III SA/Gl 164/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym dnia 2 października 2026 r. sprawy ze skargi Z.C.-G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 13 grudnia 2021 r. Nr SKO.L/41.6/218/2021/17929/RN w przedmiocie odmowy przyznania dodatku energetycznego postanawia: umorzyć postępowanie sądowe.

Z.C.-G. (dalej: "Skarżąca") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 13 grudnia 2021 r. nr SKO.L/41.6/218/2021/17929/RN utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta M. z 5 listopada 2021 r. nr [...] w sprawie odmowy przyznania Skarżącej dodatku energetycznego. Z adnotacji na kopercie zaadresowanej do Skarżącej zawierającej postanowienie z 22 lipca 2026 r. o podjęciu zawieszonego postępowania widniała adnotacja listonosza o śmierci adresata. W związku z otrzymaną informacją Przewodniczący Wydziału zwrócił się do Urzędu Stany Cywilnego w M. o nadesłanie skróconego aktu zgonu Skarżącej. W wyniku wezwania Sądu skierowanego do Urzędu Stanu Cywilnego w M. przesłano skrócony odpis aktu zgonu Skarżącej. Wynika z niego, że Skarżąca zmarła [...] r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: W myśl art. 161 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej "p.p.s.a.") w razie śmierci strony umarza się postępowanie, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania. Postanowienie o umorzeniu postępowania może zapaść na posiedzeniu niejawnym (art. 161 § 2). Pod pojęciem praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego należy rozumieć takie prawa i obowiązki, które odnoszą się do określonych interesów konkretnej osoby ze względu na jej indywidualną sytuację, czyli te, które nie przechodzą na następców prawnych. Należy podkreślić, że następstwo procesowe polega na wstąpieniu do postępowania na miejsce podmiotu, który dotychczas był jego stroną. Następstwo procesowe może wynikać z sukcesji ogólnej lub z sukcesji szczególnej. Następstwo procesowe po zmarłej stronie postępowania wiąże się z sukcesją ogólną, która polega na wejściu w ogół praw i obowiązków poprzednika procesowego, chodzi jednak o prawa i obowiązki które mogą przechodzić na następców prawnych. Następca prawny pod tytułem szczególnym, może podjąć działania mające na celu ochronę jego interesu prawnego nie w miejsce skarżącego, ale jako uczestnik zgłaszający swój udział w postępowaniu na zasadach oznaczonych w art. 33 § 2 p.p.s.a., a więc osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczył jej interesu prawnego. Również w przypadku sukcesji szczególnej przedmiotem postępowania są prawa i obowiązki, które przechodzą na następców prawnych (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz", Wyd. 2, Warszawa 2008, Komentarz do art. 128, str. 465-466). W ocenie Sądu przedmiot niniejszego postępowania dotyczy właśnie prawa ściśle związanego z osobą zmarłej Skarżącej. Zaskarżona decyzja odnosi się bowiem do uprawnienia do dodatku energetycznego, którego uzyskanie uzależnione było od spełnienia przez konkretną osobę ustawowo określonych przesłanej, związanych z jej statusem odbiory wrażliwego energii elektrycznej oraz jej sytuacją osobistą i mieszkaniową. Uprawnienie to nie stanowi prawa majątkowego, które z chwilą śmierci osoby uprawionej przechodzi na jej następców prawnych na zasadach ogólnych. W konsekwencji śmierć Skarżącej nie prowadzi w niniejszej sprawie do konieczności zawieszenia postępowania w celu ustalenia jej następców prawnych. Brak jest bowiem podmiotu, który mógłby wstąpić do postępowania w miejsce zmarłej Skarżącej i kontynuować postępowanie dotyczące jej indywidulanego uprawnienia do dodatku energetycznego. W konsekwencji śmierć Skarżącej spowodowała wygaśnięcie prawa będącego przedmiotem niniejszego postępowania, a tym samym brak było podstaw do dalszego procedowania. Postępowanie stało się bezprzedmiotowe, gdyż brak jest podmiotu, na rzecz którego mogłoby zostać wydane rozstrzygnięcie, a charakter sprawy wyklucza udział następców prawnych. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 i § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji