III SA/Kr 1835/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Kasprzycki Sędziowie Sędzia WSA Jakub Makuch Asesor WSA Ewelina Dziuban (spr.) Protokolant specjalista Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 marca 2025 r. sprawy ze skargi T. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 3 września 2024 r., nr SKO.Soc/4116/77/2024 w przedmiocie nienależnie pobranego dodatku węglowego postanawia odrzucić skargę.

Przedmiotem skargi wniesionej w dniu 31 października 2024 r. (data nadania za pośrednictwem operatora pocztowego k. 4 akt sądowych) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie T. L. (dalej skarżąca) uczyniła decyzję z dnia 3 września 2024 r. nr SKO.Soc/4116/77/2024, w której Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Gminy Krzeszowice z dnia 21 listopada 2022 r. nr SPiWR.5411-2-1692/22 orzekającą o: uchyleniu prawa do dodatku węglowego wypłaconego T. L. w wysokości 3 000,00 zł w dniu 10 października 2022 r. (pkt 1); stwierdzeniu, że dodatek węglowy wypłacony T. L. jest świadczeniem nienależnie pobranym (pkt 2); zobowiązaniu do zwrotu w całości nienależnie pobranego dodatku węglowego w wysokości 3 000,00 zł w terminie 14 dni od daty ostateczności decyzji oraz odsetek ustawowych za opóźnienie, których wysokość naliczana jest od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu wypłaty dodatku węglowego do dnia spłaty, tj. od dnia 1 listopada 2022 r. (pkt 3); zwrocie nienależnie pobranego dodatku węglowego wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie, w terminie 14 dni od daty ostateczności decyzji (pkt 4). Zaskarżona decyzja została doręczona pełnomocnikowi skarżącej – K. L. w dniu 23 września 2024 r. (k. 56 akt administracyjnych). Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie w odpowiedzi na skargę wniosło o jej odrzucenie wskazując, że skarga została wniesiona po upływie ustawowego 30-dniowego terminu. Organ wskazał, że zgodnie z art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024, poz. 935 ze zm.) skargę wnosi się do sądu administracyjnego w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie, o czym skarżąca została prawidłowo pouczona w treści zaskarżonej decyzji. Kolegium podniosło, że skoro zaskarżona decyzja została prawidłowo i skutecznie doręczona pełnomocnikowi skarżącej – K. L. w dniu 23 września 2024 r. (k. 56 akt administracyjnych), to wniesienie przez skarżącą skargi w dniu 31 października 2024 r. nastąpiło po upływie trzydziestu dni od dnia skutecznego doręczenia pełnomocnikowi skarżącej rozstrzygnięcia w sprawie. W aktach administracyjnych sprawy zalega pełnomocnictwo z dnia 14 lutego 2020 r. sporządzone w formie aktu notarialnego, w którym T. L. oświadczyła, że udziela pełnomocnictwa swojemu mężowi K. L. do występowania w jej imieniu w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku po zmarłym ojcu M. K. (k. 16 akt administracyjnych). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: W myśl art. 53 § 1 i art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej w skrócie p.p.s.a. ) skargę wnosi się do sądu administracyjnego w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. W postępowaniu administracyjnym strona może działać osobiście lub przez pełnomocnika (art. 32 k.p.a.). Pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie lub zgłoszone do protokołu (art. 33 § 2 k.p.a.), a pełnomocnik dołącza do akt jego oryginał lub urzędowo poświadczony odpis (art. 33 § 3 k.p.a.). W przypadku ustanowienia przez stronę pełnomocnika - zgodnie z zasadą oficjalności doręczeń - wszelkie pisma procesowe, w tym również decyzje administracyjne i postanowienia, organ administracji publicznej prowadzący postępowania ma obowiązek doręczyć pełnomocnikowi strony (art. 40 § 2 k.p.a.). W rozpoznawanej sprawie Kolegium uwzględniło znajdujące się w aktach sprawy pełnomocnictwo z 14 lutego 2020 r. udzielone przez skarżącą K. L. Z treści wspomnianego pełnomocnictwa wynika, że T. L. umocowała K. L. "(...) występowania w jej imieniu w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku po zmarłym ojcu M. K.". W związku z powyższym organ odwoławczy uznał, że skarżąca działała w postępowaniu przez pełnomocnika i doręczył decyzję z 3 września 2024 r. temu pełnomocnikowi. Zdaniem Sądu nie budzi wątpliwości, że K. L. nie był umocowany do działania w imieniu skarżącej w przedmiotowym postępowaniu prowadzonym przez SKO w Krakowie. W każdym razie takie umocowanie nie wynika ze znajdującego się w aktach pełnomocnictwa z 14 lutego 2020 r. W związku z tym nie było podstaw do przyjęcia, że w postępowaniu administracyjnym strona działa przez pełnomocnika a w konsekwencji wszelkie pisma należało doręczać stronie. Doręczenie decyzji (art. 109 § 1 k.p.a.) powinno nastąpić zgodnie z regułami określonymi w art. 39-48 k.p.a., gdyż tylko w takim przypadku będzie ono skuteczne – decyzja zostanie wprowadzona do obrotu prawnego (art. 110 k.p.a.). W rozpoznawanej sprawie już tylko z uwagi na sam przedmiot postępowania – zwrot nienależnie pobranego świadczenia - przypadek, o którym stanowi art. 33 § 4 k.p.a., należało wykluczyć. Wobec powyższego stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja SKO w Krakowie z 3 września 2024 r. została doręczona osobie, która nie była umocowana do działania w postępowaniu odwoławczym w charakterze pełnomocnika strony, a więc decyzja ta nie weszła do obrotu prawnego. W przypadku gdy decyzji nie doręczono stronie, lecz osobie, która błędnie została uznana przez organ prowadzący postępowanie za pełnomocnika, nie powstają także skutki prawne jakie ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wiąże z doręczeniem decyzji. Tego rodzaju doręczenie nie jest bowiem zdarzeniem, od którego rozpoczyna bieg termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego (art. 53 § 1 p.p.s.a.) – tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 18 maja 2017 r., sygn. akt II GSK 1948/15. Jednocześnie trzeba podkreślić, że organ administracyjny powinien dokonać prawidłowego doręczenia, które otworzy bieg terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego i umożliwi skarżącej skorzystanie z tego prawa (vide WSA w Warszawie w postanowieniu z 16 stycznia 2008 r., sygn. akt II SA/Wa 1855/07). Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że skarga została wniesiona na decyzję, które nie weszła do obrotu prawnego, a tym samym jako niedopuszczalna (przedwczesna) podlegała odrzuceniu stosownie do art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.