Sygnatura
III SA/Lu 233/23
Wyrok WSA w Lublinie z 7 września 2023 r., III SA/Lu 233/23 – opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Wynik
Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
- Data orzeczenia
- 7 września 2023
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Robert Hałabis (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Jerzy Drwal Sędzia WSA Iwona Tchórzewska Protokolant: Referent Paulina Rolińska-Mazur po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 7 września 2023 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z dnia 31 marca 2023 r. nr 0601-IGC.4802.40.2023.EU w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym oddala skargę.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Sygn. akt III SA/Lu [...] Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z dnia 31 marca 2023 r. (nr 0601-IGC.4802.40.2023.EU) Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Lublinie utrzymał w całości w mocy decyzję Naczelnika Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białej Podlaskiej z dnia 27 stycznia 2023 r. (nr 308000-COC-4.48.1.826.2022.6.JMP) o nałożeniu na A. K. kary pieniężnej w wysokości 6 000 zł za przejazd po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym – jak za przejazd bez zezwolenia kategorii V. Zaskarżona decyzja wydana została w następującym stanie sprawy: W dniu 16 września 2022 r. na terenie drogowego przejścia granicznego w D. przeprowadzono kontrolę dwuosiowego ciągnika siodłowego marki R. o nr rej. [...] i trzyosiowej naczepy ciężarowej marki F. o nr rej. [...], na kierunku wyjazdowym z Rzeczypospolitej Polskiej. Pojazdem przewożony był ładunek w postaci worków raszlowych, o łącznej wadze brutto 22 500 kg. Podczas kontroli funkcjonariusze celno-skarbowi dokonali pomiaru rzeczywistych parametrów pojazdu, w tym pomiaru nacisków osi pojazdu. Wyniki dynamicznego ważenia nacisków osi wykazały przekroczenie dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej pojazdu o 520 kg (4,52%). W wyniku powtórnego ważenia przeprowadzonego na żądanie kierowcy, również stwierdzono przekroczenie dopuszczalnego nacisku powyższej osi, tym razem o 780 kg (6,78%). Wyniki kontroli opisane zostały w protokołach z dnia 16 września 2022 r. nr [...] i nr [...] Kierujący kontrolowanym pojazdem podpisał protokoły bez zastrzeżeń. Naczelnik Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białej Podlaskiej (dalej jako "organ I instancji") decyzją z dnia 27 stycznia 2023 r. nałożył na skarżącą karę pieniężną w wysokości 6 000 zł za przewóz pojazdem nienormatywnym ładunku podzielnego po drogach publicznych, wbrew zakazowi określonemu w art. 64 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 988, z późn. zm. – dalej jako "p.r.d.") – jak za przejazd bez zezwolenia kategorii V. W wyniku rozpatrzenia wniesionego przez skarżącą odwołania, decyzją z dnia 31 marca 2023 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Lublinie (dalej jako "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") – utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy przywołał przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2016 r. poz. 2022, z póżn. zm. – dalej jako "rozporządzenie w sprawie warunków technicznych pojazdów" lub "rozporządzenie"), dotyczące m.in. ruchu pojazdów nienormatywnych. Organ podniósł, że zgodnie z § 5 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia wynika, że dopuszczalny nacisk osi nie może przekraczać w przypadku pojedynczej osi napędowej pojazdów, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 2-14 – 11,5 tony. W przypadku pojazdu uczestniczącego w ruchu drogowym podstawą sprawdzenia wymagań, o których mowa powyżej, są wartości rzeczywiste (§ 5 ust. 4 rozporządzenia). Zwrócono uwagę, że dokonany pomiar nacisków osi pojazdu wykazał przekroczenie dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej pojazdu o 520 kg (4,52%). Kierowca skorzystał z prawa do powtórnego ważenia pojazdu członowego. Wyniki powtórnego pomiaru potwierdziły przekroczenie dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej pojazdu o 780 kg (6,78%). Organ wyjaśnił również, że kontroli dokonano przy użyciu wagi samochodowej do ważenia pojazdów w ruchu typu [...] (nr [...]), posiadającej ważne na dzień kontroli świadectwo legalizacji ponownej z dnia 22 lipca 2021 r., wydane przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w W. – Wydział Zamiejscowy w L.. Kontroli nacisków osi dokonano na wadze samochodowej do ważenia pojazdów w ruchu, zgodnie z wymogami określonymi w instrukcji dla użytkownika wydanej przez producenta oraz spełniającej wymogi rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu, oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych (Dz. U. z 2007 r. Nr 188, poz. 1345). System wagi w trakcie ważenia nie sygnalizował żadnych nieprawidłowości. Ponadto z akt sprawy wynika, że oba ważenia przebiegały prawidłowo i w sposób zgodny z instrukcją użytkowania wagi. W związku ze stwierdzonym przekroczeniem nacisku pojedynczej osi napędowej pojazd został uznany za nienormatywny, na przejazd którego wymagane byłoby zezwolenie kategorii V wydane dla podmiotu wykonującego przejazd. Skontrolowanym pojazdem przewożony był ładunek w postaci worków raszlowych o łącznej wadze brutto 22 500 kg, a zatem ładunek podzielny, którego przewóz pojazdem nienormatywnym, stosownie do art. 64 ust. 2 p.r.d. – jest zabroniony. Wobec powyższego zasadne było nałożenie na skarżącą kary pieniężnej w wysokości 6 000 zł na podstawie art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. a w związku art. 140ab ust. 2 ustawy – Prawo o ruchu drogowym – jak za brak zezwolenia kategorii V. Jednocześnie organ odwoławczy stwierdził brak podstaw do zastosowania art. 140aa ust. 4 p.r.d., bowiem skarżąca nie udowodniła zaistnienia okoliczności uzasadniających zwolnienie przedsiębiorcy od odpowiedzialności. Podmiot prowadzący działalność gospodarczą w zakresie zarobkowego przewozu drogowego rzeczy jest profesjonalnym przewoźnikiem, który powinien organizować pracę swojego przedsiębiorstwa tak, aby przestrzegać przepisów prawa. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na powyższą decyzję skarżąca A. K. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie: 1) prawa materialnego, to jest art. 140aa ust. 4 pkt 1 lit. a i b ustawy – Prawo o ruchu drogowym, poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji nałożenie kary pieniężnej w kwocie 6 000 zł, mimo iż wystąpiły przesłanki umożliwiające umorzenie postępowania, gdyż z materiału dowodowego sprawy w sposób bezsporny wynika, że skarżąca dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem i nie miała wpływu na powstanie ewentualnego zarzucanego przez organ naruszenia, a w szczególności nie miała możliwości rozplombowania ładunku i jego przesunięcia; 2) przepisów postępowania, to jest: a) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., polegające na utrzymaniu w mocy wadliwej decyzji organu I instancji, pomimo naruszenia przez ten organ obowiązujących przepisów, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż naruszenia te powinny doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji w całości; b) art. 8 § 1 k.p.a. w zw. z art. 6 k.p.a., polegające na prowadzeniu postępowania z naruszeniem wskazanych w tych przepisach zasad ogólnych postępowania administracyjnego w sposób podważający zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem doprowadziło do nieuzasadnionego ukarania skarżącej za naruszenie, którego się nie dopuściła; c) art. 80 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a., w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów oraz zastąpienie jej dowolnością i w konsekwencji wymierzenie kary pieniężnej w wysokości 6 000 zł, pomimo iż z materiału dowodowego sprawy w sposób bezsporny wynika, że skarżąca dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem i nie miała żadnego wpływu na powstanie zarzucanego przez organ naruszenia i jeżeli wystąpiły jakieś nieprawidłowości to wystąpiły one po stronie załadowcy, wobec czego skarżąca nie może ponosić odpowiedzialności z tego tytułu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, dlatego podlega oddaleniu. Przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie była decyzja organu odwoławczego dotycząca nałożenia na skarżącą kary pieniężnej za przejazd po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego – jak za przejazd bez zezwolenia kategorii V. Kwestie związane z ruchem pojazdów nienormatywnych zostały uregulowane w ustawie z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (aktualnie: Dz. U. z 2023 r. poz. 1047, ze zm. – dalej jako: "p.r.d."). Zgodnie z art. 2 ust. 35a p.r.d., przez pojazd nienormatywny należy rozumieć pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku, wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy. Stosownie natomiast do art. 64 ust. 1 pkt 1 p.r.d., ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ. Wymiary pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I-V oraz drogi, po których pojazdy te mogą się poruszać, są określone w tabeli stanowiącej załącznik nr 1 do ustawy (art. 64 ust. 3 p.r.d.). Jednocześnie, według art. 64 ust. 2 p.r.d., zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwolenia kategorii I. Ładunek niepodzielny, zgodnie z definicją ustawową zawartą w art. 2 pkt 35b p.r.d., to ładunek, który bez niewspółmiernie wysokich kosztów lub ryzyka powstania szkody nie może być podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków. Zgodnie z art. 140aa ust. 1 p.r.d., za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1 lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd (art. 140aa ust. 3 p.r.d.), a jedynie w ściśle określonych sytuacjach może być także nałożona na organizatora transportu, nadawcę, odbiorcę, załadowcę lub spedytora, które nie mają jednak zastosowania w niniejszej sprawie. Według art. 140ab ust. 1 pkt 3 p.r.d., za brak zezwolenia kategorii V ustala się karę pieniężną w wysokości: a) 6 000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10%, b) 10 000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20%, c) 15 000 zł - w pozostałych przypadkach. W świetle art. 140ab ust. 2 p.r.d., w przypadku naruszenia zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, czyli zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Zgodnie z definicją zawartą w art. 2 pkt 57 p.r.d., nacisk osi oznacza sumę nacisków, jaką na drogę wywierają koła znajdujące się na jednej osi. Dopuszczalne parametry pojazdu wraz z ładunkiem określone zostały w przepisie art. 61 Prawa o ruchu drogowym oraz rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2016 r. poz. 2022, ze zm.). Stosownie do art. 61 ust. 2 pkt 1 p.r.d., ładunek na pojeździe umieszcza się w taki sposób, aby nie powodował przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę. Zgodnie zaś z § 5 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia, dopuszczalny nacisk osi, nie może przekraczać w przypadku pojedynczej osi napędowej pojazdów, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 2-14 – 11,5 tony. W przypadku pojazdu uczestniczącego w ruchu drogowym podstawą sprawdzenia wymagań, o których mowa powyżej, są wartości rzeczywiste (§ 5 ust. 4 rozporządzenia). Bezspornym jest, że w rozpoznawanej sprawie w dniu kontroli kierowca wykonywał międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy. Pojazdem przewożony był ładunek podzielny, gdyż były to worki raszlowe o łącznej wadze brutto 22 500 kg. Przewóz wykonywany był zespołem pojazdów składającym się z dwuosiowego ciągnika siodłowego i trzyosiowej naczepy, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych pojazdów. Jak wynika z akt sprawy, dopuszczalny nacisk drugiej osi pojazdu, stanowiącej pojedynczą oś napędową, został przekroczony w pierwszym ważeniu o 520 kg, czyli o 4,52%. Powtórne ważenie, przeprowadzone na wyraźne żądanie kierowcy, również wykazało przekroczenie dopuszczalnego nacisku powyższej osi na wyższym poziomie, o 780 kg (6,78%). Pozostałe parametry pojazdu nie zostały przekroczone. W ocenie Sądu, wyniki pomiarów są jednoznaczne i nie budzą żadnych wątpliwości. Z protokołów kontroli nr [...] i nr [...] (k. 9-10 i 6-7 akt administracyjnych) wynika, że kontrola nacisków osi pojazdu została przeprowadzona przy użyciu wagi samochodowej do ważenia pojazdów w ruchu typu [...] (nr [...], producent [...]). Waga posiadała ważne na dzień kontroli świadectwo legalizacji ponownej z dnia 22 lipca 2021 r. (ważne do dnia 22 sierpnia 2023 r.), wydane przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w W. – Wydział Zamiejscowy w L. (k. 18 akt administracyjnych). Świadectwo legalizacji ponownej stanowi potwierdzenie spełnienia przez wagę wymagań określonych w rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych (Dz. U. z 2007 r. Nr 188, poz. 1345). Wymaga przy tym zwrócenia uwagi, że z akt sprawy nie wynika natomiast, aby proces ważenia odbywał się w warunkach, które mogłyby zakłócać jego proces. Tym samym, ważenie dokonane zostało na wagach spełniających wymogi normatywne i wykonane zostało w sposób zgodny z instrukcją obsługi urządzeń wagowych. Dlatego ważenie uznać należało za całkowicie prawidłowe. Sama różnica pomiędzy wynikami dwóch pomiarów na wadze dynamicznej jest naturalna i w ogóle nie świadczy o nieprawidłowości procesu ważenia. Na wyniki ważenia dynamicznego pojazdu mogą mieć wpływ bowiem różne czynniki, w tym stan techniczny pojazdu, sposób zabezpieczenia ładunku, umiejętności kierowcy, stosowanie się do wskazówek funkcjonariuszy. Z tego właśnie względu istnieje możliwość przeprowadzenia kolejnego ważenia. Organ odwoławczy trafnie zwrócił uwagę w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że waga tego typu jest wyposażona w system automatycznej sygnalizacji błędów pomiaru. W sytuacji, gdy systemy wag nie sygnalizowały błędu, należało uznać, że ważenie przebiegało w sposób prawidłowy i nie zachodziły żadne podstawy do kwestionowania wyników pomiaru. Jednocześnie należało mieć na uwadze, że skarżąca nie zanegowała zawartego w zaskarżonej decyzji stwierdzenia przez organ, że w trakcie ważenia system wagi nie sygnalizował nieprawidłowości pomiaru, nie wskazywał również jakichkolwiek usterek, ani wad. W tej sytuacji – jak już wskazano – nie zachodziły przesłanki do uznania, że proces pomiaru przebiegał w sposób niezgodny z instrukcją obsługi wagi. Zarówno instrukcja obsługi wagi, jak i świadectwa legalizacji ponownej wag zostały dołączone do akt administracyjnych. Dodatkowo trzeba zauważyć, że obecny podczas kontroli kierowca został pouczony o możliwości przeprowadzenia powtórnego ważenia, które dokonywane jest niezwłocznie po zakończeniu pierwszego ważenia, w niezmienionym stanie środka przewozowego i ładunku, prze co mógł i skorzystał z przysługującego mu uprawnienia. Z protokołu ważenia dynamicznego pojazdu wynika, że drugi pomiar również wykazał przekroczenie dopuszczalnego nacisku powyższej osi pojazdu o 780 kg (6,78%). Wyniki ważenia korespondują z wynikami wskazanymi w protokołach z dnia 16 września 2022 r. Oba protokoły kontroli wraz z protokołami ważenia znajdują się w aktach sprawy i strona mogła się z nimi zapoznać na każdym etapie postępowania. Podkreślić należy, że protokół kontroli jako dokument urzędowy sporządzony w przepisanej formie przez powołany do tego organ państwowy w zakresie jego działania, stosownie do art. 76 k.p.a. stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone i korzysta z domniemania zgodności z prawdą tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone. Utrwalone protokołem czynności kontrolne odzwierciedlają przebieg tych czynności oraz poczynione w ich toku ustalenia faktyczne. Protokół ponadto sporządzany jest z udziałem przedstawiciela podmiotu kontrolowanego, który ma prawo wnieść do niego zastrzeżenia. Wiarygodności dokumentowi urzędowemu można odmówić jedynie w przypadku, gdy zostanie przeprowadzone skuteczne postępowanie dowodowe przeciwko jego autentyczności lub przeciwko zgodności z prawdą. Ciężar obalenia domniemania wiarygodności tego rodzaju dowodu ciąży przy tym na stronie skarżącej. Chcąc obalić wiarygodność takiego dokumentu strona jest zatem zobowiązana do wskazania dowodu przeciwnego. W rozpoznawanej sprawie kierujący pojazdem uczestniczył w kontroli, otrzymał informacje dotyczące procedury pomiaru, jak również miał zagwarantowaną możliwość wypowiedzenia się w protokole kontroli, co do sposobu i warunków jej przeprowadzenia. Kierowca podpisał protokół kontroli i zastrzeżeń do wyników kontroli nie zgłosił. Odnosząc się natomiast do podnoszonych przez skarżącą zarzutów dotyczących nieprawidłowości mających wystąpić wyłącznie po stronie załadowcy, należy mieć na uwadze, że skarżąca nie przedstawiła żadnych dowodów na tę okoliczności. Nie było zatem podstaw do skutecznego zakwestionowania prawidłowości przeprowadzonych pomiarów oraz uzyskanych wyników pomiarów, które należało uznać za w pełni wiarygodne. To przede wszystkim na przewoźniku ciąży podjęcie czynności i przedstawienie dowodów zmierzających do wykazania, że naruszenie przepisów ustawy nastąpiło pomimo dochowania przez niego należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem albo udowodnienia, iż rzeczywiście nie miał wpływu na powstanie naruszenia. Skarżąca żadnych dowodów na te okoliczności nie przedstawiła. W ocenie Sądu, wątpliwości nie budziła także procedura wykonania pomiarów. Jak wynika z protokołu kontroli, w trakcie pomiarów dokonano odczytu temperatury otoczenia, która wynosiła +13,1°C. Pomiaru dokonano termometrem elektronicznym (nr seryjny: [...]). Nie można było zatem uznać, że warunki pogodowe w trakcie pomiarów były w jakikolwiek sposób niesprzyjające i mogły spowodować zakłócenie procesu ważenia. Waga, którą posłużono się przy ważeniu pojazdu, jak już wyżej wskazano, posiadała ważne na dzień kontroli świadectwo legalizacji ponownej, a więc spełniała wymagania określone w rozporządzeniu w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu. Stosownie do § 16 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 rozporządzenia, waga elektroniczna jest skonstruowana i wykonana tak, aby w przypadku wystąpienia zakłóceń nie wystąpiło odchylenie znaczące, rozumiane jako różnica między błędem wskazania wagi a jej błędem wskazania wyznaczonym w warunkach odniesienia, która jest większa niż wartość działki elementarnej, a po wystąpieniu odchylenia znaczącego: a) podała sygnał ostrzegawczy, optyczny lub akustyczny trwający do momentu podjęcia przez operatora działań lub zniknięcia odchylenia albo b) przestała działać. Jak już wyżej wskazano, z akt sprawy nie wynika, aby w trakcie ważenia doszło do jakichkolwiek nieprawidłowości, a system wagi nie sygnalizował błędów pomiaru. Ponadto ważenie zostało dokonane zgodnie ze znajdującą się w aktach sprawy "Instrukcją dla użytkownika wagi elektronicznej S. [...] do dynamicznego ważenia osi pojazdu", stanowiącą instrukcję stosowania programu komputerowego, obsługującego wagę typu [...]. Brak jest podstaw do uznania, że miejsce ważenia i strefa ważenia nie były w sposób prawidłowy oznaczone i wydzielone. Spełnienie wymogów określonych m.in. § 8 ust. 1 i § 19 rozporządzenia w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu, również zostało potwierdzone świadectwem legalizacji ponownej z dnia 22 lipca 2021 r. Biorąc pod uwagę powyższe rozważania uznać należało, że organy prawidłowo ustaliły, że kontrolowany pojazd był nienormatywny z uwagi na przekroczenie dopuszczalnego nacisku osi drugiej pojazdu, stanowiącej pojedynczą oś napędową. Organy prawidłowo zatem przyjęły, że ze względu na przekroczenie nacisku osi kontrolowany pojazd wymagałby uzyskania zezwolenia kategorii V. Pojazdem tym przewożony był przy tym bezspornie ładunek podzielny, który nie może być przewożony pojazdem nienormatywnym, a wyjątek stanowi przypadek przejazdu na podstawie zezwolenia kategorii I, niemający zastosowania w niniejszej sprawie. Reasumując – w ocenie Sądu – organy zasadnie nałożyły na skarżącą administracyjną karę pieniężną za wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym, jak za przejazd bez zezwolenia kategorii V – na podstawie art. 64 ust. 2 w zw. z art. 140ab ust. 2 p.r.d., a nie za brak samego zezwolenia. W. kary zasadnie ustalono na postawie art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. a p.r.d. Zdaniem Sądu organy prawidłowo ustaliły, że w niniejszej sprawie brak było podstaw do umorzenia postępowania administracyjnego na podstawie 140aa ust. 4 p.r.d. Według tego przepisu, nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej wobec podmiotu wykonującego przejazd, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: 1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot, wykonujący przejazd: a) dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem, b) nie miał wpływu na powstanie naruszenia, lub 2) rzeczywista masa całkowita pojazdu nienormatywnego nie przekracza dopuszczalnej wielkości lub wielkości określonej w zezwoleniu, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, a przekroczenie dotyczy wyłącznie nacisku osi pojazdu w przypadku przewozu ładunków sypkich oraz drewna. Powołany przepis art. 140aa ust. 4 p.r.d. stanowi wyjątek od generalnej zasady odpowiedzialności podmiotu wykonującego przewóz i musi być interpretowany ściśle. W orzecznictwie utrwalone jest stanowisko, że dochowanie należytej staranności oznacza, że podmiot wykonujący przejazd uczynił wszystko, czego można od niego rozsądnie wymagać przy organizacji przewozu, a jedynie na skutek niezależnych od niego okoliczności lub nadzwyczajnych zdarzeń, na które nie miał wpływu, doszło do naruszenia prawa. Podejmując się przewozu określonego ładunku, podmiot wykonujący przejazd powinien przedsięwziąć kroki, zapobiegające przekroczeniu dopuszczalnych parametrów pojazdu. Skarżąca – jak już wyjaśniono – nie wykazała, że dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem, nie przedstawiła bowiem żadnych dowodów świadczących o braku wpływu na powstanie naruszenia. Skarżąca jako podmiot profesjonalny w zakresie przewozu ładunków po drogach publicznych powinna znać przepisy normujące ruch pojazdów nienormatywnych i zasady przewozu ładunków. Przed rozpoczęciem przewozu skarżąca powinna upewnić się, czy po załadowaniu towaru nie dojdzie do przekroczenia dopuszczalnych parametrów pojazdu. Na wyniki ważenia dynamicznego pojazdu mogą mieć bowiem wpływ różne czynniki. Skarżąca ponosiła jedynie, że "jeżeli wystąpiły jakieś nieprawidłowości, to wystąpiły one po stronie załadowcy wobec czego skarżąca nie może ponosić odpowiedzialności z tego tytułu". Dowodów na uzasadnienie tego stanowiska brak. Na uwzględnienie nie zasługiwał również zarzut skargi dotyczący naruszenia przez organ art. 6, art. 8 i art. 77 § 1 k.p.a., polegające na prowadzeniu postępowania z naruszeniem wskazanych w tych przepisach zasad ogólnych postępowania administracyjnego w sposób podważający zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. Zdaniem Sądu stan faktyczny sprawy został ustalony prawidłowo. Organy obu instancji podjęły wszelkie czynności niezbędne do wyjaśnienia sprawy oraz w sposób wyczerpujący zgromadziły, a następnie rozpatrzyły materiał dowodowy potrzebny do poczynienia ustaleń faktycznych i wydania rozstrzygnięcia w sprawie, zgodnie z art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. Wbrew twierdzeniom strony organ zgromadził jednoznaczne dowody potwierdzające przekroczenie dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej pojazdu (protokoły kontroli i ważenia pojazdu) i strona miała możliwość zapoznania się z nimi w toku postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy szczegółowo wyjaśnił podstawę prawną decyzji, z przytoczeniem właściwych przepisów prawa. Ponadto organ odniósł się do podniesionych w odwołaniu zarzutów i wyjaśnił, dlaczego nie uznał ich za trafne. Jednocześnie Sąd nie dopatrzył się naruszenia innych przepisów postępowania, w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z przytoczonych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie obowiązany był oddalić skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, ze zm.), o czym orzekł w sentencji wyroku.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 18 maja 2023
- Symbol z opisem
- 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
- Hasła tematyczne
- Ruch drogowy
- Skarżony organ
- Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
- Sędziowie
- Iwona Tchórzewska Jerzy Drwal Robert Hałabis /przewodniczący sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t. j.)
art. 2 ust. 35a; art. 61; art. 64 ust. 1, 2; art. 140aa ust. 1, 4; art. 140ab ust. 2 · Dz.U. 2022 poz. 988
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
art. 151 · Dz.U. 2023 poz. 1634
Powiązane dokumenty
Sygnatura: VI SA/Wa 3904/23 · 7 września 2023
Wyrok WSA w Warszawie z 7 września 2023 r., VI SA/Wa 3904/23 – opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Sygnatura: III SA/Lu 232/23 · 7 września 2023
Wyrok WSA w Lublinie z 7 września 2023 r., III SA/Lu 232/23 – opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Sygnatura: II SA/Rz 731/23 · 7 września 2023
Wyrok WSA w Rzeszowie z 7 września 2023 r., II SA/Rz 731/23 – opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny