III OZ 348/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Sławomir Wojciechowski po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia L. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 października 2025 r., sygn. akt IV SA/Wa 2326/25 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi L. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 18 lipca 2025 r., znak: [...] w przedmiocie ustalenia wymiaru kary biegnącej postanawia: umorzyć postępowanie zażaleniowe.

L. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. (dalej także jako: "Spółka", "strona skarżąca", "skarżąca"), reprezentowana przez adwokata, zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (dalej także jako: "organ II instancji", "organ odwoławczy", "GIOŚ") z dnia 18 lipca 2025 r., znak [...] utrzymującą w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska (dalej także jako: "WIOŚ", "organ I instancji") z dnia 29 listopada 2024 r., znak: [...], ustalającą wymiar kary biegnącej za przekroczenie warunków pozwolenia zintegrowanego udzielonego decyzją Starosty (...) z dnia 9 listopada 2018 r., znak: [...], w zakresie dopuszczalnych do wprowadzania wielkości emisji pyłu i dwutlenku azotu z instalacji kotłowni zakładowej, zlokalizowanej w (...). W przedmiotowej skardze został zawarty wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, zaś jako uzasadnienie wniosku wskazano, że w sprawie występują okoliczności świadczące, o tym, że wykonanie decyzji może spowodować powstanie znaczącej szkody oraz trudnych do odwrócenia skutków. Skarżąca podniosła, że na razie nie powstał obowiązek zapłaty kary, jednak ostateczna decyzja określająca wymiar kary jest podstawą do wydania decyzji w przedmiocie wymierzenia kary. Pomimo złożenia skargi procedura wymierzania kary może być kontynuowana, co może doprowadzić do powstania szkody po stronie skarżącego. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Ochrony Środowiska wniósł o oddalenie skargi. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 9 października 2025 r., sygn. akt IV SA/Wa 2326/25, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie: odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia WSA w Warszawie wskazał, że z uwagi na charakter decyzji nie zachodzą przesłanki do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie ich wykonania. Rozstrzygnięcia organów obu instancji nie nakładają na wnioskodawcę żadnych obowiązków podlegających wykonaniu w sposób dobrowolny, czy też przymusowy. Tym samym podnoszone we wniosku okoliczności nie zasługiwały na uwzględnienie. Zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła, reprezentowana przez adwokata, skarżąca Spółka zaskarżając je w całości i zarzucając zaskarżonemu orzeczeniu naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 61 § 3 p.p.s.a., poprzez bezzasadne odmówienie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, pomimo istnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody i trudnych do odwrócenia skutków wynikających z jej ostateczności. W konsekwencji Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz przekazanie sprawy WSA w Warszawie do ponownego rozpoznania, dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentu oraz zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Wyrokiem z dnia 3 lutego 2026 r., sygn. akt IV SA/Wa 2326/25, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie: w punkcie pierwszym – uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 29 listopada 2024 r. znak [...]; w punkcie drugim – zasądza od Głównego Inspektora Ochrony Środowiska na rzecz skarżącego L. Sp. z o.o. z siedzibą w K. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł, reprezentowany przez radcę prawnego, organ (GIOŚ) zaskarżając go w całości. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Spółka wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej w całości. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. z dnia 21 stycznia 2026 r., Dz.U. z 2026 r. poz. 143; dalej jako: "p.p.s.a."), sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. W myśl art. 193 p.p.s.a., jeżeli nie ma szczególnych przepisów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, do postępowania tego stosuje się odpowiednio przepisy postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym. Na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Natomiast zgodnie z art. 61 § 6 p.p.s.a., wstrzymanie wykonania aktu lub czynności traci moc z dniem wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę albo z dniem uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę. Jak już wyżej wspomniano, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zaskarżonym postanowieniem z dnia 9 października 2025 r., sygn. akt IV SA/Wa 2326/25, odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, a tym samym nie udzielił ochrony tymczasowej skarżącej Spółce, w oparciu o art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. Następnie, po wniesieniu zażalenia na postanowienie WSA w Warszawie i przed jego przekazaniem do Naczelnego Sądu Administracyjnego, ten sam Sąd pierwszej instancji wyrokiem z dnia 3 lutego 2026 r., sygn. akt IV SA/Wa 2326/25, uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 29 listopada 2024 r., znak [...] Innymi słowy, w niniejszej sprawie, uchylona wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 3 lutego 2026 r., sygn. akt IV SA/Wa 2326/25, zarówno zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 29 listopada 2024 r. utraciły przymiot wykonalności z chwilą wydania wyroku. Zgodnie bowiem z art. 152 § 1 p.p.s.a., w razie uwzględnienia skargi na akt lub czynność, nie wywołują one skutków prawnych do chwili uprawomocnienia się wyroku, chyba że sąd postanowi inaczej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wskazanym powyżej wyrokiem uwzględnił skargę Spółki i uchylił zaskarżoną decyzję, jak i decyzję organu I instancji. Zatem w myśl przywołanego art. 152 § 1 p.p.s.a., zaskarżone, a następnie uchylone decyzje, nie wywołują skutków prawnych. W tej sytuacji, po wydaniu wyroku Sądu pierwszej instancji uwzględniającego skargę, kwestia rozpoznania zażalenia skierowanego do Naczelnego Sądu Administracyjnego na odmowę wstrzymania zaskarżonej decyzji stała się bezprzedmiotowa, ponieważ z mocy samego prawa, w przypadku uwzględnienia skargi nie zachodzi już konieczność zastosowania tymczasowej ochrony z art. 61 § 3 p.p.s.a., także w odniesieniu do aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Przepis art. 61 § 6 pkt 1 p.p.s.a. nie różnicuje bowiem tych skutków w odniesieniu do innych decyzji (czynności) niż zaskarżona, ale wydanych w granicach tej samej sprawy. Z tych zasadniczo względów w zaistniałym stanie sprawy niedopuszczalne byłoby merytoryczne rozpoznanie wniesionego zażalenia, skoro z obrotu prawnego została wyeliminowana decyzja, której wniosek o wstrzymanie dotyczył. Z tego też względu postępowanie zażaleniowe w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej (a następnie uchylonej) decyzji okazało się bezprzedmiotowe. Z tych względów, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 61 § 6 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 193 p.p.s.a. i art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia. W odniesieniu do wniosku o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania należy zauważyć, że przepisy p.p.s.a. nie przewidują możliwości wydania orzeczenia co do zwrotu kosztów w postępowaniu zażaleniowym. Zgodnie z art. 209 p.p.s.a. o zwrocie kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204 p.p.s.a. Przepisy art. 203 i art. 204 p.p.s.a., które regulują kwestię zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, nie mają zastosowania do postępowania toczącego się na skutek zażalenia.