III OZ 40/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk po rozpoznaniu w dniu 9 lutego 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia [...] Bank [...] S. A. z siedzibą w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 listopada 2022 r. sygn. akt II SA/Wa 1942/22 odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi [...] Bank [...] S. A. z siedzibą w W. na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych z dnia 26 sierpnia 2022 r. nr DS.523.6463.2021.FT.UD w przedmiocie przetwarzania danych osobowych postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 22 listopada 2022 r. sygn. akt II SA/Wa 1942/22 w sprawie ze skargi [...] Bank [...] S. A. z siedzibą w W. na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych z 26 sierpnia 2022 r. nr DS.523.6463.2021.FT.UD w przedmiocie przetwarzania danych osobowych, na podstawie art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a." odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że zaskarżoną decyzją Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych nakazał m.in. skarżącej usunięcie danych osobowych D. G., zawartych w zapytaniu kredytowym z 3 marca 2021 r., przetwarzanych bez podstawy prawnej. W ocenie Sądu skarżąca nie uprawdopodobniła przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Każde orzeczenie w przedmiocie przetwarzania danych osobowych rodzi określone skutki. Jednakże, by możliwe było wydanie postanowienia o wstrzymaniu wykonania takiej decyzji, wnioskodawca jest zobowiązany do wskazania niebezpieczeństwa wystąpienia szkody i wykazania, że szkoda, która powstanie na skutek wykonania decyzji o zaprzestaniu przetwarzania danych osobowych będzie znaczna, a jej skutki trudne do odwrócenia. Sąd Wojewódzki zwrócił uwagę, że we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie przedstawiono faktów pozwalających przyjąć możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwórcenia skutków. Nietrafnie strona skarżąca jako argument przemawiający za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji wskazuje na przepisy ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu, które jej zdaniem zobowiązują ją do przechowywania danych przez okres 5 lat. To, czy istnieją podstawy prawne przetwarzania przez skarżącą danych osobowych w zakresie objętym postępowaniem przed organem będzie przedmiotem oceny Sądu przy rozstrzyganiu sprawy co do meritum. Zażalenie złożył [...] Bank [...] S. A. z siedzibą w W., wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz o przekazanie sprawy WSA w Warszawie do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu zażalenia wskazano, że w razie uwzględnienia skargi odtworzenie usuniętych danych nie będzie możliwe. Skoro skarżący podkreślił w treści skargi, że przetwarzanie danych osobowych podmiotu jest niezbędne do realizacji obowiązków prawnych na nim ciążących (a także realizacji jego prawnie uzasadnionych interesów), to logiczną konsekwencją takiego stanu rzeczy jest uznanie, że ich usunięcie może skutkować powstaniem trudnych do odwrócenia skutków. W odpowiedzi na zażalenie Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych wniósł o oddalenie zażalenia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że przewidziana w tym przepisie ochrona tymczasowa nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, lecz jedynie przed skutkami bezpośrednio związanymi z ich wykonaniem, których ponadto nie można byłoby naprawić w razie ewentualnego uwzględnienia skargi. Chodzi więc o szkodę wyrządzoną wykonaniem konkretnego aktu lub czynności, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego (wyegzekwowanego) świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach: z 21 czerwca 2018 r. sygn. akt II OSK 1548/18, LEX nr 2513909, z 14 lutego 2019 r. sygn. akt II OSK 691/17, LEX nr 2639594). W rozpatrywanej sprawie Sąd Wojewódzki prawidłowo stwierdził, że skarżący nie uprawdopodobnił wystąpienia przesłanek uzasadniających udzielenie ochrony tymczasowej. Uzasadnienie wniosku jest bardzo ogólne, lakoniczne i w żaden sposób nie odnosi się do konkretnych okoliczności przedmiotowej sprawy. We wniosku skarżący nie wskazał jakichkolwiek okoliczności faktycznych związanych z niniejszą sprawą. Wskazać należy, że na Sądzie pierwszej instancji nie spoczywał obowiązek wydania swoistego "orzeczenia wstępnego" i szukania argumentów i dowodów w aktach sprawy, a nawet w samej skardze, na poparcie wniosku złożonego przez stronę. Jak słusznie wskazał NSA w postanowieniu z 19 stycznia 2023 r., III OZ 807/22 (publ. orzeczenia.nsa.gov.pl), wniosek skarżącego powinien być uzasadniony oddzielnie w sposób kompleksowy lub jednoznacznymi, bezpośrednimi, konkretnymi odniesieniami do treści skargi lub do akt sprawy. Skarżący powinien przedstawić we wniosku na czym konkretnie polega niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, by sąd mógł stwierdzić, w oparciu o konkretne dane lub konkretną argumentację odwołującą się do okoliczności sprawy, że jej wielkość może być znaczna, a skutki wykonania decyzji istotnie trudne do odwrócenia. Z tych względów za prawidłowe należy uznać rozstrzygnięcie Sądu Wojewódzkiego, który odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na brak uprawdopodobnienia zaistnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Na skarżącym spoczywa obowiązek co najmniej uprawdopodobnienia w sposób rzetelny i jasny istnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym podziela także stanowisko zaprezentowane w postanowieniu NSA z 7 września 2021 r., III OZ 599/21. W orzeczeniu tym wskazano, że celem ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, przewidzianej w art. 61 § 3 P.p.s.a. jest uchronienie wnioskodawcy przed określonymi w tym przepisie negatywnymi skutkami wykonania decyzji do czasu zakończenia kontroli sądowoadministracyjnej, jednak należy uwzględnić, że podejmując decyzję w sprawie zastosowania bądź odmowy zastosowania ochrony tymczasowej sąd administracyjny powinien wziąć pod uwagę nie tylko interes prawny skarżącego, czy interes publiczny, ale także interesy prawne i stanowiska innych stron i uczestników postępowania. W tej sprawie ryzyko związane z możliwością utrzymywania stanu bezprawnego przetwarzania danych osobowych uczestnika postępowania przemawia przeciwko zastosowaniu ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie.