Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

III SA/Łd 128/26

Wyrok WSA w Łodzi z 15 maja 2026 r., III SA/Łd 128/26 – uprawnienia do kierowania pojazdami

Wynik

Uchylono postanowienie I i II instancji

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia
15 maja 2026
Prawomocne
nie

Treść rozstrzygnięcia

Dnia 15 maja 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Dębowska, Sędziowie: Sędzia WSA Robert Adamczewski (spr.), Sędzia WSA Joanna Wyporska-Frankiewicz, po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2026 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi T. D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 22 stycznia 2026 roku nr SKO.4121.6.2026 w przedmiocie odmowy sprostowania omyłki pisarskiej w decyzji o wymianie prawa jazdy 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 30 grudnia 2025 roku nr DOM-SOK-VII.5430.9388.2023; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi na rzecz skarżącego T. D. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

III SA/Łd 128/26 Uzasadnienie Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wpłynęła skarga T. D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z 22 stycznia 2026 roku (znak: SKO.4121.6.2026) utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta Miasta Łodzi z 30 grudnia 2025 roku (znak: DOM-SOKVII.5430.9388.2023) w sprawie odmowy sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej w decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z 2 sierpnia 2006 roku. Z akt sprawy wynika, że 3 grudnia 2025 roku do Wydziału Spraw Obywatelskich i Komunikacji w Departamencie Organizacji Urzędu i Obsługi Mieszkańców Urzędu Miasta Łodzi wpłynęło pismo T. D. z żądaniem usunięcia "błędów w dokumencie prawa jazdy oraz sprostowanie wpisów w rejestrach". Sprostowanie miało dotyczyć: - błędnego wpisu w pozycji 12 (ograniczenia) na dokumencie prawa jazdy - w pozycji tej wpisano ograniczenie 02.01. - obowiązek jazdy z jednousznym aparatem słuchowym - i zastąpienie tego kodu kodem 01.02 (soczewki kontaktowe); - błędnego wpisu w pozycji 10 (data uzyskania uprawnienia) na dokumencie prawa jazdy - w pozycji tej wpisano datę 10 stycznia 1994 r - i zastąpienie tej daty datą 10 stycznia 1992 r. W odpowiedzi organ poinformował stronę, że kod 02.01 znajdujący się w dotychczasowym prawie jazdy nie był efektem pomyłki podczas zamawiania dokumentu, ale wynikał z treści orzeczenia lekarskiego, a jego wyeliminowanie może nastąpić wyłącznie po dostarczeniu przez stronę nowego orzeczenia, w treści którego lekarz nie wskaże potrzeby stosowania kodu ograniczającego korzystanie z uprawnienia do kierowania pojazdami. Strona została również poinformowana o wysłaniu zamówienia na prawo jazdy, uwzględniającego zmiany wynikające z treści ostatniego orzeczenia lekarskiego, jak również korektę w zakresie daty uzyskania uprawnień kat. B. Skarżący ponowił jednak swój wniosek, aby na podstawie art. 113 § 1 k.p.a. uznać kod ograniczeń "02.01" wpisany do prawa jazdy wydanego 2 sierpnia 2006 roku za błąd pisarski. Jednocześnie strona zwróciła się do organu o weryfikację prawidłowości wydania orzeczenia lekarskiego nr 31/06 z 25 lipca 2006 roku wskazując, że nigdy nie posiadała wskazania lekarskiego do posiadania aparatu słuchowego. Prezydent Miasta Łodzi postanowieniem z 30 grudnia 2025 roku odmówił sprostowania omyłki pisarskiej w decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z 2 sierpnia 2006 roku o wymianie prawa jazdy kat. B w trybie art. 150 ustawy z 20 czerwca 1997 roku - Prawo o ruchu drogowym (tj.: Dz.U. z 2024 r., poz. 1251 ze zm.) [dalej: ustawa – Prawo o ruchu drogowym], poprzez zastąpienie w decyzji kodu ograniczeń 02.01 kodem 01.02. W uzasadnieniu organ podniósł, iż wyniku weryfikacji akt ewidencyjnych kierowcy ustalono, że 2 sierpnia 2006 roku podjęta została decyzja Prezydenta Miasta Łodzi o wydaniu skarżącemu prawa jazdy kat. B nr [...] serii [...]. Termin ważności prawa jazdy oraz kody ograniczające w korzystaniu z uprawnienia do kierowania pojazdami określone zostały na podstawie orzeczenia lekarskiego nr 31/06 z 25 lipca 2006 roku, w którym lekarz wystawiający przedmiotowe orzeczenie lekarskie wskazał - brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami bez określenia terminu ponownego badania pod warunkiem stosowania ograniczeń w korzystaniu z uprawnień do kierowania pojazdami wyrażonych w kodach 01.01 (okulary) oraz 02.01 (aparat słuchowy jednouszny). Odnosząc się do podniesionej przez stronę kwestii daty uzyskania uprawnień kat. B organ przyznał skarżącemu rację, że wpisana do prawa jazdy data 10 stycznia 1994 roku jest datą błędną. Akta ewidencyjne dowodzą bowiem, że uprawnienia kat. B strona uzyskała 10 stycznia 1992 roku. Dalej organ stwierdził, że 4 grudnia 2025 roku strona wystąpiła z wnioskiem o wydanie prawa jazdy z powodu zmiany danych, przedstawiając orzeczenie lekarskie nr 3/12/2025 z 4 grudnia 2025 roku, stwierdzające brak przeciwwskazań do kierowania pojazdami. W treści przedmiotowego orzeczenia nie został powtórzony kod ograniczeń 02. Wobec powyższego 8 grudnia 2025 roku wysłane zostało zamówienie na wytworzenie prawa jazdy uwzględniające zarówno zmiany wynikające z treści ostatniego orzeczenia lekarskiego, jak również korektę w zakresie daty uzyskania uprawnień kat. B. T. D. wniósł zażalenie na powyższe postanowienie wnosząc o: uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, zobowiązanie organu pierwszej instancji do podjęcia czynności w celu ustalenia, czy decyzja z 2 sierpnia 2006 roku została wydana niezgodnie ze stanem faktycznym na podstawie orzeczenia lekarskiego, w którym w wyniku pomyłki pisarskiej odwrócono cyfry kodu ograniczeń z 01.02 na 02.01, sprostowania oczywistej pomyłki pisarskiej w decyzji z 2 sierpnia 2006 roku poprzez zastąpienie kodu ograniczeń 02.01 (jednouszny aparat słuchowy) kodem 01.02 (szkła kontaktowe). W uzasadnieniu strona podniosła, że wniosek o sprostowanie decyzji z 2 sierpnia 2006 roku złożyła, wskazując na stan faktyczny, zgodnie z którym nigdy nie posiadała wskazań lekarskich do korzystania z aparatu słuchowego, ani przed 2006 r., ani po tej dacie. Również lekarz orzecznik wydający orzeczenie w 2006 r. nie zalecił skarżącemu korzystania z aparatu słuchowego. Wpisanie w decyzji administracyjnej kodu 02.01 zamiast 01.02 stanowi zatem oczywistą pomyłkę pisarską, polegającą na odwróceniu cyfr. Tego rodzaju błąd jest klasyczną omyłką techniczną, mieszczącą się wprost w dyspozycji art. 113 § 1 k.p.a. Ma on charakter formalny, mechaniczny i nie prowadzi do zmiany merytorycznej treści rozstrzygnięcia, lecz wyłącznie do usunięcia niezgodności zapisu z rzeczywistym stanem faktycznym. Nadmienił ponadto, iż w trakcie wyjaśniania sprawy w Wydziale Spraw Obywatelskich i Komunikacji został wprowadzony w błąd, gdyż zasugerowano mu, że korekta błędu dokonanego przez lekarza orzecznika może nastąpić wyłącznie na podstawie nowego orzeczenia lekarskiego. Kierując się tą informacją, 4 grudnia 2025 r. skarżący dostarczył nowe orzeczenie lekarskie, jednoznacznie potwierdzające, że nie ma wady słuchu ani wskazań do korzystania z aparatu słuchowego. Jednocześnie skarżący podkreślił, że ubytek słuchu uzasadniający obowiązek noszenia aparatu słuchowego jest schorzeniem nieodwracalnym. Z punktu widzenia elementarnej wiedzy medycznej oraz zasad logiki niemożliwe jest, aby w 2006 roku, w wieku 42 lat, istniały u strony istotne deficyty słuchu wymagające aparatu słuchowego, natomiast w 2025 roku, w wieku 61 lat, deficyty te nie istniały w ogóle. Taki ciąg zdarzeń jest medycznie wykluczony i jednoznacznie wskazuje, że wpisanie kodu 02.01 w decyzji z 2006 roku było wynikiem omyłki pisarskiej, a nie odzwierciedleniem rzeczywistego stanu zdrowia. Mimo powyższego organ wydał postanowienie o odmowie sprostowania błędu, uzasadniając je twierdzeniem, iż organ nie ma możliwości proceduralnych do podjęcia czynności zmierzających do skorygowania błędu pisarskiego w orzeczeniu lekarskim, nawet po wskazaniu jego nieprawidłowości na podstawie stanu faktycznego. Zdaniem strony stanowisko to jest nieprawidłowe. W ocenie strony odmowa sprostowania oczywistej omyłki na podstawie art. 113 § 1 k.p.a. powinna być oparta na rzetelnych ustaleniach, że w danym przypadku nie doszło do błędnego zapisu pisarskiego, a nie na samym stwierdzeniu, iż organ rzekomo nie dysponuje odpowiednimi procedurami. Sam brak wskazania trybu nie zwalnia organu z obowiązku działania zgodnie z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., tj. podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy. Co więcej, nie jest prawdą, że organ pozostawał bez możliwości działania. Organ mógł i powinien: zwrócić się o wydanie nowego orzeczenia lekarskiego, podjąć czynności wyjaśniające, w tym konsultacje medyczne, dokonać oceny logicznej i faktycznej spójności dokumentacji zgromadzonej w sprawie, a następnie ustalić, czy wpis w decyzji z 2006 roku miał charakter omyłki pisarskiej. Tymczasem organ nie wykazał, aby jakiekolwiek takie czynności zostały podjęte, ani nie wskazał, dlaczego oczywisty błąd polegający na odwróceniu cyfr nie mógł zostać sprostowany w trybie art. 113 § 1 k.p.a. Wspomnianym na wstępie postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi utrzymano w mocy zakwestionowane rozstrzygnięcie. Motywując swoje stanowisko organ wskazał, że w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z błędem pisarskim, bowiem kod ograniczeń 02.01 znajdujący się w prawie jazdy w pozycji nr 12 nie był efektem pomyłki podczas zamawiania dokumentu, ale wynikał z treści orzeczenia lekarskiego z 25 lipca 2006 roku nr 31/06. Kolegium zgodziło się również z organem pierwszej instancji, że nawet gdyby przyjąć, iż kod ten został błędnie wpisany przez lekarza, orzecznika to organ wydający uprawnienia do kierowania pojazdami nie posiada ani kompetencji, ani instrumentów prawnych do weryfikacji takiego orzeczenia. Na marginesie Kolegium wyjaśniło, strona 4 grudnia 2025 roku złożyła wniosek o wydanie prawa jazdy z powodu zmiany danych. Do wniosku załączyła orzeczenie lekarskie z 4 grudnia 2025 roku nr 3/12/2025, stwierdzające brak przeciwwskazań do kierowania pojazdami. W treści przedmiotowego orzeczenia nie został powtórzony kod ograniczeń 02.01. W ocenie Kolegium okoliczność ta pozostaje bez wpływu na niniejsze postępowanie, bowiem odnosi się do braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami (ewentualnych ograniczeń) strony od dnia wydania orzeczenia tj. od 4 grudnia 2025 roku, a nie od 2 sierpnia 2006 roku. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi T. D. zarzucił organowi naruszenie: 1. art. 7 k.p.a. poprzez uznanie błędnych danych w decyzji administracyjnej za stan faktyczny w rozumieniu tego przepisu, jeżeli zostały wpisane do decyzji na podstawie w orzeczenia lekarskiego zawierającego oczywistą omyłkę pisarską, 2. art. 8 k.p.a. poprzez przyjęcie stanowiska, że brak jest prawnej możliwości naprawienia oczywistego błędu w decyzji administracyjnej i przerzucenie prawnych konsekwencji błędu na obywatela. W związku z powyższym wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji, a także o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji, a ponadto o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skarżący wyjaśnił, że 1 grudnia 2025 r. w czasie kontroli policyjnej stwierdzono, że jest osobą nieuprawnioną do kierowania pojazdem, gdyż zamiast okularów korzystał ze szkieł kontaktowych oraz nie używał aparatu słuchowego. W związku z tym skierowano wobec niego wniosek o ukaranie w postępowaniu w sprawie o wykroczenie, obejmujący m.in. zarzut prowadzenia pojazdu bez uprawnień. Skarżący podkreślił, że nigdy nie posiadał wskazań medycznych do korzystania z aparatu słuchowego, natomiast szkła kontaktowe zamiast okularów nosi od czasów studenckich, a więc również w okresie, w którym wydano mu kolejne prawo jazdy. Po przeanalizowaniu kodów ograniczeń stało się oczywiste, że doszło do oczywistej omyłki pisarskiej polegającej na odwróceniu cyfr kodu 01.02 (szkła kontaktowe) na 02.01 (jednouszny aparat słuchowy). Do 1 grudnia 2025 roku skarżący nie miał tej świadomości, pozostając w przekonaniu, że kod 02.01 oznacza obowiązek korzystania ze szkieł kontaktowych. W związku z powyższym w dniu 3 grudnia 2025 roku skarżący złożył do Prezydenta Miasta Łodzi wniosek na podstawie art. 113 § 1 k.p.a. o sprostowanie oczywistej omyłki pisarskiej w decyzji z 2 sierpnia 2006 roku dotyczącej wymiany prawa jazdy kategorii B, polegającej na wpisaniu do decyzji oraz dokumentu prawa jazdy kodu ograniczeń 02.01 zamiast 01.02. Jednocześnie wskazał drugi błąd pisarski, polegający na wpisaniu niewłaściwej daty wydania pierwszego prawa jazdy. Następnego dnia, tj. 4 grudnia 2025 roku, skarżący zgłosił się na ponowne badanie lekarskie, zwracając szczególną uwagę na ocenę słuchu w związku z ujawnioną pomyłką. W wyniku badania wydano nowe orzeczenie lekarskie z właściwym kodem ograniczeń 01.06 (okulary lub szkła kontaktowe). Orzeczenie to tego samego dnia złożył w Wydziale Spraw Obywatelskich i Komunikacji w Łodzi wraz z wnioskiem o wymianę prawa jazdy. W konsekwencji otrzymał odpowiedź, która nie była postanowieniem, że prawo jazdy zostanie wymienione, a w nowym dokumencie wpisany zostanie właściwy kod ograniczeń zgodnie z orzeczeniem z 4 grudnia 2025 roku oraz prawidłowa data wydania pierwszego prawa jazdy. W związku z możliwością postawienia stronie zarzutu prowadzenia pojazdu w dniu 1 grudnia 2025 roku bez uprawnień - takie rozstrzygnięcie było w oczywisty sposób niewystarczające. Zatem skarżący ponowił wniosek na podstawie art. 113 § 1 k.p.a. o sprostowanie oczywistej omyłki pisarskiej, wskazując, że w odpowiedzi na taki wniosek konieczne jest wydanie formalnego postanowienia, od którego przysługuje środek zaskarżenia. Wyjaśnił również, że błędny kod ograniczeń pozostaje w obrocie prawnym pomimo wymiany dokumentu, gdyż to właśnie on stał się podstawą sformułowania wobec mnie zarzutów w postępowaniu wykroczeniowym. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga jest zasadna, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej podniesione. Na wstępie należy wskazać, że złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do przepisu art. 119 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.) [dalej: ustawa p.p.s.a.]. Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj.: Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd administracyjny bada więc co do zasady, czy zaskarżony akt administracyjny jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dając podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 ustawy p.p.s.a.). Ponadto należy wskazać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiot niniejszego postępowania przed organami administracji stanowiła w istocie rzeczy odmowa sprostowania wpisów w dokumencie prawa jazdy. Jak wynika bowiem z akt sprawy, skarżący wnioskiem z 3 grudnia 2025 r. wystąpił z żądaniem usunięcia "błędów w dokumencie prawa jazdy oraz sprostowanie wpisów w rejestrach". Sprostowanie, jak wynika z wniosku, dotyczyć miało błędnego wpisu w pozycji 12 (ograniczenia) na dokumencie prawa jazdy - w pozycji tej wpisano ograniczenie 02.01. - obowiązek jazdy z jednousznym aparatem słuchowym - i zastąpienie tego wpisu kodem 01.02 (soczewki kontaktowe) oraz błędnego wpisu w pozycji 10 (data uzyskania uprawnienia) na dokumencie prawa jazdy - w pozycji tej wpisano datę 10.01.1994 r. - i zastąpienie tego wpisu datą 10.01.1992 r. W wyniku merytorycznego rozpoznania przedmiotowego wniosku organ pierwszej instancji postanowieniem z 30 grudnia 2025 r., powołując w podstawie prawnej rozstrzygnięcia art. 113 k.p.a., odmówił skarżącemu sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej w decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z 2 sierpnia 2006 r. o wymianie prawa jazdy kat. B w trybie art. 150 ustawy z 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (tj.: Dz.U. z 2024 r., poz. 1251 ze zm.) [dalej: ustawa - Prawo o ruchu drogowym], poprzez zastąpienie w decyzji kodu ograniczeń 02.01. kodem 01.02. Rozstrzygnięcie to, postanowieniem z 22 stycznia 2026 r., utrzymało w mocy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi. W aspekcie wskazanych rozstrzygnięć organów administracji w pierwszym rzędzie wyjaśnić należy jaki charakter prawny miała wymiana dokumentu prawa jazdy dokonana w dacie 2 sierpnia 2006 r. Jak wynika z akt administracyjnych skarżący T. D. złożył 27 lipca 2006 r. wniosek o wymianę prawa jazdy kategorii B. W formularzu wniosku zaznaczył w punkcie "C.1." "wymiana dokumentu zaznaczonego w dziale B na podstawie art. 150 ustawy". W punkcie "D. WYDANIE WTÓRNIKA" zaznaczył, iż ubiega się o wydanie wtórnika prawa jazdy, z powodu "zmiany danych", wskazując w tym zakresie na zmianę miejsca zamieszkania. Nadmienić w tym miejscu należy dla porządku, iż do wskazanego wniosku skarżący dołączył także orzeczenie lekarskie nr 31/06 z 25 lipca 2006 r. w treści, którego stwierdzono: 1) brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi, do których wymagane jest posiadanie prawa jazdy, 2) ograniczenie w korzystaniu uprawnień do kierowania pojazdami ze względu na stan zdrowia oznaczono kodami: 01.01, 02.01. W związku z powyższym skarżącemu wydane zostało nowe prawo jazdy zawierające wskazane w orzeczeniu lekarskim ograniczenia, które to stały się następnie przedmiotem wniosku o sprostowanie. W ocenie Sądu w opisanym stanie faktycznym, dotyczącym zmiany danych w dokumencie prawa jazdy i wydaniem z związku z tym nowego dokumentu prawa jazdy z poprawionymi danymi mamy do czynienia nie z wydaniem decyzji, a z czynnością materialno-techniczną (por. np. wyrok NSA z 22 lutego 2008 r., I OSK 204/07, wyrok NSA z 28 kwietnia 2022 r.; II GSK 374/22, wyrok WSA w Gdańsku z 31 marca 2023 r., III SA/Gd 93/23), co ma istotne znaczenie w punktu widzenia prawidłowości rozstrzygnięć organów o sprostowaniu. Innymi słowy wydanie nowego prawa jazdy, jego wymiana w związku ze zmianą danych (zmiana adresu zamieszkania) jest czynnością materialno-techniczną. Przepisy ustawy - Prawo o ruchu drogowym nie przewidują wydawania w tym zakresie decyzji administracyjnej, ani też weryfikowania - w trybie wymiany przedmiotowych dokumentów - wcześniej nabytych przez kierowcę uprawnień. Decyzją administracyjną jest jedynie przyznanie stronie prawa jazdy, tj. uprawnienia do kierowania pojazdem lub pojazdami określonego rodzaju. Jest to bowiem oparte na przepisie powszechnie obowiązującym władcze, jednostronne rozstrzygnięcie organu administracji publicznej o prawach i obowiązkach indywidualnie oznaczonego adresata w konkretnie oznaczonej sprawie, gdzie między organem administracyjnym a stroną nie występuje ani zależność organizacyjna, ani podległość służbowa. Zauważyć ponadto należy, że zwrot "wydanie prawa jazdy" nie oznacza tylko wydania decyzji nadającej stronie uprawnienia do kierowania pojazdem lub pojazdami określonego rodzaju. Może być ona także użyta dla określenia czynności polegającej na wydaniu dokumentu potwierdzającego posiadanie prawa jazdy określonej kategorii. Raz jeszcze należy podkreślić, iż wówczas mamy do czynienia z czynnością materialno-techniczną, a nie z decyzją administracyjną. Taki sam charakter materialno-techniczny ma również czynność wymiany prawa jazdy, np. w związku z koniecznością dokonania zmian w jego treści (zmiana danych adresowych). W toku przedmiotowego postępowania organ ma bowiem obowiązek wziąć pod uwagę wyłącznie dokumenty, określone w § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 29 kwietnia 2002 roku w sprawie wymiany praw jazdy (Dz.U. z 2002 r., Nr 69, poz. 690), które wnioskodawca powinien dołączyć do wniosku. Nie ma natomiast uprawnień do badania dokumentów potwierdzających wcześniej nabyte przez kierowcę uprawnienia, czyli dokonywania merytorycznej oceny przesłanek wydania decyzji administracyjnej (por. m.in. postanowienie NSA z 9 września 2014 r., I OW 103/14). Zatem wydanie nowego dokumentu prawa jazdy stanowi jedynie czynność materialno-techniczną dokonywaną w następstwie decyzji administracyjnej o nadaniu uprawnień do kierowania pojazdami, wydawanej w oparciu o przesłanki określone w art. 11 ustawy z 5 stycznia 2011 roku o kierujących pojazdami (tj.: Dz.U. z 2025 r., poz. 1226 ze zm.). To w drodze decyzji administracyjnej organ uprzednio rozstrzygał czy w konkretnej sytuacji osoba ubiegająca się o wydanie prawa jazdy spełnia wszystkie określone wymagania ustawowe). Dokonana natomiast w omawianym tutaj trybie wymiana prawa jazdy nie wpływa w żaden sposób na zakres posiadanych już na podstawie uprzednich decyzji uprawnień oraz obowiązków skarżącego. Konsekwencją przyjęcia, iż w przypadku wymiany dokumentu prawa jazdy mamy do czynienia z czynnością materialno-techniczną, a nie z decyzją administracyjną jest uznanie zapadłych rozstrzygnięć w przedmiocie sprostowania za błędne. Skoro bowiem w analizowanej sytuacji mieliśmy do czynienia z czynnością materialno-techniczną wymiany prawa jazdy, to brak było aktu administracyjnego, który mógłby podlegać sprostowaniu w trybie art. 113 k.p.a. Niewątpliwie bowiem tryb dokonywania sprostowań przewidziany w art. 113 k.p.a. znajduje zastosowanie wyłącznie do decyzji administracyjnych oraz postanowień (art. 126 k.p.a.). Nie może być natomiast zastosowany do czynności materialno-technicznej, jaką stanowi wymiana dokumentu prawa jazdy. Jak stanowi bowiem art. 113 § 1 k.p.a., organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Przedmiotem sprostowania mogą być również postanowienie (art. 126 k.p.a.) i ugoda (art. 122 k.p.a.). Wymiana dokumentu prawa jazdy niewątpliwie nie przybiera ani formy decyzji, ani postanowienia, ani tym bardziej ugody. Nie jest to akt administracyjny w rozumieniu art. 104 k.p.a. Wymiana dokumentu prawa jazdy nie rozstrzyga sprawy co do istoty, ani nie kończy postępowania administracyjnego w zakresie nadania praw czy obowiązków. Jest to, jak wskazano już uprzednio, czynność materialno-techniczna. Tym samym skoro, przepisy ustawy nie przewidują możliwości zastosowania instytucji sprostowania do czynności materialno-technicznej konieczne okazało się wyeliminowanie z obrotu prawnego zapadłych w niniejszym postępowaniu rozstrzygnięć jako wydanych wbrew treści przepisu art. 113 k.p.a. Odnosząc się końcowo do zarzutów sformułowanych w skardze, w ocenie Sądu, nie są one uzasadnione. Skarżący zarzuca naruszenie przez organy art. 7 i art. 8 k.p.a. W jego ocenie spór dotyczy kwestii rozumienia art. 7 k.p.a. oraz roli organu administracji publicznej w ustalaniu stanu faktycznego i odpowiedzialności organu za wydanie decyzji administracyjnej z danymi niezgodnymi z obiektywnym stanem faktycznym na podstawie orzeczenia lekarskiego. Podkreślał, że organy nie kwestionowały możliwości istnienia obiektywnego stanu faktycznego odmiennego od zapisu w orzeczeniu lekarskim, ale przyjmowały, że posiadanie orzeczenia lekarskiego - nawet zawierającego błędne dane - całkowicie zwalnia organ z obowiązku uznania tej obiektywnej rzeczywistości. W tym zakresie przyznać jednak należy rację organom, albowiem wbrew temu co twierdzi skarżący organ w sytuacji wymiany dokumentu prawa jazdy związany jest orzeczeniem lekarskim wskazującym na konkretne ograniczenia w prowadzeniu pojazdów i nie może sam dokonywać korekty tychże orzeczeń. Orzekające w sprawie organy nie miały bowiem prawnych możliwości weryfikowania orzeczenia lekarskiego i w konsekwencji wpisania innych ograniczeń niż z tego orzeczenia wynikające. Zobligowane były uwzględnić w dokumencie prawa jazdy wskazane w orzeczeniu lekarskim kody ograniczeń. Co do natomiast żądania skarżącego, kierowanego do Sądu, zastosowania "innego trybu wzruszenia decyzji administracyjnej w przedmiotowej sprawie", w szczególności poprzez wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. wskazać należy, iż rolą sądu administracyjnego jest ocena zgodności z prawem decyzji administracyjnych wydanych w ramach kontrolowanego postępowania administracyjnego. Decyzja co do ewentualnego wznowienia postępowania pozostaje tylko i wyłączenie w gestii skarżącego. To skarżący może żądać wszczęcia takiego postepowania, w świetle zaprezentowanego uzasadnienia sądu stwierdzającego niedopuszczalność sprostowania czynności materialno-technicznej wydania dokumentu prawa jazdy, może we własnym zakresie wnosić o ewentualną zmianę rozstrzygnięcia zawartego w orzeczeniu lekarskim. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające ją postanowienie organu pierwszej instancji (pkt 1 sentencji wyroku). Przepisy powyższe przewidują, że sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jednocześnie sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. W stanie faktycznym niniejszej sprawy, w ocenie składu orzekającego, organy błędnie oceniły, iż wymiana dokumentu prawa jazdy następuje poprzez wydanie decyzji administracyjnej, a nie poprzez czynność materialno-techniczną. W rezultacie powyższego organy nieprawidłowo wszczęły i prowadziły postępowanie administracyjne w przedmiocie wniosku o sprostowanie decyzji o wymianie prawa jazdy. W punkcie 2 sentencji wyroku Sąd orzekł o kosztach postępowania na podstawie art. 200 powoływanej ustawy p.p.s.a., uwzględniając poniesiony przez stronę skarżącą koszt wpisu od skargi (100 zł). a.kr

Informacje o sprawie

Data wpływu
27 lutego 2026
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Sędziowie
Anna Dębowska /przewodniczący/ Joanna Wyporska-Frankiewicz Robert Adamczewski /sprawozdawca/

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny