III SA/Gd 236/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Hyla, Sędziowie: Sędzia WSA Krzysztof Kaszubowski, Asesor sądowy WSA Maja Pietrasik (sprawozdawca), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 13 sierpnia 2026 r. sprawy ze skargi Ł. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 4 marca 2025 r. nr SKO.470.4.2024 w przedmiocie nałożenia opłaty za usunięcie i przechowywanie pojazdu uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Słupskiego z dnia 22 maja 2024 r. nr KM.7135.2.2020.XIII i umarza postępowanie administracyjne.

Decyzją z dnia 22 maja 2024 r. nr KM.7135.2.2020.XIII, wydaną na podstawie art. 130a ust. 10h, 10i i 10j ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t.j.: Dz.U. z 2023 r. poz. 1251 ze zm.) – dalej jako: "p.r.d." Starosta Słupski nałożył na Ł. P. opłatę w wysokości 35.599 zł za usunięcie i przechowywanie pojazdu marki Volkswagen Golf o nr rej. [...] płatną w terminie 30 dni od daty, w której decyzja stanie się ostateczna. Organ pierwszej instancji wyjaśnił, że w dniu 16 grudnia 2015 r. został usunięty z drogi w miejscowości D. i umieszczony na parkingu strzeżonym firmy A. w K., pojazd marki Volkswagen Golf o nr rej. [...]. Dyspozycję usunięcia pojazdu nr [...] wydano w tym dniu z uwagi na kierowanie pojazdem przez osobę nieposiadającą uprawnienia do kierowania pojazdami albo której zatrzymano prawo jazdy i nie ma możliwości zabezpieczenia pojazdu przez przekazanie go osobie znajdującej się w nim i posiadającej uprawnienie do kierowania tym pojazdem. Pojazdem kierował Ł. P. W toku postępowania ustalono, że w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazd stanowił własność Ł. P. Organ zaznaczył, że właściciel pojazdu nie został skutecznie powiadomiony o usunięciu pojazdu i umieszczeniu go na parkingu strzeżonym. Trzymiesięczny termin na odebranie pojazdu upłynął w ocenie organu 16 marca 2016 r. W uzasadnieniu decyzji przedstawiając przebieg zdarzeń, wskazano dalej, że Starosta Słupski po zgromadzeniu stosownej dokumentacji, wystąpił z wnioskiem do Sądu Rejonowego w S. o orzeczenie przepadku pojazdu na rzecz powiatu. Sąd postanowieniem z dnia 26 kwietnia 2018 r. sygn. akt [...] oddalił wniosek o orzeczenie przepadku pojazdu na rzecz Powiatu Słupskiego. Postanowienie uprawomocniło się dnia 24 lipca 2018 r. Następnie w dniu 5 lutego 2020 r. Starosta Słupski ponownie wystąpił z wnioskiem do Sądu Rejonowego w S. o orzeczenie przepadku pojazdu na rzecz powiatu. Sąd postanowieniem z dnia 23 czerwca 2020 r. orzekł przepadek pojazdu na rzecz Powiatu Słupskiego. W uzasadnieniu decyzji błędnie w tym miejscu wskazano, że drugie postanowienie uprawomocniło się w dniu 24 lipca 2018 r. (dopisek Sądu: data prawomocności to w tym wypadku 18 sierpnia 2020 r., co prawidłowo powołano w dalszej części uzasadnienia decyzji). Organ wyjaśnił dalej, że w oparciu o opinię z dnia 7 listopada 2020 r. biegłego skarbowego rzeczoznawcy samochodowego dokonano zniszczenia pojazdu. Wnioskiem z dnia 18 lipca 2023 r. Starosta Słupski wystąpił do sądu powszechnego o ustanowienie kuratora dla nieznanego z miejsca pobytu Ł. P. Postanowieniem z dnia 4 marca 2024 r. Sąd Rejonowy G. ustanowił kuratora dla nieznanego z miejsca pobytu Ł. P. w osobie T. W. W wyznaczonym terminie strona nie wniosła uwag. Organ pierwszej instancji podał, że na koszty należności w wysokości 35.599 zł składają się: 485 zł - koszty związane z usunięciem pojazdu - wyliczone w oparciu o uchwałę Rady Powiatu Słupskiego Nr XXXIII 373:2014 Rady Powiatu Słupskiego z dnia z dnia 29 września 2014 r. 1/ 485 - koszty związane z usunięciem pojazdu wyliczone w oparciu o uchwałę Nr XXXIII 373/2014 Rady Powiatu Słupskiego z dnia z dnia 29 września 2014 r. 2/ 34.914 zł - koszty przechowywania pojazdu na parkingu strzeżonym - za 940 dni, w tym: a) 585 zł - za 15 dni liczone od 16 grudnia 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. wyliczone w oparciu o uchwałę Nr XXXIII/373/2014 Rady Powiatu Słupskiego z dnia 29 września 2014 r. wg. stawki dobowej w wysokości 39 zł, b) 14.274 zł - za 366 dni liczone od 1 stycznia 2016 r. do 31 grudnia 2016 r. wyliczone w oparciu o uchwałę Nr XI/101/2015 Rady Powiatu Słupskiego z dnia 29 września 2015 r. wg. stawki dobowej w wysokości 39 zł, c) 14.235 zł - za 365 dni liczone od 1 stycznia 2017 r. do 31 grudnia 2017 r. wyliczone w oparciu o uchwałę Nr XXIlI/218/2016 Rady Powiatu Słupskiego z dnia 29 października 2016 r. wg. stawki dobowej w wysokości 39 zł, d) 0 zł - za 365 dni liczone od 1 stycznia 2018 r. do 31 grudnia 2018 r. nie zostały naliczone koszty przechowywania pojazdu z uwagi na brak aktu prawnego określającego obowiązujące w 2018 r. na terenie Powiatu Słupskiego wysokości opłat za usunięcie i przechowywanie pojazdu usuniętego z drogi, 0 zł - za 561 dni liczone od 24 lipca 2018 r. do 5 lutego 2020 r. nie zostały naliczone koszty przechowywania pojazdu z uwagi na brak podjętych czynności w sprawie. W tym zakresie organ wskazał, że kierował się orzeczeniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 13 kwietnia 2022 r. III SA/Łd 1158/21, ponieważ właściciela pojazdu winny obciążać tylko koszty uzasadnione, a więc takie, które są normalnym skutkiem jego niewłaściwego zachowania. e) 5.820 zł - za 194 dni liczone od 5 lutego 2020 r. do 18 sierpnia 2020 r. wyliczone w oparciu o uchwałę Nr XV/132/2019 Rady Powiatu Słupskiego z dnia 10 grudnia 2019 r. wg. stawki dobowej w wysokości 30 zł, f) 200 zł - koszty oszacowania pojazdu. Pismem z dnia 24 czerwca 2024 r. Ł. P., zastępowany przez kuratora T. W., wniósł odwołanie od ww. decyzji organu pierwszej instancji. W odwołaniu podniesiono szereg zarzutów dotyczących podjęcia rozstrzygnięcia ze znaczną zwłoką, a przez to naruszenie podstawowych zasad prowadzenia postępowania zawartych w Kodeksie postępowania administracyjnego. W ocenie kuratora, od usunięcia pojazdu do dnia wystąpienia o przepadek pojazdu upłynęło prawie 5 lat, a pomiędzy kolejnymi wnioskami o przepadek pojazdu upłynęły prawie 2 lata. W sprawie nie wykazano też wszystkich istotnych okoliczności faktycznych tej sprawy, m.in. z podstawami oddalenia pierwszego wniosku o przepadek pojazdu. Organ nie podał w decyzji z czego wynikała zwłoka w wykonywaniu kolejnych czynności w sprawie. Podniesiono także zarzut naruszenia art. 130a ust. 10d, 10e, oraz 10h p.r.d. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające m.in. na niedochowaniu należytej staranności przy poszukiwaniu strony oraz obciążenia strony nadmiernymi kosztami. W uzasadnieniu wskazano, że powstanie tak wysokich kosztów przechowywania pojazdu spowodowała faktycznie bezczynność organu. Decyzją z dnia 4 marca 2025 r. nr SKO.470.4.2024 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Słupsku na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 572 ze zm., dalej jako "k.p.a.") oraz art. 130a ust. 10a i 10h p.r.d. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji jako prawidłową. Organ odwoławczy stwierdził, że po wydaniu w dniu 16 grudnia 2015 r. dyspozycji nr [...] usunięcia pojazdu i przeholowaniu pojazdu na parking strzeżony, w toku postępowania ustalono, że pojazd stanowił własność Ł. P. i próbowano go zawiadomić o możliwości odbioru pojazdu z parkingu strzeżonego – bezskutecznie. Następnie Starosta Słupski wystąpił do Sądu Rejonowego w S. o orzeczenie przepadku pojazdu na rzecz powiatu. Postanowieniem z dnia 26 kwietnia 2018 r. sygn. akt [...] Sąd Rejonowy w S. oddalił wniosek o orzeczenie przepadku pojazdu na rzecz Powiatu Słupskiego. Jak wskazano w uzasadnieniu postanowienia, pojazd przedmiotowy sprzedany został przez Ł. P. na rzecz E. B. W dacie kierowania do Ł. P. powiadomień o możliwości odbioru pojazdu ten nie był już jego własnością. Natomiast do E. B. pismo o usunięciu pojazdu z drogi skierowano dopiero w dniu 10 stycznia 2018 r. Pismo to nie zostało odebrane i jej zwrot nastąpił w dniu 29 stycznia 2018 r. Do dnia zaniknięcia postępowania sądowego, tj. dnia 26 kwietnia 2018 r. nie upłynął więc jeszcze trzymiesięczny termin na odebranie pojazdu z parkingu. Opisane postanowienie sądu stało się prawomocne z dniem 24 lipca 2018 r. Pismem z dnia 5 lutego 2020 r. Starosta Słupski ponownie wniósł o orzeczenie przepadku przedmiotowego pojazdu na rzecz powiatu. Postanowieniem z dnia 23 czerwca 2020 r. sygn. akt [...] Sąd Rejonowy w S. orzekł przepadek przedmiotowego pojazdu na rzecz Powiatu Słupskiego. Postanowienie uprawomocniło się z dniem 18 sierpnia 2020 r. Pojazd przedmiotowy następnie zezłomowano, wyceniając uprzednio jego wartość. Opisano dalej, że pismem z dnia 20 czerwca 2023 r. Starosta Słupski wszczął postępowanie w sprawie ustalenia opłaty za holowanie, przechowywanie i oszacowanie pojazdu. Wobec braku możliwości ustalenia miejsca pobytu Ł. P., w tej sprawie również doszło do ustanowienia kuratora, któremu doręczono zawiadomienie o wszczęciu postępowania. Jak wyjaśnił organ odwoławczy, zgodnie z art. 130a ust. 10h p.r.d. koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania ponosi osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 10d i 10i. Decyzję o zapłacie tych kosztów wydaje starosta. W ocenie Kolegium decyzja organu pierwszej instancji w prawidłowy sposób wskazała na sposób wyliczenia opłaty, uwzględniając iloczyn dni przechowywania pojazdu w trakcie obowiązywania każdej z uchwał i uregulowanych nimi stawek opłat. Prawidłowo przyjęto także czas przyjmowany jako okres przechowywania, tj. od dnia wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, do dnia uprawomocnienia się postanowienia o orzeczeniu przepadku na rzecz powiatu. Szczegółowy sposób wyliczenia opłaty przedstawiony został prawidłowo w uzasadnieniu decyzji. Odnosząc się do podnoszonych w odwołaniu zarzutów dotyczących przyczynienia się bezczynnością organu pierwszej instancji do wysokości przedmiotowej opłaty, Kolegium podkreśliło, że wydając decyzję organ wziął pod uwagę czas trwania przez siebie w bezczynności. I tak, za okres od 1 stycznia 2018 r. do dnia 31 grudnia 2018 r. nie zostały zaliczone koszty przechowywania, bowiem brak było aktu prawnego w 2018 r. ustanawiającego stawkę dobową przechowywania pojazdu. Wskazano także, że w okresie od dnia 24 lipca 2018 r. do dnia 5 lutego 2020 r. nie naliczono kosztów, z uwagi na brak podejmowania przez organ pierwszej instancji jakichkolwiek czynności w sprawie. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku organ pierwszej instancji uwzględnił zatem okres swojej bezczynności i za ten czas nie naliczył opłaty. Kolegium wskazało, że podziela w tym zakresie stanowisko wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 czerwca 2024 r. o sygn. akt II GSK 2279/23, że nie jest dopuszczalne "miarkowanie" wysokości kosztów z uwagi na czas jaki upłynął od wydania dyspozycji usunięcia pojazdu z drogi do czasu prawomocnego orzeczenia o przepadku pojazdu na rzecz powiatu. Decyzja, o której mowa w art. 130a ust. 10h p.r.d. jest decyzją związaną, a zatem w sytuacji ziszczenia się przesłanek jej wydania, organ wydaje ją obligatoryjnie. Przepisy ustawy nie określają natomiast terminu do złożenia wniosku przez starostę do sądu o orzeczenie przepadku pojazdu. Przepis art. 130a p.r.d. ustawy wskazuje jedynie, że czynność ta nie może być podjęta przed upływem 3 miesięcy od dnia usunięcia pojazdu oraz przed upływem 30 dni od dnia powiadomienia właściciela pojazdu lub osoby uprawnionej o obowiązku odbioru pojazdu. Zauważono, że być może jest to zaniechanie legislacyjne, jednak z punktu widzenia zasady legalizmu i funkcji kontrolnej sądu administracyjnego nie jest rolą tego sądu twórcze wypełnianie tego rodzaju luk prawnych (powołano się w tym zakresie na stanowisko zaprezentowane w wyroku NSA z dnia 29 czerwca 2023 r., sygn. akt II GSK 1271/22). Końcowo wskazano, że w ocenie Kolegium nie znajdują nadto uzasadnienia pozostałe zarzuty podniesione w treści odwołania - organ pierwszej instancji w sposób prawidłowy ustalił stan faktyczny sprawy, prawidłowo dokonując jego subsumcji do stanu prawnego. W związku z tym utrzymano w mocy decyzję organu pierwszej instancji, a wniesione odwołanie uznano za nieuzasadnione. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławcze w Słupsku, reprezentowany przez kuratora Ł. P., podtrzymał stanowisko prezentowane uprzednio w odwołaniu, podnosząc następujące zarzuty: 1) naruszenie art. 6 k.p.a. poprzez działanie organu niezgodnie z prawem i brakiem załatwienia sprawy skarżącego bez zbędnej zwłoki oraz obciążeniem skarżącego jedynie uzasadnionymi kosztami w sprawie usunięcia i przechowywania pojazdu; 2) naruszenie art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób budzący brak zaufania uczestników do władzy z uwagi na brak załatwienia sprawy skarżącego bez zbędnej zwłoki oraz obciążeniem skarżącego nieuzasadnionymi kosztami w sprawie usunięcia i przechowywania pojazdu oraz sporządzenia uzasadnienia decyzji bez wskazania szczegółów sprawy, co wzbudza brak zaufania załatwiania sprawy w sposób prawidłowy; 3) naruszenie art. 12 k.p.a. poprzez przeprowadzenie postępowania z nieuzasadnioną zwłoką a więc w sposób wydłużony a zarazem niezrozumiały z uwagi na pominięcie w uzasadnieniu decyzji wyjaśnienia trwającego ok 4 lata od usunięcia pojazdu do złożenia, prawidłowego wniosku o jego przepadek na rzecz Powiatu Słupskiego; 4) naruszenie art. 35 k.p.a. poprzez załatwienie sprawy ze znaczną zwłoką - od usunięcia z drogi pojazdu (16.12.2015 r.) do prawidłowego założenia sprawy o przepadek pojazdu (5.02.2020 r.) - około 5 lat, ponadto pomiędzy prawomocnym postanowieniem sądu powszechnego w przedmiocie przepadku pojazdu do wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia wysokości opłaty za holowanie, przechowywanie i oszacowanie pojazdu są również wystąpiła nieuzasadniona zwłoka trwająca blisko 3 lata. Łącznie nieuzasadniona bezczynność organu wynosiła ok. 8 lat; 5) naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak dostatecznego wskazania i oznaczenia faktów oraz dowodów, które stanowiły podstawę wydania decyzji (np. brak sygn. akt postępowania ws. przepadku pojazdu, nie wskazano kto wydał dyspozycję usunięcia pojazdu i kiedy, nie wskazano daty przesłania korespondencji zawiadomienia skarżącego o usunięciu i umieszczeniu pojazdu na parkingu strzeżonym, nie wskazano podstaw oddalenia wniosku organu o orzeczenie przepadku w postępowaniu przed Sądem Rejonowym w S. o sygn. akt [...] - nie znane są przyczyny oddalenia wniosku, które powstały w wyniku działalności organu, które