III SA/Gl 25/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Dorota Fleszer, Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch, Asesor WSA Adam Pawlyta (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 27 maja 2026 r. sprawy ze skargi W. R. (R.) na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach z dnia 3 listopada 2025 r. nr F-ZWO/21/O/25/AT w przedmiocie odmowy wypłaty wyrównania uposażenia oraz pozostałych świadczeń pieniężnych należnych funkcjonariuszowi odchodzącemu na emeryturę 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta Miejskiego Policji w S. z dnia 16 września 2025 r. nr [...], 2. umarza postępowanie administracyjne, 3. zasądza od Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach na rzecz skarżącego 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Decyzją z 3 listopada 2025 r. nr F-ZWO-21/O/25/AT Komendant Wojewódzki Policji w Katowicach (dalej również: organ odwoławczy; organ drugiej instancji) uchylił zaskarżoną doń decyzję Komendanta Powiatowego Policji w S. (dalej również: organ pierwszej instancji) z 16 września 2025 r. nr [...] w części rozstrzygającej w przedmiocie odmowy wypłaty W. R. (dalej: strona; skarżący) odsetek od kwoty 717,60 zł brutto tytułem niewypłaconego wyrównania zaległego wynagrodzenia za styczeń i łuty 2023 roku, od kwoty w wysokości 4305,60 zł brutto tytułem wyrównania odprawy emerytalnej, od kwoty, w wysokości 1640,23 zł brutto tytułem wyrównania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop, od kwoty w wysokości 89,98 zł brutto tytułem wyrównania nagrody rocznej - i w tym zakresie umorzył postępowanie w pierwszej instancji oraz utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji w pozostałym zakresie. Zaskarżona decyzja została wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych. Skarżący został zwolniony ze służby w Policji z dniem 10 lutego 2023 r. na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy z 6 kwietnia 1990 r. o Policji (aktualny tekst jedn. z 10 kwietnia 2025 r., Dz.U. z 2025 r. poz. 636 ze zm.; dalej: u.o.p.). Skarżący otrzymał uposażenie za miesiąc styczeń 2023 r. i za miesiąc luty 2023 r. oraz otrzymał świadczenia pieniężne przysługujące w związku ze zwolnieniem ze służby. Pismem z 29 lipca 2025 r. (wpływ do organu pierwszej instancji – 1 sierpnia 2025 r.) zatytułowanym jako "wezwanie do zapłaty" strona wniosła o: 1) wyrównanie zaległego uposażenia za miesiąc styczeń 2023 r. i za miesiąc luty 2023 r. z tytułu pełnienia służby w Policji w kwocie po 717,60 zł brutto za każdy miesiąc wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia wymagalności do dnia zapłaty; 2) wypłatę kwoty 4305,60 zł brutto tytułem wyrównania odprawy emerytalnej wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od 11 lutego 2023 r. do dnia zapłaty; 3) kwoty 1640,23 zł brutto tytułem wyrównania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od 11 lutego 2023 r. do dnia zapłaty; 4) kwoty 89,98 zł brutto tytułem wyrównania nagrody rocznej wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od 11 lutego 2023 r. do dnia zapłaty. Decyzją z 16 września 2025 r. nr [...] Komendant Powiatowy Policji w S. odmówił wypłaty kwoty w wysokości 717,60 zł brutto tytułem niewypłaconego wyrównania zaległego wynagrodzenia za miesiąc styczeń 2023 r. wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od 02.01.2023 r. do dnia zapłaty; wypłaty kwoty w wysokości 717,60 zł brutto tytułem niewypłaconego wypłaty wyrównania zaległego wynagrodzenia za luty 2023 r. wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 11.02.2023 r. do dnia zapłaty; wypłaty kwoty w wysokości 4305,60 zł brutto tytułem wyrównania odprawy emerytalnej wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 11.02.2023 r. do dnia zapłaty; wypłaty kwoty w wysokości 1640,23 zł brutto tytułem wyrównania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od 11.02.2023 roku do dnia zapłaty; wypłaty kwoty w wysokości 89,98 zł brutto tytułem wyrównania nagrody rocznej wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 11.02.2023 r. do dnia zapłaty. Zaskarżoną na wstępie decyzją z 3 listopada 2025 r. Komendant Wojewódzki Policji w Katowicach uchylił zaskarżoną doń decyzję Komendanta Powiatowego Policji w S. z 16 września 2025 r. nr [...] w części rozstrzygającej w przedmiocie odmowy wypłaty skarżącemu odsetek od kwoty 717,60 zł brutto tytułem niewypłaconego wyrównania zaległego wynagrodzenia za styczeń i łuty 2023 roku, od kwoty w wysokości 4305,60 zł brutto tytułem wyrównania odprawy emerytalnej, od kwoty, w wysokości 1640,23 zł brutto tytułem wyrównania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop, od kwoty w wysokości 89,98 zł brutto tytułem wyrównania nagrody rocznej - i w tym zakresie umorzył postępowanie w pierwszej instancji oraz utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji w pozostałym zakresie. Organ odwoławczy wskazał, że organ pierwszej instancji, załatwiając przedmiotową sprawę poprzez wydanie decyzji administracyjnej, przyjął prawidłową formę jej rozstrzygnięcia w sytuacji, kiedy w systemie prawnym istnieje pragmatyka służbowa w postaci ustawy o Policji, regulująca kwestię wypłaty uposażenia i innych świadczeń należnych policjantom w związku z pełnieniem przez nich służby w Policji. Następnie organ drugiej instancji ustalił, że żądanie strony sformułowane w jej wniosku z 29 lipca 2025 r. było ściśle związane z przyjętymi przez ustawodawcę rozwiązaniem zawartym w treść art. 41 ust. 1 i 2 ustawy okołobudżetowej, zgodnie z którym kwota bazowa ustalona w ustawie budżetowej na rok 2023, wynosząca 1740,64, dla żołnierzy zawodowych, funkcjonariuszy oraz funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej, została zastosowana do obliczenia ich uposażeń w okresie od 1 marca 2023 r. do 31 grudnia 2023 roku (art. 41 ust. 1 ustawy okołobudżetowej). Ponadto przyjęte rozwiązanie stanowiło, iż do obliczenia uposażeń żołnierzy zawodowych, funkcjonariuszy oraz funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej, należnych od dnia 1 stycznia 2023 roku do dnia 28 lutego 2023 roku, przyjęto kwoty bazowe ustalone w ustawie budżetowej na rok 2022, tj. w odniesieniu do funkcjonariuszy Policji kwotę bazową w wysokości 1614,69 zł. W dalszej części omawiana ustawa okołobudżetową wprowadzała w życie rozwiązanie, zgodnie z którym, uposażenie żołnierzy zawodowych, funkcjonariuszy oraz funkcjonariuszy Służby Celno- Skarbowej wypłacane w okresie od 1 marca 2023 roku do 31 grudnia 2023 r. podlegać miało każdorazowemu zwiększeniu o 1/5 kwoty różnicy pomiędzy uposażeniem należnym na dzień 1 marca 2023 r. Komendant Wojewódzki Policji następnie wskazał, że w jego ocenie, wprowadzone przez ustawodawcę rozwiązania prawne gwarantujące podwyżkę w roku 2023 uposażenia żołnierzy zawodowych, funkcjonariuszy oraz funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej objęły swoim zasięgiem tylko tych funkcjonariuszy, którzy pozostawali w służbie na dzień 1 marca 2023 r. Odnosząc się natomiast do kwestii związanych z żądaniem przez stronę naliczenia odsetek od wyrównania uposażenia i świadczeń wymienionych we wniosku strony z 29 lipca 2025 r., organ drugiej instancji stanął na stanowisku, że tzw. kwestia odsetkowa w przypadku przedmiotowej sprawy nie może mieć charakteru sprawy administracyjnej, której rozpoznanie należy właściwości organów administracji. Przepisy ustawy o Policji jak i wydane na ich podstawie akty wykonawcze nie zawierają regulacji, zdaniem organu odwoławczego, które przyznawałaby organowi Policji kompetencje do rozstrzygania w drodze decyzji administracyjnej sprawy odsetek ustawowych od niewypłaconego w terminie uposażenia i innych należności pieniężnych. Zatem w części dotyczącej odmowy wypłaty ustawowych odsetek za opóźnienie organ odwoławczy uznał, iż zachodzi konieczność umorzenia postępowania z uwagi na fakt, iż organ pierwszej instancji wydał decyzję w tej części bez podstawy prawnej. Z uwagi na powyższe konieczne jest zastosowanie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. z 7 listopada 2025 r., Dz.U. z 2025 r. poz. 1691; dalej: k.p.a.). W pozostałym zaś zakresie organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną doń decyzję na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach (WSA w Gliwicach) skarżący reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika zaskarżył powyżej wskazaną decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach i domagał się: 1) uchylenie decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach oraz poprzedzającej ją decyzji Komendanta Miejskiego Policji w S.; 2) na podstawie art. 106 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej p.p.s.a.) o dopuszczenie dowodu z załączonych do skargi dokumentów: rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w S. z 30 grudnia 2022 r. o zwolnieniu ze służby z dniem 10 lutego 2023 r. oraz decyzji Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA o ustaleniu prawa do emerytury i jej wysokości z 23 lutego 2023 r.; 3) na podstawie art. 200 p.p.s.a. o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego wedle norm prawem przepisanych, z uwzględnieniem zwrotu kwoty 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa; 4) rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym. W skardze skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie: I. przepisów procesowych, a mianowicie: 1. art. 1 ustawy z 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (tekst jedn. z 27 marca 2026 r., Dz.U. z 2026 r. poz. 468 ze zm.) oraz art. 63 § 1 k.p.a. w zw. z art. 20 k.p.a. przez ich błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że wezwanie do zapłaty świadczeń stanowi żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego w sytuacji, gdy: - przedmiotem żądania są roszczenia o wyrównanie świadczeń, a kwestia ta nie została uregulowana w pragmatyce służbowej - ustawie z 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 636 ze zm., dalej jako: "ustawa o Policji"), - sprawa jest ściśle powiązana z roszczeniem ze stosunku służbowego w rozumieniu Kodeksu pracy, - sprawa nie może zostać zakwalifikowana jako sprawa administracyjna ze względu na brak podstaw do jej załatwiania w drodze decyzji administracyjnej, - brak jest podstaw prawnych do wydania decyzji w przedmiotowej sprawie, ze względu na brak jakiegokolwiek stosunku prawnego (służbowego) ze skarżącym. 2. art. 1 k.p.a. w zw. z art. 104 §1 k.p.a. oraz w zw. z art. 6 k.p.a. przez wszczęcie postępowania administracyjnego wskutek skierowania przez skarżącego wezwania do zapłaty oraz wydanie rozstrzygnięcia merytorycznego sprawy w postaci decyzji administracyjnej, w sytuacji gdy nie istniały podstawy prawne do wszczęcia postępowania administracyjnego, a tym bardziej wydania decyzji w niniejszej spra-wie, co jednocześnie stanowi naruszenie zasady praworządności poprzez działanie bez podstawy prawnej; 3. art. 105 § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, polegające na braku wydania przez organy pierwszej i drugiej instancji postanowienia o umorzeniu postępowania ze względu na jego bezprzedmiotowość. II. naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie: 1. art. 41 ust. 1 i 2 ustawy z 1 grudnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2023 (Dz.U. z 2022 r. poz. 2666) przez ich niewłaściwe zastosowanie, w sytuacji, gdy przepis prawa utracił moc z dniem 31 grudnia 2023 r., a więc nie może stanowić podstawy prawnej wydania decyzji. 2. Art. 99-101, art. 110, art. 114, art. 115-115a ustawy o Policji przez ich błędne zastosowanie w sprawie, w sytuacji, gdy przepisy te nie dotyczą i nie odnoszą się stricte do kwestii możliwości przyznania wyrównania świadczeń na rzecz funkcjonariuszy Policji. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi. Odpowiadając na zawarte w niej zarzuty stwierdził, że świadczenia, których domaga się skarżący mają swe źródło w stosunku służbowym Policjanta i ich uregulowań materialno-prawnych należy upatrywać w przepisach ustawy o Policji i przepisach wykonawczych wydanych na mocy upoważnień ustawowych zawartych w tej ustawie. Dopuszczalność drogi administracyjnej w tego rodzaju sprawach została potwierdzona w orzecznictwie tak sądów powszechnych, jak i administracyjnych. Przyznanie świadczeń należnych Policjantowi następuje w drodze czynności materialno-technicznej przez wypłatę pieniędzy, a odmowa ich przyznania w drodze decyzji administracyjnej. Postępowanie w tym przedmiocie toczy się według reguł wynikających z Kodeksu postępowania administracyjnego. W tym zakresie Organ odwołał się do orzecznictwa sądów administracyjnych. W pozostałej części odpowiedzi na skargę organ odwoławczy ustosunkował się do zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego tj. ustawy z 1 grudnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2023. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej p.p.s.a.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania w sposób, który odpowiednio miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Sąd, oceniając zaskarżoną decyzję w świetle wskazanych wyżej kryteriów uznał, że skarga zasługiwała na uwzględnienie. Spór w sprawie dotyczył kwestii przeliczenia i wypłacenia skarżącemu wyrównania uposażenia za miesiące styczeń i luty 2023 r. ze składowymi zobowiązań finansowych przysługujących przy przejściu na emeryturę wraz z zaległymi odsetkami ustawowymi. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd stanął na stanowisku, że ów spór nie powinien być rozpoznawany na ścieżce administracyjnoprawnej, lecz w postępowaniu cywilnym, tj. przez sąd powszechny z uwagi na to, że dotyczy on byłego funkcjonariusza Policji, czyli osoby, która nie pozostaje w stosunku administracyjnej zależności z tą formacją. Tym samym, zdaniem Sądu, organy nie były uprawnione do wydania w niniejszej sprawie decyzji administracyjnej. Sąd przyjął, że organy błędnie uznały pismo skarżącego zatytułowane "wezwanie do zapłaty", za wniosek o wszczęcie postępowania administracyjnego w przedmiocie wyrównania uposażenia we wspomnianym wcześniej zakresie. Poza tym, zdaniem Sądu, organy obu instancji częściowo wadliwie uzasadniły swoje stanowisko wskazujące na możliwość wydania w tej sprawie decyzji administracyjnej, tj.: "kiedy w systemie prawnym istnieje pragmatyka służbowa w postaci ustawy o Policji, regulująca kwestię wypłaty uposażenia i innych świadczeń należnych policjantom w związku z pełnieniem przez nich służby w Policji" (str. 5 in principio uzasadnienia decyzji organu odwoławczego), podczas gdy z akt administracyjnych wynika, że skarżący został zwolniony ze służby z dniem 10 lutego 2023 r. a wniosek o wyrównanie świadczeń złożył 1 sierpnia 2025 r. (data wpływu do organu I instancji), a zatem jako były funkcjonariusz Policji. Do tego faktu organ odwoławczy nawiązuje jednak w dalszej części uzasadnienia decyzji, a mianowicie twierdząc, że: "wprowadzone przez ustawodawcę rozwiązania prawne gwarantujące podwyżkę w roku 2023 uposażenia żołnierzy zawodowych, funkcjonariuszy oraz funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej objęły swoim zasięgiem tych funkcjonariuszy, którzy pozostawali w służbie na dzień 1 marca 2023 r.". Z tego stanowiska organu odwoławczego można również wnioskować, że nieuwzględnienie wniosku strony z 29 lipca 2025 r. nastąpiło zatem w wyniku ustalenia, że skarżący nie pozostawał już w służbie co najmniej od 1 marca 2023 r. Sąd stwierdza, że ww. argumentacja organu odwoławczego prezentowana w uzasadnieniu kontrolowanej decyzji jest wzajemnie sprzeczna a obecnie nie pozwala Sądowi wprost poznać zasadniczych motywów dla których ostatecznie organ odwoławczy w tej sprawie przyjął, że należy wydać decyzję administracyjną, a nie zakwalifikować roszczenia strony jako żądania zapłaty w trybie cywilnym. Uwaga ta ma zasadnicze znaczenie w tej sprawie o ile uwzględni się, że służba w Policji ma charakter stosunku administracyjnego, a więc takiego, w którym organ jednostronnie i władczo kształtuje sytuację prawną funkcjonariusza oraz przewiduje prawo właściwego przełożonego do dobierania sobie personelu (por. wyrok WSA w Warszawie z 10 czerwca 2015 r., II SA/Wa 1788/14, Legalis nr 1275281). Konsensusu wymaga zatem jedynie zadecydowanie o przyjęciu do służby, a nie ustalenie warunków jej pełnienia. Przy czym początek służby liczy się od dnia określonego w rozkazie o mianowaniu stanowiącym jedyną podstawą nawiązania stosunku służbowego, co reguluje art. 28 ust. 2 u.o.p. Natomiast data ustania stosunku służbowego (administracyjnego) jest zależna od rozkazu personalnego o zwolnieniu ze służby, który określa dokładny dzień zakończenia i jest wydawana w oparciu o art. 41 u.o.p. Wszystkie składniki ww. stosunku prawnego są przy tym określone w ustawie o Policji i mają charakter zupełny. Sprawy związane z nawiązaniem, zmianą i rozwiązaniem stosunku służbowego oraz wynikającymi z jego treści prawami i obowiązkami policjantów określone zostały również w Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z 14 maja 2013 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów (tekst jedn. z 3 października 2023 r., Dz.U. z 2023 r. poz. 2269). Natomiast zasady ustalania wysokości uposażenia przysługującego Policjantowi określają przepisy rozdziału 9 ustawy o Policji. Stosownie do treści art. 99 ust. 2 u.o.p. Policjant otrzymuje uposażenie i inne świadczenia pieniężne określone w ustawie z tytułu pełnienia służby. Przepis art. 100 u.o.p. zawiera wyliczenie składników uposażenia policjanta, stanowiąc, że uposażenie policjanta składa się z uposażenia zasadniczego i z dodatków do uposażenia. Zgodnie zaś z art. 105 ust. 2 u.o.p. uposażenie zasadnicze i dodatki do uposażenia o charakterze stałym są płatne miesięcznie z góry w pierwszym dniu roboczym każdego miesiąca, z zastrzeżeniem ust. 3 i 5. Przeciętne uposażenie policjantów stanowi wielokrotność kwoty bazowej, której wysokość, ustaloną według odrębnych zasad określa ustawa budżetowa (art. 99 ust. 3 o.o.p.). Przez przeciętne uposażenie, o którym mowa w ust. 3, należy rozumieć uposażenie wraz z miesięczną równowartością nagrody rocznej (art. 99 ust. 3a u.o.p.). Wielokrotność kwoty bazowej, o której mowa w ust. 3, określa Rada Ministrów w drodze rozporządzenia (art. 99 ust. 4 u.o.p.). Zgodnie z art. 105 ust. 2 u.o.p. uposażenie zasadnicze i dodatki do uposażenia o charakterze stałym są płatne miesięcznie z góry w pierwszym dniu roboczym każdego miesiąca, z zastrzeżeniem ust. 3 i 5. Zgodnie z treścią art. 101 ust. 1 u.o.p., wysokość uposażenia zasadniczego policjanta jest uzależniona od grupy zaszeregowania jego stanowiska służbowego oraz od posiadanej wysługi lat. Minister właściwy do spraw wewnętrznych, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw pracy, określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady otrzymywania oraz wysokość uposażenia zasadniczego policjantów, uwzględniając grupy zaszeregowania i odpowiadające im stawki uposażenia, zaszeregowanie stanowisk służbowych do poszczególnych grup i odpowiadające im policyjne stopnie etatowe, warunki podwyższania tego uposażenia, a także sposób ustalania jego wzrostu z tytułu wysługi lat (art. 101 ust. 2 u.o.p.). Stosownie do treści art. 102 u.o.p., minister właściwy do spraw wewnętrznych określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego, uwzględniając rodzaje okresów służby, pracy i innych okresów podlegających zaliczeniu do wysługi, sposób jej dokumentowania oraz tryb postępowania w tych sprawach. Zaznaczyć należy, że ustawa okołobudżetowa na rok 2023 r. weszła w życie z dniem 1 stycznia 2023 r., przewidując w art. 41 ust. 1, iż kwoty bazowe ustalone w ustawie budżetowej na rok 2023 dla żołnierzy zawodowych, funkcjonariuszy oraz funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej będą stosowane się do obliczenia ich uposażeń w okresie od dnia 1 marca 2023 r. do dnia 31 grudnia 2023 r. Na mocy wskazanego przepisu do uposażeń od dnia 1 marca 2023 r. zastosowanie miały więc podwyższone kwoty bazowe ustalone na mocy art. 9 ustawy budżetowej na rok 2023 (która weszła w życie w dniu 8 lutego 2023 r. z mocą wsteczną od 1 stycznia 2023 r.) w wysokości 1 740, 64 zł dla żołnierzy zawodowych i funkcjonariuszy (art. 9 ust 1 pkt 2 lit. c ustawy budżetowej na rok 2023). Natomiast w art. 41 ust. 2 ustawy okołobudżetowej na 2023 r. przewidziano zasadę, że do obliczania uposażeń żołnierzy zawodowych, funkcjonariuszy oraz funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej należnych od dnia 1 stycznia 2023 r. do dnia 28 lutego 2023 r. stosuje się kwoty bazowe ustalone w ustawie budżetowej na rok 2022 z dnia 17 grudnia 2021 r. (Dz.U. z 2022 r., poz. 270). Na mocy wskazanego przepisu do uposażeń za styczeń 2023 r. i luty 2023 r. zastosowanie miały więc kwoty bazowe jeszcze niepodwyższone, to jest ustalone na mocy art. 9 ustawy budżetowej na rok 2023 w wysokości 1 614, 69 zł dla żołnierzy zawodowych i funkcjonariuszy (art. 9 ust 1 pkt 2 lit. c ustawy budżetowej na rok 2022). Lektura przywołanych powyżej przepisów, w ocenie Sądu, nie pozostawia wątpliwości, że kwestia szeroko rozumianej regulacji uposażeń – w tym także ewentualnego wyrównania ich wysokości – odnosi się wyłącznie do funkcjonariuszy Policji, a więc osób pozostających w tej formacji w służbie czynnej. Szczególnie dobitnie wyraża się to w treści art. 99 ust. 1 u.o.p. i art. 106 ust. 3 u.o.p.. W myśl pierwszego z przepisów (tj. art. 99 ust. 1 u.o.p.), prawo do uposażenia powstaje z dniem mianowania policjanta na stanowisko służbowe. Stosownie zaś do art. 106 ust. 3 u.o.p., prawo do uposażenia wygasa z ostatnim dniem miesiąca, w którym nastąpiło zwolnienie policjanta ze służby lub zaistniały inne okoliczności uzasadniające wygaśnięcie tego prawa. Przepisy te jednoznacznie określają cezurę czasową, w ramach której istnieje prawna możliwość kształtowania stosunku służbowego Policjanta, w tym co do jego uposażenia, w ramach form władczych związanych z wydawaniem wobec niego decyzji, w tym w postępowaniu administracyjnym. Ramy te ograniczają się zatem do okresu czynnej służby policjanta, tj. od mianowania na stanowisko służbowe do dnia zwolnienia ze służby (por. m.in. wyrok WSA w Łodzi z 24 lutego 2026 r., III SA/Łd 914/25, Legalis nr 3939539; wyrok NSA z 24 września 2014 r., I OSK 1317/13, Lex/el nr 1664465). Z chwilą zwolnienia ze służby były funkcjonariusz nie traci roszczeń z tytułu prawa do uposażenia, czy powiązanych z tym świadczeń, o jakich mowa w rozdziale 9 ustawy o Policji, ale ich rozpoznanie nie następuje w ramach postępowania administracyjnego, lecz przed sądami powszechnymi (zob. uchwała 7 sędziów Sądu Najwyższego z 26 stycznia 2006 r., III PZP 1/05, Lex/el nr 167814; wyrok NSA z 12 czerwca 2014 r., I OSK 1293/14, Lex/el nr 1480856; uchwała Sądu Najwyższego z 6 lipca 2011 r., II PZP 1/11, Legalis nr 336073). Sąd zwraca uwagę również na treść art. 108 ab initio u.o.p., który stanowi o tym jakie świadczenia pieniężne przysługują Policjantowi. Katalog ten ma charakter zamknięty, gdyż zawiera wyliczenie wszystkich i zarazem jedynie możliwych świadczeń pieniężnych należnych policjantowi lub członkom jego rodziny oraz na art. 114 u.o.p. Użyty w obu przepisach zwrot "przysługuje" lub "otrzymuje" oznacza, że wymienione w nim świadczenia pieniężne wypłacane są Policjantowi lub członkom jego rodziny obligatoryjnie we wszystkich przypadkach, kiedy tylko zostaną spełnione ustawowe warunki do ich otrzymania. W art. 108 ust. 1 pkt 6 u.o.p. zawarte jest "świadczenia związane ze zwolnieniem ze służby", które konkretyzowane jest w art. 114 ust. 1 u.o.p. zgodnie z którym: Policjant zwalniany ze służby otrzymuje, z zastrzeżeniem ust. 2-4: 1) odprawę; 2) ekwiwalent pieniężny za niewykorzystane urlopy wypoczynkowe lub dodatkowe, z wyjątkiem urlopu, o którym mowa w art. 83a ust. 1; 3) zwrot kosztów przejazdu policjanta i członków jego rodziny oraz przewozu urządzenia domowego do nowego miejsca zamieszkania w kraju, w zakresie i na zasadach obowiązujących przy przeniesieniach z urzędu. Przedmiotem żądania w niniejszej sprawie zgodnie z wnioskiem strony z 1 sierpnia 2025 r. (wpływ do organu) są roszczenia o wyrównanie świadczeń, a kwestia ta nie została uregulowania w pragmatyce służbowej - ustawie z 6 kwietnia 1990 r. o Policji. W istniejącej sytuacji faktyczno-prawnej należy uznać, że sprawa o cyt. "wyrównanie zaległego uposażenia" (por. pismo strony z 29 lipca 2025 r. zatytułowane jako wezwanie do zapłaty) ma charakter sprawy cywilnej, o której mowa w art. 1 ustawy z 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (tekst jedn. z 27 marca 2026 r., Dz.U. z 2026 r. poz. 468 ze zm.). Materialnoprawną podstawę żądania wyrównania świadczenia (tzw. uzupełniająca odpowiedzialność pracodawcy/byłego pracodawcy) mogą natomiast stanowić przepisy ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (tekst jedn. z 27 maja 2026 r., Dz.U. z 2026 r. poz. 795; dalej: k.c.) (np. art. 415 k.c. lub 481 k.c. – wskazany w wezwaniu do zapłaty). Ponadto, omawiana sprawa dotyczy osoby, która nie jest już związana stosunkiem służbowym z organem administracji, lecz stanowi podmiot równorzędny wobec podmiotu (Komendanta Powiatowego Policji w S.), który domaga się od niej określonego zachowania. Wszystko to powoduje, że jest to "sprawa ze stosunków z zakresu prawa cywilnego" a zatem należy przyjąć, że dochodzenie wyrównania zaległego uposażenia może nastąpić na drodze sądowej przed sądem powszechnym. Mając powyższe na względzie, w ocenie Sądu, organy obu instancji błędnie przyjęły, że pismo skarżącego zatytułowane jako "wezwanie do zapłaty" stanowiło wniosek o wszczęcie postępowania administracyjnego w przedmiocie wyrównania zaległego uposażenia za okres od 1 stycznia 2023 r. do 28 lutego 2023 r. Treść samego pisma nie wskazuje na tego rodzaju intencję jego autora – pełnomocnika strony będącego adwokatem, niemniej jednak, jeśli organy Policji miały wątpliwości lub uważały inaczej, to z uwagi na fakt, że miały do czynienia z żądaniem osoby, która od ponad dwóch lat nie pozostawała w służbie, powinny były ewentualnie wezwać skarżącego, na podstawie art. 64 § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. z 7 listopada 2025 r., Dz.U. z 2025 r. poz. 1691; dalej: k.p.a.), do sprecyzowanie istoty wniesionego żądania. Tymczasem organy administracji podjęły działania, bez żadnych wyjaśnień intencji skarżącego, mimo braku ku temu niezbędnej podstawy prawnej. Dodać przy tym trzeba, że gdyby nawet skarżący wprost domagał się wszczęcia postępowania administracyjnego, to powinnością organu Policji byłoby wydanie postanowienia o zwrocie podania na podstawie art. 66 § 3 k.p.a., zgodnie z którym, gdy z podania wynika, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny, organ, do którego podanie wniesiono, zwraca je wnoszącemu. Zwrot podania następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie (por. także: wyrok WSA w Łodzi z 24 lutego 2026 r., III SA/Łd 914/25, Legalis nr 3939539). Zdaniem Sądu, w kontrolowanej sprawie właściwy jest właśnie sąd powszechny, jako że dotyczy ona uposażenia byłego funkcjonariusza, co organy obu instancji powinny mieć na uwadze z urzędu ze względu na słuszne spostrzeżenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach w kontekście odsetek za opóźnienie. W tym stanie rzeczy, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a. sąd uchylił zarówno zaskarżoną doń decyzję jak i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Przepisy powyższe przewidują bowiem, że Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jednocześnie Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. W stanie faktycznym niniejszej sprawy, w ocenie Sądu, organy dokonały bowiem błędnej wykładni przepisów prawa materialnego, tj. przede wszystkim art. 99 oraz 100, 101 i 106 ust. 3 ustawy o Policji oraz art. 41 ustawy z 1 grudnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2023, błędnie przyjmując, że z przepisów tych wynikała ich kompetencja do rozpoznania żądania skarżącego na drodze administracyjnoprawnej, podczas gdy ustawy te nie przewidywały w tym zakresie stosownej podstawy prawnej - sprawę tę powinien zatem rozpoznać właściwy sąd powszechny. Organ odwoławczy nie poparł swojego stanowiska w uzasadnieniu kontrolowanej decyzji zindywidualizowaną, przekonywującą i przede wszystkim niesprzeczną argumentacją. W rezultacie powyższego organy nieprawidłowo wszczęły i prowadziły postępowanie administracyjne, naruszając tym sposobem art. 61a k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, tj. poprzez niewydanie postanowienia odmawiającego wszczęcia postępowania z uwagi na brak ku temu podstawy prawnej, co miało wpływ na wynik sprawy (por. m.in.: wyrok WSA w Łodzi z 24 lutego 2026 r., III SA/Łd 914/25, Legalis nr 3939539; wyrok WSA w Kielcach z 30 kwietnia 2026 r., II SA/Ke 106/26, Legalis nr 3980028). Z uwagi na ostatnią ze wspomnianych kwestii, prowadzącą do bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego przeprowadzonego przez organy Policji, Sąd działając na podstawie art. 145 § 3 p.p.s.a., postępowanie to umorzył. Jednocześnie należy podnieść, że Sąd nie znalazł podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji organów (jak tego żądał pełnomocnik skarżącego w piśmie z 18 marca 2026 r., wpływ do WSA w Gliwicach) – zdając sobie sprawę po pierwsze z braku jednolitości w orzecznictwie sądów administracyjnych i sądów powszechnych (spory dotyczące kwestii przeliczenia i wypłacenia wyrównania uposażenia za miesiące styczeń i luty 2023 r. byłym funkcjonariuszom Policji rozpatrywane są zarówno przez niektóre sądy powszechne, które uznają swoją właściwość w tych sprawach, jak i organy Policji a następnie sądy administracyjne). O kosztach postępowania sądowoadministracyjnego orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r. poz. 215). Zasądzona na rzecz skarżącego kwota 480 zł obejmuje wyłącznie wynagrodzenie pełnomocnika. Opłata skarbowa od pełnomocnictwa nie została uiszczona i dobrze, bo zgodnie z przepisem art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. f) ustawy z 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (Dz.U. z 2025 r., poz. 1154) nie zachodził obowiązek jej uiszczenia, gdyż pełnomocnictwo złożono w sprawie o wynagrodzenie za pracę.