III SA/Kr 237/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie Przewodniczący: sędzia WSA Jakub Makuch po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. K. na informację Dyrektora Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej w Krakowie z dnia 21 lipca 2021 r. nr WEZKO.PM.MMA.5361.127.21 w przedmiocie weryfikacji sumy punktów z części pisemnej egzaminu maturalnego – postanawia – odrzucić skargę.

1. Skarżąca M. K. przystąpiła w maju 2021 r. do części pisemnej egzaminu maturalnego z matematyki. Egzaminu tego nie zaliczyła albowiem nie uzyskała co najmniej 30% możliwych do uzyskania punktów. 1.1. Pismami z 20.07.2021 r. (k. 65) oraz z 14.09.2021 (k. 53) skarżąca złożyła do Dyrektora Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej w Krakowie wnioski o weryfikację sumy punktów z powyższego egzaminu. W reakcji na pierwsze ze wskazanych wyżej pism, Dyrektor Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej w Krakowie pismem z 21.07.2021 r. (WEZKO.PM.MMA.5361.127.21) wskazując art. 44zzz ust. 5 i 6 ustawy o systemie oświaty – poinformował skarżącą, że wniosek o weryfikację sumy punktów z części pisemnej egzaminu maturalnego z matematyki – nie zasługuje na uwzględnienie. W dalszej części tego pisma wskazał m.in., że w przypadku absolwentów, którym przysługują uprawnienia do dostosowania zasad oceniania w związku z dyskalkulią, prace egzaminacyjne z matematyki oceniane są w specjalnie powołanym ogólnopolskim zespole egzaminatorów w skład którego wchodzą specjaliści od dyskalkulii. Zaakcentował, że wszelkie wymienione we wniosku skarżącej o weryfikację sumy punktów zadania zostały ocenione zgodnie z tymi zasadami. Z kolei w reakcji na pismo skarżącej z 14.09.2021 r. Dyrektor Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej w Krakowie pismem o znaku WEZKO.PM.MMA.5361.127.21(2), powołując art. 44zzz ust. 5 i 6 ustawy o systemie oświaty - stwierdził brak możliwości uwzględnienia żądania weryfikacji sumy punktów z części pisemnej egzaminu maturalnego z matematyki przedstawiając obszerne uzasadnienie powtórnie przeprowadzonej oceny w zakresie kwestionowanych przez skarżącą zadań. Natomiast pismem 6.10.2021 r. znak WEZKO.PM.MMA.5361.127.21(3) (k. 54) Dyrektor Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej udzielił odpowiedzi na pismo skarżącej z 1.10.2021 r. odnosząc się do kolejnego wniosku skarżącej o weryfikację sumy punktów z części pisemnej egzaminu maturalnego z matematyki. 1.2. Skarżąca pismem z 6.08.2021 r. wniosła odwołanie "w sprawie egzaminu z matematyki" (k. 61), do którego dołączyła opinię psychologiczno-pedagogiczną z 9.09.2016 r. 1.3. Kolegium Arbitrażu Egzaminacyjnego pismem bez daty, wydanym na podstawie art. 44zzz ust. 18 ustawy o systemie oświaty - nie uwzględniło odwołania skarżącej w zakresie zadań egzaminacyjnych nr 30, 31, 32, 33, przedstawiając motywy zajętego stanowiska (k. 10). 2. W skardze z 9.08.2024 r. skierowanej do WSA w Lublinie, a przekazane wg właściwości postanowieniem z 16.10.2024 r. (sygn. akt III SA/Lu 610/24) skarżąca podała, że wystąpiła do Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej w Krakowie o weryfikację sumy punktów uzyskanych z części pisemnej egzaminu maturalnego z matematyki, który zdawała w 2021 r. Wskazała, że przeprowadzona przez powyższy organ weryfikacja wyniku, nie przyniosła oczekiwanego skutku, a wdrożony arbitraż "nie sprawdził zadania z rachunku prawdopodobieństwa", zaś matematyk nie zastosował się do zasad oceniania specyficznych dla dyskalkulika. Nadto, oceniając pracę skarżącej w części obejmującej zadanie o funkcji - nie uwzględniono poprawnej metody podejścia do rozwiązywanego problemu matematycznego. Skarżąca podkreśliła, iż jest dyskalkulikiem i alergikiem, a ewentualne powtarzanie egzaminu maturalnego potęguje u niej stres wzmagający PTSD, co wynikało z dostarczonej szkole opinii psychologiczno-pedagogicznej. Wskazała też, iż nową okolicznością w jej sprawie jest pismo z 18.12.2023 r. sporządzone przez prof. dr hab. E. D."do którego instytucje nie ustosunkowały się". Końcowo podnosiła, iż wnosi o przywrócenie na wyjątkowych warunkach terminu ponownego sprawdzenia zadań maturalnych z matematyki. 3. W odpowiedzi na tę skargę Dyrektor Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej w Krakowie domagał się jej odrzucenia lub oddalenia. Podał, iż skarżąca z części pisemnej egzaminu maturalnego z matematyki zdawanego w 2021 r. nie uzyskała min. 30 % punktów. Wyjaśnił, że skarżąca złożyła wniosek o weryfikację sumy uzyskanych punktów, który w ocenie Dyrektora Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej w Krakowie nie zasługiwał na uwzględnienie, a stanowisko to przedstawiało szczegółowe uzasadnienie wszystkich zadań oraz wyjaśnienie, że ocena zadań otwartych została zweryfikowana z uwzględnieniem złożonej przez skarżącą opinii psychologiczno-pedagogicznej wydanej przez specjalistyczną poradnię w Lublinie. Wobec korzystania przez skarżącą z dostosowania zasad oceniania z uwagi na dyskalkulię przedstawiono również sposób oceny jej pracy z uwzględnieniem tych zasad. Organ podał, że skarżąca korzystając z art. 44zzz ustawy o systemie oświaty wniosła odwołanie od wyniku tej weryfikacji do Kolegium Arbitrażu Egzaminacyjnego, które tego odwołania nie uwzględniło. Podkreślił, że stosownie do art. 44zzz ust. 18 ustawy o systemie oświaty rozstrzygnięcie Kolegium jest ostateczne i nie służy na nie skarga do sądu administracyjnego. 4. W piśmie z 31.03.2025 r. (k. 89) skarżąca wskazała, że w procesie oceny jej pracy maturalnej z matematyki wystąpiły nieprawidłowości, które w piśmie tym opisała. 5. W piśmie z 11.04.2025 r. (k. 100) skarżąca sprecyzowała, że przedmiotem zaskarżenia w tej sprawie jest czynność Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej w Krakowie o odrzuceniu wniosku o weryfikację sumy punktów z egzaminu maturalnego, pismo WEZKO.PM.MMA.5361.127.21, gdzie organ ten nie ustosunkował się do całej części otwartej zadań, o co skarżąca wnosiła we wniosku z 20.07.2021 r. Dalej wskazała na mające występować nieprawidłowości podczas oceniania jej pracy z matematyki. Końcowo podała, że zaskarża również postanowienia OKE rozstrzygające sprawę co do istoty i wnosi o przywrócenie terminu ponownego, rzetelnego sprawdzenia egzaminu maturalnego z matematyki. 6. W kolejnym piśmie z 11.04.2025 r. (k. 111) skarżąca podała, że zaskarża odmowę weryfikacji punktów z egzaminu maturalnego z matematyki z powodu dyskalkulii i postanowienia wydane przez OKE Kraków rozstrzygające co do istoty jej sprawę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga podlegała odrzuceniu. Sprecyzowany przez skarżącą przedmiot zaskarżenia w tej sprawie obejmował pismo Dyrektora Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej w Krakowie z 21.07.2021 r. (znak WEZKO.PM.MMA.5361.127.21) stanowiące informację udzieloną w trybie art. 44zzz ust. 5 i 6 ustawy z 7.09.1991 r. o systemie oświaty (aktualny publikator Dz. U. 2024 r., poz. 750; dalej u.s.o.) wskazującą, że wniosek skarżącej o weryfikację sumy punktów uzyskanych z części pisemnej egzaminu maturalnego z matematyki nie zasługiwał na uwzględnienie. Zaskarżona informacja stanowiła natomiast reakcją organu na wniosek skarżącej z 20.07.2021 r. o przeprowadzenie weryfikacji sumy punktów z egzaminu maturalnego, który złożony został w trybie art. 44zzz ust. 3 u.s.o. (k. 65). Przepis ten stanowi, że absolwent może zwrócić się z wnioskiem o weryfikację sumy punktów, o których mowa m.in. w art. 44zzk ust. 2, tj. punktów stanowiących ustalony wynik egzaminu maturalnego. Wniosek o weryfikację wraz z uzasadnieniem składa się do dyrektora okręgowej komisji egzaminacyjnej w terminie 2 dni roboczych od dnia dokonania wglądu. Stosownie do ustępu 4 tego przepisu - weryfikacji sumy punktów dokonuje się w terminie 7 dni od dnia otrzymania wniosku, a zgodnie z ustępem 5 - dyrektor okręgowej komisji egzaminacyjnej informuje pisemnie absolwenta o wyniku weryfikacji sumy punktów. Dalej regulacja ta przewiduje (ustęp 7 cytowanego przepisu), że absolwent może wnieść odwołanie od wyniku weryfikacji sumy punktów z części pisemnej egzaminu maturalnego, o którym mowa w ust. 5, do Kolegium Arbitrażu Egzaminacyjnego, za pośrednictwem dyrektora okręgowej komisji egzaminacyjnej, w terminie 7 dni od dnia otrzymania informacji, o której mowa w ust. 5. Wedle natomiast ustępu 9, dyrektor okręgowej komisji egzaminacyjnej może w wyniku wniesionego odwołania dokonać ponownej weryfikacji sumy punktów. Stosownie zaś do ustępu 12 cytowanego przepisu, jeżeli dyrektor okręgowej komisji egzaminacyjnej uzna, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie, przekazuje je do dyrektora Centralnej Komisji Egzaminacyjnej, który (ustęp 14) – przekazuje je następnie do Kolegium Arbitrażu Egzaminacyjnego, a ten organ (ustęp 18) podejmuje rozstrzygnięcie w odniesieniu do zadania lub zadań egzaminacyjnych, przestrzegając zasad oceniania rozwiązań zadań, o których mowa w art. 9a ust. 2 pkt 2, i sporządza pisemne uzasadnienie zawierające w szczególności ocenę zasadności argumentów podniesionych w odwołaniu. Rozstrzygnięcie Kolegium Arbitrażu Egzaminacyjnego jest ostateczne i nie służy na nie skarga do sądu administracyjnego (podkreślenie Sądu). Zwrócić też należy uwagę na art. 44zzzy ustawy o systemie oświaty, który stanowi, że wyniki egzaminu ósmoklasisty, egzaminu maturalnego i egzaminu zawodowego ustalone w trybie przepisów ustawy są ostateczne i nie służy na nie skarga do sądu administracyjnego. Przywołane wyżej przepisy art. 44zzz u.s.o. określają szczegółową procedurę (tryb) badania poprawności ustalonej liczby punktów uzyskanych na egzaminie maturalnym, stwarzając w tym względzie możliwość złożenia przez zainteresowanego zarówno wniosku o weryfikację tych punktów, jak też następnie odwołania od wyniku tej weryfikacji - do niezależnego organu, tj. Kolegium Arbitrażu Egzaminacyjnego. Co szczególnie istotne, w art. 44zzz ust. 18 u.s.o. przewidziano, że rozstrzygnięcia Kolegium Arbitrażu Egzaminacyjnego są ostateczne i nie służy na nie skarga do sądu administracyjnego. Jak trafnie wskazał NSA w postanowieniu z 26.11.2019 r. (sygn. akt I OSK 1346/19) – z woli ustawodawcy, całe postępowanie uregulowane w art. 44zzz wyłączone zostało spod kognicji sądów administracyjnych. Stwierdzić więc trzeba, że skoro orzeczenie będące zwieńczeniem merytorycznej procedury badania poprawności punktacji zadań egzaminacyjnych – tj. rozstrzygnięcie Kolegium Arbitrażu Egzaminacyjnego – jest z mocy art. 44zzz ust. 18 u.s.o. ostateczne i nie jest objęte właściwością sądów administracyjnych, to tym bardziej właściwością tą nie jest i nie może być objęty (zaskarżony w tej sprawie) element składający się na tę procedurę przewidziany w art. 44zzz ust. 5 u.s.o., czyli pismo dyrektora okręgowej komisji egzaminacyjnej informujące o wyniku weryfikacji punktów przeprowadzonej na wniosek zainteresowanego złożony trybie art. 44zzz ust. 3 u.s.o. Ta bowiem ocena (weryfikacja) punktów, o której zainteresowany jest informowany przedmiotowym pismem może zostać zaskarżona swoistym środkiem prawnym - odwołaniem do Kolegium Arbitrażu Egzaminacyjnego, a rozstrzygnięcie tego organu, jak już wskazano, jest już ostateczne i niezaskarżalne do sądu administracyjnego. W orzecznictwie wskazuje się przy tym, że pismo (informacja) o wyniku weryfikacji punktów przekazywane zainteresowanemu przez dyrektora okręgowej komisji egzaminacyjnej na podstawie art. 44zzz ust. 5 i 6 u.s.o. - nie stanowi ani decyzji, ani też innego aktu zaskarżalnego do sądu administracyjnego, gdyż wynik egzaminu nie jest ustalany w ramach postępowania administracyjnego kończącego się wydaniem decyzji administracyjnej lub aktu z zakresu administracji publicznej, zaś jako potwierdzenie tego stanowiska wskazywany jest także, cytowany wyżej art. 44zzzy u.s.o. przewidujący brak skargi do sądu administracyjnego na ustalone w trybie przepisów ustawy o systemie oświaty wyniki egzaminu maturalnego (por. postanowienie WSA w Poznaniu z 22.11.2024 r., sygn. akt IV SA/Po 742/24). Z tego też względu sądy administracyjne wykluczają dopuszczalność skargi na pismo dyrektora OKE wydane na podstawie art. 44zzz ust. 5 i 6 u.s.o. (por. cyt. wyżej wyrok WSA w Poznaniu i wskazane tam orzecznictwo). W stanie sprawy, skarżąca wyczerpała tryb zaskarżania przeprowadzonej weryfikacji sumy punktów uzyskanych na egzaminie maturalnym z matematyki, tj. wniosła odwołanie do Kolegium Arbitrażu Egzaminacyjnego, które wydało w jej sprawie rozstrzygnięcie będące z mocy art. 44zzz ust. 18 u.s.o. ostateczne i niezaskarżalne do sądu administracyjnego. Obecnie skarżąca wnosząc skargę na pismo dyrektora OKE w Krakowie z 21.07.2021 r. i domagając się "przywrócenia na wyjątkowych warunkach terminu ponownego sprawdzenia zadań z matematyki w ramach egzaminu maturalnego przeprowadzonego w 2021 r." oczekiwała w istocie wdrożenia, nieznanego ustawie trybu podważenia, wyłączonego spod kognicji sądów administracyjnych, rozstrzygnięcia wydanego w jej sprawie. Reasumując stwierdzić należy, że skarga wniesiona na informację Dyrektora OKE w Krakowie stanowiąca odpowiedź na wniosek, o którym mowa w art. 44zzz ust. 3 u.s.o., nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Zgodnie zaś z art. 58 par. 1 pkt 1 ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935) sąd administracyjny odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do jego właściwości. W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji na podstawie przywołanego wyżej przepisu.