III SA/Gl 343/16

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Leszek Wolny po rozpoznaniu w dniu 1 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania w kwestii wniosku o przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego z urzędu postanawia: 1. ustanowić dla strony skarżącej doradcę podatkowego z urzędu; 2. w pozostałym zakresie odmówić przyznania prawa pomocy.

Wyrokiem z dnia 11 października 2016 r. tutejszy Sąd oddalił skargę strony skarżącej na ww. postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. Skarżąca spółka złożyła na druku urzędowego formularza PPPR wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sadowych i ustanowienia doradcy podatkowego z urzędu. W uzasadnieniu wniosku skarżąca przedstawiła przebieg postępowania w sprawie. Z oświadczenia spółki wynika, że wysokość jej kapitału zakładowego zamyka się w kwocie 5.000 zł, a wartość jej środków trwałych wg bilansu za ostatni rok obrotowy wynosi 0 zł. Wg tego samego bilansu, spółka poniosła stratę w wysokości (-) 605,18 zł za ubiegły rok obrotowy. Spółka oświadczyła, że posiada rachunek bankowy w [...], na którym jest debet w kwocie (-) 841,84 zł. Wnioskodawca oświadczyła, że w 2016 i 2015 nie prowadziła praktycznie żądnej działalności operacyjnej i nie osiągnęła w tym okresie żadnych przychodów. Stan środków w kasie spółki na dzień 31 grudnia 2015 r. wyniósł 325,78 zł. W tym stanie rzeczy, referendarz sądowy pismem z dnia [...] r. wezwał stronę skarżącą do uzupełnienia i uprawdopodobnienia danych zawartych we wniosku poprzez nadesłanie szeregu dokumentów, mających zobrazować jej rzeczywisty i aktualny stan majątkowy. Wezwanie to miało na celu uzupełnienie i udokumentowanie danych zawartych we wniosku o prawo pomocy. W odpowiedzi na ww. wezwanie, spółka nadesłała do akt następujące materiały źródłowe: zeznanie podatkowe CIT-8 za 2015 r.; kwartalne deklaracje VAT-7K za trzeci i czwarty kwartał 2016 r.; raport kasowy obrazujący stan gotówki w kasie spółki na dzień 31 grudnia 2016 r.; rachunek zysków i strat oraz bilans (wg stanu na dzień 31 grudnia 2015 r.); wyciąg z rachunku bankowego w [...] za okres od listopada 2016 r. do stycznia 2017 r.; umorzenie środków trwałych skarżącej spółki. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zmianami) – zwanej dalej P.p.s.a. – stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika procesowego z urzędu w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części (...) albo obejmuje ustanowienie fachowego pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Na wstępie należy zaznaczyć, że skarżąca składając wniosek o prawo pomocy, zażądała przyznania jej prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego z urzędu. Mając to na uwadze, odnosząc się do wniosku spółki, należy przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 § 2 pkt 1 P.p.s.a., zgodnie z którą, przyznanie osobie prawnej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Rozpoznając niniejszą sprawę stwierdzić trzeba, że wnioskująca spółka spełnia przesłanki skutkujące uwzględnieniem jej wniosku, jednakże tylko w części. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że przedmiotem niniejszej sprawy jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania podatkowego. Spółka została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł – i wpis ten uiściła w zakreślonym terminie (maj 2016 r.). Wnioskodawca uiściła również kwotę 100 zł tytułem opłaty kancelaryjnej za sporządzenie uzasadnienia wyroku zapadłego w tej sprawie (październik 2016 r.). Z faktów tych wnioskować można, że wnioskodawca jest w stanie wygenerować kwotę 100 zł i przeznaczyć ją na uiszczenie opłaty sądowej w sprawie. Podkreślić należy, że opłaty sądowe w tej sprawie nie przekroczą kwoty 100 zł (tyle bowiem wynosić będzie wpis sądowy od potencjalnie złożonej skargi kasacyjnej od wyroku w tej sprawie). Przechodząc jednak do analizy kondycji majątkowej skarżącej spółki w aspekcie drugiego jej żądania – tj. ustanowienia pełnomocnika procesowego z urzędu w osobie doradcy podatkowego, stwierdzić należy, że skarżąca rzeczywiście może nie dysponować środkami pieniężnymi umożliwiającymi ustanowienie pełnomocnika procesowego we własnym zakresie. Z zeznania podatkowego wynika, że skarżąca nie osiągnęła w 2015 r. dochodu (kwota przychodu rzędu 3.205,60 zł została zrównoważona taką samą kwotą kosztów uzyskania przychodów). Istotne jednak informacje wynikają z analizy kwartalnych deklaracji VAT-7K za ostatnie półrocze roku 2016. Spółka nie rozlicza podatku należnego, co wskazuje na to, że nie wykazuje de facto obrotu. Zaznaczyć należy, że obrót przedsiębiorcy nie jest tożsamy z jego przychodem, lecz wskazuje na aktywność przedsiębiorcy i jego dynamikę prowadzenia działalności gospodarczej. Obrót wskazuje przede wszystkim na fakt dokonywania czynności gospodarczych i uczestnictwo w obrocie gospodarczym. Konstatacja ta znajduje potwierdzenie w analizie wyciągu z rachunku bankowego spółki i jej raportu kasowego. Spółka nie posiada żadnych środków trwałych, a dokumenty składające się na sprawozdanie finansowe spółki za rok 2015 wskazują, wyraźne pogorszenie się kondycji finansowej skarżącej spółki w roku 2015. W ocenie rozpoznającego wniosek, spółka nie wykazała spełnienia przesłanki skutkującej przyznaniem jej prawa pomocy w zakresie całkowitym. Trudno jest przyjąć, aby spółka nie posiadała żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, jeżeli uiszczała dwukrotnie (najniższe w postępowaniu sądowoadministracyjnym) opłaty w kwocie 100 zł. Analiza przedłożonych materiałów źródłowych wykazała jednak, że spółka spełnia przesłankę przyznania jej prawa pomocy w zakresie częściowym – wykazała bowiem, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Ustanowienie doradcy podatkowego we własnym zakresie mogłoby rzeczywiście przekroczyć możliwości finansowe wnioskującej spółki. Mając powyższe na uwadze, postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z art. 246 § 2 pkt 1 P.p.s.a.