aktualnie – w ocenie strony - organ próbuje ukryć, nie wskazano czy cytowane uchwały rad powiatu nie naruszają ustawy w sprawie wysokości opłat za usunięcie pojazdu, za parking strzeżony oraz za koszt oszacowania, pojazdu, nie wskazano dokumentu, na podstawie którego ustalono, że pojazd marki Volkswagen Golf o nr rej. [...] należał do skarżącego); 6) naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez zaniechanie uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i orzeczenie co do istoty sprawy pomimo tego, że w toku postępowania w I instancji doszło do naruszenia prawa materialnego art. 130a ust 10h p.r.d.; 7) naruszenia art. 264 § 1 k.p.a. w zw. z art. 263 § 2 k.p.a. w zw. art. 34 k.p.a. poprzez brak wydania rozstrzygnięcia w przedmiocie przyznania wynagrodzenia kuratora; 8) naruszenie art. 130a ust. 10 d i ust 10 e p.r.d. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie albowiem nie dochowano należytej staranności przy poszukiwaniu skarżącego, czego następnie wynikiem było oddalenie wniosku o orzeczenie przepadku w postępowaniu przed Sądem Rejonowym w S. o sygn. akt [...], a zatem zasądzone koszty przechowywania pojazdu nie są uzasadnione jako spowodowane przez przewlekłość postępowania; 9) naruszenie art. 130a ust. 10 h p.r.d. poprzez jego zastosowanie w sposób sprzeczny z celem tej regulacji i z pominięciem orzecznictwa wskazującego na konieczność uwzględniania nieuzasadnionej bezczynności organu w ocenie zakresu kosztów podlegających przerzuceniu na właściciela pojazdu; 10/ art. 130a ust. 10 h p.r.d. poprzez uznanie przez organy że wystąpienie z prawidłowym wnioskiem o orzeczenie przepadku pojazdu na rzecz powiatu po prawie 4 latach od dnia usunięcia pojazdu z drogi było uzasadnionym kosztem obciążającym stronę podczas gdy prawidłowe zastosowanie przepisu spowodowałoby nienaliczanie opłat obciążających skarżącego za nieuzasadnioną zwłokę organów administracji; 11/ naruszenie art. 2 Konstytucji RP poprzez zastosowanie przepisów prawa w sposób prowadzący do nieuzasadnionego i nieprzewidywalnego obciążenia obywatela skutkami zaniechań organu administracyjnego, co narusza zasadę demokratycznego państwa prawnego i zasadę lojalności państwa wobec obywatela. Mając na uwadze powyższe, wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu skargi podkreślono, że organ przewlekle prowadził postępowanie o przepadek pojazdu jak i postępowanie o zniszczenie pojazdu. W ocenie skarżącego nie powinien on ponosić zatem kosztów, które są wynikiem zaniechania i bezczynności organu administracji. W ocenie skarżącego organ administracji powinien niezwłocznie ustalić właściciela pojazdu i powiadomić o usunięciu pojazdu, a gdy to się nie udało, natychmiast złożyć skuteczny wniosek do Sądu Rejonowego o jego przepadek i po uprawomocnieniu się orzeczenia zezłomować samochód. Gdyby organ działał zgodnie z prawem, z pewnością postępowanie nie trwałoby więc 8 i pół roku. W ocenie skarżącego, starosta był obowiązany ustalić jak kształtuje się status pojazdu, w tym przede wszystkim kto jest jego właścicielem. Tymczasem to zaniechanie spowodowało rażące przedłużenie sprawy, a tym samym i przechowywania pojazdu. Ponadto, to działania Sądu Rejonowego w S., a nie działania starosty, spowodowały ostatecznie podjęcie stosownych działań, w tym doprowadziły do skierowania wezwania do właściciela pojazdu o odebranie pojazdu. W ocenie strony skarżącej, treść uzasadniania decyzji nie zawiera ustaleń dotyczącego tego, czy wszystkie określone przez organ koszty były w tym wypadku normalnym następstwem niewłaściwego zachowania skarżącego, czy też zostały spowodowane niewłaściwym działaniem lub zaniechaniem organu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej jako "p.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, natomiast art. 135 p.p.s.a. obliguje sąd do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa. Przedmiotem skargi strona skarżąca uczyniła rozstrzygnięcia dotyczące ustalania kosztów usunięcia, przechowywania i oszacowania pojazdu. Skarga strony podlega uwzględnieniu, jednak nie z wszystkich powodów w niej wskazanych. Przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności zaskarżonej decyzji i decyzji organu pierwszej instancji według wskazanych wyżej kryteriów wykazała, że w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 130a ust. 5c p.r.d. pojazd usunięty z drogi w przypadkach określonych w ust. 1-2 oraz art. 140ad ust. 7 umieszcza się na wyznaczonym przez starostę parkingu strzeżonym do czasu uiszczenia opłaty za jego usunięcie i parkowanie. Przepisy art. 130a ust. 6-6e p.r.d. normują kwestie związane m.in. z opłatami, o których mowa w ust. 5c. Wynika z nich, że wysokość opłat jest ustalana w drodze uchwały rady powiatu. W myśl art. 130a ust. 10h p.r.d. koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania ponosi osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 10d i 10i. Decyzję o zapłacie tych kosztów wydaje starosta. W myśl art. 130a ust. 10 p.r.d., starosta w stosunku do pojazdu usuniętego z drogi, w przypadkach określonych w ust. 1 lub 2, występuje do sądu z wnioskiem o orzeczenie jego przepadku na rzecz powiatu, jeżeli prawidłowo powiadomiony właściciel lub osoba uprawniona nie odebrała pojazdu w terminie 3 miesięcy od dnia jego usunięcia. Powiadomienie zawiera pouczenie o skutkach nieodebrania pojazdu. Starosta występuje z wnioskiem, o którym mowa w ust. 10, nie wcześniej niż przed upływem 30 dni od dnia powiadomienia (art. 130a ust. 10a p.r.d.). Nie jest sporne w orzecznictwie, że określenie "zakończenie postępowania", o którym mowa w przywołanym art. 130a ust. 10h p.r.d. odnosi się do postępowania o stwierdzenie przepadku pojazdu na rzecz powiatu. Z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia sądu powszechnego o przepadku, właścicielem pojazdu staje się bowiem powiat i od tego momentu nie ma już podstaw do obciążania kosztami innych podmiotów. W przedmiotowej sprawie Sąd Rejonowy w S. postanowieniem z dnia 23 czerwca 2020 r. sygn. akt [...], po rozpoznaniu sprawy z wniosku Starosty Słupskiego z udziałem E. B. (właścicielki pojazdu) o orzeczenie przepadku pojazdu, postanowił orzec przepadek na rzecz Powiatu Słupskiego samochodu osobowego Volkswagen Golf o nr rej. [...]. W aktach sprawy znaduje się kopia ww. postanowienia opatrzona klauzulą prawomocności, gdzie w dniu 14 października 2020 r. stwierdzono, że postanowienie uprawomocniło się dnia 18 sierpnia 2020 r. Przedmiotowy pojazd został zaś usunięty z drogi na parking strzeżony na podstawie dyspozycji usunięcia pojazdu z dnia 16 grudnia 2015 r. wydanej przez funkcjonariusza Policji. W ocenie Sądu z akt sprawy wynika jednoznacznie, że to Ł. P. prowadził pojazd i był jego właścicielem w dniu 16 grudnia 2015 r., kiedy funkcjonariusz Policji wydał dyspozycję usunięcia pojazdu z uwagi na kierowanie pojazdem przez osobę nieposiadającą uprawnienia do kierowania pojazdami albo której zatrzymano prawo jazdy, to jest w oparciu o art. 130a ust. 1 pkt 6 p.r.d. w brzmieniu obowiązującym na dzień zdarzenia, a więc 16 grudnia 2015 r. Wskazany przepis stanowi, że pojazd jest usuwany z drogi na koszt właściciela w przypadku kierowania nim przez osobę nieposiadającą uprawnienia do kierowania pojazdami albo której zatrzymano prawo jazdy i nie ma możliwości zabezpieczenia pojazdu poprzez przekazanie go osobie znajdującej się w nim i posiadającej uprawnienie do kierowania tym pojazdem, chyba że otrzymała ona pokwitowanie, o którym mowa w art. 135 ust. 2. W aktach przedmiotowej sprawy znajduje się natomiast wcześniejsza decyzja o cofnięciu Ł. P. uprawnień do kierowania pojazdami. Na obecnym etapie sprawy, wskazać przede wszystkim jednak w tym zakresie należy - ponieważ doszło już do orzeczenia przepadku własności pojazdu na rzecz powiatu - że zgodnie z art. 130a ust. 10e p.r.d. to właśnie w tym postępowaniu sąd powszechny stwierdza, czy zostały spełnione wszystkie przesłanki niezbędne do orzeczenia przepadku, w szczególności, czy usunięcie pojazdu było zasadne i czy w poszukiwaniu osoby uprawnionej do jego odbioru dołożono należytej staranności oraz czy orzeczenie przepadku nie będzie sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Wskazane kwestie, zostały więc już zbadane przez sąd powszechny, który na tej podstawie wydał prawomocne orzeczenie o przepadku pojazdu. Nie mogę być więc one przedmiotem skutecznych zarzutów skargi dotyczącej decyzji w przedmiocie opłaty za usunięcie i przechowywanie pojazdu. Rozróżnić należy więc kwestię odpowiedzialności za powstałe koszty usunięcia i przechowywania pojazdu (gdzie postępowania administracyjne prowadzi się wobec właściciela pojazdu z dnia wydania dyspozycji usunięcia pojazdu), od kwestii prowadzenia postępowania sądowego o przepadek pojazdu, którego uczestnikiem jest aktualny właściciel pojazdu, o ile zostanie ustalony. Decyzja wydawana na podstawie art. 130a ust. 10h p.r.d. jest decyzją związaną, a zatem w sytuacji ziszczenia się przesłanek do jej wydania, organ wydaje ją obligatoryjnie. Powyższe oznacza, że w każdym przypadku ziszczenia się przesłanek wskazanych w art. 130a ust. 10h p.r.d. właściciel pojazdu z dnia wydania dyspozycji usunięcia pojazdu z drogi, będzie obciążony kosztami związanymi z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu. Ratio legis art. 130a ust. 10h p.r.d. było to, aby wymienione koszty ponosiła osoba, której niewłaściwe i niezgodne z prawem zachowanie, koszty te spowodowało. Idea, która legła u podstaw wprowadzenia wskazanego przepisu wyraża się więc w tym, aby koszty usunięcia i przechowywania pojazdu (który w enumeratywnie wskazanych przez ustawodawcę przypadkach musi być usunięty z drogi), ponosiła ta osoba, której zachowanie przyczyniło się do powstania konieczności usunięcia pojazdu z drogi, i do powstania związanych z tym usunięciem kosztów, a następnie kosztów przechowywania pojazdu. Przepis art. 130a ust. 10h p.r.d. w sposób jasny akcentuje, że odpowiedzialność w tym zakresie ponosi ta osoba, która jest właścicielem pojazdu w dniu wydania dyspozycji pojazdu. Wymienione w powołanym przepisie wyjątki z ust. 10d i 10i przewidują zaś dodatkowo, że właściciel może być ewentualnie solidarnie odpowiedzialny z inną osobą, jeżeli w chwili usunięcia pojazd znajdował się we władaniu osoby dysponującej nim na podstawie innego niż własność tytułu prawnego, jak również pozwalają na orzeczenie przepadku pojazdu, gdy przez okres 4 miesięcy od usunięcia pojazdu nie uda się ustalić właściciela lub osoby uprawnionej do odbioru pojazdu. Oznacza to, że z punktu widzenia treści przepisów p.r.d. dla powstania odpowiedzialności za koszty, bez znaczenia pozostaje okoliczność dokonania zbycia pojazdu po dniu wydania dyspozycji jego usunięcia. Tego rodzaju okoliczność "nie kasuje" wynikającej z art. 130 a ust. 10h p.r.d. generalnej odpowiedzialności osoby będącej właścicielem pojazdu w dniu wydania dyspozycji za koszty usunięcia i przechowywania pojazdu do czasu zakończenia postępowania o przepadek, a więc także koszty przechowywania powstałe w czasie, gdy formalnie właścicielem pojazdu znajdującego się na parkingu strzeżonym stała się już z woli dotychczasowego właściciela inna osoba. Taka właśnie sytuacja faktyczna zaistniała w przedmiotowej sprawie, co nie zostało prawidłowo rozpoznane przez organy. W aktach administracyjnych sprawy znajduje się komplet kolejno zawieranych umów sprzedaży pojazdu Volkswagen Golf o nr rej. [...] przedstawiony przez Policję Staroście Słupskiemu w marcu 2016 r. wraz z całością dokumentacji dotyczącą tego pojazdu i dyspozycji jego usunięcia z drogi. Wskazane umowy dokumentują, że Ł. P. nabył pojazd Volkswagen Golf o nr rej. [...] w dniu 24 sierpnia 2015 r. od P. P. i A. P. Następnie w dniu 26 grudnia 2015 r. Ł. P. sprzedał ww. pojazd E. B. E. B. następnie sama stawiła się w dniu 28 grudnia 2015 r. na Komendzie Miejskiej w Słupsku, gdzie wystawiono dla niej jako uprawnionej, zezwolenie na odbiór pojazdu Volkswagen Golf o nr rej. [...] z parkingu. W chwili wydania dyspozycji usunięcia pojazdu z drogi w dniu 16 grudnia 2015 r. Ł. P. niewątpliwie był więc właścicielem pojazdu. Prawidłowo zatem podjęto czynności w celu wydania wobec Ł. P. decyzji administracyjnych art. 130a ust. 10h p.r.d. dotyczących obciążania kosztami usunięcia i przechowywania pojazdu. Koszty te nie zostały jednak ustalone prawidłowo, ponieważ nie rozważono wszystkich okoliczności tej sprawy. Jak zostanie wykazane niżej, okoliczność zbycia pojazdu przez Ł. P. na rzecz E. B. ma bowiem istotne znaczenie, dla oceny stopnia przyczynienia się Starosty Słupskiego do powstania kosztów przechowywania pojazdu, czego nie rozważono Dotrzeć bowiem trzeba, że brak było podstaw do występowania przez Starostę Słupskiego w 2016 r. do sądu powszechnego z wnioskiem o przypadek pojazdu, gdzie organ nie wskazał we wniosku E. B. jako uczestniczki postępowania, ale Ł. P., pomimo wiedzy, że to E. B. jest właścicielką pojazdu. Fakt, że E. B. jest właścicielką pojazdu, co już na wstępie ustalone i przekazane Staroście Słupskiemu przez Policję, to jest zanim organ wystąpił w dniu 14 czerwca 2016 r. z wnioskiem o przepadek. Taką wiedzę Starosta Słupski posiadał już od dnia 24 marca 2016 r., kiedy otrzymał pismo z Komendy Miejskiej Policji w Słupsku, wyjaśniające, że w związku przesłanym do Wydziału Ruchu Drogowego KMP w Słupsku powiadomieniem o nieodebraniu pojazdu z parkingu strzeżonego, Policja przekazuje Staroście wszystkie materiały dotyczące pojazdu Volkswagen Golf o nr rej. [...], celem wystąpienia do sądu z wnioskiem o orzeczenie przypadku tego pojazdu. W wskazanym piśmie, Policja poinformowała, że właścicielką przedmiotowego pojazdu jest E. B. oraz że nie otrzymała ona wymaganego powiadomienia, ponieważ uznano, że wystarczający w tym zakresie będzie fakt podpisania przez nią w dniu 28 grudnia 2015 r. zezwolenia na odbiór pojazdu (którego jednak nigdy nie zrealizowała). Do pisma dołączono umowy dokumentujące zmiany prawa własności. Pomimo tych faktów mających oparcie w dokumentach przekazanych przez Policję, Starosta Słupski we wniosku z 14 czerwca 2016 r o orzeczenie o przepadku pojazdu błędnie wskazał, że pojazd stanowi własność Ł. P. oraz oznaczył go jako jedynego uczestnika postępowania. Spowodowało to następnie długotrwałe poszukiwania aktualnego adresu Ł. P. Ostatecznie ponieważ adresu tego nie udało się ustalić, Starosta Słupsku w dniu 19 lipca 2017 r. wystąpił do Sądu Rejonowego w S. o ustanowienie kuratora dla osoby nieznanej z miejsca pobytu dla celów postępowania sądowego o przepadek pojazdu. Po ustanowieniu kuratora dla Ł. P., kurator przedstawił na wezwanie sądu powszechnego szereg dokumentów, w tym ww. umowę sprzedaży pojazdu na rzecz E. B. Sąd Rejonowy w S. uznał E. B. jako właściwego uczestnika postępowania i następnie postanowieniem z dnia 26 kwietnia 2018 r. o sygn. akt [...] oddalił wniosek Starosty Słupskiego o przepadek pojazdu. W uzasadnieniu postanowienia przedstawiono chronologię zdarzeń oraz kwestię kolejnych przejść prawa własności pojazdu, gdzie uznano za bezsporny fakt nabycia pojazdu w 24 sierpnia 2015 r. przez Ł. P. i jego zbycia na rzecz E. B. w dniu 26 grudnia 2015 r. Uwzględniając powyższe oraz fakt, że E. B. dopiero w piśmie ze stycznia 2018 r. została zawiadomiona o skutkach nieodebrania pojazdu, sąd wyliczył, że do dnia posiedzenia w sprawie nie upłynął jeszcze trzymiesięczny termin na odebrania pojazdu z parkingu. Jednocześnie wskazano, że te powiadomienia, które wysyłano w 2016 r. przed wystąpieniem do sądu z wnioskiem o przepadek, były kierowane do niewłaściwej osoby, ponieważ Ł. P. nie był już właścicielem pojazdu. Postanowienie Sądu Rejonowego w Słupsku z dnia 26 kwietnia 2018 r. o sygn. akt [...], stało się prawomocne dnia 24 lipca 2018 r. Kolejny wniosek o przepadek pojazdu, Starosta Słupski skierował Sądu Rejonowego w S. w dniu 5 lutego 2020 r. W treści wskazanego wniosku prawidłowo nie wskazywano już na tym etapie Ł. P. jako uczestnika postępowania o przepadek pojazdu, ale wyłącznie E. B. Wniosek został skutecznie złożony, czego efektem stało się wydanie przez Sąd Rejonowy w Słupsku w dniu 23 czerwca 2020 r. postanowienia o sygn. akt [...] o orzeczeniu przypadku pojazdu na rzecz Powiatu Słupskiego – prawomocne od dnia 18 sierpnia 2020 r. Zmiana właściciela pojazdu po wydaniu dyspozycji usunięcia pojazdu z drogi, znana organowi od marca 2016 r. miała więc niewątpliwie znaczenie w zakresie dotyczącym koniecznych czynności do złożenia skutecznego wniosku o orzeczenie przepadku pojazdu na rzecz powiatu. Okoliczności tej jednak nie uwzględniono i w konsekwencji złożono nieskuteczny wniosek, który musiał zostać oddalony. Z przyczyn leżących po stronie organu doszło zatem do złożenia nieskutecznego wniosku o przepadek i jednocześnie do sytuacji, gdy postępowanie sądowe niezakończone orzeczeniem przepadku pojazdu na rzecz powiatu trwało bardzo długi okres czasu. Czas ten był wydłużony z uwagi na poszukiwanie adresu Ł. P., a także następnie procedowanie wniosku Starosty Słupskiego o ustanowienie przez sąd kuratora dla Ł. P. jako dla osoby nieznanej miejsca pobytu. Dostrzec należy, ze gdyby Starosta Słupsku nie wskazał błędnie w złożonym pierwotnie wniosku z 2016 r. Ł. P. jako właściciela pojazdu i uczestnika postepowania, czynności te w ogóle nie byłyby podjęte. Były bowiem niepotrzebne. Przepadek pojazdu na rzecz powiatu orzeczono ostatecznie w postępowaniu, gdzie własność pojazdu utraciła E. B. Jak wskazano wyżej okoliczność, że E. B. była właścicielką pojazdu od dnia 26 grudnia 2015 r. została też wcześniej ustalona już przez Policję i zakomunikowana organowi. Pomimo tej wiedzy i informacji, że Policja nie dokonała wobec właścicielki pojazdu E. B. formalnego powiadomienia, o którym mowa art. 130a ust. 10 i 10a p.r.d. i w § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 22 czerwca 2011 r. w sprawie usuwania pojazdów, których używanie może zagrażać bezpieczeństwu lub porządkowi ruchu drogowego albo utrudniających prowadzenie akcji ratowniczej (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r., poz. 2285), Starosta Słupski wystąpił z wnioskiem o sądu o przepadek pojazdu, wskazując niewłaściwą osobę jako właściciela pojazdu. Jak wynika z powołanych na wstępie przepisów art. 130a ust. 10 i 10a p.r.d. wystąpienie ze skutecznym wnioskiem o przepadek ma zaś związek z wcześniejszym skutecznym powiadomieniem właściciela i zachowaniu też przewidzianych terminów. W efekcie wniosek Starosty Słupskiego z dnia 14 czerwca 2016 r. o przepadek był nieskuteczny, gdzie postępowanie zakończone oddaleniem wniosku toczyło się przez okres ponad 2 lat, to jest do dnia 24 lipca 2018 r. Powyższe okoliczności należało rozważyć ustalając jakie koszty przechowywania pojazdu można uznać za uzasadnione. Ponieważ tego nie rozważono, w ocenie Sądu brak jest podstaw do uznania, że prawidłowo naliczono koszty przechowywania pojazdu i przeanalizowano cały okres powstania kosztów od dnia wydania dyspozycji usunięcia pojazdu (16 grudnia 2015 r.) do dnia uprawomocnienia się postanowienia Sądu Rejonowego orzekającego przepadek pojazdu (18 sierpnia 2020 r.). Trybunał Konstytucyjny wielokrotnie wskazywał, że z art. 2 Konstytucji RP wywodzić należy zasadę lojalności państwa wobec obywatela, która wyraża się w takim stanowieniu i stosowaniu prawa, by nie stawało się ono swoistą pułapką dla obywatela i aby mógł on układać swoje sprawy w zaufaniu, że nie naraża się na prawne skutki, których nie mógł przewidzieć w momencie podejmowania decyzji i działań. Zasada lojalności państwa wobec obywatela musi być uwzględniana także przy wykładni przepisów prawa, stanowiących podstawę decyzji administracyjnych nakładających na obywateli określone obowiązki. Przechowywanie pojazdu na parkingu strzeżonym generuje istotne koszty i jest rzeczą zrozumiałą, że organ powinien podejmować takie działania, które nie będą tych kosztów bez uzasadnienia generować. Osoba, którą obciąża odpowiedzialność za uiszczenie kosztów związanych z przechowywaniem pojazdu nie może ponosić negatywnych konsekwencji związanych z opieszałością, czy brakiem wymaganej staranności organu w procedurze, której konsekwencje wskazane są w art. 130a ust. 10h p.r.d. Powinny ją zatem obciążać tylko koszty uzasadnione, czyli takie, które są normalnym skutkiem jej niewłaściwego zachowania, a nie takie, które są wynikiem niewłaściwego działania organu jego zaniechań czy bezczynności. Stanowisko to jest powszechnie akceptowane w orzecznictwie sądów administracyjnych i zasadność jego uwzględnienia została dostrzeżona także przez organy orzekające w przedmiotowej sprawie, gdzie odwoływano się w tym zakresie do adekwatnego orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 13 kwietnia 2022 r. o sygn. akt III SA/Łd 1158/21. Niewystarczające było jednak stwierdzenie przez organy, że na wysokość kosztów nieuzasadnionych, składał miał tylko ten okres kiedy w 2018 r. nie było obowiązującej uchwały określającej stawki za przechowywanie pojazdów oraz ten okres (częściowo nakładający się z poprzednim) nieuzasadnionej bezczynności organu, który trwał od 24 lipca 2018 r. od dnia 5 lutego 2020 r., czyli od zakończenia pierwszego, nieskutecznego, postępowania o przepadek, do czasu kiedy organ złożył kolejny, tym razem skuteczny wniosek o przepadek pojazdu. W tej sprawie należało bowiem rozważyć już to, czy za uzasadnione można uznać wszystkie koszty przechowywania pojazdu powstałe w czasie trwania pierwszego, nieskutecznego, postępowania o przepadek pojazdu - to jest już od dnia 14 czerwca 2016 r. do dnia 24 lipca 2018 r. - czy też koszty te zostały spowodowane niewłaściwym działaniem bądź zaniechaniem organu. Należało w tym zakresie też uwzględnić, w jakim stopniu te zdarzenia wypłynęły na czas złożenia skutecznego wniosku o orzeczenie przepadku, co nastąpiło dopiero w lutym 2020 r. Kwestii tych organy nie wyjaśniły, przez co doszło do naruszenia art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. Wydając decyzje, naruszono także art. 80 k.p.a. Pominięto też bowiem istotne w tym zakresie okoliczności faktyczne, udokumentowane w aktach administracyjnych sprawy, to jest okoliczność, że od 26 grudnia 2015 r. właścicielem pojazdu była E. B., o czym Starostę Słupskiego informowała Policja. To wobec niej powinny być kierowane wymagane powiadomienia oraz dotyczyć jako jedynej uczestniczki postępowanie o przepadek pojazdu – a więc z wyłączniem innych osób, w tym osoby skarżącego. Skoro decyzje wydane w obu instancjach zapadły z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i niedokonanie prawidłowej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, podlegają one uchyleniu. Uchybienia te w istotny sposób przekładają się bowiem na wynik sprawy, to jest ustalenie właściwej kwoty uzasadnionych, jakie powinny obciążać skarżącego w związku ze spowodowaną jego zachowaniem dyspozycją usunięcia pojazdu z dnia 16 grudnia 2015 r. Z tych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Słupskiego wydaną w oparciu o art. 130a ust. 10h p.r.d. Jednocześnie na podstawie art. 145§ 3 p.p.s.a. Sąd umorzył postępowanie administracyjne, które nie może być dłużej prowadzone z uwagi na treść art. 130a ust. 10k p.r.d. Powołany przepis stanowi, że decyzji, o której mowa w art. 130a ust. 10h p.r.d. nie wydaje się, jeżeli od uprawomocnienia się orzeczenia sądu o przepadku pojazdu upłynęło 5 lat. Postanowienie Sądu Rejonowego w Słupsku o orzeczeniu przepadku pojazdu Volkswagen Golf o nr rej. [...] na rzecz Powiatu Słupskiego stało się prawomocne z dniem 18 sierpnia 2020 r. Liczony od wskazanej daty okres 5 lat na wydanie decyzji przedmiocie określonym art. 130a ust. 10h p.r.d. już upłynął, co nastąpiło w sierpniu 2025 r. Brak jest zatem podstaw prawnych do dalszego prowadzenia postępowania administracyjnego. Skarga została rozpoznana w trybie uproszczonym. Zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie 14 dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. W okolicznościach niniejszej sprawy wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym złożył reprezentujący skarżącego kurator, a organ nie żądał przeprowadzenia rozprawy.