III OZ 422/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Sławomir Wojciechowski po rozpoznaniu w dniu 6 października 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 marca 2026 r., sygn. akt VII SA/Wa 3038/25, odrzucające skargę w sprawie ze skargi M. M. na postanowienie Rektora (...) w Warszawie z dnia 17 września 2025 r. nr 1/09/2025 w przedmiocie wszczęcia postępowania administracyjnego postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 9 marca 2026 r., sygn. akt VII SA/Wa 3038/25, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę M. M. na postanowienie Rektora (...) w Warszawie z dnia 17 września 2025 r. nr 1/09/2025 w przedmiocie wszczęcia postępowania administracyjnego. Odrzucenie skargi nastąpiło na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.". W uzasadnieniu Sąd I instancji podał, że skarga została wniesiona po terminie. W tym zakresie WSA w Warszawie wyjaśnił, że z akt administracyjnych sprawy wynikało bezspornie, że zaskarżone postanowienie zostało skutecznie doręczone skarżącej w dniu 22 września 2025 r. Natomiast skarżąca wywiodła skargę na ww. postanowienie w piśmie z dnia 23 października 2025 r., którą nadała w Urzędzie Pocztowym w tym samym dniu. Tym samym, jak uznał Sąd I instancji, skarga została wniesiona z uchybieniem trzydziestodniowego terminu na jej wniesienie, wynikającego z art. 53 § 1 pkt 2 p.p.s.a., który upłynął w sprawie bezskutecznie z dniem 22 października 2023 r. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżąca wniosła o jego uchylenie, przywrócenie terminu do wniesienia skargi oraz zwolnienie jej od kosztów sądowych, z tą uwagą, że skarżąca opłaciła wpis sądowy od zażalenia, a wnioskowi o przyznanie prawa pomocy WSA w Warszawie nadał bieg (akta o sygn. VII SPP 68/26 przy sprawie). W uzasadnieniu zażalenia skarżąca podniosła, że przekroczenie terminu miało charakter niezamierzony (nieumyślny) i incydentalny i wyniosło zaledwie jeden dzień. Zaznaczyła, że działała w sprawie samodzielnie, bez profesjonalnego pełnomocnika, a postępowanie było wieloetapowe, co w praktyce utrudniało prawidłowe ustalenie biegu terminu procesowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Zdaniem NSA, Sąd I instancji prawidłowo ustalił datę doręczenia zaskarżonego postanowienia przypadającą na dzień 22 września 2025 r., a w dalszej konsekwencji, poprzez zestawienie tej daty z datą wniesienia skargi przypadająca na dzień 23 października 2025 r., zasadnie wyprowadził wniosek, że skarga została wniesiona z uchybieniem 30 – dniowego terminu do jej wniesienia. Tym samym słusznie uznał też skargę za niedopuszczalną i podlegającą odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Natomiast zamieszczony w zażaleniu wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie podlegał rozpoznaniu przez NSA, ponieważ przyczyny uchybienia terminu zostały podniesione już po odrzuceniu skargi, a przedmiotem rozpoznania przez NSA było zażalenie kwestionujące przekroczenie terminu przez skarżącą, nie zaś ocena braku jej winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Ta ostatnia kwestia podlega bowiem rozpoznaniu przez Sąd I instancji w ramach instytucji przywrócenia terminu, z przyznaną stronie odrębną gwarancją procesową w postaci możliwości wniesienia przez nią zażalenia na mocy przepisu art. 86 § 3 p.p.s.a. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.