III SA/Łd 370/16

Starszy Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi, w Wydziale III - Robert Adamczewski po rozpoznaniu 31 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokat E. Z. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w sprawie ze skargi R. K. na decyzję Zarządu Województwa [...] z [...] r. Nr [...] w przedmiocie określenia przypadającej do zwrotu kwoty dofinansowania na realizację projektu z budżetu Unii Europejskiej postanawia przyznać adwokat E. Z., prowadzącej Kancelarię Adwokacką z siedzibą w Ł. przy [...], kwotę 4.428 (słownie: cztery tysiące czterysta dwadzieścia osiem) złotych zawierającą podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu R. K. i nakazać wypłacenie powyższej kwoty adwokat E. Z. z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi

III SA/Łd 370/16 Uzasadnienie Wyrokiem z 16 listopada 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę R. K. na decyzję Zarządu Województwa [...]z [...] r. w przedmiocie określenia przypadającej do zwrotu kwoty dofinansowania na realizację projektu z budżetu Unii Europejskiej. Uprzednio strona sformułowała wniosek o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z 20 czerwca 2016 r. przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Okręgowa Rada Adwokacka poinformowała, że ustanowiła pełnomocnikiem skarżącego w niniejszej sprawie adwokat E.Z.. W dniu 18 stycznia 2017 r. adwokat E. Z. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi pismo zawierające opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie. W piśmie tym pełnomocnik wniosła jednocześnie o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu w wysokości 150% stawki minimalnej oświadczając, że koszty te nie zostały opłacone w całości ani w części. Referendarz Sądowy zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 250 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W odniesieniu do adwokatów powyższe zasady określa obecnie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2016 r., poz. 1714). W myśl § 21 ust. 1 pkt 1 lit. a powołanego rozporządzenia, opłaty wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna – stawkę obliczoną na podstawie § 8 tego rozporządzenia. Natomiast zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej opłata ta wynosi 50% opłaty określonej w pkt 1, a jeżeli sprawy nie prowadził ten sam adwokat w drugiej instancji – 75 %, nie mniej jednak niż 120 zł. W myśl natomiast § 4 ust. 1 powołanego rozporządzenia opłatę ustala się w wysokości określonej w rozdziałach 2 - 4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Stosownie do dyspozycji § 4 ust. 2 rozporządzenia ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej 150% opłat określonych w rozdziałach 2-4 rozporządzenia następuje z uwzględnieniem nakładu pracy adwokata, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu; wartości przedmiotu sprawy; wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie oraz stopnia zawiłości sprawy, w szczególności trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. W niniejszej sprawie, pełnomocnik ustanowiona została jeszcze na etapie postępowania pierwszoinstancyjnego, a następnie po wyroku Sądu I instancji, w dniu 18 stycznia 2016 r. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi pismo zawierające opinię o braku podstaw do sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 16 listopada 2016 r. oddalającego skargę R. K. na decyzję Zarządu Województwa [...] z [...] r. w przedmiocie określenia przypadającej do zwrotu kwoty dofinansowania na realizację projektu z budżetu Unii Europejskiej. Wyżej wymienione pismo zawierało wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu, wraz z oświadczeniem, że do koszty te nie zostały opłacone przez mocodawcę. Wartość przedmiotu zaskarżenia w niniejszej sprawie wynosiła 621.339,10 zł. W § 8 pkt 7 rozporządzenia przy wartości przedmiotu sprawy powyżej 200.000 do 2.000.000 zł opłatę ustalono na 7.200 zł. Z tych też względów, w rozpoznawanej sprawie stosownie do treści § 4 ust. 1 i ust. 2 powoływanego rozporządzenia należało ustalić opłatę w wysokości wskazanej w § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b w zw. z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 8 pkt 7 rozporządzenia, czyli 50% kwoty 7.200 zł, tj. 3.600 zł. Stawkę tę zgodnie z § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia należało podwyższyć o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności (23%), co w konsekwencji dało kwotę 4.428 zł. W ocenie referendarza sądowego w przedmiotowej sprawie nie zaistniały podstawy do przyznania wynagrodzenia w wysokości żądanej przez pełnomocnika, tj. w wysokości 150% opłaty. Zauważyć należy, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, iż w przyjętych opłatach podstawowych oddana została wycena koniecznego nakładu pracy po stronie pełnomocnika, związana ze specyfiką określonego rodzaju postępowań. Jedynie w nadzwyczajnych, szczególnych okolicznościach, które zwiększają znacząco nakład pracy pełnomocnika niezbędnej do prawidłowej realizacji obowiązków, istnieje możliwość podwyższenia stawki wynagrodzenia. W orzecznictwie wskazuje się również, że nie ma powodów do podwyższenia stawki wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu, gdy jego aktywność w wypełnianiu obowiązków w toku całego postępowania nie przekracza granic zwykłej staranności (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 października 2012 r., sygn. akt II FZ 878/12, postanowienia: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 18 marca 2014 r., sygn. akt IV SA/Wr 543/13, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z 29 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SA/Bk 991/13, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 20 marca 2014 r., sygn. akt I SA/Gd 991/13). Podkreślić bowiem trzeba, że sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wydanego przez Sąd wyroku jest czynnością typową wykonywaną przez pełnomocnika nieuzasadniającą podwyższenia stawki wynagrodzenia. Natomiast aktywność pełnomocnika polegająca na poinformowaniu skarżącego zarówno w formie pisemnej, jak i ustnej o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej nie przekracza granic zwykłej staranności. Wnosząc o przyznanie wynagrodzenia wyższego niż wskazane w rozporządzeniu stawki minimalne, wyznaczony pełnomocnik winien wskazać okoliczności zdecydowanie zwiększające nakład pracy niezbędnej do prawidłowej realizacji obowiązków pełnomocnika i uzasadniające przyznanie wynagrodzenia powyżej minimalnej wysokości. Takich okoliczności nie dopatrzył się referendarz sądowy. Nie sposób bowiem za takie przyjąć charakter sprawy i wkład pracy adwokata w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. Zauważyć bowiem należy, iż pełnomocnik w opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej podzielił przecież racje przywołane w uzasadnieniu wyroku, od którego skarga kasacyjna miała być wywiedziona. Uznanie natomiast, iż niniejsza sprawa miała szczególnie skomplikowany charakter, była zawiła, charakteryzowała się znacznym stopniem skomplikowania i obszerności materiału dowodowego mogło ewentualnie stanowić podstawę do zasądzenia zwiększonego wynagrodzenia (150% opłaty) w ramach przyznawania wynagrodzenia za reprezentację na etapie postępowania piewrwszoinstancyjnego, gdzie faktycznie zadaniem pełnomocnika było zapoznanie się z obszernym materiałem dowodowym. Na etapie natomiast przygotowywania opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej – raz jeszcze podkreślić należy – iż w opinii pełnomocnik w zasadzie podzielił racje przywołane w uzasadnieniu wyroku, tym bardziej, że pełnomocnik reprezentowała stronę przed sądem I instancji, zatem materia sprawy była jej znana. Wobec powyższego, uwzględniając wniosek pełnomocnik skarżącego, stosownie do § 21 ust. 1 pkt 2 lit b) w zw. z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 8 pkt 7 oraz § 4 ust. 1 i ust. 2 oraz ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu oraz na podstawie art. 205 § 2 i art. 250 w zw. z art. 258 § 2 pkt 8 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu. e.o.