III SA/Kr 1127/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Zawadzka po rozpoznaniu w dniu 20 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu H. S. w sprawie ze skargi H. S. na decyzję Wojewody z dnia 16 czerwca 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy zameldowania postanawia: utrzymać w mocy postanowienie referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 21 lipca 2017 r., sygn. akt I SA/Kr 1127/15

W pismach z dnia 10 czerwca 2017 r. zatytułowanych "Zażalenie", skarżąca H. S. sformułowała wniosek o przyznanie jej prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata i zwolnienie od wpisu w kwocie 100 zł. Do przedmiotowych pism dołączyła dwa wypełnione i podpisane z dnia 11 czerwca 2017 r. urzędowe formularze PPF, w których zaznaczyła, że domaga się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Jednocześnie z urzędu stwierdza się, że postanowieniem z dnia 3 listopada 2015 r. zwolniono skarżącą od kosztów sądowych i ustanowiono na jej rzecz adwokata (k. [...]), a postanowieniem z dnia 15.02.2017 r. umorzono postępowanie o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym wywołane wnioskiem skarżącej który wpłynął dnia 2.02.2017 r. (k. [...]). Postanowieniem z dnia 21 lipca 2017 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie umorzył postepowanie wywołane kolejnym wnioskiem skarżącej o przyznanie prawa pomocy. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podał, że skarżąca skorzystała z przyznanego jej na mocy postanowienia z dnia 3 listopada 2015 r. prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata (k. [...]). W świetle zaś tego ustalenia przyznanie skarżącej po raz kolejny prawa pomocy w takim samym zakresie nie jest możliwe, gdyż prawo to zostało już przez skarżącą skonsumowane. Od powyższego postanowienia skarżąca wniosła skutecznie sprzeciw. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2017 r., poz. 1639; zwanej dalej "P.p.s.a."), rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień referendarza sądowego, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8 P.p.s.a., sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie zmienia albo utrzymuje w mocy. Wniesienie sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 P.p.s.a.). Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 260 § 3 P.p.s.a.). Zgodnie z art. 243 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd, iż przyznane przez sąd prawo pomocy rozciąga się na pełen tok postępowania sądowoadministracyjnego i w przypadku wyznaczenia przez korporację prawniczą pełnomocnika oraz podjęcia przez niego działań, stanowi to wykonanie wydanego przez sąd postanowienia o ustanowieniu pełnomocnika z urzędu. Tym samym skarżący nie może ubiegać się o ponowne ustanowienie pełnomocnika, gdyż prawo to zostało niejako skonsumowane. Ponadto zgłoszenie przez stronę wniosku zawierającego żądanie ustanowienia w ramach prawa pomocy kolejnego pełnomocnika z tego powodu, że poprzedni odmówił sporządzenia skargi kasacyjnej, nie może prowadzić do ponownego rozpoznawania tej kwestii, ponieważ sprawa prawa pomocy została już rozstrzygnięta. W przypadku więc gdy strona, której przyznano prawo pomocy, zwróci się z ponownym wnioskiem pokrywającym się z zakresem przyznanego prawa pomocy, to postępowanie wszczęte w tym przedmiocie jest bezprzedmiotowe (por. postanowienia NSA: z 29 października 2015 r., II OZ 1021/15; z 18 marca 2011 r., I OZ 165/11; z 30 kwietnia 2009 r., II OZ 374/09; z 25 czerwca 2008 r., I OZ 460/08; z 22 kwietnia 2005 r., II OZ 262/05). Należy podkreślić, że w kwestiach sposobu reprezentacji i współpracy pełnomocnika z jego mandantem wypowiadać się może wyłącznie właściwa korporacja prawnicza. To bowiem organ samorządu zawodowego wyznacza imiennie pełnomocnika na podstawie postanowienia referendarza sądowego lub sądu, który przyznał stronie postępowania sądowoadministracyjnego prawo pomocy w takim zakresie. Tym bardziej referendarz sądowy lub sąd nie mogą ingerować w sytuacji, gdy stronie nie odpowiada sposób reprezentowania jej przez wyznaczonego pełnomocnika. Powyższe oznacza, że prawomocne orzeczenie wydane w przedmiocie prawa pomocy wyklucza rozpoznanie przez referendarza sądowego lub Sąd następnego wniosku złożonego w tym samym postępowaniu sądowoadministracyjnym przez tę samą stronę, w tym samym zakresie, opartego na tych samych podstawach faktycznych. Taka sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie, w której prawo pomocy zostało przyznane skarżącej na mocy prawomocnego postanowienia z dnia 3 listopada 2015 r. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata i prawo to nie zostało w toku postępowania cofnięte. Wyznaczenie przez Okręgową Radę Adwokacką osoby profesjonalnego pełnomocnika stanowiło wykonanie tegoż postanowienia. Referendarz sądowy prawidłowo zatem uznał, że rozpoznanie przez Sąd następnego wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym jest zbędne i postępowanie z tego wniosku należało umorzyć na podstawie art. 249a p.p.s.a., określającego, że jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Na skutek wydania postanowienia, przewidziane przez ustawodawcę uprawnienie strony do żądania przyznania prawa pomocy zostało już wyczerpane. Nie ma więc żadnych podstaw do zmiany tego postanowienia przez Sąd przez wyznaczenie po raz kolejny pełnomocnika. W omawianym zakresie ustawodawca nie przewidział możliwości stosowania jakichkolwiek odstępstw. Skoro sprawa dotycząca prawa pomocy została już rozstrzygnięta, to nie może być ponownie rozpoznawana, co rzutuje na bezprzedmiotowość postępowania zainicjowanego kolejnym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy . Jeśli natomiast strona, dla której pełnomocnik został ustanowiony, jest niezadowolona z podejmowanych przez niego działań, może zwrócić się z wnioskiem o jego zmianę do właściwego organu samorządu zawodowego, tj. do Okręgowej Rady Adwokackiej. W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 260 § 1 i § 3 P.p.s.a., utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego z dnia 21 lipca 2017 r., o czym orzekł jak w sentencji.