III OZ 218/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Ewa Kwiecińska po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 18 stycznia 2024 r., sygn. akt II SO/Bd 27/23 wydanego w sprawie z wniosku J. P. o wymierzenie grzywny Okręgowemu Sądowi Lekarskiemu w [...] postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy (dalej: WSA w Bydgoszczy) postanowieniem z dnia 18 stycznia 2024 r., sygn. akt II SO/Bd 27/23, po rozpoznaniu wniosku J. P. o wymierzenie grzywny za nieprzekazanie jego skargi na bezczynność Okręgowego Sądu Lekarskiego w [...] w przedmiocie dostępu do informacji publicznej, wraz z odpowiedzią na skargę oraz aktami sprawy, oddalił wniosek o wymierzenie grzywny. W uzasadnieniu powołanego postanowienia WSA w Bydgoszczy podał, że pismem z dnia [...] października 2023 r. J. P. wniósł o wymierzenie grzywny Okręgowemu Sądowi Lekarskiemu w [...] za nieprzekazanie do WSA w Bydgoszczy jego skargi na bezczynność Okręgowego Sądu Lekarskiego w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. W odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny [...] Izba Lekarska w [...] wniosła o jego oddalenie wskazując, że organ udzielił wszystkich informacji będących w jego posiadaniu w terminie zakreślonym przez ustawodawcę w ustawie o dostępie do informacji publicznej, tj. 14 dni. Natomiast nie mógł udzielić informacji nie będącej w jego posiadaniu, a zatem wyroków, których fizycznie nie posiadał bowiem akta wraz z orzeczeniem znajdowały się w Naczelnym Sądzie Lekarskim w Warszawie. WSA w Bydgoszczy zauważył, że zgodnie z treścią art. 54 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.; dalej ‘’p.p.s.a.’’) organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od daty jej otrzymania. Zgodnie natomiast z art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j.: Dz. U. z 2022 r., poz. 902, dalej ‘’u.d.i.p") do skarg rozpatrywanych w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z tym że przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi. Jednocześnie w razie niezastosowania się przez organ administracji publicznej do wskazanego obowiązku, Sąd na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a., na wniosek skarżącego, może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Do wniosku złożonego w opisanym trybie wniosku o wymierzenie grzywny stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej (art. 64 § 3 p.p.s.a.). WSA w Bydgoszczy podkreślił ponadto, że stwierdzenie zaistnienia przesłanek określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. nie nakłada na Sąd obowiązku wymierzenia grzywny, lecz wyposaża sąd w uprawnienie do wymierzenia grzywny. Orzeczenie sądu ma więc charakter uznaniowy, a sąd podejmując rozstrzygnięcie w tym przedmiocie powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi charakter sprawy, przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., czas jaki upłynął od wniesienia skargi, okoliczność czy organ przed rozpatrzeniem wniosku wypełnił obowiązek przekazania skargi wraz z aktami oraz czy przekazanie kompletnych akt administracyjnych opóźniło rozpoznanie sprawy. WSA w Bydgoszczy podał, że skarga J. P. na bezczynność Okręgowego Sądu Lekarskiego w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej została zarejestrowana pod sygnaturą akt II SAB/Bd 126/23 i z akt tej sprawy wynika, że skarga ta wpłynęła do Okręgowego Sądu Lekarskiego w [...] w dniu [...] lipca 2023 r., a następnie została przekazana do WSA w Bydgoszczy wraz z odpowiedzią na skargę oraz aktami administracyjnymi w dniu [...] sierpnia 2023 r. (data wpływu do Sądu [...] sierpnia 2023 r.). Wobec przedstawionych okoliczności sprawy WSA w Bydgoszczy uznał, że brak jest podstaw do uwzględnienia niniejszego wniosku o wymierzenie organowi grzywny, gdyż przekazanie Sądowi skargi i odpowiedzi na skargę wraz aktami sprawy nastąpiło w terminie określonym w art. 21 pkt 1 u.d.i.p. Z akt sprawy o sygn. II SAB/Bd 126/23 wynika bowiem, że datowana na [...] lipca 2023 r. skarga strony wpłynęła do organu [...] lipca 2023 r., zaś jej przekazanie do Sądu (wraz z aktami i odpowiedzią na skargę) miało miejsce [...] sierpnia 2023 r., tj. w 11 dniu od dnia jej otrzymania przez organ. Na powołane na wstępie postanowienie WSA w Bydgoszczy J. P. złożył zażalenie, wnosząc o zmianę i uchylenia tego postanowienia, któremu zarzucił naruszenie: 1) art. 34 p.p.s.a. poprzez uznanie Prezesa Okręgowej Rady Lekarskiej w [...] jako przedstawiciela ustawowego Okręgowego Sądu Lekarskiego w [...] (Organ), podczas gdy to Przewodniczący Okręgowego Sądu Lekarskiego w [...] na podstawie § 4 pkt 1 Regulaminu wewnętrznego urzędowania sądów lekarskich w związku z art. 38 pkt 5 lit. g) ustawy o izbach lekarskich (u.o.i.l.) kieruje pracą Organu oraz reprezentuje Organ na zewnątrz; 2) art. 46 § 1 pkt 1 i 4 p.p.s.a. poprzez błędne uznanie, że odpowiedz na skargę (sygn. akt II SAB/Bd 126/23) miała prawidłowo podaną nazwę Organu oraz, że była podpisana przez osobę uprawnioną, podczas gdy prawidłowym oznaczeniem Okręgowego Sądu Lekarskiego w [...] jest "Okręgowy Sąd Lekarski w [...]", a przedstawicielem ustawowym jest "Przewodniczący Okręgowego Sądu Lekarskiego w [...]"; 3) art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez pominięcie dowodu w postaci oświadczenia wnioskodawcy z dnia 9 listopada 2023 r. (karta akt 43) wskazującego na istotne braki formalne odpowiedzi Organu uniemożliwiające uznanie jej za pismo procesowe z powodu podpisu osoby nieuprawnionej; 4) art. 62 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 64 § 3 p.p.s.a. poprzez nieskompletowanie akt niezbędnych do rozpoznania sprawy w tym notatki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy w powiązanej sprawie o sygn. akt II SAB/Bd 126/23. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 55 § 1 p.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. Uprawnienie sądu do nałożenia na organ grzywny aktualizuje się zatem w razie łącznego spełnienia dwóch warunków: naruszenia obowiązku przekazania sądowi skargi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę oraz złożenia stosownego wniosku przez skarżącego. W niniejszej sprawie prawidłowo WSA w Bydgoszczy oddalił wniosek o wymierzenie grzywny złożony w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. U podstaw tego rozstrzygnięcia legło ustalenie, iż organ wywiązał się z obowiązku przekazania skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi sprawy. W ocenie NSA, podzielającego w pełni zaprezentowane w kwestionowanym postanowieniu stanowisko WSA w Bydgoszczy, brak jest podstaw do uwzględnienia przedmiotowego wniosku o wymierzenie organowi grzywny, gdyż przekazanie Sądowi skargi i odpowiedzi na skargę nastąpiło w terminie określonym w art. 21 pkt 1 u.d.i.p. Z akt sprawy o sygn. II SAB/Bd 126/23 wynika bowiem, że datowana na 24 lipca 2023 r. skarga strony wpłynęła do organu [...] lipca 2023 r., zaś jej przekazanie do WSA w Bydgoszczy (wraz z aktami i odpowiedzią na skargę) miało miejsce [...] sierpnia 2023 r., tj. w 11 dniu od dnia jej otrzymania przez organ. Odnosząc się do zarzutów zażalenia, wskazać trzeba na ich niezasadność. Wyjaśnić również należy, że [...] Izba Lekarska stanowi jednostkę organizacyjną samorządu zawodowego lekarzy i lekarzy dentystów w rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 2 grudnia 2009 r. lekarskich (Dz. U. z 2021 r., poz. 1342 t.j.). Zgodnie z ust. 2 tego przepisu [...] Izba Lekarska posiada osobowość prawną i tym samym zdolność sądową. Natomiast Okręgowy Sąd Lekarski w [...] jest organem [...] Izby Lekarskiej, co znajduje również potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych (zob. postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 25 lutego 2014 r., sygn. akt II SAB/Bd 21/14; z dnia 9 grudnia 2015 r., sygn. akt II SAB/Bd 92/15; z dnia 28 czerwca 2023 r., sygn. akt II SAB/Bd 15/23). [...] Izbę Lekarską reprezentuje natomiast Prezes Okręgowej Rady Lekarskiej [...] Izby Lekarskiej, który podpisał odpowiedź na wspomnianą skargę na bezczynność Okręgowego Sądu Lekarskiego [...] Izby Lekarskiej, a zatem organ udzielający odpowiedzi, na wspomnianą skargę na bezczynność, był organem właściwym w tej sprawie. Końcowo zauważyć również należy, że orzeczenie Sądu w przedmiocie nałożenia grzywny na organ ma charakter uznaniowy, a Sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności danej sprawy, w tym także przyczyny niewypełnienia obowiązku (powołana wyżej uchwała NSA w sprawie II GPS 3/09, ponadto postanowienie NSA z 22 maja 2014 r. sygn. akt I OZ 382/14). Tym samym WSA w Bydgoszczy również z tego względu uprawniony byłby do odstąpienia od nałożenia grzywny także wtedy, gdyby pomimo stwierdzonego uchybienia organu uznał, iż nałożenie grzywny nie jest uzasadnione okolicznościami danej sprawy. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.