III SA/Gl 873/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman po rozpoznaniu w dniu 7 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi ,,A’’ sp. z o.o. w K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w kwestii wniosku strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. 1 3

1 U Z A S A D N I E N I E Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach decyzją z dnia [...] r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] z dnia [...] r. nr [...] dotyczącej nadwyżek podatku naliczonego nad należnym oraz zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2011 r. Spółka, działając przez profesjonalnego pełnomocnika, złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na powyższą decyzję. W treści skargi zawarty został wniosek o wstrzymanie jej wykonania. Wniosek ten motywowany był przede wszystkim zarzutami podniesionymi przeciwko samej decyzji, w tym zwłaszcza wydaniem rozstrzygnięcia na niekorzyść strony w stosunku do decyzji organu I instancji. W ślad za skargą, pismem z dnia [...] r. uzasadnienie wniosku zostało uzupełnione. Podniesiono, że na skutek strat poniesionych na transakcjach walutowych w latach 2008-2009 skarżąca spółka zdecydowała o wdrożeniu programu restrukturyzacji i spłaty istniejącego zadłużenia z tytułu kredytów bankowych, co zaowocowało umową restrukturyzacyjną z bankami. Jednym z warunków umowy restrukturyzacyjnej było ustanowienie zabezpieczeń hipotecznych na wszystkich wolnych od obciążeń nieruchomościach należących do spółki. W wyniku tego procesu (wydłużonego przez kryzys na rynku nieruchomości w latach 2010-2014) zadłużenie kredytowe uległo redukcji z kwoty [...] mln zł do kwoty [...] mln zł. Obecnie strona skarżąca prowadzi rozmowy i przygotowania do działań zakładających sukcesywną spłatę zadłużenia zgodnie z przyjętym i realizowanym programem restrukturyzacji. W pierwszym etapie, trwającym z założenia około 6 miesięcy zamierza spłacić kredyty bankowe, co pozwoli na zwolnienie obciążeń hipotecznych na nieruchomościach. Bieżące spłaty finansowane będą w tym okresie poprzez przychody z tytułu najmu nieruchomości oraz poprzez wsparcie finansowe wspólników strony skarżącej. W II etapie spółka planuje spłacić pozostałe wierzytelności z wyjątkiem zaskarżonej niniejszą decyzją, co w założeniu ma potrwać około 12 miesięcy. Spłata ta finansowana będzie sprzedażą nieruchomości zwolnionych spod obciążeń hipotecznych. W ostatnim etapie strona skarżąca zamierza spłacić zobowiązania objęte zaskarżoną decyzją, o ile ta nie zostanie uchylona przez Sąd. Zwrócono uwagę, że postępowanie egzekucyjne w zakresie zaskarżonej decyzji może doprowadzić do zablokowania wieloletnich wysiłków spółki prowadzących do całkowitej spłaty zadłużenia zgodnie z przyjętym programem restrukturyzacji. W razie podjęcia czynności egzekucyjnych z nieruchomości zabezpieczonych na rzecz banków strona skarżąca nie będzie w stanie zrealizować ich sprzedaży na korzystnych dla siebie warunkach a to z uwagi na charakter sprzedaży egzekucyjnej. Do pisma dołączono syntetyczny plan spłat bieżących należności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej Ppsa), po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Orzekając o wstrzymaniu lub odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu sąd ocenia, czy w sprawie zaistniały przesłanki określone w art. 61 § 3 Ppsa Oznacza to, że wniosek powinien być wnikliwie uzasadniony. Konieczna jest spójna argumentacja, poparta faktami oraz odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Nieodzowne jest w jej ramach wykazanie zaistnienia przynajmniej jednej z przesłanek określonych w art. 61 § 3 Ppsa, tj. zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd zauważa, że o spełnieniu przesłanek warunkujących uwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności można mówić dopiero wówczas, gdy zostanie wykazane, że wykonanie tego aktu lub czynności spowoduje szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., GZ 138/04). Trudne do odwrócenia skutki natomiast, to takie prawne lub faktyczne konsekwencje, które powodują trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego następuje tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (postanowienie NSA z dnia 25 września 2013 r. II GSK 1767/13). W niniejszej sprawie Skarżąca wykazała, iż wykonanie zaskarżonej decyzji wyrządzi znaczną szkodę lub spowoduje dla niej trudne do odwrócenia skutki. Dokonując oceny zasadności wniosku Skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Sąd wziął pod uwagę wysokość zobowiązania podatkowego objętego zaskarżoną decyzją oraz sytuację finansową Spółki, znaną z urzędu z postępowania wpadkowego w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy. W szczególności Sąd wziął pod uwagę, że kwota zobowiązań podatkowych objęta decyzją ([...] zł) znacznie przewyższa wysokość środków pieniężnych znajdujących się w kasie według stanu na dzień [...] r. (data złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy.) Ponadto sprzedaż nieruchomości inwestycyjnych uniemożliwi lub znacznie utrudni spłatę innych należności, w tym mających również charakter publicznoprawny, a przy tym wcześniej wymagalnych. Wobec powyższych ustaleń, zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie istnieją podstawy do udzielenia Skarżącej ochrony tymczasowej i wydania orzeczenia zgodnego z jej oczekiwaniami. Należy również wyjaśnić, że rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Sąd nie dokonuje oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji, gdyż przesłanki z art. 61 § 3 Ppsa nie są tożsame z tymi, które decydują o zasadności skargi (por. postanowienia NSA z dnia 26 kwietnia 2004 r., FZ 33/04 i FZ 38/04). W związku z tym Sąd przy rozpatrywaniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie mógł brać pod uwagę merytorycznych zarzutów skargi oraz przekonania Skarżącej o wydaniu decyzji z naruszeniem przepisów prawa. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 Ppsa, Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.