Sygnatura
III SA/Gl 321/26
Wyrok WSA w Gliwicach z 21 kwietnia 2026 r., III SA/Gl 321/26
Wynik
Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
- Data orzeczenia
- 21 kwietnia 2026
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędzia WSA Adam Gołuch, Protokolant Starszy referent Weronika Leśniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. w K. na rozstrzygnięcie Śląskiego Centrum Przedsiębiorczości w Chorzowie z dnia 9 marca 2026 r. nr SCP-IV-5.704.2.5.2025.DKi w przedmiocie nieuwzględnienia protestu oddala skargę.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Śląskie Centrum Przedsiębiorczości w Chorzowie (dalej: organ administracji, ŚCP) zaskarżonym rozstrzygnięciem z 9 marca 2026 r. nr SCP-IV.5.704.2.5. 2025.DKi, wydanym na podstawie art. 69 ust. 1 ustawy z 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027 (t.j. Dz.U. z 2025 r., poz. 1733 ze zm.), dalej: ustawa wdrożeniowa, nie uwzględniło protestu P sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej: spółka, skarżąca, wnioskodawca), dotyczącego formalnej oceny wniosku o dofinansowanie nr [...], złożonego w ramach naboru nr [...]. Rozstrzygnięcie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym. Śląskie Centrum Przedsiębiorczości w Chorzowie ogłosiło 31 marca 2025 r. nabór nr [...] na dofinansowanie projektów ze środków programu Fundusze Europejskie dla Śląskiego 2021-2027 (Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji), w ramach Priorytetu FESL Fundusze Europejskie na transformację, [...] w MŚP. Zgodnie z warunkami naboru, opisanymi w Regulaminie wyboru projektów (Rozdział 4.1 Kryteria wyboru projektów) Śląskie Centrum Przedsiębiorczości jako Instytucja Organizująca Nabór (dalej również ION), dokonuje oceny i wyboru projektów w oparciu o kryteria zatwierdzone przez Komitet Monitorujący program Fundusze Europejskie dla Śląskiego 2021-2027 (KM FESL), a następnie zatwierdzone przez Zarząd Województwa Śląskiego. Kryteria wyboru projektów FESL 2021-2027 Działanie 10.03 - Wsparcie MŚP na rzecz transformacji stanowią załącznik nr 1 do Regulaminu wyboru projektów i zostały zamieszczone pod ogłoszeniem o naborze. Ocena wniosków podzielona została na dwa etapy - etap oceny formalnej (w oparciu o kryteria formalne) oraz etap oceny merytorycznej (w oparciu o kryteria merytoryczne). Stosowane są następujące podstawowe rodzaje kryteriów wyboru projektów: 1. Formalne: a) zerojedynkowe niepodlegające uzupełnieniom; b) zerojedynkowe podlegające uzupełnieniom. 2. Merytoryczne: a) kryteria zerojedynkowe, których spełnienie jest warunkiem dalszej oceny projektu; b) punktowane w zależności od stopnia ich spełnienia. Ocena spełnienia kryteriów formalnych polega na przypisaniu każdemu z kryteriów wartości logicznych TAK/NIE - zasada "0-1" (spełnia kryterium / nie spełnia kryterium). Wszystkie kryteria formalne są obligatoryjne do spełnienia. Niespełnienie nawet jednego z nich skutkuje negatywną oceną formalną projektu i nieprzekazaniem go do oceny merytorycznej. Dopiero wniosek spełniający wszystkie kryteria formalne jest przekazywany do oceny spełnienia kryteriów merytorycznych. W ramach kryteriów formalnych projekt podlega weryfikacji pod względem następujących aspektów: • Wypełnienie wniosku; • Dostarczenie obligatoryjnego załącznika; • Kwalifikowalność przedmiotowa projektu; • Kwalifikowalność podmiotowa wnioskodawcy; • Kwalifikacje podmiotu wnioskującego; • Wnioskowana kwota, wartość procentowa wsparcia oraz wartość wydatków kwalifikowalnych nie przekraczają określonych dla naboru limitów; • Poprawność wypełnienia wniosku oraz spójność zapisów; • Poprawność załączników i ich spójność z wnioskiem aplikacyjnym; • Kwalifikowalność wydatków zaplanowanych w projekcie; • Czy Wnioskodawca dokonał nieuzasadnionych zmian? (dotyczy wniosków, które podlegały uzupełnieniom). Spółka P złożyła 30 lipca 2025 r. wniosek o dofinansowanie projektu pt. "[...]). Po przeprowadzeniu oceny formalnej wnioskodawca został poinformowany pismem ION z 8 stycznia 2026 r., że wniosek został negatywnie oceniony, bowiem nie spełnił kryteriów formalnych projektu: Kwalifikowalność przedmiotowa projektu, Poprawność wypełnienia wniosku oraz spójność zapisów, Poprawność załączników i ich spójność z wnioskiem aplikacyjnym. W piśmie wskazano, że inwestycja opisana we wniosku o dofinansowanie polega na zagospodarowaniu odpadów wielkogabarytowych i tekstyliów (innowacja procesowa) celem wytworzenia paliwa alternatywnego RDF (innowacja produktowa). Wyjaśniono, że zgodnie z art. 7 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/1058 z dnia 24 czerwca 2021 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego i Funduszu Spójności nie jest możliwe udzielenie wsparcia na inwestycje w instalacje do produkcji paliw alternatywnych z odpadów resztkowych (komunalnych) w związku tym, że wytwarzane w tym procesie paliwa alternatywne, takie jak RDF, są przeznaczane do późniejszego spalania. Jednocześnie podkreślono, że wytwarzanie tego rodzaju paliw nie mieści się w katalogu wspieranych działań wymienionych w art. 8 ust. 2 powołanego powyżej Rozporządzenia. Uznano, że projekt dotyczy rodzajów działalności wykluczonych z możliwości uzyskania wsparcia i otrzymał negatywną ocenę formalną. Ponadto wskazano na szereg błędów formalnych w ramach kryteriów: • Poprawność wypełnienia wniosku oraz spójność zapisów • Poprawność załączników i ich spójność z wnioskiem aplikacyjnym W ww. piśmie zawarte zostało pouczenie o przysługującym wnioskodawcy prawie do wniesienia środka odwoławczego w postaci protestu. Wnioskodawca, nie zgadzając się z negatywną oceną formalną wniosku, pismem z 22 stycznia 2026 r. wniósł protest. ŚCP zaskarżonym pismem z 9 marca 2026 r. nie uwzględniła protestu wnioskodawcy. Wskazała na obowiązujące w sprawie przepisy prawne, tj.: 1. Regulamin wyboru projektów w sposób konkurencyjny w ramach programu Fundusze Europejskie dla Śląskiego 2021-2027 numer [...], Priorytet FESL.10 Fundusze Europejskie na transformację Działanie FESL.10.03. Wsparcie MŚP na rzecz transformacji, typ projektu [...] w MŚP (dalej: Regulamin naboru). 2. Załącznik numer 1 do Regulaminu wyboru projektów - Kryteria wyboru projektów FE SL 2021-2027 Działanie 10.03 Wsparcie MŚP na rzecz transformacji Typ projektu: [...] w MŚP. 3. Załącznik numer 4 do Regulaminu wyboru projektów - Instrukcja wypełniania i składania wniosku o dofinansowanie dla naboru nr [...] (dalej: Instrukcja wypełniania wniosku). 4. Załącznik numer 7 do Regulaminu wyboru projektów - Kwalifikowalność dla naboru nr [...]. 5. Ustawa z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027 (ustawa wdrożeniowa). W uzasadnieniu rozstrzygnięcia protestu ŚCP wskazało na zapisy Rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (UE): - 2021/1056 z 24 czerwca 2021 r. ustanawiającego Fundusz Sprawiedliwej Transformacji, - 2021/1058 z tej samej daty w sprawie Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego i Funduszu Sprawiedliwości. Zgodnie z art. 8 ust. 1 pierwszego z wymienionych rozporządzeń Fundusz Sprawiedliwej Transformacji (dalej także: FST) wspiera tylko takie działania, które są bezpośrednio związane z jego celem szczegółowym z art. 2 i przyczyniają się do realizacji terytorialnych planów sprawiedliwej transformacji ustanowionych zgodnie z art. 11. Jednocześnie z art. 5 ust. 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/1060 z dnia 24 czerwca 2021 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego Plus, Funduszu Spójności, Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji i Europejskiego Funduszu Morskiego, Rybackiego i Akwakultury (...) wynika, że EFRR, EFS+, Fundusz Spójności i FST wnoszą wkład w działania Unii prowadząc do wzmocnienia jej spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej zgodnie z art. 174TFUE dzięki dążeniu do osiągnięcia następujących celów: a) cel "Inwestycje na rzecz zatrudnienia i wzrostu" w państwach członkowskich i regionach - cel wspierany z EFRR, EFS+, Funduszu Spójności oraz FST. Cel szczegółowy wsparcia tak z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFRR), jak i z FST jest zatem tożsamy, wobec czego działalność i inwestycje wymienione w art. 8 ust. 2 Rozporządzenia UE nr 2021/1056 mogą być wsparte, jeśli jednocześnie pomoc nie jest wykluczona w oparciu o art. 7 ust. 1 Rozporządzenia UE 2021/1058. Zgodnie bowiem z art. 7 Rozporządzenia 2021/1058 w sprawie Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego i Funduszu Spójności, nie jest możliwe udzielenie wsparcia na inwestycje w instalacje do produkcji paliw alternatywnych z odpadów resztkowych (komunalnych) w związku tym, że wytwarzane w tym procesie paliwa alternatywne, takie jak RDF, są przeznaczane do późniejszego spalania). ION wyjaśniła w rozstrzygnięciu protestu, że projekt polegający na zwiększeniu ilości przerabianych odpadów na paliwa alternatywne nie jest kwalifikowalny w świetle art. 7 ust. 1 lit. g Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/1058, który wprost wskazuje, że wsparcia z EFRR i Funduszu Spójności nie udziela się na inwestycje służące zwiększeniu przepustowości obiektów przetwarzania odpadów resztkowych (z wyjątkiem w odniesieniu do regionów najbardziej oddalonych - wyłącznie z należycie uzasadnionych przypadkach oraz z wyjątkiem inwestycji w technologie odzyskiwania materiałów z odpadów resztkowych do celów GOZ). Projekt wnioskodawcy, wbrew argumentacji zamieszczonej w proteście, nie dotyczy odzyskiwania materiałów z odpadów resztkowych, a dotyczy przede wszystkim zagospodarowania odpadów wielkogabarytowych i tekstyliów w celu wytworzenia paliwa alternatywnego RDF. W pkt. D.1. wniosku wnioskodawca zamieścił następujące zapisy "5. Recycle - przetwarzaj. Jest to kluczowy obszar działania projektu - odpady są sortowane, rozdrabniane i przygotowywane do wykorzystania w postaci RDF. W ramach procesu mogą również powstawać frakcje nadające się do recyklingu materiałowego (np. metale, tekstylia techniczne, drewno)", co wskazuje, iż aspekt związany z odzyskiem stanowi efekt poboczny przedsięwzięcia. ION wskazała następnie, że zgodnie z zapisami wniosku o dofinansowanie: A.4.3. "W wyniku realizacji projektu nastąpi zasadnicza zmiana procesu produkcyjnego - zostanie wprowadzona i uruchomiona innowacyjna linia technologiczna do rozdrabniania i przetwarzania odpadów wielkogabarytowych (w tym materacy) oraz tekstylnych. P przejdzie od biernej utylizacji do aktywnego procesu przetwórczego, co pozwoli na obsługę lokalnych gmin i pełne dostosowanie się do nowelizacji prawa. Parametry, które ulegną istotnej poprawie, to: "wydajność przetwórcza (możliwość przetwarzania wszystkich odpadów tekstylnych jak i wielkogabarytowych, w tym materacy) - wprowadzenie obiegu zamkniętego (z zakładu nie wyjadą nieprzetworzone odpady) (...)." B.2. "Celem projektu jest zasadnicza zmiana procesu produkcji w firmie P skutkującej innowacyjnym procesem zagospodarowania odpadów wielkogabarytowych i tekstyliów. Dodatkowym efektem będzie innowacja produktowa w postaci paliwa alternatywnego RDF o niskiej zawartości chloru i siarki o frakcji handlowej produkowane w oparciu o nowy sposób pozyskania surowca. Działanie obejmą zakup innowacyjnej na skalę Polski linii produkcyjnej do rozdrabniania odpadów wielkogabarytowych i tekstyliów, których finalnym produktem będzie paliwo alternatywne RDF". B.9.1. "W wyniku realizacji projektu nastąpi zasadnicza zmiana procesu produkcyjnego - zostanie wprowadzona / uruchomiona innowacyjna linia technologiczna do zbiórki i przetwarzania odpadów wielkogabarytowych (w tym materacy) oraz tekstylnych". B.9.1. "Paliwo alternatywne RDF to rodzaj paliwa produkowanego z odpadów, które zostały poddane obróbce w celu ich przekształcenia w formę nadającą się do spalania. RDF jest wytwarzane z różnorodnych materiałów odpadowych, takich jak tworzywa sztuczne, papier, tektura, o także resztki organiczne, które nie nadają się do recyklingu. Proces produkcji RDF zazwyczaj obejmuje zbieranie odpadów, ich sortowanie, rozdrabnianie oraz suszenie, co pozwala na uzyskanie paliwa o określonych właściwościach, takich jak wartość opałowa i wilgotność. RDF jest często wykorzystywane w piecach przemysłowych, takich jak cementownie czy elektrownie jako substytut tradycyjnych paliw kopalnych, co przyczynia się do zmniejszenia emisji C02 i oszczędności surowców. Produkcja RDF z odpadów tekstylnych wymaga zastosowania specyficznych rozwiązań technologicznych wynikających z właściwości fizykochemicznych tej grupy materiałowej - takich jak wysoka zawartość włókien syntetycznych, nieregularna struktura czy obecność zanieczyszczeń metalicznych i organicznych (...)". E.1.1. zadanie 1 "Zakup ciągu technologicznego do rozdrabniania odpadów i produkcji alternatywnego paliwa" opis i uzasadnienie zadania "W ramach zadania zaplanowano zakup ciągu technologicznego do rozdrabniania odpadów i produkcji alternatywnego paliw, w skład ciągu będą wchodzić poszczególne elementy, które umożliwią załadunek, rozdrobnienie i produkcję paliwa alternatywnego RDF z odpadów wielkogabarytowych i tekstyliów". ION wskazała również, że w zapisach wniosku zamieszczono następujące stwierdzenia: "W wyniku realizacji projektu nastąpi zasadnicza zmiana procesu produkcyjnego - zostanie wprowadzona i uruchomiona innowacyjna linia technologiczna do rozdrabniania i przetwarzania odpadów wielkogabarytowych (w tym materacy) oraz tekstylnych". Artykuły tekstylne co do zasady podlegają segregacji, jednak wnioskodawca planuje przetwarzać również odpady wielkogabarytowe, w tym materace. Zdaniem ION odpady wielkogabarytowe również poddawane są segregacji, a jednym z jej efektów jest wyodrębnienie frakcji resztkowych, które nie nadają się do recyklingu. A zatem po wstępnej segregacji (gdzie odzyskuje się surowce takie jak np. drewno i metal) pozostają elementy, nienadające się do odzysku, nie nadające się do recyklingu (jak zabrudzone tkaniny, pianki tapicerskie itp.), które trafiają do odpadów resztkowych. Sam wnioskodawca w pkt. D.1. Wdrażanie Gospodarki Obiegu Zamkniętego (GOZ) wskazał na "wytwarzanie RDF z odpadów trudnych do recyklingu (wielkie gabaryty, tekstylia, pianki, materace)". Wnioskodawca w proteście w odniesieniu do kryterium formalnego "Poprawność