III OZ 361/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodnicząca: Sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 8 października 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 19 czerwca 2024 r. sygn. akt II SA/Łd 396/24 o odrzuceniu sprzeciwu w sprawie ze skargi Z. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 19 kwietnia 2024 r. znak: [...] w przedmiocie postępowania w sprawie odprowadzania z działki wód wraz ze ściekami postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 19 czerwca 2024 r., sygn. akt II SA/Łd 396/24, odrzucił sprzeciw Z. W. w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 19 kwietnia 2024 r., znak: [...], w przedmiocie postępowania w sprawie odprowadzania z działki wód wraz ze ściekami. Jak wskazał Sąd pierwszej instancji Z. W. (dalej: "skarżący"), reprezentowany przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi sprzeciw od ww. decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z 24 maja 2024 r. pełnomocnik skarżącego został wezwany do usunięcia braków formalnych sprzeciwu w terminie 7 dni pod rygorem jego odrzucenia przez podpisanie sprzeciwu i pełnomocnictwa do działania w imieniu skarżącego wniesionych w formie dokumentów elektronicznych wyjaśniając, że w myśl art. 46 § 2a i 2b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.) – dalej: "P.p.s.a.", kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym powinno zostać opatrzone zarówno pismo wnoszone w formie dokumentu elektronicznego jak i załączniki wnoszone w tej formie. Powyższe wezwania zostały doręczone pełnomocnikowi skarżącego 29 maja 2024 r. (vide: UPD – k. 26 akt sądowych). Siedmiodniowy termin do wykonania zarządzenia upłynął w dniu 5 czerwca 2024 r. W powyższym terminie pełnomocnik skarżącego nie uzupełnił braków formalnych sprzeciwu. Przy pismach z 29 maja 2024 r. nadesłał ponownie w formie elektronicznej w postaci załączników sprzeciw oraz pełnomocnictwo jednak ponownie nie zostały one podpisane. W zaskarżonym postanowieniu Sąd pierwszej instancji wskazał, że skarżący wniósł sprzeciw drogą elektroniczną. Sprzeciw stanowiły załączniki zatytułowane: "Skan_20240510.jpg – Sprzeciw", "Skan_20240510_2.jpg – Sprzeciw" oraz "Skan_20240510_3.jpg – Sprzeciw" do pisma przewodniego z dnia 10 maja 2024 r. zatytułowanego "Sprzeciw od decyzji SKO", w którym jednoznacznie wskazano, że treść sprzeciwu znajduje się w załączniku. W związku z tym że podpis elektroniczny został złożony przez pełnomocnika skarżącego jedynie pod pismem przewodnim, zarządzeniem z 24 maja 2024 r. wezwano pełnomocnika skarżącego do usunięcia braków formalnych sprzeciwu w terminie 7 dni pod rygorem jego odrzucenia przez podpisanie sprzeciwu i pełnomocnictwa do działania w imieniu skarżącego wniesionych w formie dokumentów elektronicznych. Jednocześnie wyjaśniono, że w myśl art. 46 § 2a i 2b P.p.s.a. kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym powinno zostać opatrzone zarówno pismo wnoszone w formie dokumentu elektronicznego jak i załączniki wnoszone w tej formie. Godzi się w tym miejscu nadmienić, że w orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowany jest pogląd, który Sąd meriti w pełni podzielił, że zgodnie z art. 57 § 1 w zw. z art. 46 § 1 pkt 4 oraz art. 12b § 1 i art. 46 § 2a i 2b P.p.s.a. skargę stanowiącą załącznik do formularza pisma ogólnego, podpisanego podpisem zaufanym, przesłanego przez platformę ePUAP należy uznać za podpisaną jedynie wówczas, gdy została ona odrębnie podpisana podpisem kwalifikowanym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym (por. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 6 grudnia 2021 r., sygn. akt I FPS 2/21, ONSAiWSA 2022 r., nr 1, poz. 2). Powyższe stanowisko zgodnie z treścią przytoczonego powyżej art. 64b § 1 P.p.s.a. ma zastosowanie również do sprzeciwów od decyzji. Zarządzenie wzywające pełnomocnika skarżącego do uzupełniania braków formalnych sprzeciwu zostało mu doręczone 29 maja 2024 r., zatem siedmiodniowy termin na jego wykonanie ekspirował 5 czerwca 2024 r. (w środę), który nie był dniem ustawowo wolnym od pracy. W tym terminie pełnomocnik skarżącego nie uzupełnił braków formalnych sprzeciwu. Co prawda w odpowiedzi na powyższe wezwanie pełnomocnik skarżącego nadesłał 29 maja 2024 r. do Sądu 4 pisma stwierdzając, że przesyła dokumenty podpisane elektronicznie – każdy odrębnie, jednakże kwalifikowanym podpisem elektronicznym opatrzone zostały ponownie wyłącznie pisma przewodnie wniesione w formie dokumentu elektronicznego, natomiast załączniki, tj. "Skan_20240529.jpg", "Skan_20240529_2.jpg", "Skan_20240529_3.jpg" stanowiące treść sprzeciwu do pisma z 29 maja 2024 r. zatytułowanego "skarga" oraz "Opłata (2).jpg" stanowiący treść pełnomocnictwa do pisma z 29 maja 2024 r. zatytułowanego "Opłata od pełnomocnictwa", ponownie nie zostały podpisane. W ocenie Sąd Wojewódzkiego nie można przyjąć, że opatrzenie wyłącznie pisma przewodniego zaufanym podpisem elektronicznym skutkuje podpisaniem całego dokumentu elektronicznego, tj. w niniejszej sprawie sprzeciwu i pełnomocnictwa stanowiących załączniki dokumentów. Należy bowiem podkreślić, że ustawodawca w art. 46 P.p.s.a. jednoznacznie rozróżnił podpisywanie dwóch elementów korespondencji elektronicznej: podpisywanie pisma wnoszonego w formie dokumentu elektronicznego (§ 2a) oraz podpisywanie załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego (§ 2b), których dotyczą zasady podpisywania przewidziane w art. 46 § 2a P.p.s.a. Wobec powyższego należało jednoznacznie uznać, że dokumenty (pliki) stanowiące faktyczną treść sprzeciwu oraz pełnomocnictwo nie zostały prawidłowo podpisane. Konkludując Sąd meriti uznał, że w sytuacji gdy sprzeciw wniesiony w formie dokumentu elektronicznego oraz pełnomocnictwo nadesłane w tożsamej formie nie zostały podpisane kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym, strona wnosząca ten środek zaskarżenia powinna na wezwanie sądu w terminie 7 dni uzupełnić powyższe braki sprzeciwu. Zaniedbanie tym obowiązkom skutkuje obligatoryjnym odrzuceniem sprzeciwu. W związku z tym Sąd meriti uznał, że sprzeciw, jako dotknięty brakami formalnymi, nie został skutecznie wniesiony i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 w zw. z art. 64b P.p.s.a. o czym Sąd orzekł jak w pkt 1 postanowienia. O zwrocie uiszczonego wpisu od sprzeciwu Sąd orzekł w pkt 2 postanowienia na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł Z. W., reprezentowany przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego. Zaskarżając rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji w całości, zarzucił naruszenie przepisów postępowania - przez niewłaściwe zastosowanie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy w sytuacji, gdy strona postępowania uzupełniła w sposób prawidłowy braki wskazane przez sąd, oraz - na podstawie art. 197 § 2 w zw. z art. 185 § 1 P.p.s.a. W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 46 § 2a P.p.s.a., w przypadku gdy pismo strony jest wnoszone w formie dokumentu elektronicznego, powinno zawierać adres elektroniczny oraz zostać podpisane przez stronę, albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym. Przy czym opatrzenie pisma przewodniego zaufanym podpisem elektronicznym nie skutkuje podpisaniem całego dokumentu elektronicznego stanowiącego załącznik do dokumentu. Przepis art. 46 § 2b P.p.s.a. jednoznacznie przesądza o obowiązku podpisania wszystkich załączników na zasadach art. 46 § 2a tej ustawy. Oznacza to, że zgodnie z art. 46 § 2b P.p.s.a., zasady podpisywania przewidziane w ww. przepisie art. 46 § 2a P.p.s.a. dotyczą także załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi słusznie odwołał się w tym względzie do uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 grudnia 2021 r., sygn. akt I FPS 2/21, w której Sąd ten wypowiedział się w zakresie zasad wnoszenia przez stronę pism do sądu w formie dokumentu elektronicznego za pośrednictwem platformy ePUAP, przyjmując, że: "Zgodnie z art. 57 § 1 w zw. z art. 46 § 1 pkt 4 oraz art. 12b § 1 i art. 46 § 2a i 2b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, ze zm.), skargę stanowiącą załącznik do formularza pisma ogólnego, podpisanego podpisem zaufanym, przesłanego przez platformę ePUAP, należy uznać za podpisaną jedynie wówczas, gdy została ona odrębnie podpisana podpisem kwalifikowanym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym". Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w obecnym składzie, wykładnię prezentowaną w ww. uchwale należy odnieść także do innych niż skarga załączników do pisma ogólnego, przesłanego za pośrednictwem platformy ePUAP. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Z akt sprawy wynika bezsprzecznie, że brak formalny sprzeciwu nie został w terminie uzupełniony. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.