III SA/Łd 382/23

Dnia 14 września 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Alberciak, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Kowalska (spr.), Sędzia NSA Janusz Nowacki, po rozpoznaniu w dniu 14 września 2023 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu z dnia 21 kwietnia 2023 roku nr SKO.4180.73.23 w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie rejestracji ciągników oddala skargę.

Postanowieniem z 21 kwietnia 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu, utrzymało w mocy postanowienie Starosty Wieruszowskiego z 21 marca 2023 r. w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Starosty Wieruszowskiego z 13 października 2021 r. w sprawie rejestracji ciągnika rolniczego marki[...], nr ramy [...] oraz decyzją Starosty Wieruszowskiego z 13 października 2021 roku w sprawie rejestracji ciągnika rolniczego marki [...] nr ramy [...].Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało w następującym stanie faktycznym i prawnym: Dwoma decyzjami z 13 października 2021 r. Starosta Wieruszowski na wniosek W.B. dokonał na jego rzecz rejestracji ciągnika rolniczego marki [...], nr nadwozia [...] oraz ciągnika rolniczego marki [...], nr nadwozia[...]. Rejestracji dokonano, w oparciu o akt notarialny z 18 stycznia 2007 roku, na mocy którego J.B. i Z.B. (rodzice wnioskodawcy) darowali na jego rzecz gospodarstwo rolne wraz z częściami składowymi i przynależnościami. Wnioskiem z 23 lutego 2023 roku J.B. zwrócił się do Starosty Wieruszowskiego o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego powyższymi decyzjami ostatecznymi dotyczącymi rejestracji ciągnika [...] nr rej. [...] i [...] o nr rej.[....]. Na wezwanie organu pismem z 13 marca 2023 r. wnioskodawca wskazał, że podstawą do wznowienia postępowania jest okoliczność, że ciągniki stanowią ruchomości i nie zostały przekazane darowizną synowi. Nadto wyjaśnił, że o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania dowiedział się w listopadzie 2021 roku. Postanowieniem z 21 marca 2023 r. Starosta Wieruszowski odmówił wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzjami Starosty Wieruszowskiego z 13 października 2021 r. w sprawie rejestracji ciągnika rolniczego marki[...], nr ramy [...] oraz rejestracji ciągnika rolniczego marki [...] nr ramy[...]. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia odwołując się do art. 148 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r., poz. 2000) dalej "k.p.a.", wskazał na uchybienie miesięcznego terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania w przedmiotowej sprawie Ponadto, w ocenie organu, wnioskodawca nie wykazał zaistnienia jakiejkolwiek przesłanki uzasadniającej wznowienie postępowania. Na postanowienie Starosty Wieruszowskiego J.B. wniósł zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu, nie formułując żadnych zarzutów wobec rozstrzygnięcia organu I instancji. Wskazanym na wstępie postanowieniem, SKO w Sieradzu utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie Starosty Wieruszowskiego z 21 marca 2023 r. W uzasadnieniu organ II instancji ponownie wskazał, że wniosek strony o wznowienie postępowania zakończonego decyzjami ostatecznymi Starosty Wieruszowskiego z 13 października 2021 r. w sprawie rejestracji ciągników rolniczych, został wniesiony z uchybieniem jednomiesięcznego terminu na jego złożenie, który wynika z art. 148 § 1 k.p.a., Strona w swoim piśmie z 13 marca 2023 r. oświadczyła, że o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia postępowania dowiedziała się w listopadzie 2021 roku. Natomiast wniosek J.B. o wznowienie postępowania wpłynął do organu pierwszej instancji 23 lutego 2023 roku. Dalej organ powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, wskazał że stwierdzenie przez organ, że żądanie wznowienia postępowania zostało wniesione po upływie terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a., stanowi przeszkodę dla wznowienia postępowania i zmusza organ do wydania postanowienia o odmowie wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. Organ podkreślił, że na etapie badania dopuszczalności wniosku o wznowienie postępowania, nie jest on uprawniony do badania, czy w sprawie zachodzi któraś z przesłanek do wznowienia postępowania. Na powyższe postanowienie J.B. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi zarzucając organowi brak wnikliwego zbadania sprawy. Skarżący wniósł o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonego postanowienie oraz wznowienie postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu skargi strona ponownie zakwestionowała prawidłowość decyzji o rejestracji spornych ciągników nie formułując żadnych zarzutów odnośnie zaskarżonego postanowienia. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634), dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola, o której mowa, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. W przeciwnym wypadku sąd skargę oddala na podstawie art. 151 p.p.s.a. W rozstrzyganej sprawie przedmiot kontroli sądu stanowiło postanowienie SKO w Sieradzu z 21 kwietnia 2023 r. utrzymujące w mocy postanowienie Starosty Wieruszowskiego z 21 marca 2023 r. o odmowie wznowienia postępowania w sprawach zakończonych ostateczną decyzją Starosty Wieruszowskiego z 13 października 2021 r w przedmiocie rejestracji na rzecz W.B. ciągników marki [...] oraz [...]. Na wstępie wskazać należy, że wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym trybem postępowania administracyjnego, który daje możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej ostateczną decyzją, jeżeli została ona wydana w postępowaniu dotkniętym przynajmniej jedną z wad określonych w art. 145 § 1 k.p.a. lub w sytuacji przewidzianej w art. 145a albo art. 145b k.p.a. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Zgodnie z art. 148 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Postępowanie o wznowienie postępowania składa się z dwóch etapów. Podanie o wznowienie postępowania wszczyna postępowanie wstępne, które powinno się zakończyć załatwieniem sprawy w sposób przewidziany w art. 149 k.p.a., a więc wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania lub o odmowie jego wznowienia. Pierwszy etap ogranicza się do badania przesłanek formalnych wniosku, do których należy stwierdzenie: czy podanie pochodzi od osoby uprawnionej do złożenia wniosku, czy wniosek dotyczy ostatecznego rozstrzygnięcia organu, czy wskazano podstawę wznowienia, a także czy zachowany został termin do złożenia wniosku. Na tym etapie organ nie bada, czy wskazana we wniosku podstawa wznowienia rzeczywiście istnieje. (por: wyrok NSA z dnia 13 marca 2018 r., II OSK 2171/17, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych www.orzeczenia.nsa.gov.pl – dalej CBOSA). Jeżeli zostały spełnione wszystkie przesłanki formalne, organ wydaje postanowienie o wznowieniu postępowania, o którym mowa w art. 149 § 1 k.p.a. (por. wyrok NSA z 11 stycznia 2022 r. w sprawie I OSK 353/19; wyrok NSA z 26 kwietnia 2023 r. w sprawie I OSK 673/22 - dostępne w CBOSA). Natomiast, gdy z wniosku o wznowienie postępowania wynika, że brak jest ustawowych podstaw do wznowienia, wniosek składa podmiot w sposób oczywisty niebędący stroną albo termin do jego złożenia nie został zachowany organ wydaje postanowienie o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 k.p.a.). A zatem wydanie postanowienia odmawiającego wznowienia postępowania następuje, gdy wznowienie postępowania z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych jest niedopuszczalne, oraz gdy strona złożyła żądanie wznowienia postępowania z uchybieniem ustawowego terminu, określonego w art. 148 § 1-2 k.p.a. Należy także podkreślić, że to strona ma wykazać zachowanie terminu do wniesienia podania o wszczęcie postępowania wznowieniowego. Wynika to wprost z brzmienia art. 148 § 1 k.p.a., zgodnie z którym strona zamierzająca doprowadzić do wszczęcia postępowania wznowieniowego powinna takie podanie wnieść w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Jak już wyżej wskazano w przedmiotowej sprawie, wnioskiem z 23 lutego 2023 roku J.B. zwrócił się do Starosty Wieruszowskiego o wznowienie postępowania zakończonego decyzjami ostatecznymi dotyczącymi rejestracji ciągników [...] nr rej. [...] i [...] o nr rej.[...]. W odpowiedzi na wezwanie organu do przedłożenia dowodu lub wskazania okoliczności jednoznacznie wykazujących, w jakiej dacie skarżący dowiedział się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, skarżący wskazał, iż w jego ocenie podstawę do wznowienia postępowania stanowi okoliczność nieprzekazania darowizną tych ruchomości synowi oraz, że o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania dowiedział się w listopadzie 2021 roku, a więc ponad rok przed złożeniem podania o wznowienie. Oznacza to, że w sprawie nie doszło do zachowania terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, co czyniło uzasadnioną odmowę jego wznowienia. Z kolei stwierdzenie przez organ administracji publicznej w fazie wstępnej postępowania, uchybienia terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania, uniemożliwia merytoryczne rozpoznanie sprawy, gdyż skutkować musi odmową jego wznowienia z przyczyn formalnych (por. wyrok NSA z 17 maja 2022 r. w sprawie II GSK 1960/18; wyrok NSA z 10 listopada 2021 r., w sprawie I OSK 673/21 - dostępne w CBOSA). Reasumując należy stwierdzić, iż prawidłowo organ I instancji odmówił wznowienia postępowania, uznając że skarżący nie wykazał zachowania terminu do wystąpienia ze swoim wnioskiem, a więc spełnienia przesłanki z art. 148 § 1 k.p.a., co zamknęło stronie drogę do merytorycznej ocena powoływanej we wniosku przesłanki wznowienia uzasadniającej jej żądanie. W tym stanie rzeczy, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi należało na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzec o jej oddaleniu. d.j.