III SA/Gd 499/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Hyla Sędziowie: Sędzia WSA Paweł Mierzejewski (spr.) Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak po rozpoznaniu w dniu 29 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. M. o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku J. S., A. D. i F. K. od orzekania w sprawie o sygnaturze III SA/Gd 499/18 ze skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 5 marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości nienależnie pobranego zasiłku okresowego oraz jego zwrotu postanawia: oddalić wniosek.

W dniu 18 października 2018 r. skarżący A. M. złożył wniosek o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku J. S., A. D. i F. K. od orzekania w sprawie o sygnaturze III SA/Gd 499/18. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że podczas dokonywanego w dniu 12 października 2018 r. wglądu w akta sprawy stwierdził, że akta administracyjne są niekompletne, gdyż nie zawierają bardzo ważnych dokumentów. Skarżący natychmiast poinformował Sąd o konieczności zobowiązania organu do uzupełnienia akt administracyjnych i zniesienia terminu rozprawy. Podczas przeprowadzonej w dniu 17 października 2018 r. rozmowy telefonicznej sekretariat Wydziału Informacji Sądowej WSA w Gdańsku poinformował skarżącego, że organ nie został zobowiązany do uzupełnienia akt. Nie zniesiono również terminu rozprawy wyznaczonego na dzień 18 października 2018 r. Skarżący wskazał, że w jego ocenie Sąd pobłaża naruszeniu przez organ regulacji nakazującej nadesłanie akt kompletnych i uporządkowanych. W takim przypadku nie można dokonać rozpoznania sprawy. Fakt ten świadczy o tym, że występują uzasadnione wątpliwości odnośnie wskazanych we wniosku sędziów, co skutkować winno ich wyłączeniem od orzekania w sprawie. Ze znajdujących się w aktach sprawy oświadczeń sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku J. S., A. D. i F. K. wynika, że w rozpatrywanej sprawie nie zachodzą przesłanki, o których mowa w art. 18 i 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uzasadniające ich wyłączenie od udziału w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Złożony wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. W świetle art. 18 i 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r., poz. 1302; dalej w skrócie jako "p.p.s.a.") wyłączenie sędziego od orzekania w sprawie sądowoadministracyjnej może nastąpić z mocy samej ustawy, na żądanie sędziego lub na wniosek strony. Przepis art. 18 § 1 p.p.s.a. stanowi, że sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. W przedmiotowej sprawie nie zachodzi żadna z wyżej wskazanych przyczyn wyłączenia sędziego z mocy ustawy. Niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, w art. 19 p.p.s.a. wymienia się tzw. względne przesłanki wyłączenia. W świetle tej regulacji sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Okoliczności, o których mowa w art. 19 p.p.s.a., obejmują zarówno te związane z osobistymi stosunkami między sędzią, a stroną czy jej przedstawicielem, ale także inne uwarunkowania zewnętrzne i wewnętrzne, które w przypadku konkretnego sędziego mogą budzić uzasadnione wątpliwości co do wydania orzeczenia opartego na w pełni zobiektywizowanych przesłankach. Badając wniosek skarżącego w świetle art. 19 p.p.s.a. Sąd uznał, że skarżący nie wykazał w żaden sposób, by w sprawie mogły zachodzić jakiekolwiek wątpliwości co do bezstronności wymienionych we wniosku sędziów. Podkreślić w tym miejscu należy, że podawane przez skarżącego okoliczności nie dają jakiejkolwiek podstawy do uwzględnienia żądania o wyłączenie wskazanych sędziów. Stanowią one w istocie subiektywne odczucia skarżącego dotyczące prowadzonego postępowania sądowego. Analiza wniosku nie daje podstaw do uznania, iż w sprawie występują uzasadnione wątpliwości w kwestii bezstronności wskazanych sędziów w niniejszej sprawie, co jednoznacznie przesądza o niezasadności podniesionego żądania. Należy podkreślić, że rozpatrzenie wniosku o wyłączenie sędziego lub sędziów powinno odbywać się każdorazowo w odniesieniu do okoliczności konkretnej sprawy. Niedopuszczalne jest bowiem formułowanie zarzutów o generalnym braku bezstronności danego sędziego w oderwaniu od specyfiki i okoliczności jednostkowej sprawy. Przesłanki będące podstawą wyłączenia sędziego powinny pozostawać w związku przyczynowym między ich wystąpieniem a powstaniem oceny sądu w taki sposób, że prawdopodobne jest, że w tych okolicznościach sędzia może okazać się nieobiektywny. Bezstronność sędziego jest ściśle związana z obiektywizmem w rozstrzyganiu danej sprawy, a więc wolnym od emocji stosunku do sprawy będącej przedmiotem rozstrzygnięcia jak i do stron prowadzonego postępowania. Wskazać ponadto należy, że w aktach sprawy znajdują się oświadczenia sędziów złożone na podstawie art. 22 § 2 p.p.s.a. Zgodnie zaś z utrwalonym poglądem judykatury, jeżeli sędzia, którego dotyczy wniosek o wyłączenie złoży oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 tej ustawy, dające podstawę do jego wyłączenia od rozpoznawania sprawy i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości - a tak jest w rozpatrywanym przypadku - to wniosek o wyłączenie sędziego nie zasługuje na uwzględnienie (zob. w tej materii m.in.: postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 13 lutego 2013 r.; sygn. akt I OZ 89/13 oraz z dnia 27 czerwca 2012 r.; sygn. akt II OZ 541/12; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl). Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 22 § 1 i § 2 p.p.s.a.