III SA/Kr 393/18

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 1 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. K. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi G. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 23 lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego postanawia: oddalić wniosek.

Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych. Objaśniając swoją sytuację rodzinną zakreślił rubrykę 6. Określając swój majątek wykazał oszczędności w kwocie 130 tyś. zł. Swoje stałe miesięczne dochody określił na kwotę 4200 zł z umowy o pracę. Zaznaczył, że z tytułu umowy o dzieło zarobił dodatkowo w 2017 r. 800 zł. Uzasadniając swoje starania odniósł się do okoliczności nurtującej go sprawy. Nadmienił, że posiada kredyt hipoteczny o wysokości 90 tyś. zł na dom którego nie jest właścicielem. Wymieniając zobowiązania i stałe wydatki wskazał na miesięczne obciążenia takiej jak rata kredytu 750 zł, alimenty 1200 zł, opłaty za mieszkanie 1000 zł, opłaty za media 120 zł. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwanej dalej "ppsa", osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy obejmujące m.in. zwolnienie od kosztów sądowych o ile nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W realiach rozstrzyganego przypadku skarżący złożył oświadczenie z którego wynika, że nie jest osobą ubogą. Zarabia przeciętnie dobrze. Po opłaceniu wykazanych miesięcznych zobowiązań pozostaje mu ok. 1130 zł (z wyliczenia 4200-750-1200-1000-120=1130). Posiada niebagatelne oszczędności w wysokości 130 tyś. zł. W takiej sytuacji przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych nie znajduje dla siebie wystarczających podstaw. Sprzeciwia się temu zarówno reguła prawa ustanowiona w przepisie art. 246 §1 ppsa jak i aktualne poglądy doktryny zgodnie z którymi jest to instytucja o charakterze wyjątkowym, która powinna stanowić przywilej dla osób, które muszą korzystać z ochrony prawnej przed sądem a w przypadku ubogiego społeczeństwa, jakim jest społeczeństwo polskie, prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, samotnym, bez źródeł stałego dochodu (tak H Knysiak – Molczyk w "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz". pod redakcją prof. T. Wosia. Warszawa 2005 s. 631). Postulatom tym wtóruje zresztą praktyka orzecznicza sądów administracyjnych zgodnie z którą, udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. postan. NSA z 27 maja 2008 r. I FZ 160/08). W realiach niniejszej sprawy nie mamy do czynienia z taką sytuacją. Z przytoczonych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 243 §1 oraz art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 2 i art. 245 §3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.