III SA/Łd 162/17

Dnia 18 maja 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Alberciak, Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska (spr.), Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, , Protokolant Starszy sekretarz sądowy – Dorota Czubak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2017 roku sprawy ze skargi T.S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego 1. oddala skargę; 2. przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokatowi M.C. prowadzącemu Kancelarię Adwokacką w Ł. przy [...] kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych obejmującą podatek od towarów i usług tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu T.S. z urzędu.

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wojewoda [...], na podstawie art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010r. o ewidencji ludności (Dz.U. z 2016r. poz.722 ze zm.); art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2016 r. poz. 23 ze zm) – dalej: k.p.a., utrzymał w mocy decyzję Burmistrza [...] z dnia [...]. nr [...] o wymeldowaniu T. S. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. J. w Ł. Organ ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 2 września 2016r. [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa złożyła do Burmistrza [...] wniosek o wymeldowanie T. S. z pobytu stałego w lokalu nr [...] przy ul. J. w Ł.. Podniesiono, że T. S. nie mieszka pod wskazanym adresem gdyż postanowieniem Sądu Rejonowego w Ł. z [...] r. orzeczono wobec niego eksmisję, która została wykonana w dniu 6 lipca 2016 r. przez komornika. Decyzją z dnia [...] r. Burmistrz [...] orzekł o wymeldowaniu T. S. z pobytu stałego w lokalu nr [...] przy ul. J. w Ł. W uzasadnieniu podniesiono, że T. S. od dnia 6 lipca 2016 r. nie mieszka w tym lokalu gdyż tego dnia wykonano wyrok eksmisyjny przez komornika sądowego. W związku z czym istniały podstawy do jej wymeldowania z pobytu stałego. Od wymienionej decyzji T. S. wniósł odwołanie podnosząc, że znajduje się w tragicznej sytuacji. Komornik przeprowadził egzekucję mimo, że składał wniosek o wstrzymanie czynności egzekucyjnych. Zaproponowane mu pomieszczenie tymczasowe nie spełnia podstawowych wymagań przewidzianych prawem. Nadto nie opuścił dobrowolnie i trwale miejsca dotychczasowego pobytu. Decyzją z dnia [...] r. Wojewoda [...]i utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Uzasadniając wskazał, że zgodnie z treścią art. 35 ustawy o ewidencji ludności (organ gminy, o którym mowa w art. 28 ust. 1, wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub podmiotu wskazanych w art. 28 ust. 2, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. Dalej organ odwoławczy wskazał, iż w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że dla wymeldowania osoby z pobytu stałego konieczne jest spełnienie przesłanek dobrowolnego i trwałego opuszczenia miejsca stałego pobytu. Nie dotyczy to jednak sytuacji gdy została orzeczona eksmisja z lokalu przez sąd powszechny a następnie doszło do wykonania orzeczenia sądowego w drodze egzekucji komorniczej. Orzeczenie eksmisji oznacza prawny nakaz opuszczenia lokalu i opróżnienia go z rzeczy osobistych z chwilą uprawomocnienia się wyroku. Wykonanie wyroku może nastąpić dobrowolnie lub w drodze egzekucji komorniczej. Wykonanie wyroku eksmisyjnego przez komornika oznacza, że doszło do opuszczenia lokalu przez osobę eksmitowaną w rozumieniu art. 35 powołanej ustawy. Uzasadnia to wymeldowanie tej osoby z pobytu stałego. W przedmiotowej sprawie postanowieniem z dnia 7 stycznia 2015r. w spr. [...] Sąd Rejonowy w Ł. przysądził na rzecz [...] Spółdzielni Mieszkaniowej w Ł. prawo własności lokalu nr [...] przy ul. J. w Ł. i nakazał aby T. S. wydał nabywcy wymienioną nieruchomość. W dniu 6 lipca 2016r. komornik przy Sądzie Rejonowym w Ł. wykonał orzeczenie sądu i wydał lokal wierzycielowi tzn. [...] Spółdzielni Mieszkaniowej. Od dnia 6 lipca 2016r. T. S. nie mieszka w dotychczasowym miejscu stałego pobytu. W związku z czym istniały podstawy do jego wymeldowania. Mając to na uwadze organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Na wymienioną decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniósł T. S. podnosząc, że jest w tragicznej sytuacji. Egzekucja komornicza została przeprowadzona mimo, że skarżący złożył wniosek o wstrzymanie czynności egzekucyjnej gdyż zaproponowany lokal nie spełniał podstawowych wymagań przewidzianych prawem. Wymeldowanie jest dopuszczalne jedynie wówczas gdy opuszczenie lokalu przez konkretną osobę jest dobrowolne, trwałe i wynika z jej własnej woli a taka sytuacja nie miała miejsca w przypadku skarżącego. Organ administracji w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz.U. z 2016 r. poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy). Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) – dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Z wymienionych przepisów wynika zatem, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W niniejszej sprawie kontroli sądu administracyjnego poddana została decyzja Wojewody [...] z dnia [...] r. utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza [...] z dnia [...] r. orzekająca o wymeldowaniu T. S. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. J. w Ł. Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia z dnia 24 września 2010r. o ewidencji ludności (Dz.U. z 2016r. poz.722 ze zm.). Zgodnie z treścią art.35 wymienionej ustawy organ gminy, o którym mowa w art. 28 ust. 1, wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub podmiotu wskazanych w art. 28 ust. 2, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. Z wymienionego przepisu wynika, że do wymeldowania niezbędne jest spełnienie dwóch następujących przesłanek: faktyczne opuszczenie lokalu oraz niedopełnienie obowiązku wymeldowania. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że opuszczenie miejsca stałego pobytu przez konkretną osobę, uzasadniające jej wymeldowanie, musi być dobrowolne i trwałe. Nie dotyczy to jednak sytuacji gdy dochodzi do opuszczenia lokalu wskutek wykonania orzeczenia sądowego nakazującego eksmisję takiej osoby bez względu na to czy dochodzi do tego dobrowolnie czy w drodze egzekucji sądowej. Wykonanie prawomocnego orzeczenia sądu powszechnego orzekającego eksmisję ma oparcie w przepisach prawa i nie może być uznane za nielegalne. Opuszczenie lokalu mieszkalnego wskutek wykonania orzeczenia nakazującego eksmisję jest opuszczeniem lokalu w rozumieniu art.35 ustawy z 24 września 2010r., które uzasadnia wydanie decyzji o wymeldowaniu osoby eksmitowanej. Pogląd taki jest powszechnie przyjęty w orzecznictwie sądów administracyjnych. Pogląd taki wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach: z 2 września 2016r. w spr. II OSK 2996/14, z 28 stycznia 2010r. w spr. II OSK 195/09, z 8 marca 20102r. w spr. II OSK 15151/10, z 19 czerwca 2012r. w spr. II OSK 526/11, z 4 lipca 2008r. w spr. II OSK 788/07, z 20 maja 2011r. w spr. II OSK 915/10, z 15 lutego 2012r. w spr. II OSK 2143/10 i z 6 października 2005r. w spr. II OSK 65/05. Część z tych orzeczeń dotyczy wprawdzie art.15 ust.2 ustawy z 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, lecz pogląd w nich wyrażony ma zastosowanie także do przepisu art.35 ustawy z 24 września 2010r. Sąd w obecnym składzie podzielił pogląd wyrażony w wymienionych orzeczeniach. W rozpoznawanej sprawie postanowieniem z dnia 7 stycznia 2015 r. Sąd Rejonowy w Ł. przysądził [...] Spółdzielni Mieszkaniowej prawo własności do lokalu nr [...] przy ul. J. i nakazał T. S. wydanie wymienionego lokalu nabywcy. Orzeczenie to zostało wykonane w dniu 6 lipca 2016 r. przez komornika sądowego. Z tym dniem (tzn. z dniem 6 lipca 2016r.) skarżący opuścił dotychczasowe miejsce stałego pobytu w rozumieniu art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. Uzasadniało to jego wymeldowanie z miejsca pobytu. Jeżeli chodzi o zarzut skargi, że egzekucja komornicza została przeprowadzona mimo złożenia wniosku o wstrzymanie czynności egzekucyjnej to kwestia ta pozostaje poza zakresem rozważań sądu w niniejszej sprawie. Do oceny zasadności takiego wniosku uprawnione są inne organy niż sąd administracyjny. Niezasadny jest zarzut skargi, że T. S. nie opuścił dobrowolnie i trwale miejsca stałego pobytu. Jak już była o tym mowa we wcześniejszych rozważaniach dobrowolność i trwałość opuszczenia miejsca stałego pobytu nie są przesłankami wymeldowania w sytuacji gdy dochodzi do wykonania orzeczenia sądu nakazującego eksmisję z lokalu w drodze egzekucji. W takim przypadku zmuszenie osoby do opuszczenia lokalu ma swoje oparcie w przepisach prawa co przesądził sąd powszechny w orzeczeniu nakazującym eksmisję. Wykonanie orzeczenia eksmisyjnego jest równoznaczne z opuszczeniem lokalu w rozumieniu art. 35 ustawy z 24 września 2010 r. Zarzut skargi w tym zakresie nie jest zasadny. Reasumując Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna. W dniu 6 lipca 2016r. zostało wykonane orzeczenie nakazujące eksmisję skarżącej ze spornego lokalu co jest równoznaczne z opuszczeniem przez nią tego lokalu w rozumieniu art.35 ustawy z 24 września 2010r. Organy administracji słusznie uznały, że spełnione zostały przesłanki wymeldowania T. S. z pobytu stałego. Rozpoznając sprawę Sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę T. S.. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu Sąd orzekł na podstawie art. 250 p.p.s.a. w zw. z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 23 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2016 r. poz. 1714). e.o.