wypełnienia wniosku oraz spójność zapisów" wskazał, że "RDF powstaje z frakcji nienadających się do odzysku". Biorąc pod uwagę powyższe ION stwierdziła, że projekt wnioskodawcy polega wprost na inwestycji prowadzącej do zmiany procesu produkcji i zwiększenia ilości przetwarzanych odpadów resztkowych, zatem wpisuje się w inwestycje wyłączone z możliwości uzyskania wsparcie z EFRR i FS na mocy Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/1058. ŚCP podkreśliło, że za pośrednictwem Instytucji Zarządzającej FE SL 2021-2027 uzyskało opinię Ministerstwa Funduszy i Polityki Regionalnej w zakresie kwalifikowalności w ramach Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji projektów, które polegają na zwiększeniu ilości przerabianych odpadów na paliwa alternatywne. Zgodnie ze stanowiskiem Ministerstwa projekt na inwestycję w instalację do produkcji paliw alternatywnych z odpadów resztkowych (komunalnych) jest niekwalifikowalny w świetle art. 7 ust. 1 lit. g Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/1058 z dnia 24 czerwca 2021 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego i Funduszu Spójności, w związku z tym, że wytwarzane w tym procesie paliwa alternatywne takie jak RDF są przeznaczane do późniejszego spalania (co potwierdza treść wniosku o dofinansowanie). W następnej kolejności ION wyjaśniła, że pomimo tego, że literalnie art. 7 u.st. 1 lit. g Rozporządzenia 2021/1058 nie odnosi się wprost do paliw alternatywnych, to wskazuje on, że nie udziela się wsparcia na inwestycje, które służą zwiększeniu przepustowości obiektów przetwarzania odpadów resztkowych, a bezwzględnie takimi są odpady, które zostały wskazane przez wnioskodawcę jako przetwarzany "surowiec" do produkcji paliw alternatywnych. Ponadto ION nie zgodziła się ze stanowiskiem wnioskodawcy, że paliwo RDF to odnawialne źródło energii z uwagi na produkowanie z odpadów wielkogabarytowych i tekstylnych. Nie przychyliła się także do stanowiska wnioskodawcy, że ocena formalna projektu została oparta na rozszerzającej interpretacji zapisów art. 7 Rozporządzenia 2021/1058. ION poinformowała wnioskodawcę, że w regulacji art. 8 ust. 2 Rozporządzenia 2021/1056 ustanawiającego FST wskazane są wyłącznie inwestycje, które podlegają wsparciu, a wśród nich nie znajdują się inwestycje w instalacje do produkcji paliw alternatywnych z odpadów. Również Ministerstwo w powołanej wyżej opinii podkreśliło, że wytwarzanie tego rodzaju paliw nie mieści się w katalogu wspieranych działań wymienionych w art. 8 ust. 2 Rozporządzenia 2021/1056 ustanawiającego FST. Już w jego preambule zapisano, że: "(...) Spalanie odpadów nie powinno być wspierane, ponieważ działalność ta znajduje się na niskim szczeblu hierarchii postępowania z odpadami w gospodarce o obiegu zamkniętym (...)". Zatem skoro zdaniem ION projekt prowadzi do wytwarzania substratów do wytwarzania paliw alternatywnych, podlegających spalaniu, to pozostaje w sprzeczności z założeniami, na których opierają się cele wsparcia z FST. ION wyjaśniła następnie, że zgodnie z Regulaminem naboru (rozdz. 1.8) projekt musi być zgodny z politykami środowiskowymi w tym z: zasadą zrównoważonego rozwoju, Europejskim Zielonym Ładem (EZŁ) oraz zasadą "nie czyń poważnych szkód" (DNSH). Jak wskazano w Regulaminie naboru, zasada DNSH ma być stosowana w projektach powszechnie, przekrojowo, w możliwie szerokim zakresie. Zgodnie z normami prawnymi Polityki Spójności Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego i Fundusz Spójności powinny wspierać działania, które są zgodne ze standardami i priorytetami Unii w zakresie klimatu i środowiska oraz nie powodują poważnych szkód dla celów środowiskowych w rozumieniu art. 17 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 2020/852 w sprawie ustanowienia ram ułatwiających zrównoważone inwestycje, zmieniającego Rozporządzenie (UE) 2019/2088 (UE) (tak zwana Taksonomia). Wynika stąd w szczególności, że daną działalność gospodarczą uznaje się - z uwzględnieniem cyklu życia produktów dostarczanych i usług świadczonych w ramach tej działalności gospodarczej, w tym danych pochodzących z istniejących ocen cyklu życia - za wyrządzającą poważne szkody gospodarce o obiegu zamkniętym, w tym zapobieganiu powstawaniu odpadów i recyklingowi, jeżeli działalność ta prowadzi do znacznego zwiększenia wytwarzania, spalania lub unieszkodliwiania odpadów, z wyjątkiem spalania odpadów niebezpiecznych nienadających się do recyklingu (art. 17 ust. 1 lit. d) ppkt ii). Przy ocenie zaś działalności gospodarczej na podstawie kryteriów określonych w ust. 1 uwzględnia się zarówno skutki środowiskowe samej działalności, jak również wpływ, jaki na środowisko mają produkty dostarczane i usługi świadczone w ramach tej działalności przez cały cykl ich życia, szczególnie z uwzględnieniem wytwarzania, użytkowania i zakończenia cyklu życia tych produktów i usług (art. 17 ust. 2). Ponadto zgodnie z Podręcznikiem dla Beneficjenta (Zgodność przedsięwzięć finansowanych ze środków Unii Europejskiej, w tym realizowanych w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności, z zasadą "nie czyń znaczącej szkody" - zasadą DNSH): - "EFRR i FS nie powinny również wspierać obiekty służące do składowania i przetwarzania odpadów resztkowych lub w paliwa kopalne." - "Finansowane projekty powinny przyczyniać się do transformacji w kierunku gospodarki zrównoważonej, neutralnej dla klimatu oraz gospodarki o obiegu zamkniętym i obejmować działania mające na celu zwiększenie zasobooszczędności. Spalanie odpadów nie powinno być wspierane, ponieważ działalność ta znajduje się na niskim szczeblu hierarchii postępowania z odpadami." Fakt, iż projekt wnioskodawcy nie obejmuje instalacji do spalania w tym kontekście, w ocenie ION, nie może mieć wpływu na rozpatrzenie projektu, ponieważ rezultat projektu (paliwo RDF) ulegnie spaleniu, na co wprost wskazuje sam wnioskodawca np. w pkt.: B.9.1. wniosku "Paliwo alternatywne RDF to rodzaj paliwa produkowanego z odpadów, które zostały poddane obróbce w celu ich przekształcenia w formę nadającą się do spalania. (...) RDF jest często wykorzystywane w piecach przemysłowych, takich jak cementownie czy elektrownie jako substytut tradycyjnych paliw kopalnych, co przyczynia się do zmniejszenia emisji C02 i oszczędności surowców" czy B.13. "Wytworzone paliwo alternatywne doskonale nadaje się do spalania w cementowych piecach obrotowych lub innych instalacjach dostosowanych do spalania paliw z odpadów". Mając na uwadze powyższe, projekt, wbrew zarzutom protestującego, nie spełniał Kryterium formalnego "Kwalifikowalność przedmiotowa projektu", a jego założenia spowodowały brak możliwości wsparcia. Odnosząc się do kolejnego Kryterium formalnego: Poprawność wypełnienia wniosku oraz spójność zapisów ION stwierdziła, że jej zdaniem projekt narusza zasadę DNSH oraz nie wpisuje się w Gospodarkę o Obiegu Zamkniętym (GOZ), bowiem spalanie odpadów, jako sposób ich zagospodarowania, znajduje się na dole hierarchii postępowania z odpadami i w związku z tym nie jest zgodne z zasadą DNSH, czyniąc to informacyjnie, bowiem kwestie te podlegają weryfikacji na etapie oceny merytorycznej projektu. ION wyjaśniła następnie w zaskarżonym rozstrzygnięciu, że nadrzędną zasadą GOZ jest zamykanie obiegu materiałów, natomiast projekt dotyczy wytworzenia paliwa alternatywnego RDF, które następnie ulegnie spaleniu pozwalając na odzysk energii. A zatem założenia projektu stoją w sprzeczności z cyrkularnością utrwalając gospodarkę liniową, zamiast zamykać obieg materiałów, gdyż spalenie materiałów uniemożliwia ich ponowne wykorzystanie. ION wskazała ponadto, że gdyby projekt spełnił kryterium Kwalifikowalność przedmiotowa projektu, to wnioskodawca zostałby wezwany do korekty zapisów dotyczących opisów dotyczących polityk środowiskowych (w tym DNSH) oraz wdrożenia GOZ. Natomiast w tym przypadku charakter i zakres projektu uniemożliwiały pozytywną ocenę, dlatego zaniechano zastosowania tej procedury. Konkludując organ wskazał, że w ocenie projektu nie doszło do naruszenia zasady proporcjonalności oraz rzetelności postępowania, ponieważ nie wystąpiły wątpliwości co do braku spełnienia kryterium kwalifikowalności przedmiotowej projektu, a zatem wezwanie wnioskodawcy do uzupełnienia zapisów wniosku czy też wyjaśnień nie było zasadne. Zapisy wniosku były jednoznaczne i w sposób niebudzący wątpliwości uniemożliwiały pozytywną ocenę projektu w ramach kryterium formalnego "Kwalifikowalność przedmiotowa projektu". Kryterium to ma bowiem charakter obligatoryjny. Natomiast zgodnie z Kryteriami wyboru projektów niespełnienie choćby jednego kryterium formalnego skutkuje negatywną oceną formalną projektu i brakiem przekazania go do dalszej oceny. W tej sytuacji wzywanie do uzupełniania tub korygowania pozostałych elementów wniosku nie mogłoby prowadzić do zmiany wyniku oceny formalnej. W piśmie o negatywnej ocenie formalnej wskazano również inne uchybienia w ramach Kryterium "Poprawność wypełnienia wniosku oraz spójność zapisów" oraz "Poprawność załączników i ich spójność z wnioskiem aplikacyjnym", jednak okoliczności te nie miały wpływu na rozstrzygnięcie, ponieważ już niespełnienie kryterium "Kwalifikowalność przedmiotowa projektu" skutkowało negatywną oceną formalną. W konsekwencji brak odblokowania wniosku w systemie LSI2021 oraz brak skierowania wezwania do uzupełnienia pozostałych braków formalnych stanowiły następstwo negatywnej oceny formalnej projektu, a nie były to uchybienia proceduralne po stronie ION. Nie zgadzając się z rozpatrzeniem protestu, pismem z 20 marca 2026 r. spółka złożyła w terminie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, zarzucając: I. Naruszenie prawa materialnego poprzez dokonanie błędnej wykładni przepisów oraz niewłaściwe zastosowanie. W szczególności dotyczy to art. 7 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/1058, który został zinterpretowany w sposób rozszerzający, wykraczający poza jego literalne brzmienie. Przepis ten nie przewiduje wyłączenia inwestycji polegających na produkcji paliw alternatywnych, jednak organ przyjął taką interpretację, co skutkowało nieuprawnionym uznaniem projektu za niekwalifikowalny. Ponadto organ błędnie zinterpretował art. 8 ust. 2 Rozporządzenia (UE) 2021/1056, traktując go jako przepis ograniczający katalog dopuszczalnych inwestycji, podczas gdy jego charakter ma charakter programowy i wskazuje ogólne kierunki wsparcia, a nie zamknięty katalog dopuszczalnych działań. II. Naruszenie przepisów postępowania, w tym zasady prawdy obiektywnej oraz obowiązek wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Rozstrzygnięcie zostało oparte na założeniach ogólnych, bez dokonania szczegółowej analizy faktycznej dotyczącej rzeczywistego charakteru odpadów przetwarzanych w projekcie. Dodatkowo organ powołał się na opinię Ministerstwa Funduszy i Polityki Regionalnej jako podstawę rozstrzygnięcia. Opinia ta nie stanowi źródła prawa, nie ma charakteru wiążącego oraz nie została ujawniona stronie w toku postępowania. W konsekwencji doszło do naruszenia prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu oraz zasady transparentności. III. Naruszenie zasad ogólnych prawa Organ naruszył zasadę proporcjonalności, stosując najbardziej rygorystyczne rozstrzygnięcie w sytuacji, gdy możliwe było wezwanie strony do uzupełnienia braków formalnych, czym naruszył regulaminu konkursu (pkt 5.2.1) oraz zasadę proporcjonalności. Naruszył również zasadę legalizmu, gdyż zastosował wykładnię niewynikającą z obowiązujących przepisów. Spółka wniosła o uchylenie w całości rozstrzygnięcia protestu, uchylenie czynności oceny formalnej projektu, zobowiązanie organu do ponownego rozpoznania sprawy oraz zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie w całości jako bezzasadnej. W całej rozciągłości podtrzymał zajęte w sprawie stanowisko i jego obszerną argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1267 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie zaś do art. 3 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej ppsa), sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. W niniejszej sprawie taką ustawą szczególną są przepisy ustawy z 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027 (Dz.U. z 2022 r. poz. 1079, ze zm., dalej powoływana jako ustawa wdrożeniowa). W art. myśl 43 ustawy wdrożeniowej, wybrany do dofinansowania może zostać wyłącznie projekt spełniający kryteria wyboru projektów, a te określa Regulamin wyboru projektów. W sprawach, do których zastosowanie znajduje ustawa wdrożeniowa, poza powszechnie obowiązującymi przepisami prawa krajowego i unijnego źródło prawa w szerokim znaczeniu stanowią również regulacje systemu realizacji programu, o których mowa w art. 6 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej, gdyż system ten ma swoje umocowanie w ustawie, zaś jego normy mają generalny charakter i są skierowane do nieokreślonego kręgu adresatów (potencjalnych wnioskodawców dofinansowania). Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy wdrożeniowej system realizacji programu operacyjnego zawiera warunki i procedury obowiązujące instytucje uczestniczące w realizacji programów operacyjnych, obejmujące w szczególności zarządzanie, monitorowanie, sprawozdawczość, kontrolę i ewaluację oraz sposób koordynacji działań podejmowanych przez instytucje. Stosownie do art. 6 ust. 2 podstawę systemu realizacji programu operacyjnego mogą stanowić w szczególności przepisy prawa powszechnie obowiązującego, wytyczne, szczegółowy opis osi priorytetowych programu operacyjnego, opis systemu zarządzania i kontroli oraz instrukcje wykonawcze zawierające procedury działania właściwych instytucji. W świetle ostatniego z powołanych przepisów katalog dokumentów mogących wejść w skład systemu realizacji jest zatem otwarty i na system ten składają się różnego rodzaju dokumenty, w tym Regulamin wyboru projektów, określający - w myśl art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy wdrożeniowej - kryteria wyboru projektu. Ponieważ sąd kontroluje działalność organów pod kątem zgodności z prawem, a w skład szeroko rozumianego systemu prawa wchodzi także system realizacji programu operacyjnego, to składające się na ten system dokumenty powinny stanowić podstawę sądowej kontroli zgodności z prawem oceny projektu dokonanej przez właściwą instytucję. W niniejszej sprawie kontroli Sądu podlegało rozstrzygnięcie Śląskiego Centrum Przedsiębiorczości z 9 marca 2026 r., polegające na nieuwzględnieniu protestu wniesionego od negatywnej oceny formalnej wniosku o dofinansowanie projektu nr [...] złożonego w ramach naboru nr [...]. Istotą sporu w rozpoznawanej sprawie jest kwestia czy prawidłowa jest ocena organu, że wniosek o dofinansowanie projektu nie spełnił kryterium formalnego "Kwalifikowalność przedmiotowa projektu". Odpowiedź na to pytanie jest podstawowym zagadnieniem w tej sprawie, gdyż jest to kryterium zerojedynkowe niepodlegające uzupełnieniom, co oznacza, że jego niespełnienie jest równoznaczne z negatywną formalną oceną projektu bez konieczności weryfikacji pozostałych kryteriów formalnych, co już na tym etapie procedury zamyka drogę do przyznania dofinansowania ze środków europejskich. Zgodnie z art. 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej właściwa instytucja przeprowadza postępowanie w zakresie wyboru projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny. Właściwa instytucja zapewnia równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinasowania oraz równe traktowanie wnioskodawców (art. 45 ust. 2 ustawy wdrożeniowej), a kontrola sądowoadministracyjna sprowadza się do zbadania, czy dokonana ocena projektu nie narusza powyższych reguł. Oznacza to, że sąd nie jest uprawniony do weryfikacji merytorycznej wniosku (projektu). Kontrola powinna zmierzać w szczególności do oceny, czy argumentacja oceniającego oraz organu w zaskarżonym rozstrzygnięciu protestu nie jest dowolna, to znaczy mieści się w granicach logicznego rozumowania, jest spójna, wyczerpująca (kompletna), odpowiada generalnym standardom prawa, zasadom doświadczenia życiowego, pozostaje w związku z dokumentacją konkursową i ustalonymi kryteriami w sposób jasny, nie budzący wątpliwości, prezentując przesłanki wyboru - dokonanej oceny, przyznanej punktacji. Nadto sąd administracyjny rozpoznając skargę na wydane rozstrzygnięcie, posiada jedynie kompetencję do badania pod kątem legalności tylko tego rozstrzygnięcia. Nie może odnosić się do generalnych założeń całego postępowania konkursowego, zasad jego przeprowadzania, a także sposobu sformułowania kryteriów oceny przedłożonych przez strony projektów. Tylko naruszenie prawa procesowego lub materialnego, które mogły mieć wpływ na wynik oceny, może skutkować uchyleniem określonego aktu. Wskazać także należy, że przy dokonywaniu kontroli działania organu dokonującego oceny projektu sąd nie dokonuje ponownej oceny projektu lecz uprawniony jest do kontroli dokonanej i sporządzonej oceny w kontekście przestrzegania kryteriów tej oceny. Sąd, jak wyżej wskazano, jedynie kontroluje ocenę dokonywaną przez organ w kontekście przestrzegania reguł równości, przejrzystości, bezstronności czy rzetelności w ramach postępowania konkursowego. W szczególności kontroli sądu podlega uzasadnienie rozstrzygnięcia protestu, które winno wskazywać na przyczyny nieuwzględnienia stanowiska strony. Mając powyższe uwagi na względzie oraz dokonując kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia ŚCP o nieuwzględnieniu protestu Spółki Sąd uznał, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób zgodny z prawem, z uwzględnieniem reguł, o których mowa w art. 45 ustawy wdrożeniowej tj. w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewniający równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania oraz równe traktowanie wnioskodawców. Wbrew postawionym zarzutom, organ przedstawił prawidłową interpretację art. 8 ust. 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/1056 z 24 czerwca 2021 r. ustanawiającego Fundusz Sprawiedliwej Transformacji. Sąd nie dopatrzył się wadliwego działania ŚCP w zakresie zastosowania wykluczenia sektorowego na podstawie art. 7 ust. 1 lit. g Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/1058 z dnia 24 czerwca 2021 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego i Funduszu Spójności (Dz.U.UE.L. z 2021 nr 231 poz.60). Organ słusznie podkreślił, że wprawdzie przepis ten nie odnosi się wprost do paliw alternatywnych, jednak wskazuje, że nie udziela się wsparcia na inwestycje, które służą zwiększeniu przepustowości obiektów przetwarzania odpadów resztkowych, a właśnie takimi są odpady, które zostały wskazane przez Spółkę jako przetwarzany surowiec do produkcji paliw alternatywnych. Za bezpodstawny Sąd uznał zarzut Spółki o wadliwym braku wezwania do uzupełnienia braków formalnych wniosku. Nie bez znaczenia jest tutaj okoliczność, w której Spółka przystępując do naboru na dofinansowanie projektu zaakceptowała jego zasady. Ponadto skoro złożyła wniosek o dofinansowanie, to na niej spoczywał obowiązek rzetelnego i wyczerpującego przygotowania wniosku z uwzględnieniem znanych jej kryteriów oceny wszystkich zgłoszonych do naboru projektów (por. wyrok NSA z 3 lutego 2017 r., sygn. akt II GSK 60/17; wyrok WSA we Wrocławiu z 19 czerwca 2024 r., sygn. akt III SA/Wr 177/2). Tryb wyboru projektów do dofinansowania wymaga, aby wnioskodawca ubiegający się o określone dofinansowanie w ramach danego postępowania rzetelnie i wyczerpująco przygotował swój wniosek. Braki w złożonej aplikacji, czy jej niespójność z zapisami regulaminu powinny zostać ocenione negatywnie (por. wyrok WSA w Gliwicach z 24 kwietnia 2024 r., sygn. akt III SA/Gl 206/24; wyrok WSA w Gliwicach z 24 maja 2018 r., sygn. akt IV SA/Gl 235/18). Wszelkie błędy i wady dokumentacji obciążają wnioskodawcę i brak jest podstaw prawnych do żądania od instytucji zarządzających, czy pośredniczących (w tym ekspertów oceniających) aby interpretowały wątpliwości na korzyść wnioskodawcy. Dodać należy, że sformalizowanie postępowania w sprawie naboru na dofinansowanie ma na celu zdyscyplinowanie wnioskodawców, do zachowania wysokiej staranności w przygotowaniu wniosku (por. wyrok NSA z 24 maja 2017 r., sygn. akt II GSK 1028/17; wyrok NSA z 15 października 2019 r., sygn. akt I GSK 2236/18). Rola organu sprowadza się natomiast do kompleksowej oceny wniosku i nie ma prawa wkraczać w meritum, zmieniać zapisów wniosku, modyfikować ich w sposób umożliwiający uzyskanie przez wnioskodawcę dofinansowania, domniemywać treści z wniosku nie wynikających - wbrew jego zapisom. Takie działanie organu naruszałoby bowiem zasady uczciwej konkurencji i dawałoby podstawę do postawienia zarzutu uchybienia obowiązkowi bezstronności (por. wyrok NSA z 5 stycznia 2022 r., sygn. akt I GSK 1641/21; wyrok WSA w Gliwicach z 25 kwietnia 2018 r., sygn. akt IV SA/Gl 79/18; wyrok WSA w Szczecinie z 21 lutego 2024 r., sygn. akt I SA/Sz 648/23). Zasługuje na uznanie wyjaśnienie ŚCP, że nie wezwało Spółki do korekty, gdyż w przedmiotowym przypadku aplikowanie o wsparcie dla projektu, którego przedmiot dotyczy rodzajów działalności wykluczonych z możliwości uzyskania wsparcia nie stanowił uchybienia, które Spółka mogłaby poprawić. W ocenie Sądu, nie doszło więc do naruszenia przez ŚCP zarówno art. 45 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej, jak i art. 63 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, a to poprzez niedokonanie oceny projektu w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny. Opinia Ministerstwa Funduszy i Polityki Regionalnej na którą organ powołał się w sprawie, nie była podstawą rozstrzygnięcia, ale stanowiła uzupełnienie jego argumentacji. A zatem niezasadne są zdaniem Sądu postawione w skardze zarzuty naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Organ obszernie, wyczerpująco i przekonująco odniósł się do wszystkich zarzutów strony skarżącej. Podkreślić należy, że organ kierując się zapisami Regulaminu wyboru projektów, działał zgodnie z ustalonymi zasadami, równymi dla wszystkich wnioskodawców. W Regulaminie określono jasno zasady odnośnie Zgodności projektu z politykami środowiskowymi (str. 23-27). Organ prawidłowo uznał na podstawie złożonego wniosku, że Spółka nie spełnia kryteriów formalnych w zakresie Kwalifikowalność przedmiotowa projektu oraz Poprawność wypełnienia wniosku oraz spójność zapisów. Podsumowując, organ dokonał prawidłowo formalnej oceny projektu w sposób przejrzysty, bezstronny i rzetelny z poszanowaniem obowiązujących reguł postępowania i prawidłową wykładnią prawa materialnego. W związku z powyższym Sąd stwierdził, że podniesione w skardze zarzuty są bezzasadne, bowiem zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza ustawy wdrożeniowej ani zasad wynikających z systemu realizacji projektów w związku z czym, na podstawie art. 73 ust. 8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej skargę oddalił.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 24 marca 2026
- Symbol z opisem
- 6559
- Hasła tematyczne
- Środki unijne
- Skarżony organ
- Inne
- Sędziowie
- Adam Gołuch Barbara Brandys-Kmiecik Małgorzata Herman /przewodniczący sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027 (t. j.)
art. 43, art. 51 ust. 1 pkt 3 · Dz.U. 2025 poz. 1733
Powiązane dokumenty
Sygnatura: I SA/Go 109/26 · 21 kwietnia 2026
Postanowienie WSA w Gorzowie Wlkp. z 21 kwietnia 2026 r., I SA/Go 109/26
Sygnatura: I SA/Go 122/26 · 21 kwietnia 2026
Postanowienie WSA w Gorzowie Wlkp. z 21 kwietnia 2026 r., I SA/Go 122/26
Sygnatura: I SA/Go 123/26 · 21 kwietnia 2026
Postanowienie WSA w Gorzowie Wlkp. z 21 kwietnia 2026 r., I SA/Go 123/26
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny