III SA/Gl 1492/16

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Leszek Wolny po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A Sp. z o.o. w K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w kwestii wniosku o przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: 1. zwolnić stronę skarżącą z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie przekraczającej 200 (dwieście) zł; 2. w pozostałym zakresie odmówić przyznania prawa pomocy.

W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 3.902 zł skarżąca spółka złożyła wniosek o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu nadesłanego urzędowego formularza PPPr, strona oświadczyła, że na dzień otrzymania wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi nie posiadała środków, które mogłaby przeznaczyć na uiszczenie wpisu. Spółka posiadała w kasie jedynie kwotę 198 zł, a rachunki bankowe posiadane przez spółkę są zablokowane zajęciami organu egzekucyjnego. Spółka posiada wprawdzie nieruchomości, obecnie jednak nie jest w stanie ich spieniężyć. Wnioskodawca nie ma również zdolności kredytowej – generalnie znajduje się w złej kondycji finansowej. Z oświadczenia spółki wynika, że wysokość jej kapitału zakładowego zamyka się w kwocie 50.000 zł, a wartość jej środków trwałych wg bilansu za ostatni rok obrotowy wynosi 1.000.000 zł – są one jednak obciążone egzekucją z nieruchomości. Wg tego samego bilansu, spółka poniosła stratę w wysokości (-) 753.590,53 zł za rok 2015. Spółka oświadczyła, że posiada rachunek bankowy w [...], na którym jest zdeponowana kwota 393,96 zł. Rachunek ten jest zajęty przez organ egzekucyjny. Załącznikami do wniosku były zawiadomienia o zajęciu wierzytelności (wnioskująca spółka jest ich wierzycielem i egzekwuje swoje należności – na razie bezskutecznie); raport kasowy obrazujący stan gotówki w kasie spółki na dzień 20 grudnia 2016 r. i wyciągi z rachunku bankowego spółki w [...]. W tym stanie rzeczy, referendarz sądowy pismem z dnia 13 stycznia 2017 r. wezwał stronę skarżącą do uzupełnienia i uprawdopodobnienia danych zawartych we wniosku poprzez nadesłanie szeregu dokumentów, mających zobrazować jej rzeczywisty i aktualny stan majątkowy. Wezwanie to miało na celu uzupełnienie i udokumentowanie danych zawartych we wniosku o prawo pomocy. W odpowiedzi na ww. wezwanie, spółka nadesłała do akt następujące materiały źródłowe: wydruki z komputerowej księgi wieczystej odnoszącej się do nieruchomości skarżącej; ewidencję środków trwałych na dzień 31 grudnia 2016 r.; raport kasowy aktualny na dzień 31 stycznia 2017 r.; sprawozdanie finansowe za 2015 r.; zeznanie CIT-8 za 2015 r.; deklaracje VAT-7 za okres od lipca 2016 r. do grudnia 2016 r. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zmianami) – zwanej dalej P.p.s.a. – stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika procesowego z urzędu w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części (...) lub obejmuje ustanowienie fachowego pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Na wstępie należy zaznaczyć, że skarżąca składając wniosek o prawo pomocy, zażądała przyznania jej prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Mając to na uwadze, odnosząc się do wniosku spółki, należy przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którą, przyznanie osobie prawnej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Rozpoznając niniejszą sprawę stwierdzić trzeba, że wnioskująca spółka spełnia przesłanki skutkujące uwzględnieniem jej wniosku, jednakże tylko w części. Faktem jest, że skarżąca w 2015 r. poniosła stratę, zważyć jednak należy, że strata ta (-) 511.317,66 zł została wygenerowana przez wysokie koszty uzyskania przychodu – 2.663.266,78 zł, przy przychodzie w kwocie 2.151.949,12 zł. Skarżąca rzeczywiście nie wykazuje żadnego obrotu, co potwierdzają deklaracje VAT-7 składane w drugim półroczu 2016 r. Ze stwierdzenia tego wynika, że spółka nie dokonuje de facto czynności gospodarczych. Zaznaczyć należy, że obrót nie jest tożsamy z przychodem uzyskiwanym przez przedsiębiorcę, wskazuje jednak na jego aktywność i dynamikę w obrocie gospodarczym. Z deklaracji przedłożonych przez wnioskodawcę wynika, że w ostatnim półroczu w ogóle nie uczestniczyła w obrocie. Spółka jest jednak wierzycielem kwoty blisko 5.000.000 zł, która jest przedmiotem wszczętego na jej wniosek postępowania egzekucyjnego. Istnieje więc realna szansa na polepszenie jej kondycji finansowej w przyszłości, co jest uzależnione w dużej mierze także od wyników postępowania egzekucyjnego. Aktualnie jednak, zdaniem wnioskodawcy, egzekucja jest bezskuteczna. Zaznaczyć jednak należy, że postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte pod koniec ubiegłego roku i nie sposób przesądzać o jego dalszym biegu i skuteczności egzekwowania należności pieniężnej wnioskodawcy w przyszłości. Z tego powodu żądanie skarżącej spółki uwzględnione zostało jedynie częściowo – w odniesieniu do aktualnej opłaty sądowej, tj. wpisu sądowego od skargi. Obowiązek uiszczenia potencjalnych dalszych opłat sądowych, mogących się pojawić w toku niniejszego postępowania, pozostaje bowiem kwestią otwartą i jest uzależniony od toku postępowania egzekucyjnego, na które wnioskodawca się powołał. Jednocześnie z raportu kasowego na dzień 31 stycznia 2017 r. wynika, że w kasie spółki znajdowała się kwota 448,87 zł. Wynika z tego, że skarżąca spółka powinna być w stanie wygenerować kwotę 200 zł i przeznaczyć ją na uiszczenie części wpisu sądowego od skargi w przedmiotowej sprawie. Zaznaczyć należy, że kwota 200 zł stanowi niespełna 5 % kwoty, którą spółka byłaby zobowiązana uiścić tytułem wpisu sądowego od skargi w przypadku całkowitej odmowy przyznania prawa pomocy i nieuwzględnienia wniosku. Mając powyższe na uwadze, postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a.