Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

III SA/Gl 12/22

III SA/Gl 12/22 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2022-09-20

Wynik

Uchylono zaskarżoną decyzję

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia
20 września 2022
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman (spr.), Sędziowie Asesor WSA Piotr Pyszny, Sędzia WSA Marzanna Sałuda, Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 września 2022 r. sprawy ze skargi G. Spółka z o.o. Spółka Komandytowa w J. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 28 stycznia 2021 r. nr 380000/71/52059/2021/RDZ-B6 w przedmiocie ulg w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej uchyla zaskarżoną decyzję.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z 28 stycznia 2021 r. nr 380000/71/52059/2021/RDZ-B6 Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej: organ administracji), działając na podstawie art. 31zq ust. 7 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020, poz. 1842 ze zm., dalej ustawa o COVID 19) oraz w związku z art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 266, ze zm.), odmówił spółce G. sp. z o.o. sp.k. w J. (dalej: strona skarżąca, skarżąca Spółka) prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od 1 listopada 2020 r. do 30 listopada 2020 r. Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym. Wnioskiem z 11 stycznia 2021 r. strona skarżąca zwrócił się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o zwolnienie jej z obowiązku opłacania należnych składek za listopad 2020 r. We wniosku jako działalność uprawniającą do skorzystania ze zwolnienia strona skarżąca wskazała działalność oznaczoną kodem PKD 56.21.Z. Nie znajdując podstaw do uwzględnienia wniosku organ administracji, decyzją z 28 stycznia 2021 r. nr 380000/71/52059/2021/RDZ-B6, odmówił skarżącej Spółce zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek za wskazany okres. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwołał się do art. 31 zo ust. 10 ustawy o COVID 19, zgodnie z którym płatnikowi składek prowadzącemu na dzień 30 września 2020 r. działalność oznaczoną wymienionymi według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) kodami wskazanymi w ustawie, jako rodzaj przeważającej działalności, którego przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany listopadzie 2020 r. był niższy co najmniej o 40 % w stosunku do przychodu uzyskanego w listopadzie 2019 r., jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek do dnia 30 czerwca 2020 r., przysługuje zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, za okres od dnia 1 listopada 2020 r. do dnia 30 listopada 2020 r. Dokonując oceny spełnienia warunku w zakresie oznaczenia prowadzonej działalności gospodarczej według PKD, na postawie zapisów na koncie Spółki jako płatnika składek oraz zapisów w rejestrach urzędowych KRS oraz REGON wg stanu na dzień 30 września 2020 r., organ ustalił, że przeważającym rodzajem prowadzonej przez stronę skarżącą działalności była działalność oznaczona kodem PKD 78.30.Z. Kod ten nie widnieje natomiast na liście wskazanych w art. 31 zo ust. 10 ustawy o COVID 19 branż, które mogą skorzystać z umorzenia składek. Tym samym brak jest podstaw do zwolnienia strony skarżącej z opłacania składek. Jednocześnie organ administracji podkreślił, że zmianę kodu przeważającej działalności na kod PKD 56.21.Z Spółka dokonała dopiero 1 grudnia 2020 r. przekształcając spółkę G.1 sp. z o.o. na G. sp. z o.o. sp.k. Nie zgadzając się z podjętym rozstrzygnięciem Spółka, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 31 zo ust. 10 ustawy o COVID 19 w zw. z art. 2 i art. 32 Konstytucji RP. W oparciu o powyższe zarzuty pełnomocnik skarżącej Spółki wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez przyznanie zwolnienia za wskazany we wniosku okres, ewentualnie o uchylenia zaskarżonej decyzji. Argumentując zasadność skargi pełnomocnik podkreślił, że przy rozpatrywaniu wniosku o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek dla płatników w określonych branżach organ administracji powinien wziąć pod uwagę faktycznie prowadzoną przez stronę działalność, albowiem zmiana kodu działalności przeważającej ma jedynie charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny. Dokonana zmiana jest zatem jedynie potwierdzeniem danego stanu faktycznego i prawnego, a nie tworzy go z momentem wpisu. Jednocześnie dodał, że przeważającą działalnością prowadzoną przez Spółkę jest działalność kateringowa, objęta uprawniającym do zwolnienia kodem PKD 56.21.Z. Pełnomocnik skarżącej Spółki zaakcentował nadto, że działania organu prowadzą do naruszenia zasady sprawiedliwości społecznej poprzez nierówne traktowanie przedsiębiorców znajdujących się w identycznym stanie faktycznym. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych, między innymi decyzji ostatecznych, przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem. Decyzja podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 – dalej określanej skrótem p.p.s.a.) lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a ). W myśl natomiast art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto w świetle art. 52 § 3 p.p.s.a wniesienie przez skarżącą skargi bezpośrednio do sądu z pominięciem trybu złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy było dopuszczalne. Oceniając zaskarżoną decyzję, odmawiającą skarżącej Spółce prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne za listopad 2020 r., według podanych wyżej kryteriów stwierdzić należy, że narusza ona prawo w stopniu nakazującym wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Sporna w sprawie jest kwestia spełnienia przez stronę skarżącą przesłanek do uzyskania zwolnienia z obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne za wnioskowany okres, w szczególności zaś przesłanki prowadzenia na dzień 30 września 2020 r. działalności objętej kodem PKD, uprawniającym do uzyskania tego zwolnienia. Zaznaczyć w tym miejscu należy, że organ na podstawie informacji znajdujących się na koncie płatnika składek oraz rejestrach urzędowych: KRS i REGON stwierdził, iż na dzień 30 września 2020 r. jako przeważający rodzaj działalności figurowała działalność oznaczona kodem PKD 78.30.Z, która w świetle art. 31zo ust. 10 ustawy o COVID 19 nie uprawnia do zwolnienia z obowiązku opłacania składek. Zmiany na kod PKD 56.21.Z skarżąca dokonała dopiero 1 grudnia 2020 r., przekształcając spółkę G.1 sp. z o.o. na G. sp. z o.o. sp.k. Zdaniem natomiast skarżącej w chwili złożenia wniosku przeważającym przedmiotem działalności była i jest nadal działalność kateringowa, która uprawnia do skorzystania ze zwolnienia. Mając na uwadze tak zarysowany spór wskazać należy, że zgodnie art. 31 zo ust. 10 ustawy o COVID-19 na wniosek płatnika składek prowadzącego, na dzień 30 września 2020 r., działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności, kodami 47.71.Z, 47.72.Z, 47.81.Z, 47.82.Z, 47.89.Z, 49.32.Z, 49.39.Z, 56.10.A, 56.10.B, 56.21.Z, 56.29.Z, 56.30.Z, 59.11.Z, 59.12.Z, 59.13.Z, 59.14.Z, 59.20.Z, 74.20.Z, 77.21.Z, 79.90.A, 79.90.C, 82.30.Z, 85.51.Z, 85.52.Z, 85.53.Z, 85.59.A, 85.59.B, 86.10.Z w zakresie działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń w ramach lecznictwa uzdrowiskowego, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych, lub realizowanej w trybie stacjonarnym rehabilitacji leczniczej, 86.90.A, 86.90.D, 90.01.Z, 90.02.Z, 90.04.Z, 91.02.Z, 93.11.Z, 93.13.Z, 93.19.Z, 93.2l.Z, 93.29.A, 93.29.B, 93.29.Z, 96.01.Z, 96.04.Z, zwalnia się z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, za okres od dnia 1 listopada 2020 r. do dnia 30 listopada 2020 r. wykazanych w deklaracji rozliczeniowej złożonej za ten miesiąc, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek do dnia 30 czerwca 2020 r. i przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w listopadzie 2020 r. był niższy co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w listopadzie 2019 r. Ponadto w myśl art. 31zo ust. 11 ustawy o COVID 19 , oceny spełnienia warunku, o którym mowa w ust. 10, w zakresie oznaczenia prowadzonej działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, dokonuje się na podstawie danych zawartych w rejestrze REGON w brzmieniu na dzień 30 września 2020 r. Literalna wykładnia cytowanych przepisów istotnie prowadzi do wniosku, że warunkiem uprawniającym do uzyskania zwolnienia, jest prowadzenie na dzień 30 września 2020 r. przeważającej działalności oznaczonej według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007 jednym z wymienionych w tym przepisie kodów, a oceny spełnienia tego warunku, dokonuje się na podstawie danych zawartych w rejestrze REGON w brzmieniu na dzień 30 września 2020 r. Jednakże danych tych organ nie może przyjmować bezkrytycznie, w oderwaniu od okoliczności faktycznych występujących w sprawie. W ocenie składu orzekającego, odejście od literalnej wykładni przepisów jest możliwe i pożądane w sytuacji, gdy jej rezultaty, wypaczają założone przez prawodawcę cele i założenia ustawy. Należy pamiętać, że rejestr podmiotów REGON prowadzony jest dla potrzeb statystyki publicznej, której celem jest zapewnienie rzetelnego, obiektywnego i systematycznego informowania społeczeństwa, organów państwa i administracji publicznej oraz podmiotów gospodarki narodowej o sytuacji ekonomicznej, demograficznej, społecznej oraz środowiska naturalnego (art. 3 ustawy z 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej - Dz.U. z 2020 r. poz. 443). Podanie do rejestru danych niezgodnych z rzeczywistością albo ich niezaktualizowanie nie pociąga za sobą zakazu prowadzenia działalności innej niż objętej kodami PKD wpisanymi w rejestrze podmiotów REGON. Rejestr ma charakter formalny i bazuje na oświadczeniach wiedzy podmiotów obowiązanych do przekazywania danych, które nie podlegają merytorycznej weryfikacji. Nie tworzy on stanu prawnego, także w obszarze działalności gospodarczej. Jak natomiast wyjaśnił Sąd Najwyższy, m. in. w wyrokach z dnia 7 stycznia 2013 r., II UK 142/12 i z dnia 23 listopada 2016 r., II UK 402/15, oświadczenia wiedzy mają charakter faktów, dlatego mogą być kwestionowane, ponieważ stan nimi stwierdzony jako fakt podlega ocenie w kategoriach prawdy lub fałszu. Wskazać dalej należy, podzielając w tym zakresie stanowiska Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w Szczecinie i Wrocławiu, że wyrażenie "przeważająca działalność gospodarcza" wyjaśnia rozporządzenie Rady Ministrów z 30 listopada 2015 r. w sprawie sposobu i metodologii prowadzenia i aktualizacji krajowego rejestru urzędowego podmiotów gospodarki narodowej, wzorów wniosków, ankiet i zaświadczeń (Dz.U.2015 poz. 2009). W § 9 tego rozporządzenia nawiązano do poziomu przychodów z poszczególnych rodzajów działalności danej jednostki statystycznej - do procentowego udziału poszczególnych rodzajów działalności w ogólnej wartości przychodów ze sprzedaży lub, jeżeli nie jest możliwe zastosowanie tego miernika, na podstawie udziału pracujących, wykonujących poszczególne rodzaje działalności, w ogólnej liczbie pracujących. O przeważającej działalności nie może zatem świadczyć sam wpis do rejestru podmiotów REGON, ponieważ przepisy regulujące funkcjonowanie tej ewidencji określają warunki, które należy wziąć pod uwagę przy ocenie, kiedy i jaka działalność może być uznana za przeważającą. Decyduje jednak o tym podmiot składający oświadczenie wiedzy, w oparciu o wytyczne określone w ww. rozporządzeniu. Dlatego, dokonując wykładni przepisów dotyczących zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek, nie można pomiąć ww. znaczenia pojęcia przeważającej działalności, jeżeli podważona zostanie aktualność/prawidłowość wpisu w rejestrze podmiotów REGON. Wobec tego należy uznać, że pomoc, o jakiej stanowi ustawa COVID-19, nie powinna trafiać do podmiotów, które nie prowadzą działalności określonych w tych przepisach jako przeważająca. Tym bardziej, nie można jej przyznawać z pominięciem podmiotów, które pomimo braku zgłoszenia organowi statystyki publicznej jako przeważającego rodzaju działalności uprawniającej do zwolnienia, rzeczywiście taki rodzaj działalności w analizowanym czasie prowadziły. Takie formalne ograniczenie, wynikające z wpisu w rejestrze podmiotów REGON, nie spełniłoby konstytucyjnego wymogu proporcjonalności odnośnie do celu, jaki zamierzano osiągnąć omawianą regulacją ulgową. Poprzestanie jedynie na formalnej treści wpisu w rejestrze podmiotów REGON, mogłoby nie pozwolić przyznać pomocy tym, do których pomoc ta została faktycznie skierowana i do nich też tylko powinna trafić. Stanowiłoby to wypaczenie celu tych przepisów, którym jest przeciwdziałanie negatywnym skutkom gospodarczym rozprzestrzeniania się wirusa COVID-19, związanym przede wszystkim z okresowo wprowadzanymi na obszarze RP ograniczeniami w prowadzeniu działalności gospodarczej w trakcie pandemii. Rezultaty takiej wykładni podważają ratio legis przepisu i prowadzą do sprzeczności z fundamentalnymi wartościami konstytucyjnymi. Trafnie wskazuje się także w orzecznictwie, że przepisy ustawy COVID 19 mają na celu m.in. łagodzenie społeczno-gospodarczych związanych z występowaniem epidemii COVID 19 przez udzielanie różnego rodzaju wsparcia materialnego wielu podmiotom, w tym przedsiębiorcom. Wprowadzane przez ustawodawcę ograniczenia w prowadzeniu działalności gospodarczej, bez względu na formę, w jakiej to następowało, także w związku z przeciwdziałaniem COVID19, powinny wiązać się z rozwiązaniami mającymi udzielać wymiernego i realnego wsparcia tym, którzy określonymi ograniczeniami są/byli bezpośrednio obejmowani, a przez to doznali faktycznego, a nie tylko formalnego, ograniczenia konstytucyjnego prawa swobody prowadzenia działalności gospodarczej (art. 22 Konstytucji RP) i możliwości zarobkowania. Określenie formy wsparcia należy do ustawodawcy, a udzielenie ulgi w realizacji fiskalnych obowiązków publicznoprawnych jest jedną z nich. Takie wsparcie przedsiębiorców stanowi realizację zasady sprawiedliwości społecznej. Musi jednak mieć realny wymiar, zwłaszcza, że ustawodawca zdecydował się na wprowadzenie rozwiązania prawnego, odnośnie którego nikt nie miał możliwości wcześniejszego przygotowania się na spełnienie jego warunków, choćby poprzez aktualizację danych. W rezultacie, opierając odmowę zwolnienia z opłacania składek wyłącznie w oparciu o zapis uwidoczniony w rejestrach KRS i REGON, organ dokonał błędnej wykładni art. 31zo ust. 10 i ust. 11 ustawy o COVID 19. W sprawie naruszone zostały również zasady postępowania administracyjnego. Organ ustalił bowiem jedynie w oparciu o rejestry KRS i REGON oraz konto płatnika, że skarżąca Spółka na dzień 30 września 2020 r. nie prowadziła przeważającej działalności zgłoszonej we wniosku, która uprawnia do zwolnienia z obowiązku opłacania składek za listopad 2020 r., a zgłoszenie zmiany kodu PKD dokonała po 30 września 2020 r. W ocenie Sądu, faktyczne prowadzenie działalności objętej według PKD kodem uprawniającym do uzyskania zwolnienia z obowiązku opłacania składek powinno skutkować udzieleniem tej pomocy mimo, iż na dzień 30 września 2020 r. przeważająca działalność uwidoczniona w rejestrze REGON, nie jest zgodna z kodami wymienionymi w przepisie art. 31zo ust. 10 ustawy o COVID 19. Tylko w takim wypadku nie zostaną naruszone zasady równości, niedyskryminacji i swobody działalności gospodarczej. Zwłaszcza, że wśród kodów wpisanych w KRS lecz nie jako przeważająca działalność figurował kod podany we wniosku inicjującym niniejszą sprawę. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy organ administracji posiadał wiedzę o dokonanej w dniu 1 grudnia 2020 r. zmianie przeważającego kodu PKD. Jednak tych kwestii organ w ogóle nie analizował, a w wydanej decyzji nie odniósł się do powyższych okoliczności, naruszając tym samym art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Nadto przed wydaniem decyzji nie umożliwił stronie zapoznanie się z aktami sprawy oraz nie wezwał skarżącej do wyjaśnienia rozbieżności. Wskazać w tym miejscu należy, że w świetle art. 37 zt ustawy o COVID 19 obsługa przez ZUS zwolnienia z obowiązku opłacania składek, o którym mowa w art. 31 zo realizowana jest w trybie umorzenia składek. Zatem w trybie uregulowanym w art. 83 ust. 4 w związku z art. 28 u.s.u.s. Oczywiście w miejsce badania przesłanek z art. 28 u.s.u.s. ZUS zobowiązany jest zbadać przesłanki z art. 31 zo ustawy o COVID 19. Wobec czego ustalając stan faktyczny sprawy w toku postępowania dowodowego i następnie porównując ten stan do hipotezy normy zezwalającej na umorzenie tych należności organ jest związany określonymi zasadami postępowania, zawartymi w k.p.a. oraz regułami logiki. Zaznaczyć w tym miejscu należy, że ustawodawca wymaga w art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a., aby decyzja zawierała uzasadnienie faktyczne i prawne. Jak z kolei stanowi art. 107 § 3 k.p.a., uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Zatem nie powinno ograniczać się jedynie do przytoczenia treści przepisów ale także do ich wykładni. Uzasadnienie faktyczne i prawne jest istotnym elementem decyzji, bowiem przedstawia tok procesu myślowego organu, który doprowadził do wydanego rozstrzygnięcia. Ponadto, odpowiednie przedstawienie procesu rozumowania organu w zakresie podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia stanowi jedną z gwarancji realizacji zasady przekonywania wynikającej z art. 11 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji jest zobowiązany do wyjaśnienia stronie zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do wykonania decyzji bez stosowania środków przymusu. Stanowi także jedną z gwarancji realizacji zasady pogłębiania zaufania wynikającej z art. 8 § 1 k.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Uzasadnienie decyzji winno też spełniać rolę edukacyjną w stosunku do adresatów decyzji oraz innych podmiotów, a także powinno umożliwiać kontrolę zasadności decyzji, w tym również przez sąd, który nie zastępuje organu w podaniu motywów uzasadnienia decyzji o oznaczonej treści. Prawidłowo zredagowane uzasadnienie wymaga zatem logicznego i czytelnego przedstawienia przez organ swojego stanowiska, co umożliwia jego kontrolę nie tylko przez stronę będącą adresatem wydanego rozstrzygnięcia, lecz również przez sąd. W rozpatrywanej sprawie ZUS w istocie nie wyjaśnił istotnych okoliczności sprawy, w tym zwłaszcza rodzaju faktycznie wykonywanej przez skarżącą Spółkę działalności będącej działalnością przeważającą. Te okoliczności, w kontekście dokonanej przez Sąd wykładni przepisów art. 31zo ust. 10 i ust. 11 ustawy o COVID 19 były istotne z perspektywy możliwości udzielenia zwolnienia z opłacania składek ZUS. Przeszkodą do rozpoznania wniosku strony skarżącej w podanym zakresie i przeprowadzenia czynności wyjaśniających, nie powinno być niedokonanie zmian w rejestrze REGON czy KRS lub dokonanie ich po 30 września 2020 r. Należy także podkreślić, że zgodnie z art. 8 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej, a ZUS takim organem jest, prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Realizowanie powyższych zasad jest tym bardziej konieczne, w sytuacji wdrażania nowych, uzasadnionych stanem pandemii przepisów oraz ich częstych zmian. W konsekwencji stwierdzić należy, że organ dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, poprzez niezebranie dowodów w sytuacji, gdy w sprawie niezbędne było przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego, w celu ustalenia, czy skarżąca Spółka faktycznie na dzień 30 września 2020 r. wykonywała jako przeważającą, bądź jako wyłączną, działalność gospodarczą oznaczoną kodem PKD 56.21.Z, który to kod uprawnia do skorzystania z prawa do omawianego zwolnienia. Sąd dostrzega, że realizacja przez ZUS zadań wynikających z ustawy o COVID 19, nakłada na organ dodatkowe obowiązki. Jednak przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w podanym zakresie jest niezbędne i konieczne dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy i nie wymaga ono przeprowadzenia skomplikowanych i pracochłonnych czynności dowodowych. Zaś dowody, co do zasady winien przedstawić płatnik składek. Wskazać również należy, że sąd administracyjny nie zastępuje w orzekaniu organów administracyjnych, a jedynie kontroluje zaskarżoną przez stronę decyzję pod względem jej zgodności z prawem i w przypadku ustalenia, że narusza ona prawo – uchyla ją, podając tego przyczyny. Taka też sytuacja miała miejsce w rozpoznawanej sprawie. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a uchylił wydaną w sprawie decyzję. O kosztach nie orzeczono wobec braku wniosku w tym przedmiocie.

Informacje o sprawie

Data wpływu
4 stycznia 2022
Symbol z opisem
6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a ustaw
Skarżony organ
Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Sędziowie
Małgorzata Herman /przewodniczący sprawozdawca/ Marzanna Sałuda Piotr Pyszny

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny