III SA/Gd 499/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka, Sędziowie Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.), Sędzia WSA Jolanta Sudoł, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Anna Zegan, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 września 2013 r. sprawy ze skargi W. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych oraz piwa oddala skargę.

Decyzją z dnia 31 stycznia 2013 r. Burmistrz Miasta cofnął W. W., na podstawie art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (t.j. Dz. U. z 2007 r. nr 70, poz. 473 ze zm.), zezwolenie nr [...] z dnia 22 sierpnia 2002 r. na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych zawierających do 4,5% alkoholu oraz piwa uprawniające do sprzedaży i podawania napojów alkoholowych w lokalu gastronomicznym "A" w U.. Organ podał, że przedsiębiorcy, prowadzący sprzedaż napojów alkoholowych w roku poprzednim, są obowiązani do złożenia, do dnia 31 stycznia, pisemnego oświadczenia o wartości sprzedaży poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych w punkcie sprzedaży w roku poprzednim (art. 111 ust. 4 ustawy). Skarżący w dniu 24 stycznia 2012 r. złożył oświadczenie o wartości sprzedaży napojów alkoholowych w 2011r. w prowadzonej placówce gastronomicznej, z którego wynikało, że wartość sprzedaży napojów alkoholowych o zawartości do 4,5% alkoholu oraz piwa wyniosła 52.008,70 zł. W wyniku przeprowadzonych w czerwcu 2012 r. czynności sprawdzających ustalono, że wartość sprzedaży napojów alkoholowych zawierających do 4,5% alkoholu oraz piwa wyniosła 18.003,00 zł. W związku z podaniem w oświadczeniu ilości sprzedanego alkoholu niezgodnej ze stanem faktycznym ustalonym w toku kontroli, organ cofnął zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych na podstawie art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. W odwołaniu od w/w decyzji skarżący podał, że oświadczeniu nie można postawić zarzutu przedstawienia fałszywych danych, skoro wykazał on wyższy poziom sprzedaży napojów alkoholowych od faktycznego, a tym samym uiścił wyższą opłatę. Nie naruszył zatem warunków sprzedaży napojów alkoholowych. Decyzją z dnia 14 marca 2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na mocy m.in. art. 127 § 2 w zw. z art. 17 ust. 1 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy wskazał, iż w toku kontroli ustalono, że sprzedaż napojów alkoholowych zawierających do 4,5% alkoholu oraz piwa była inna niż wynikało to z oświadczenia złożonego przez stronę w dniu 24 stycznia 2012r. Stanowiło to dostateczną podstawę do przyjęcia przez organ orzekający, że odwołujący naruszył zasady sprzedaży określone w ustawie, bez konieczności przeprowadzania dodatkowego postępowania dowodowego w oparciu o k.p.a. Z przepisów przedmiotowej ustawy jednoznacznie wynika, że warunkiem cofnięcia zezwolenia jest podanie przez przedsiębiorcę w oświadczeniu o wartości sprzedaży napojów alkoholowych fałszywych danych dotyczących wartości sprzedaży poszczególnych napojów alkoholowych w punkcie sprzedaży. Przedsiębiorca w takim oświadczeniu dotyczącym 2011 r. podał wartość sprzedaży napojów alkoholowych zawierających do 4,5% alkoholu oraz piwa niezgodną ze stanem faktycznym ustalonym w toku kontroli. Stanowiło to więc naruszenie postanowień art. 111 ust. 4 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, skutkujących - zgodnie z art. 18 ust. 10 pkt 5 w/w ustawy - cofnięciem zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Każde naruszenie przepisów ustawy, bez względu na przyczynę i zakres, skutkuje konsekwencjami przewidzianymi w przywołanym przepisie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku W. W. wniósł o uchylenie ww. decyzji organu odwoławczego, zarzucając jej naruszenie art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi poprzez jego zastosowanie i cofnięcie skarżącemu zezwolenia w stanie faktycznym sprawy nie wypełniającym przesłanek w tym przepisie wymienionych; zasady proporcjonalności poprzez cofnięcie skarżącemu zezwolenia, zasady uwzględnienia z urzędu interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. W uzasadnieniu skargi skarżący powtórzył argumenty zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Twierdził, że interpretacja pojęcia "fałszywy" na gruncie różnych gałęzi prawa powoduje, że pojęcie to ma różne znaczenie i skutki. Art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy wyraźnie stanowi, iż organ cofa zezwolenie w przypadku przedstawienia fałszywych danych w oświadczeniu o rocznym utargu ze sprzedaży napojów alkoholowych. W jego ocenie użycie przez ustawodawcę pojęcia "fałszywe dane", a nie dane "błędne" czy "nieprawdziwe" świadczy o założeniu celowego wprowadzenia w błąd organu wydającego zezwolenie. Natomiast w języku polskim fałszować można wyłącznie świadomie. Dlatego sprzeczne z regułami logicznego rozumowania, jak i doświadczenia życiowego było stanowisko organów obu instancji, jakoby skarżący przedstawił w swym oświadczeniu fałszywe dane. Wpisanie nieprawidłowych danych w oświadczeniu miało charakter omyłkowy, niezamierzony. Nie miały więc one przymiotu informacji fałszywych w świetle obowiązujących reguł interpretacyjnych. Podanie w oświadczeniu zawyżonej wartości ilości sprzedanego alkoholu spowodowało, że skarżący poniósł większą opłatę za korzystanie z zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych, niż gdyby omyłki nie popełnił. Organy naruszyły też zasadę proporcjonalności, bowiem winny miarkować cele i wymierzane dolegliwości, a także proporcje między ochroną dobra (interesu) ogólnego (publicznego) i dobra (interesu) indywidualnego. Omyłki pisarskie i obliczeniowe nie powinny powodować cofnięcia zezwolenia i możliwości wystąpienia z wnioskiem o ponowne wydanie zezwolenia nie wcześniej niż po upływie 3 lat od dnia wydania decyzji o jego cofnięciu. Organy administracji publicznej winny brać pod uwagę także interes społeczny i słuszny interes obywateli. Wydanie zaskarżonej decyzji, oderwanej od założenia przepisów regulujących niniejszą tematykę, a przez co naruszającej interes społeczny, jak też słuszny interes obywateli, winno skutkować jej uchyleniem. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył co następuje: W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. z 2012r., poz.270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi ( tj.Dz.U. z 2012 r. poz.1356 ), dalej zwana "ustawą" w art. 18 ust. 1 stanowi, że sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia w miejscu lub poza miejscem sprzedaży może być prowadzona tylko na podstawie zezwolenia wydanego przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta), właściwego ze względu na lokalizację punktu sprzedaży, zwanego dalej "organem zezwalającym". W myśl art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy takie zezwolenie organ zezwalający cofa w przypadku przedstawienia fałszywych danych w oświadczeniu, o którym mowa w art. 111 ust. 4. Zgodnie z przywołanym art. 111ust. 4 ustawy przedsiębiorcy, prowadzący sprzedaż napojów alkoholowych w roku poprzednim, są obowiązani do złożenia, do dnia 31 stycznia, pisemnego oświadczenia o wartości sprzedaży poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych w punkcie sprzedaży w roku poprzednim. Niesporne w sprawie było, że skarżący w złożonym przez siebie w dniu 24 stycznia 2012 r. oświadczeniu o wartości sprzedaży napojów alkoholowych o zawartości do 4,5 % alkoholu oraz piwa za 2011 r. wskazał, że wyniosła ona 52.008,70 zł , a kontrola wykazała, że wartość ta wyniosła 18.003,00 zł. Skarżący tłumaczył ten stan rzeczy niezamierzoną omyłką. Wywodził, że podane dane nie są w tej sytuacji fałszywe, bowiem fałszować można jedynie świadomie, a ponadto omyłka ta nie spowodowała dla niego korzyści –musiał uiścić wyższą opłatę za korzystanie z zezwolenia. Z poglądem tym nie można się zgodzić. W ocenie Sądu ustawodawca użył w omawianym przepisie słowa "fałszywe" w znaczeniu "niezgodne z prawdą", "nieodpowiadające rzeczywistości". Słowo "fałszować" oznacza "przedstawiać coś niezgodnie z prawdą, zniekształcać". Słowo "fałsz" oznacza "niezgodny z prawdą"; "jedna z dwu ( obok prawdy) wartości logicznych" ( Słownik Języka Polskiego PWN pod red. M. Szymczaka, tom A-K, Wydawnictwo Naukowe PWN ,Warszawa 2002 r., str. 534-535). Słowo "fałszywe" w omawianym przepisie ma znaczenie przeciwstawne do słowa "prawda". Organy nie miały obowiązku badać przyczyn, dla których dane w złożonym przez skarżącego oświadczeniu nie odzwierciedlały rzeczywistego stanu rzeczy, albowiem wystarczającą przesłanką cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych było wyłącznie stwierdzenie, że oświadczenie o wartości sprzedanego alkoholu zawierało fałszywe dane, czyli dane nieprawdziwe. Odnosząc się do zarzutu skarżącego, że nie odniósł żadnej korzyści z faktu, że w oświadczeniu wykazał wyższe wartości sprzedaży alkoholu ,co powodowało konieczność uiszczenia przez niego wyższej opłaty za zezwolenie zauważyć należy, że ustawodawca nie zawarł w omawianym przepisie art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy żadnego określenia, z którego można byłoby wysnuć wniosek, że tylko oświadczenia zawierające zaniżone dane dotyczące wartości sprzedanego alkoholu pociągają za sobą skutek cofnięcia zezwolenia. Jest to w ocenie Sądu założone przez ustawodawcę i odpowiada celom ustawy. Wskazać należy, że na podmiocie prowadzącym działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży napojów alkoholowych spoczywa obowiązek takiego jej zorganizowania , by nie doszło do złamania zasad dotyczących prowadzenia takiej działalności, określonych w ustawie. W konsekwencji w razie złożenia oświadczenia o wartości sprzedaży napojów alkoholowych w roku poprzednim, zawierającego fałszywe dane, zastosowanie sankcji przewidzianej w art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy jest obligatoryjne niezależnie od przyczyn takiego stanu rzeczy (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 21 marca 2012 r. , sygn. akt II SA/Sz 28/12 , wyrok NSA z dnia 8 marca 2012 r. sygn. akt II GSK 91/11, wyrok NSA z dnia29 listopada 2012 r. sygn. akt II GSK 1812/11, wyrok WSA w Warszawie z dnia 2 listopada 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 1529/06, wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 13 stycznia 2009 r., sygn. akt III SA/Wr 536/08 – publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Wobec powyższego nie można podzielić też zarzutu skargi o naruszeniu przez organy zasady proporcjonalności oraz nieuwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu skarżącego. Mając na uwadze powyższe Sąd, nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.