III OZ 412/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodnicząca: Sędzia NSA Małgorzata Masternak – Kubiak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 22 września 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia W. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 maja 2023 r. sygn. akt II SA/Wa 4078/21 w sprawie ze skargi W. P. na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych z dnia 15 października 2021 r. nr [...] w przedmiocie przetwarzania danych osobowych postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 25 maja 2023 r., sygn. akt II SA/Wa 4078/21, odrzucił wniosek W. P. o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 października 2022 r., w sprawie ze skargi W. P. na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych z dnia 15 października 2021 r., nr [...], w przedmiocie przetwarzania danych osobowych. Jak wskazał Sąd pierwszej instancji, pełnomocnik W. P., ustanowiony w ramach prawa pomocy adw. G. C., złożył w dniu 24 kwietnia 2023 r. wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 października 2022 r. wraz z wnioskiem o uzasadnienie ww. wyroku. Jak wynika z akt sprawy pełnomocnik skarżącego dowiedział się o wyznaczeniu go pełnomocnikiem w niniejszej sprawie w dniu 16 marca 2023 r. W ocenie Sądu meriti wniosek pełnomocnika skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku jest spóźniony, ponieważ w dniu 11 kwietnia 2023 r. uzyskał on informację o udostępnieniu akt sądowych w portalu PASSA, zatem 7-dniowy termin na złożenie przedmiotowego wniosku minął w dniu 18 kwietnia 2023 r. Powyższy wniosek został złożony do Sądu w dniu 24 kwietnia 2023 r., a więc z uchybieniem terminu wskazanym w art. 87 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 259, ze zm.) - dalej: "P.p.s.a.". Ponadto w ocenie Sądu Wojewódzkiego przedstawione we wniosku stanowisko o konieczności osobistego zapoznania się z aktami sprawy, wobec udostępnienia ich na wniosek pełnomocnika w portalu PASSA, nie znajduje uzasadnienia i nie zostało przekonywująco wykazane. Wobec powyższego Sąd pierwszej instancji uznał, że w dniu 11 kwietnia 2023 r., tj. w dniu doręczenia korespondencji - informacji o udostępnieniu akt sądowych w portalu PASSA - ustała przyczyna uchybienia terminu. W świetle powyższego, na podstawie art. 88 P.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił jak w sentencji. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł W. P., reprezentowany przez pełnomocnika z urzędu. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu Sądu pierwszej instancji zarzucił naruszenie przepisów postępowania tj. art. 88 P.p.s.a. mające wpływ na treść postanowienia polegające nie nieuzasadnionym przyjęciu, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony po terminie, w sytuacji gdy konieczność osobistego zapoznania się z aktami była zasadna, gdyż mimo złożenia wniosku o udostępnienie akt w portalu PASSA, pełnomocnik otrzymał informację, że użytkownik zewnętrzny zachowuje dostęp do akt sprawy przez sześć miesięcy, podczas gdy pełnomocnik w osobie adwokata G. C.nie miał dostępu do tych akt, co wymagało osobistego zapoznania się z aktami. W oparciu o powyższy zarzut pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W świetle art. 86 § 1 P.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postepowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. W myśl art. 87 P.p.s.a. pismo z takim wnioskiem należy wnieść w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, a w piśmie tym uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z takim wnioskiem należy dokonać czynności sądowej, której nie dokonano w terminie. Z przywołanych regulacji wynika, że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i skorzystanie z niej nie jest możliwe, gdy strona postępowania dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności procesowej uzależnione jest od kryterium braku winy. Chodzi o to, że strona, która nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym musi wykazać dołożenie szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Literatura i orzecznictwo do przeszkód uniemożliwiających terminowe dokonanie czynności z uwagi na różnorodność zjawisk życiowych zalicza przerwę w komunikacji, nagłą chorobę strony lub pełnomocnika, która nie pozwala na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar itp. W niniejszej sprawie skarżący domagał się przywrócenia terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku. W rozpatrywanym stanie faktycznym skarżący korzystał z usług profesjonalnego pełnomocnika, dlatego też to jego działanie bądź zaniechanie podlega ocenie pod kątem stwierdzenia braku winy, który jest konieczną przesłanką przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej. Okolicznością, która miała wskazywać na brak winy pełnomocnika skarżącego w uchybieniu terminu był fakt, że pełnomocnik ten pomimo wcześniejszego udostępnienia, na jego wniosek, akt sprawy w portalu PASSA, wskazywał na konieczność osobistego zapoznania się z tymi aktami. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w niniejszej sprawie nie sposób stwierdzić, że skarżący poprzez swojego pełnomocnika, uchybił terminowi na złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia bez swojej winy. Jak trafnie wskazał Sąd pierwszej instancji, w dniu 11 kwietnia 2023 r. pełnomocnik skarżącego uzyskał informację o udostępnieniu akt sądowych w portalu PASSA, zatem 7-dniowy termin na złożenie przedmiotowego wniosku minął w dniu 18 kwietnia 2023 r. Skoro zaś wniosek został złożony do Sądu Wojewódzkiego w dniu 24 kwietnia 2023 r., to miało to miejsce z uchybieniem terminu wskazanego w art. 87 § 1 P.p.s.a. Również podnoszone przez pełnomocnika skarżącego argumenty o konieczności osobistego zapoznania się z aktami sprawy, wobec wcześniejszego udostępnienia ich na wniosek samego pełnomocnika w portalu PASSA, nie znajdują w sprawie uzasadnienia. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.