również opierać na samym tylko fakcie wniesienia skargi do sądu. Wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie uzasadnienia sama możliwość uwzględnienia skargi przez sąd. Również stanowisko skarżącej, że skarżona do wojewódzkiego sądu administracyjnego decyzja jest merytorycznie nietrafna i w jej ocenie narusza prawo, nie stanowi przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. (postanowienie NSA z 9 września 2004 r., FZ 358/2004). Bez wyczerpującego przedstawienia sytuacji finansowej wnioskodawcy sąd nie mógł zatem ocenić, czy wykonanie zaskarżonej decyzji faktycznie spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącej znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. należało orzec jak w postanowieniu.