III OSK 874/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Rafał Stasikowski po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku R. Z. o wstrzymanie wykonania decyzji organów obu instancji w sprawie ze skargi kasacyjnej R. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 17 października 2024 r., sygn. akt II SA/Kr 768/24 w sprawie ze skargi R. Z. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie z dnia 28 marca 2024 r., znak: K.RPU.522.1.2024.MB w przedmiocie nakazu przywrócenia poprzedniej funkcji urządzenia wodnego postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Zarządu Zlewni w Żywcu Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 11 grudnia 2023 r., znak: KR.ZUZ.5.534.9.2022.MP/IŻ. 1

Wyrokiem z 17 października 2024 r., II SA/Kr 768/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę R. Z. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie z 28 marca 2024 r., w przedmiocie nakazu przywrócenia poprzedniej funkcji urządzenia wodnego. Pismem z 14 grudnia 2024 r. skarżąca wniosła skargę kasacyjną od powyższego wyroku, zawierając w niej wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że wykonanie obowiązków nałożonych na nią ww. decyzjami doprowadzi do stanu niepowetowanej szkody po jej stronie, bowiem z uwagi na jej podeszły wiek nie jest ona w stanie ponieść kosztów wykonania prac przewidzianych w ramach ww. obowiązków. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a.") sąd, po przekazaniu skargi, może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Sąd uprawniony jest zatem do uwzględnienia wniosku, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że przewidziana w tym przepisie ochrona tymczasowa nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, lecz jedynie przed skutkami bezpośrednio związanymi z ich wykonaniem, których ponadto nie można byłoby naprawić w razie ewentualnego uwzględnienia skargi. Przyznanie stronie skarżącej ochrony tymczasowej stanowi odstępstwo od ogólnej reguły wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Przesłanki jakimi powinien kierować się sąd przy rozstrzyganiu takiego wniosku w sposób wyczerpujący zostały określone w art. 61 § 3 p.p.s.a. Przesłanki te należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt zostanie wykonany, a następnie na skutek uwzględnienia skargi akt ten zostanie wzruszony. Wykazanie istnienia tych przesłanek spoczywa na stronie. W ocenie Sądu przedmiotowy wniosek, mimo dość lakonicznego uzasadnienia, zasługiwał na uwzględnienie. Wskazać należy, że skarżąca ma 84 lata, jej sytuacja materialna jest kiepska, o czym świadczy przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym, i wykonanie przez nią obowiązku polegającego na odtworzeniu i przywróceniu parametrów rowu melioracyjnego na długości 40 m może spowodować dla niej trudne do odwrócenia skutki. Sąd miał na uwadze, że poniesienie kosztów wykonania ww. obowiązku co do zasady nie powoduje skutków nieodwracalnych, czy też nie oznacza samo w sobie "wyrządzenia znacznej szkody". Niemniej wykonanie przez skarżącą prac, do których zobowiązał ją organ, w sytuacji, w której okaże się, że decyzje wydane w sprawie zostaną uchylone, spowoduje dla niej uciążliwość, którą należy rozpatrywać w kategorii spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, biorąc pod uwagę jej wiek oraz sytuację materialną. Z tych względów, działając na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia. ----------------------- 1