III SA/Gd 361/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Hyla po rozpoznaniu w dniu 11 sierpnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B.S. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 30 kwietnia 2026 r., nr 101/11/2026/Ub w sprawie stwierdzenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności postanawia: stwierdzić swą niewłaściwość i przekazać sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

Skarżący B.S. wniósł skargę na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia w przedmiocie stwierdzenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności. Zgodnie z dyspozycją art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2026 r., poz.143 ze zm. – dalej jako "p.p.s.a.") do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Art. 59 § 1 p.p.s.a. stanowi, że jeżeli do rozpoznania sprawy właściwy jest inny sąd administracyjny sąd, który stwierdzi swoją niewłaściwość, przekaże sprawę właściwemu sądowi administracyjnemu. Postanowienie sądu może zapaść na posiedzeniu niejawnym. Natomiast zgodnie z art. 109 ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tj. Dz. U. 2025 r. poz. 1461 - dalej jako "ustawa o świadczeniach") Prezes Funduszu rozpatruje indywidualne sprawy z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego. Do indywidualnych spraw z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego zalicza się sprawy dotyczące istnienia obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego. Stosownie do art. 96 ust. 3 ustawy o świadczeniach siedzibą Funduszu jest miasto stołeczne Warszawa. W tej sytuacji należało stwierdzić, że do rozpoznania niniejszej sprawy właściwy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, gdyż to na jego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego decyzja została zaskarżona. Należy wyjaśnić, że rozpoznawana sprawa nie należy do kategorii spraw, które na podstawie § 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 4 listopada 2020 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia (Dz. U. z 2020 r. poz. 1999) przekazane zostały do właściwości wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości zamieszkuje strona skarżąca. Ta kategoria spraw obejmuje bowiem sprawy ze skarg na decyzje: 1) w sprawach zwrotu kosztów świadczenia opieki zdrowotnej, będącego świadczeniem gwarantowanym, udzielonego na terytorium innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub państwa - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, zwanego dalej "zwrotem kosztów", o których mowa w art. 42d ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1398, 1492, 1493, 1578 i 1875), zwanej dalej "ustawą o świadczeniach", 2) o odmowie zwrotu kosztów, o których mowa w art. 42d ust. 2 ustawy o świadczeniach, 3) ustalające obowiązek zwrotu nienależnie otrzymanej kwoty z tytułu zwrotu kosztów, wysokość tej kwoty oraz termin płatności, o których mowa w art. 42d ust. 21 ustawy o świadczeniach, 4) w sprawach wydawania zgód na pokrycie kosztów transportu do miejsca dalszego leczenia w kraju, o których mowa w art. 42i ust. 9 ustawy o świadczeniach, 5) ustalające obowiązek poniesienia kosztów świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych w przypadkach określonych w art. 50 ust. 16 ustawy o świadczeniach, które Narodowy Fundusz Zdrowia poniósł zgodnie z art. 50 ust. 15 tej ustawy, wysokość tych kosztów oraz termin płatności, o których mowa w art. 50 ust. 18 ustawy o świadczeniach. We wszystkich innych sprawach skargi na decyzje Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia rozpoznaje Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Na marginesie należy wskazać, że w zaskarżonej decyzji organ prawidłowo pouczył skarżącego o tym, że skargę należy wnieść do tego właśnie Sądu. Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na mocy art. 59 § 1 w związku z art. 13 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.