Sygnatura
III OSK 912/22
III OSK 912/22 - Wyrok NSA z 2025-05-27
Wynik
Oddalono skargę kasacyjną
- Sąd
- Naczelny Sąd Administracyjny
- Data orzeczenia
- 27 maja 2025
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek Sędziowie: Sędzia NSA Ewa Kwiecińska Sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) Protokolant: starszy asystent sędziego Marcin Rączka po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Zarządu Powiatu w J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 18 stycznia 2022 r. sygn. akt II SA/Rz 1342/21 w sprawie ze skargi B. W. na uchwałę Zarządu Powiatu w J. z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...] w sprawie zatwierdzenia konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora szkoły 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Powiatu J. na rzecz B. W. kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 18 stycznia 2022 r. sygn. akt II SA/Rz 1342/21, po rozpoznaniu sprawy ze skargi B. W. (dalej skarżąca) na uchwałę Zarządu Powiatu w J. (dalej Zarząd Powiatu) z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...] w sprawie zatwierdzenia konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora szkoły, stwierdził, że zaskarżona uchwała została wydana z naruszeniem prawa (pkt I), a także zasądził od Powiatu J.- Zarządu Powiatu w J. na rzecz skarżącej B. W. kwotę 797 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego (pkt II). W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał w pierwszej kolejności, że skarga została uwzględniona, albowiem zaskarżona uchwała nr [...] Zarządu Powiatu w J. z dnia [...] lutego 2020 r. w sprawie zatwierdzenia konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora została podjęta z istotnym naruszeniem prawa. Oceniając przebieg postepowania Sąd stwierdził, że przesłanka legitymacyjna z art. 87 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2019 r. poz. 511 z późn. zm.) zwanej dalej u.s.p. została przez skarżącą spełniona. Interes prawny skarżącej, wynikający z art. 63 ust. 10 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz. U. z 2019 r. poz. 1148 z późn. zm.) w zw. z § 8 ust. 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie regulaminu konkursu na stanowisko dyrektora publicznego przedszkola, publicznej szkoły podstawowej, publicznej szkoły ponadpodstawowej, publicznej szkoły ponadpodstawowej lub publicznej placówki oraz trybu pracy komisji konkursowej (Dz. U. poz. 1587 z późn. zm.) zwanego dalej rozporządzeniem w sprawie regulaminu konkursu, został bezpośrednio naruszony, gdyż zaskarżona uchwała o zatwierdzenia ponownego konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora w sytuacji niepewności co do legalności i ważności uchwały o unieważnieniu konkursu, w którym skarżąca została wybrana jako kandydatka na to stanowisko, oraz o zarządzeniu ponownego konkursu niewątpliwie wykazuje bezpośrednie oddziaływanie na sferę uprawnień skarżącej wynikających z wyboru w poprzednim postępowaniu konkursowym, które zostało następnie unieważnione. W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie stwierdził, że uwzględnienie skargi nie mogło jednak polegać na stwierdzeniu nieważności powyższej uchwały ze względu na przepis szczególny wynikający z ustawy o samorządzie powiatowym, który wyłącza stwierdzenie nieważności uchwały organu powiatu po upływie 1 roku od dnia jej podjęcia, chyba że uchybiono obowiązkowi przedłożenia uchwały w terminie, o którym mowa w art. 78 ust. 1 u.s.p., albo jeżeli uchwała jest aktem prawa miejscowego. Zaskarżona uchwała nie jest aktem prawa miejscowego. Jest ona – zgodnie z art. 3 § 2 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.) zwanej dalej P.p.s.a. – nienormatywnym aktem organu samorządu powiatowego, podjętym w sprawie z zakresu administracji publicznej. W tej sprawie nie uchybiono obowiązkowi jej przedłożenia organowi nadzoru, dlatego wobec upływu w dniu wydania niniejszego wyroku okresu ponad jednego roku od dnia podjęcia przedmiotowej uchwały (18 lutego 2020 r.), obowiązkiem Sądu było zastosowanie art. 147 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 79 ust. 1 i art. 82 ust. 1 u.s.p. oraz orzeczenie, że zaskarżona uchwała została wydana z naruszeniem prawa. Jednocześnie należy stwierdzić, że walidacyjne skutki prawne tak sformułowanego orzeczenia sądu administracyjnego wynikają bezpośrednio z art. 82 ust. 2 zd. 1 i 2 u.s.p. Ten ostatni przepis stanowi, że jeżeli nie stwierdzono nieważności uchwały z powodu upływu terminu określonego w art. 82 ust. 1, a istnieją przesłanki stwierdzenia nieważności, sąd administracyjny orzeka o niezgodności uchwały z prawem. Uchwała taka traci moc prawną z dniem orzeczenia o jej niezgodności z prawem. Sąd pierwszej instancji podkreślił, że konieczną i wystarczającą przesłanką do stwierdzenia nielegalności zaskarżonej uchwały z prawem była utrata ze skutkiem wstecznym (retroaktywnym) przez tę uchwałę podstawy do jej podjęcia. Zasadniczą i bezpośrednią podstawą normatywną do podjęcia przez Zarząd Powiatu uchwały nr [...] z dnia [...] lutego 2020 r. w sprawie zatwierdzenia konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora w ponownie przeprowadzonym postępowaniu konkursowym był przepis § 8 ust. 2 rozporządzenia w sprawie regulaminu konkursu w zw. z art. 63 ust. 3 i 7 Prawa oświatowego. Jest to jednak podstawa ogólna, dla której zastosowania konieczne jest wystąpienie okoliczności związanych z koniecznością obsadzenia stanowiska dyrektora szkoły w drodze konkursu. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie w przedmiotowej sprawie postępowanie konkursowe zostało już wcześniej wszczęte na podstawie uchwały Zarządu Powiatu z dnia [...] maja 2019 r. w sprawie ogłoszenia konkursu na stanowisko dyrektora szkoły. Postępowanie konkursowe zostało zakończone w wyniku podjęcia przez Komisję Konkursową w dniu [...] lipca 2019 r. uchwały o wyborze skarżącej jako kandydatki do powierzenia stanowiska dyrektora. Zarząd Powiatu po zapoznaniu się z aktami postępowania konkursowego podjął jednak w dniu [...] sierpnia 2019 r. uchwałę nr [...] w sprawie unieważnienia konkursu na stanowiska dyrektora szkoły (§ 1) oraz zarządzenia ponownego przeprowadzenia postępowania konkursowego (§ 2). Podstawą podjęcia powyższej uchwały był § 8 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia w sprawie regulaminu konkursu. Przepis ten stanowi, że organ prowadzący publiczne przedszkole, publiczną szkołę lub publiczną placówkę zatwierdza konkurs albo unieważnia konkurs i zarządza ponowne jego przeprowadzenie w razie stwierdzenia "innych nieprawidłowości, które mogły mieć wpływ na wynik konkursu". Wobec unieważnienia konkursu i zarządzenia jego ponownego przeprowadzenia skarżony organ formalnie był uprawniony do wszczęcia ponownego postępowania konkursowego. W ocenie Sądu pierwszej instancji organ powinien był jednak uwzględnić, że późniejsze stwierdzenie nieważności (uchylenie ze skutkiem wstecznym, a więc usunięcie z porządku prawnego aktu wraz ze skutkami prawnymi, które wywołał od momentu jego wydania) uchwały unieważniającej zakończone wcześniej postępowanie konkursowe (konkurs) i zarządzającej ponowne przeprowadzenie konkursu będzie skutkowało koniecznością wzruszenia aktów podjętych w nowym postępowaniu konkursowym, skoro uchwała unieważniająca poprzedni konkurs i zarządzająca nowe postępowanie konkursowe przestała obowiązywać z mocą wsteczną (ex tunc). Oznacza to, że stwierdzenie nieważności uchwały organu prowadzącego placówkę oświatową w przedmiocie unieważnienia konkursu na stanowisko dyrektora i zarządzenia ponownego przeprowadzenia konkursu anuluje retroaktywnie również wszystkie skutki prawne wynikające z treści tej uchwały. Odpada zatem podstawa do przeprowadzenia ponownego konkursu, a tym samym zostaje usunięta z mocą wsteczną podstawa do podjęcia uchwał o ponownym ogłoszeniu konkursu, zatwierdzeniu konkursu i powierzeniu nowo wybranemu kandydatowi funkcji dyrektora placówki oświatowej. Sąd pierwszej instancji stwierdził, że w przedmiotowej sprawie zaistniały wyżej opisane okoliczności, które pozbawiły zaskarżoną uchwałę o zatwierdzeniu ponownie przeprowadzonego konkursu na stanowisko dyrektora szkoły konkretnej podstawy prawno-faktycznej do jej podjęcia i dalszego obowiązywania w porządku prawnym. Jakkolwiek więc w dniu podjęcia powyższej uchwały ([...] lutego 2020 r.), stanowiąca podstawę jej podjęcia uchwała nr [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r. w sprawie unieważnienia konkursu i zarządzenia ponownego przeprowadzenia postępowania konkursowego zachowywała moc obowiązującą i skuteczność prawną (w szczególności sąd administracyjny nie wstrzymał jej wykonania), to jednak późniejsze prawomocne orzeczenia sądów administracyjnych stwierdzające nieważność powyższej uchwały (wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 27 lutego 2020 r. sygn. akt II SA/Rz 1260/19; wyrok NSA z dnia 16 lutego 2021 r. sygn. akt III OSK 3142/21) ostatecznie usunęły ze skutkiem wstecznym ten akt, co w konsekwencji nie tylko pozbawiło następczo i ze skutkiem wstecznym podstawy do podjęcia zaskarżonej uchwały z dnia [...] lutego 2020 r., lecz także odebrało tej ostatniej uchwale ze skutkiem ex tunc przymiot legalności i skuteczności prawnej. W ocenie Sądu istnieje zatem bezpośredni walidacyjny i merytoryczny związek między obowiązywaniem i skutecznością prawną uchwały unieważniającej zakończony konkurs na stanowisko dyrektora szkoły (placówki oświatowej) i zarządzającej ponowne przeprowadzenie konkursu (§ 8 ust. 2 rozporządzenia w sprawie regulaminu konkursu) a uchwałą o zatwierdzeniu ponownego konkursu (§ 8 ust. 2 rozporządzenia w sprawie regulaminu konkursu), która ma charakter wykonawczy i zależny względem tej pierwszej. Zależność powyższa musi zostać uwzględniona w celu zapewnienia osobie wybranej w postępowaniu konkursowym, które nie zostało legalnie unieważnione, realnej i efektywnej ochrony sądowej w postępowaniach przed sądem administracyjnym w sprawach skarg na uchwały organu prowadzącego placówkę podjęte w związku z zarządzeniem ponownego przeprowadzenia konkursu w następstwie nieważnego unieważnienia poprzedniego postępowania. Ochrona ta nie może być iluzoryczna lub pozorna. Ponieważ w sprawie, której dotyczy skarga, jak już stwierdzono, zachodzi negatywna przesłanka stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały, dlatego wzruszenie tej uchwały może nastąpić jedynie ze skutkiem na przyszłość (ex nunc), a więc – zgodnie z art. 82 ust. 2 zd. 2 u.s.p. – traci ona moc obowiązującą z dniem wydania niniejszego wyroku. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł Zarząd Powiatu w J., zaskarżając go w całości. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił: 1) naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię tj.: a) art. 87 ust. 1 u.s.p. w związku z art. 63 ust. 10 Prawa oświatowego w związku z § 8 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia w sprawie regulaminu konkursu poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, iż skarżąca posiadała przesłankę legitymacyjną do wniesienia skargi w postaci naruszenia interesu prawnego poprzez powzięcie zaskarżonej uchwały; 2) naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 147 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 79 ust. 1 i art. 82 ust. 1 u.s.p. poprzez uwzględnienie skargi B. W. przez Sąd pierwszej instancji, a w konsekwencji stwierdzenie, że zaskarżona uchwała została wydana z naruszeniem prawa podczas gdy wobec unieważnienia konkursu i zarządzenia jego ponownego przeprowadzenia skarżony organ formalnie był uprawniony do wszczęcia ponownego postępowania konkursowego wobec faktu braku wstrzymania wykonania uchwały Zarządu Powiatu w J. z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] na mocy art. 81 ust. 2 u.s.p. W oparciu o powyższe zarzuty w skardze kasacyjnej wniesiono o uwzględnienie niniejszej skargi kasacyjnej i uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i odrzucenie skargi, w przypadku nieuwzględnienia powyższego wniosku o uwzględnienie niniejszej skargi kasacyjnej i uchylenie zaskarżonego wyroku oraz oddalenie skargi jako oczywiście bezzasadnej. Jednocześnie Zarząd Powiatu wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, a także rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. W odpowiedzi na skargę kasacyjną B. W. wniosła o jej oddalenie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę przesłanki uzasadniające nieważność postępowania wymienione w art. 183 § 2 P.p.s.a. oraz przesłanki uzasadniające odrzucenie skargi bądź umorzenie postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym, stosownie do treści art. 189 P.p.s.a. Żadna z powyższych przesłanek w tej sprawie nie zaistniała. Rozpoznając sprawę Naczelny Sąd Administracyjny związany jest granicami skargi. Związanie granicami skargi oznacza związanie podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej oraz jej wnioskami. Naczelny Sąd Administracyjny bada przy tym wszystkie podniesione przez stronę skarżącą kasacyjnie zarzuty naruszenia prawa (tak NSA w uchwale pełnego składu z 26 października 2009 r. sygn. akt I OPS 10/09, opubl. w ONSAiWSA 2010 z. 1 poz. 1). Zgodnie z art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a także 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie do treści art. 176 P.p.s.a. strona skarżąca kasacyjnie ma obowiązek przytoczyć podstawy skargi kasacyjnej wnoszonej od wyroku Sądu pierwszej instancji i szczegółowo je uzasadnić wskazując, które przepisy ustawy zostały naruszone, na czym to naruszenie polegało i jaki miało wpływ na wynik sprawy. Rola Naczelnego Sądu Administracyjnego w postępowaniu kasacyjnym ogranicza się do skontrolowania i zweryfikowania zarzutów wnoszącego skargę kasacyjną. W sytuacji, gdy strona skarżąca kasacyjnie zarzuca naruszenie zarówno prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania co do zasady w pierwszej kolejności należy ustosunkować się do zarzutów, które dotyczą naruszenia przez sąd tych ostatnich przepisów. Dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy, albo że został skutecznie podważony, można przejść do skontrolowania prawidłowości wykładni prawa lub subsumcji stanu faktycznego do zastosowanego przez sąd przepisu prawa materialnego. Skarga kasacyjna jest niezasadna. Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji prawa procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy w zakresie obejmującym wadliwe zastosowanie art. 147 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 79 ust. 1 i art. 82 ust. 1 u.s.p. Zgodnie z art. 79 ust. 1 u.s.p. uchwała organu powiatu sprzeczna z prawem jest nieważna. W tej sprawie Sąd pierwszej instancji nie stwierdził nieważności zaskarżonej uchwały. Zgodnie z art. 82 ust. 1 u.s.p. nie stwierdza się nieważności uchwały organu powiatu po upływie 1 roku od dnia jej podjęcia, chyba że uchybiono obowiązkowi przedłożenia uchwały w terminie, o którym mowa w art. 78 ust. 1, albo jeżeli uchwała jest aktem prawa miejscowego. Skoro w tej sprawie Sąd pierwszej instancji stwierdził istotne naruszenie prawa zaskarżoną uchwałą i zarazem upływ okresu jednego roku od daty jej podjęcia, to zgodnie z art. 82 ust. 1 u.s.p. i art. 147 § 1 P.p.s.a. stwierdził, że zaskarżona uchwała została wydana z naruszeniem prawa. Ani art. 79 ust. 1 u.s.p., ani też art. 82 ust. 1 u.s.p. oraz art. 147 § 1 P.p.s.a. nie określają, jakie wady i naruszenia prawa mają charakter istotny. Tym samym te przepisy mają charakter jedynie wynikowy i stanowią wzorzec kontroli sądowej. Są to normy odniesienia wyprowadzane z przepisów nakazujących, zakazujących lub dozwalających oraz wyznaczających zakres, kryteria i zasady kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne, które dla swojej skuteczności powinny być powiązane z normami dopełnienia wskazującymi, jakie to naruszenia przepisów lub brak ich naruszenia uzasadnia bądź nie uzasadnia wydanie wyroku o określonej treści. Tego zabrakło w skardze kasacyjnej przy formułowaniu zarzutu naruszenia przepisów postępowania. Nie są zasadne zarzuty naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisów prawa materialnego w zakresie obejmującym błędną wykładnię art. 87 ust. 1 u.s.p. oraz § 8 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia w sprawie regulaminu konkursu. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie ocenił legalność uchwały Zarządu Powiatu w J. z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...] w sprawie zatwierdzenia konkursu na kandydata na stanowisko dyrektora [...] w J.. Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, jakie znaczenie dla oceny zgodności z prawem miała ta uchwała w związku z wyeliminowaniem z obrotu prawnego (tj. stwierdzeniem nieważności) uchwały Zarządu Powiatu w J. z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] unieważniającej wcześniejszy konkurs na kandydata na stanowisko dyrektora [...] w J.. Trafnie Sąd ten podkreślił, że istnieje pełna zależność oceny zgodności z prawem uchwały z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...] od unieważnionej uchwały z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...]. Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że stwierdzenie nieważności wymienionej uchwały nr [...] musiało skutkować stwierdzeniem wydania uchwały nr [...] z naruszeniem prawa. Sąd pierwszej instancji stwierdził również, że istnieje bezpośrednia zależność w rozpoznaniu tej sprawy od sprawy o sygn. akt II SA/Rz 1343/21, którą stwierdzono wydanie z naruszeniem prawa uchwały z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] o wszczęciu postępowania konkursowego w celu wyłonienia kandydata na stanowisko dyrektora ww. Szkoły. Nie budzi najmniejszych wątpliwości trafność poglądu Sądu pierwszej instancji, zgodnie z którym skoro została unieważniona uchwała nr [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r. ze skutkiem ex tunc, tj. od dnia jej podjęcia to oznacza, że postępowanie konkursowe zostało wadliwie zakończone tą uchwałą i nie było podstaw zarówno do wszczynania nowego konkursu jak i zatwierdzania nowego konkursu. Legalność uchwały nr [...] w pełni zależała od zgodności z prawem uchwały nr [...]. Naczelny Sąd Administracyjny podziela w tej sprawie pogląd zaprezentowany w wyroku z dnia 10 września 2024 r. sygn. akt III OSK 1108/24. Zgodnie z art. 170 P.p.s.a. prawomocne orzeczenie sądu administracyjnego wiąże nie tylko strony i sąd, ale także inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. W tej sprawie nie mógł Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie nie uwzględnić rozstrzygnięcia NSA z dnia 16 lutego 2021 r. sygn. akt III OSK 3141/21 oddalającego skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 27 lutego 2020 r. sygn. akt II SA/Rz 1260/19 stwierdzającego nieważność uchwały Zarządu Powiatu w J. z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...]. Wyroki te mają bezpośredni związek z rozstrzyganiem w tej sprawie. W sytuacji, w której w dacie pojęcia uchwały nr [...], tj. [...] lutego 2020 r. Zarząd Powiatu w J. miał wiedzę, że uchwała unieważniająca poprzedni konkurs została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, to powinien wstrzymać się z zatwierdzaniem kolejnego już konkursu. Warunkiem bowiem podjęcia zgodnie z prawem uchwały w dniu [...] lutego 2020 r. nr [...] było prawidłowe zakończenie wcześniejszego konkursu zmierzającego do wyłonienia kandydata na stanowisko dyrektora [...] w J.. Uznanie za stroną skarżącą kasacyjnie, że w tej sprawie znaczenie ma jedynie stan prawny na datę podjęcia uchwały w dniu [...] lutego 2020 r. prowadziłoby do nieakceptowalnych skutków w demokratycznym państwie prawa. Oznaczałoby bowiem, że jeżeli dany organ podjął uchwałę niezgodnie z prawem i nie czekając na ocenę jej legalności podjął w oparciu o nią kolejne uchwały, w tym również zatwierdzające konkurs objęty wcześniejszą uchwałą z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...], to ta uchwała z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...] powinna być uznana za zgodna z prawem tylko dlatego, że sąd administracyjny lub np. organ nadzoru nie dokonały natychmiastowej oceny legalności wcześniejszej uchwały. Ustawodawca dlatego jako zasadę przyjął – w razie stwierdzenia istotnego naruszenia prawa - rozstrzyganie o unieważnieniu danego aktu ze skutkiem ex tunc, aby umożliwić wyeliminowanie z obrotu prawnego innych aktów podjętych na jego podstawie. Trafnie Sąd pierwszej instancji stwierdził, że strona skarżąca B. W. miała w tej sprawie interes prawny naruszony bezpośrednio uchwałą Zarządu Powiatu w J. z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...]. Skarżąca ta została wyłoniona w drodze wcześniejszego konkursu na to samo stanowisko kierownicze w tej samej szkole, a tym samym gdyby nie uchwała z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] unieważniająca wcześniejszy konkurs, to powierzono by jej stanowisko Dyrektora [...] w J.. Skarżąca ta zaskarżyła uchwałę z dnia [...] sierpnia 2019 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie. Tym samym skoro wynik poprzedniego konkursu unieważnionego uchwałą nr [...] dotyczył bezpośrednio interesu prawnego tej skarżącej, to nie tylko wszczęcie kolejnego konkursu na to samo stanowisko ale i jego zatwierdzenie - po wyroku z dnia 27 lutego 2020 r. – stanowiło istotne naruszenie prawa. Wcześniejszy bowiem konkurs został wadliwie unieważniony i tym samym naruszono bezpośrednio interes prawny tej samej skarżącej. Przyjęcie odmiennej wykładni oznaczałoby, że wprawdzie skarżąca wyłoniona w drodze konkursu na stanowisko dyrektora szkoły może skarżyć uchwałę kończącą ten konkurs, ale mimo jej niepowołania na to stanowisko kierownicze nie może już zaskarżyć kolejnych uchwał w ponownie prowadzonym konkursie na to samo stanowisko. Innymi słowy osoba, której nie można było nie powierzyć stanowiska kierowniczego w konkursie wadliwie zakończonym, pozbawiona byłaby ochrony prawnej do kwestionowania zgodności z prawem uchwał w wadliwie wszczętym kolejnym konkursie. Taka sytuacja nie jest do zaakceptowania i trafnie wskazał na nią i ją ocenił Sąd pierwszej instancji. Nie został naruszony ani art. 87 ust. 1 u.s.p., zgodnie z którym każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą podjętą przez organ powiatu w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Chroniony prawem interes skarżącej przed Sądem pierwszej instancji został naruszony w ten sposób, że mimo zaskarżenia do Sądu uchwały unieważniającej konkurs w którym ta skarżąca została wskazana na stanowisko dyrektora szkoły, ten sam organ prowadzący szkołę zatwierdził kolejny konkurs w którym wybrano inną osobę. Sąd pierwszej instancji orzekając w dniu 18 stycznia 2023 r. w tej sprawie w pełni mógł przyjąć, że interes prawny do zaskarżenia uchwały z [...] lutego 2020 r. nr [...] wynika z naruszenia wobec skarżącej art. 63 ust. 10 Prawa oświatowego. Zgodnie z tym przepisem kandydatowi na stanowisko dyrektora szkoły wyłonionemu w drodze konkursu nie można odmówić powierzenia stanowiska dyrektora. Skoro na tę datę nie było żadnych wątpliwości, że wcześniejszy konkurs został z istotnym naruszeniem prawa unieważniony, to nie było podstaw do zatwierdzania kolejnego postępowania konkursowego. Nie jest także zasadny zarzut naruszenia w tej sprawie § 8 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia w sprawie regulaminu konkursu. Uchwała nr [...] zatwierdzająca konkurs została wydana z naruszeniem ww. przepisu który stanowi, że organ prowadzący publiczną szkołę zatwierdza konkurs albo unieważnia konkurs i zarządza ponowne jego przeprowadzenie w razie stwierdzenia innych niż wymienione w § 8 ust. 2 pkt 1-3 tego rozporządzenia nieprawidłowości, które mogły mieć wpływ na wynik konkursu. W tej sprawie zatwierdzenie konkursu w dniu [...] lutego 2020 r. było nieprawidłowe i ta nieprawidłowość miała wpływ na wynik konkursu. W związku z powyższym w okolicznościach tej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 w związku z art. 205 § 2 P.p.s.a. Koszty te obejmują wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika obliczone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2023 r. poz. 1964 z późn. zm.).
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 5 kwietnia 2022
- Symbol z opisem
- 6145 Sprawy dyrektorów szkół
- Hasła tematyczne
- Oświata
- Skarżony organ
- Zarząd Powiatu
- Sędziowie
- Ewa Kwiecińska Kazimierz Bandarzewski /sprawozdawca/ Małgorzata Pocztarek /przewodniczący/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym.
art. 87 ust. 1, art. 79 ust. 1, art. 82 ust. 1 · Dz.U. 2019 poz. 511
- Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe - t.j.
art. 63 ust. 10 · Dz.U. 2019 poz. 1148
- Rozporządzenie Ministra Edukacji z dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie regulaminu konkursu na stanowisko dyrektora publicznego przedszkola, publicznej szkoły podstawowej, publicznej szkoły ponadpodstawowej lub publicznej placówki oraz trybu pracy komisji konkursowej
par. 8 ust. 2 pkt 4 · Dz.U. 2017 poz. 1587
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
art. 147 par 1 · Dz.U. 2019 poz. 2325
Inne orzeczenia w tej sprawie
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny