III OZ 157/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Wójta Gminy Strzeleczki na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 8 lutego 2024 r. sygn. akt I SA/Op 19/24 zawieszające postępowanie w sprawie ze skargi Wojewody Opolskiego na zarządzenie Wójta Gminy Strzeleczki z dnia 5 kwietnia 2023 r., nr 55/23 w przedmiocie zatwierdzenia konkursu na stanowisko dyrektora szkoły podstawowej postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu postanowieniem z 8 lutego 2024 r. sygn. akt I SA/Op 19/24, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.) dalej zwanej "p.p.s.a." zawiesił postępowanie w sprawie ze skargi Wojewody Opolskiego na zarządzenie Wójta Gminy Strzeleczki z 5 kwietnia 2023 r., nr 55/23 w przedmiocie zatwierdzenia konkursu na stanowisko dyrektora szkoły podstawowej. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że przedmiotem skargi jest zarządzenie Wójta Gminy Strzeleczki z 5 kwietnia 2023 r., nr 55/23, w przedmiocie zatwierdzenia konkursu na stanowisko dyrektora Szkoły Podstawowej w Zielinie. Postanowieniem z 29 września 2023 r. Sąd zawiesił postępowanie z uwagi na bezpośredni związek ze sprawą o sygn. akt II SA/Op 222/23 dotyczącą powołania komisji konkursowej w celu przeprowadzenia konkursu na stanowisko dyrektora Szkoły Podstawowej w Zielinie. Następnie, w związku z prawomocnym rozpoznaniem skargi w sprawie II SA/Op 222/23, podjęto zawieszone postępowanie. Jednakże w związku z faktem, iż Wójt Gminy Strzeleczki wydał kolejne zarządzenie nr 47/23 dotyczące powołania komisji konkursowej, postępowanie podlegało zawieszeniu do czasu rozpoznania skargi Wojewody Opolskiego na to zarządzenie. Zdaniem Sądu Wojewódzkiego, w świetle art. 63 ust. 10 i ust. 14 ustawy z 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz. U. z 2023 r., poz. 900, ze zm.) dalej zwanej "p.o.", wyłonionemu w drodze konkursu kandydatowi nie można odmówić powierzenia stanowiska, a zatem, jeżeli postępowanie konkursowe nie zostanie unieważnione to istnieje prawny obowiązek powierzenia stanowiska dyrektora kandydatowi. Sąd podkreślił, że zaistniała w sprawie sytuacja jest analogiczna do sytuacji uzasadniającej zawieszenie postępowania postanowieniem z 29 września 2023 r. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył Wójt Gminy Strzeleczki, wnosząc o jego uchylenie. Zarzucił naruszenie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 63 ust. 10 p.o. przez zawieszenie postępowania w związku z wystąpieniem przez Wojewodę Opolskiego w dniu 31 stycznia 2024 r. z nową skargą na zarządzenie Wójta Gminy Strzeleczki z 24 marca 2023 r. nr 47/23, podczas gdy zatwierdzono nierozstrzygnięty konkurs na kandydata na stanowisko Dyrektora Szkoły Podstawowej w Zielinie, a zatem rozstrzygnięcie sprawy dotyczącej zatwierdzenia nierozstrzygniętego konkursu na dyrektora szkoły nie jest uzależnione od uprzedniego rozstrzygnięcia skargi Wojewody Opolskiego z 31 stycznia 2024 r. na zarządzenie dotyczące powołania komisji konkursowej – albowiem zatwierdzenie nierozstrzygniętego konkursu zostało skonsumowane i wywołało nieodwracalne skutki prawne, co tym samym wyłącza instytucję zagadnienia wstępnego w ramach zawieszonego postępowania i czyni zawieszenie instytucją zmierzającą wyłącznie do dalszej zwłoki w procedowaniu skargi. W odpowiedzi na zażalenie Wojewoda Opolski wniósł o jego oddalenie. W uzasadnieniu wskazał, że w sprawie mamy do czynienia z zagadnieniem wstępnym, mogącym wpływać na wynik toczącego się postępowania. Odwołując się do orzecznictwa NSA Wojewoda wskazał, iż podczas przeprowadzania procedury konkursowej na stanowisko dyrektora szkoły podejmowane są akty ściśle ze sobą powiązane. Nie ma przy tym znaczenia, że przedmiotowego konkursu nie rozstrzygnięto, bowiem w procedurze konkursowej brała udział jedna osoba – zatem komisja podejmowała działania celem ustalenia wyniku konkursu. Istnieje więc możliwość, że gdyby skład komisji był prawidłowy, to wynik podejmowanych przez nią działań mógłby być inny. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W orzecznictwie wskazuje się że, aby móc zastosować art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. między daną sprawą sądowoadministracyjną a innym postępowaniem musi istnieć związek tego rodzaju, że wynik już toczącego się postępowania będzie miał charakter prejudycjalny dla sprawy, która ma być zawieszona. Rozstrzygnięcie w tej drugiej sprawie tylko wtedy będzie upoważniało do zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego, kiedy podjęte w niej rozstrzygnięcie będzie miało decydujące znaczenie dla sposobu rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej, która ma być zawieszona (por. np. postanowienia NSA z dnia: 28 lutego 2012 r., sygn. akt I GZ 27/12, LEX nr 1136610; 6 marca 2012 r., sygn. akt II OSK 304/12, LEX nr 1125525; wyrok NSA z dnia 15 września 2017 r., sygn. akt I GSK 613/17, LEX nr 2353675). Innymi słowy, zagadnienie wstępne (prejudycjalne) występuje w sytuacji, w której uprzednie rozstrzygnięcie określonego zagadnienia, które występuje w sprawie, może wpływać na wynik toczącego się postępowania, co w rezultacie uzasadnia celowość wstrzymania czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym do czasu rozstrzygnięcia tej istotnej kwestii. Przez zagadnienie wstępne należy zatem rozumieć przeszkodę powstającą lub ujawniającą się w toku postępowania sądowego, której usunięcie jest istotne z punktu widzenia możliwości prawidłowej realizacji celu postępowania sądowoadministracyjnego i ma bezpośredni oraz realny wpływ na jego wynik. Związek ten polega na tym, że rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego stanowi podstawę rozstrzygnięcia sprawy głównej (zob. postanowienie NSA z 21 kwietnia 2022 r., III OSK 707/22, LEX nr 3338993). W ocenie NSA prawidłowo w niniejszej sprawie Sąd Wojewódzki zawiesił postępowanie do czasu rozpoznania skargi Wojewody Opolskiego na zarządzenie nr 47/23 Wójta Gminy Strzeleczki, dotyczące powołania komisji konkursowej. Jak wynika z powołanych w zaskarżonym postanowieniu przepisów Prawa oświatowego, kandydata na stanowisko dyrektora szkoły lub placówki wyłania się w drodze konkursu. Kandydatowi nie można odmówić powierzenia stanowiska dyrektora (art. 63 ust. 10 p.o.). W celu przeprowadzenia konkursu organ prowadzący szkołę lub placówkę powołuje komisję konkursową, której skład określa art. 63 ust. 14 p.o. Oznacza to, że legalność zarządzenia dotyczącego powołania komisji konkursowej przekłada się na ocenę legalności zarządzenia w przedmiocie zatwierdzenia konkursu na stanowisko dyrektora szkoły podstawowej. Nietrafna jest przy tym argumentacja zażalenia, iż zaskarżonym w niniejszej sprawie zarządzeniem zatwierdzono nierozstrzygnięty konkurs na kandydata na stanowisko dyrektora, a zatem rozstrzygnięcie sprawy dotyczącej zatwierdzenia nierozstrzygniętego konkursu na dyrektora szkoły nie jest uzależnione od uprzedniego rozstrzygnięcia skargi na zarządzenie dotyczące powołania komisji konkursowej. Jak trafnie wskazuje organ nadzoru w odpowiedzi na zażalenie, nie może mieć znaczenia, że przedmiotowego konkursu nie rozstrzygnięto, ponieważ potencjalnie błędny skład komisji podejmującej działania celem ustalenia wyniku konkursu może mieć wpływ na rozstrzygnięcie samego konkursu. Chybiona jest także argumentacja zażalenia, jakoby zatwierdzenie nierozstrzygniętego konkursu zostało skonsumowane i wywołało nieodwracalne skutki prawne, co tym samym miałoby wyłączać instytucję zagadnienia wstępnego w ramach zawieszonego postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny podziela w tym zakresie argumentację Wojewody Opolskiego, iż zaskarżony akt oceniany jest pod względem zgodności z prawem, a badanie w postępowaniu sądowoadministracyjnym skutków i ewentualnych następstw orzeczenia m.in. w zakresie prawa pracy nie leży w gestii wojewódzkiego sądu administracyjnego. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie.