Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

III OSK 6445/21

III OSK 6445/21 - Wyrok NSA z 2025-04-08

Wynik

Oddalono skargę kasacyjną

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
8 kwietnia 2025
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jerzy Stelmasiak Sędziowie: sędzia NSA Piotr Korzeniowski (spr.) sędzia del. WSA Maciej Kobak Protokolant: starszy asystent sędziego Tomasz Godlewski po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T.W. i F.W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 12 maja 2021 r., sygn. akt IV SA/Po 1886/20 w sprawie ze skargi T.W. i F.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 23 września 2020 r., nr SKO.OŚ.405.39.2020 w przedmiocie umorzenia postępowania dotyczącego środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia I. prostuje z urzędu oczywistą omyłkę pisarską zawartą w sentencji wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 12 maja 2021 r., sygn. akt IV SA/Po 1886/20, w ten sposób, że zamiast błędnie oznaczonego numeru zaskarżonej decyzji, tj. "nr SKO.OŚ.404.39.2020" wpisuje prawidłowo "nr SKO.OŚ.405.39.2020"; II. oddala skargę kasacyjną.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Wyrokiem z 12 maja 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (dalej: Sąd I instancji), sygn. akt IV SA/Po 1886/20 po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 maja 2021 r. sprawy ze skargi T.W. i F.W. (dalej: skarżący, skarżący kasacyjnie) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu (dalej: SKO w Poznaniu, Kolegium z 23 września 2020 r., nr SKO.OŚ.404.39.2020 w przedmiocie umorzenia postępowania, oddalił skargę. W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji wskazał, że decyzją z 23 września 2020 r., nr SKO.OŚ.405.39.2020, SKO w Poznaniu utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy T. (dalej: Wójt) z 20 stycznia 2020 r., WZP.6220.61.2011 WZP.6220.61.2018 umarzającą postępowanie dotyczące wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Wójta z 28 października 2011 r., nr WZP.6220.61.2011 o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie powierzchni magazynowych, pomieszczenia socjalnego oraz placu manewrowego i dróg komunikacyjnych, na terenie obejmującym działki o nr ewid.: [...] i [...] w miejscowości S., gm. T. Zmiana dotyczyła zwiększenia powierzchni magazynu surowców gotowych z 450 m² na 470 m² oraz zmniejszenia powierzchni magazynu wyrobów gotowych z 3300 m² na 3130 m² (dalej również jako: "inwestycja"). Pismem z 27 października 2020 r. S.W. i F.W. wnieśli do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 23 września 2020 r. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu wniosło o jej oddalenie. Pismem procesowym z 11 listopada 2020 r. pełnomocnik skarżących podniósł dodatkowe zarzuty. Sąd I instancji oddalając skargę w uzasadnieniu wyroku wskazał, że istota sporu sprowadza się do ustalenia, czy skarżący byli stroną postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wójta z 28 października 2011 r. nr WZP.6220.61.2011 o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, a w konsekwencji, czy mogli skutecznie wnieść o wznowienie postępowania zakończonego powyższą decyzją. Według Sądu I instancji, w niniejszej sprawie nie nastąpiła zmiana stanu prawnego lub faktycznego, która czyniłaby nieaktualnymi, poglądy prawne wyrażone w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 5 lipca 2018 r., sygn. akt IV SA/Po 393/18. W powołanym wyroku - wiążącym w niniejszej sprawie - Sąd nakazał organom jeszcze raz zbadać dokładnie cały materiał dowodowy i ustalić gdzie i w jakiej odległości od inwestycji znajdują się działki wnioskodawców i dopiero wówczas wydać rozstrzygnięcie. W ocenie Sądu I instancji, wytyczne zawarte w powyższym wyroku zostały zrealizowane. I tak, w toku postępowania ustalono, na podstawie kart informacyjnych przedsięwzięć, ksiąg wieczystych oraz systemu informacji przestrzennej prowadzonego przez Powiatowy Ośrodek Geodezyjno-Kartograficzny w P., że w skład nieruchomości stanowiącej własność F.W., w dniu nabycia przymiotu ostateczności kwestionowanej decyzji wchodziły dz. ewid. nr [...], obręb [...], gmina T., natomiast w skład nieruchomości stanowiącej własność T.W., wchodzą dz. nr [...], obręb [...], gmina T. Najbliżej położona względem terenu inwestycji dz. [...] znajdowała się w odległości ok. 186 m od granicy dz. nr [...] obręb [...], gmina T. Ponadto w skład nieruchomości stanowiącej własność F.W., wchodziły ówcześnie dz. nr [...], obręb S.., gmina T. Najbliżej położone grunty nieruchomości stanowiące dz. nr [...] oraz dz. nr [...] znajdowały się w odległości 20 m od granicy nieruchomości, na której planowano realizację przedsięwzięcia. W ocenie Sądu I instancji, zasadnie przyjęto, że przedmiotowa inwestycja nie powoduje oddziaływania na nieruchomość skarżących, a prowadzone postępowanie wznowieniowe należało umorzyć. W skardze kasacyjnej skarżący, reprezentowani przez r.pr. zaskarżyli w całości wyrok Sądu I instancji, wnosząc o: I. uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy WSA w Poznaniu do ponownego rozpoznania; II. zasądzenie od SKO w Poznaniu solidarnie na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania, w tym wynagrodzenia radcy prawnego w wysokości przepisanej; III. rozpoznanie sprawy na rozprawie. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono: I. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, art. 3 § 1 i § 2 pkt 1), art. 151, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, oraz art. 135 p.p.s.a. w zw. z art. 6, art. 7, art. 8, art. 10, art. 77 § 1, art. 105 § 1, art. 138 § 1 pkt 2, art. 145 § 1, art. 147 k.p.a. — mające istotny wpływ na wynik sprawy - przez niezasadne uznanie, że skarżący nie posiadali legitymacji do złożenia wniosku o wznowienie postępowania prowadzonego przez Wójta w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, a w konsekwencji uniemożliwienie skarżącym skutecznej obrony swoich praw w tym postępowaniu oraz uniemożliwienie im wykonywania uprawnień jako jego stron; II. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko w zw. z art. 28 k.p.a. - przez ich błędną wykładnię, a w konsekwencji błędne przyjęcie, że organy I i II instancji prawidłowo orzekły, że skarżący nie mogli zostać uznani za stronę postępowania administracyjnego prowadzonego przez Wójta, a w konsekwencji brak uchylenia zaskarżonej decyzji SKO w Poznaniu oraz poprzedzającej je decyzji Wójta, - przez ich niewłaściwe zastosowanie a w konsekwencji błędne przyjęcie, że organy I i II instancji prawidłowo orzekły, że skarżący nie mogli zostać uznani za stronę postępowania administracyjnego prowadzonego przez Wójta, a w konsekwencji brak uchylenia zaskarżonej decyzji SKO w Poznaniu oraz poprzedzającej je decyzji Wójta. 2. art. 140 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny w związku z art. 28 k.p.a.: - przez ich błędną wykładnię, a w konsekwencji błędne przyjęcie, że organy I i II instancji prawidłowo orzekły, że skarżący nie mogli zostać uznani za stronę postępowania administracyjnego prowadzonego przez Wójta, a w konsekwencji brak uchylenia zaskarżonej decyzji SKO w Poznaniu oraz poprzedzającej je decyzji Wójta, - przez ich niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji błędne przyjęcie, że organy I i II instancji prawidłowo orzekły, że skarżący nie mogli zostać uznani za stronę postępowania administracyjnego prowadzonego przez Wójta, a w konsekwencji brak uchylenia zaskarżonej decyzji SKO w Poznaniu oraz poprzedzającej je decyzji Wójta. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumentację na poparcie zarzutów skargi kasacyjnej. W odpowiedzi na skargę kasacyjną SKO w Poznaniu stosownie do art. 179 p.p.s.a wniosło o oddalenie skargi kasacyjnej, a także na podstawie art. 182 § 2 p.p.s.a. wniosło o przeprowadzenie rozprawy. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę kasacyjną przedstawiono argumentację organu dotyczącą oddalenia skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Niniejsza sprawa podlegała rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym. Skarga kasacyjna nie jest zasadna. Wszystkie zarzuty przedstawione w petitum skargi kasacyjnej oraz w jej uzasadnieniu nie zasługiwały na uwzględnienie. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie podstawy nieważności wskazane w art. 183 § 2 p.p.s.a. nie zachodzą, zaś granice skargi kasacyjnej zostały wyznaczone przez jej podstawy, czyli wskazane naruszenia przepisów prawa. Rozpoznając zatem skargę kasacyjną w tak określonych granicach NSA uznał, że nie zawiera ona usprawiedliwionych podstaw. W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie przepisów postępowania oraz prawa materialnego. W sytuacji, gdy w skardze kasacyjnej zarzuca się zarówno naruszenie prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności co do zasady rozpoznaniu podlega ostatnio wymieniony zarzut. Dopiero bowiem po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez Sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo, że nie został skutecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez Sąd I instancji przepis prawa materialnego, chyba, że postawiony w skardze kasacyjnej zarzut procesowy jest w istocie konsekwencją zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego. W takiej sytuacji uzasadnione jest dokonanie jego oceny w ramach analizy tych właśnie zarzutów (materialnych). W pierwszej kolejności wskazać należy, że nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut przedstawiony w pkt I.1. petitum skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, art. 3 § 1 i § 2 pkt 1), art. 151, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 6, art. 7, art. 8, art. 10, art. 77 § 1, art. 105 § 1, art. 138 § 1 pkt 2, art. 145 § 1, art. 147 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - mające istotny wpływ na wynik sprawy - przez niezasadne uznanie, że skarżący nie posiadali legitymacji do złożenia wniosku o wznowienie postępowania prowadzonego przez Wójta w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Odnosząc się do tego zarzutu oraz jego uzasadnienia wskazać należy, że nie jest zasadny zarzut dotyczący naruszenia art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137, dalej: p.u.s.a.). O naruszeniu art. 1 § 1 i § 2 p.u.s.a. można by mówić w przypadku, gdyby sąd administracyjny zaniechał wykonania kontroli decyzji administracyjnej, odmawiając rozpoznania skargi, mimo wniesienia jej z zachowaniem przepisów prawa, lub wykonując tę kontrolę zastosowałby inne kryteria niż kryterium zgodności z prawem. Nie może uchybić tym przepisom sąd administracyjny dokonując kontroli, nawet gdy jej wynik i zastosowany środek nie odpowiadają prawu (zob. wyrok NSA z 20 września 2023 r., sygn. akt II OSK 1069/22, LEX nr 3633503). Skoro zatem Sąd I instancji dokonał oceny legalności zaskarżonej decyzji SKO w Poznaniu z 23 września 2020 r., nr SKO.OŚ.404.39.2020 w przedmiocie umorzenia postępowania, zaś oceniając skargę T.W. i F.W. na decyzję SKO w Poznaniu z 23 września 2020 r., nr SKO.OŚ.404.39.2020 w przedmiocie umorzenia postępowania, uznał ją za nieuzasadnioną w całości ją oddalił, to nie naruszył art. 1 § 1 i § 2 p.u.s.a. Nie jest zasadny zarzut dotyczący naruszenia art. 3 § 1 i § 2 pkt 1), art. 151, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, p.p.s.a. Odnosząc się do tego zarzutu oraz jego uzasadnienia wskazać należy, że Sąd I instancji nie naruszył art. 3 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wskazana regulacja ma charakter ustrojowy i kompetencyjny, a zatem wskazany przepis mógłby być naruszony jedynie w sytuacji, w której sąd administracyjny nie rozpoznałby w ogóle skargi lub dokonał jej oceny według innych kryteriów niż kryterium legalności (zob. wyrok NSA z 18 kwietnia 2024 r., sygn. akt II GSK 1987/23, LEX nr 3713453). Ze sformułowanych zarzutów nie wynika, aby tego rodzaju uchybienia skarżący kasacyjnie podnosili. Sąd I instancji nie naruszył tego przepisu, ponieważ skontrolował, czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy w przedmiocie umorzenia postępowania nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy i władczo rozstrzygnął spór, w którym decyzją z 23 września 2020 r., nr SKO.OŚ.405.39.2020, SKO w Poznaniu utrzymało w mocy decyzję Wójta z 20 stycznia 2020 r., WZP.6220.61.2011 WZP.6220.61.2018 umarzającą postępowanie dotyczące wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją nr WZP.6220.61.2011 z 28 października 2011 r. Wójta o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie powierzchni magazynowych, pomieszczenia socjalnego oraz placu manewrowego i dróg komunikacyjnych, na terenie obejmującym działki o nr ewid.: [...] w miejscowości S., gm. T., a tym samym wymierzył sprawiedliwość w zakresie wyznaczonym sądom administracyjnym. Dlatego zarzut naruszenia omawianych przepisów ustrojowych nie może być uznany za uzasadniony, a niezadowolenie skarżących kasacyjnie z wyniku tej kontroli nie oznacza, że Sąd I instancji naruszył przepis art. 3 § 1 p.p.s.a. Nie jest zasadny zarzut dotyczący naruszenia art. 3 § 2 pkt 1) p.p.s.a. Odnosząc się do tego zarzutu oraz jego uzasadnienia wskazać należy, że regulacja art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. określa zakres kognicji sądów administracyjnych oraz kryterium kontroli sądowoadministracyjnej. Nie może ona zostać naruszona przez wadliwe dokonanie kontroli działania administracji publicznej, lecz przez przekroczenie przez sąd administracyjny kompetencji albo przez zastosowanie środka i/lub kryterium kontroli nieprzewidzianego w ustawie. Przepis ten mógłby zostać naruszony, gdyby Sąd I instancji w ogóle sprawy nie rozpoznał, albo rozpoznał z uwzględnieniem innego kryterium niż zgodność z prawem (zob. wyrok NSA z 2 października 2024 r., sygn. akt III OSK 2149/23, LEX nr 3771495). Sytuacje wskazane wyżej nie wystąpiły w niniejszej sprawie. W orzecznictwie NSA wyrażono także pogląd, według którego art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. "(...) przewiduje, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Zauważyć zatem wypada, że wskazane przepisy mają charakter ustrojowy, w sposób najbardziej ogólny i generalny określają zakres sprawowania wymiaru sprawiedliwości przez sądy administracyjne. Zawarte w nim unormowania nie mogą stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej albowiem sądy administracyjne realizują swoje ustawowe kompetencje w ramach wykonywania kontroli legalności administracji publicznej na podstawie i w trybie szeregu konkretnych, określonych przepisów prawa, które w przypadku zarzutu ich naruszenia, winny być wskazane w skardze kasacyjnej z towarzyszącym temu sprecyzowaniem i umotywowaniem, do jakiego przekroczenia bądź niedopełnienia prawa doszło i na czym ono polegało. W przypadku zatem, gdy strona chce zarzucić niewłaściwą kontrolę skargi, przepis ten musi zostać powołany w połączeniu z przepisami, które Sąd mógł naruszyć w toku sprawowania tej kontroli" (zob. wyrok NSA z 15 lutego 2023 r., I GSK 353/19, LEX nr 3509132). Nie jest trafny zarzut dotyczący naruszenia art. 151 p.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, p.p.s.a. Odnosząc się do tego zarzutu wskazać należy, że w orzecznictwie NSA wielokrotnie zwracano uwagę, że przepis art. 145 § 1 p.p.s.a. nie może stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej. Zawiera on wskazanie, jakie rozstrzygnięcie podejmuje sąd administracyjny w przypadku uwzględnienia skargi ze względu na stwierdzone inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podobnie art. 151 p.p.s.a. wskazuje, jakie rozstrzygnięcie podejmuje sąd administracyjny w przypadku, gdy skarga nie jest uwzględniona. Unormowania te są przepisami kompetencyjnymi - dającymi sądowi administracyjnemu możliwość podejmowania przewidzianych prawem rozstrzygnięć oraz "wynikowymi" - mówiącymi o tym, jaki może być wynik sprawy. Ich naruszenie jest zawsze następstwem uchybienia innym normom prawnym, a zatem wymienione we wskazanych zarzutach przepisy nie mogą być samoistną podstawą skargi kasacyjnej (zob. wyrok NSA z 25.09.2024 r., I GSK 618/24, LEX nr 3784845). Nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut dotyczący naruszenia art. 135 p.p.s.a. w zw. z art. 6, art. 7, art. 8, art. 10, art. 77 § 1, art. 105 § 1, art. 138 § 1 pkt 2, art. 145 § 1, art. 147 k.p.a. Odnosząc się do tego zarzutu oraz jego uzasadnienia wskazać należy, że przepis art. 135 p.p.s.a. ma zastosowanie, gdy Sąd stosując przewidziane ustawą środki w stosunku do zaskarżonego aktu, dostrzeże możliwość końcowego załatwienia sprawy przez wzruszenie także innych aktów wydanych w granicach sprawy. Zasadność jego zastosowania art. 135 p.p.s.a. w okolicznościach rozpoznawanej sprawy powinna być konsekwencją naruszeń prawa stwierdzonych przez Sąd I instancji. Te zdaniem skarżących powinny dotyczyć naruszenia przez organ odwoławczy przepisów postępowania, tj. art. 6, art. 7, art. 8, art. 10, art. 77 § 1, art. 105 § 1, art. 138 § 1 pkt 2, art. 145 § 1, art. 147 k.p.a. Nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut dotyczący naruszenia art. 145 § 1 k.p.a. Przepis ten zawiera osiem jednostek redakcyjnych w postaci podpunktów o zróżnicowanej treści normatywnej. W świetle art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przytoczenie podstaw kasacyjnych polega na przywołaniu przepisów prawa, z odwołaniem się do konkretnych jednostek redakcyjnych danego aktu prawnego, które, zdaniem kasatora, zostały naruszone przez sąd pierwszej instancji. Z kolei przytoczenie uzasadnienia podstaw kasacyjnych polega na przedstawieniu argumentów jurydycznych, które, w realiach danej sprawy, mają przemawiać na rzecz tezy o naruszeniu wskazanych przepisów prawa przez Sąd I instancji (por. wyrok NSA z 17 stycznia 2024 r., sygn. akt II OSK 2151/22, LEX nr 3755651.). Można zatem powiedzieć, że NSA dokonuje kontroli zaskarżonego wyroku przez pryzmat przepisów prawa wskazanych w skardze kasacyjnej, odczytywanych w kontekście argumentów jurydycznych podanych przez skarżącego jako uzasadnienie naruszenia tych przepisów. Skoro NSA jest związany zarzutami skargi kasacyjnej, to do kasatora należy prawidłowe, pod względem formalnym, skonstruowanie środka zaskarżenia. Wszelkie wadliwości w tym zakresie, uniemożliwiające rozpoznanie skargi kasacyjnej, obciążają stronę wnoszącą ułomnie skonstruowany środek zaskarżenia. NSA nie może tu zastępować strony. Nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut dotyczący naruszenia art. 147 k.p.a. Odnosząc się do tego zarzutu i jego uzasadnienia wskazać należy, że wznowienie postępowania z urzędu przez organ jest jego prawem, ponieważ przepis art. 147 k.p.a. stwarza jedynie możliwość wznowienia postępowania również z urzędu. Poza tym organ nie ma obowiązku wznawiać postępowania w każdej prawomocnie zakończonej sprawie celem sprawdzenia czy nie zachodzą podstawy wznowienia. Poza tym organ nie ma obowiązku wznawiać postępowania w każdej prawomocnie zakończonej sprawie celem sprawdzenia czy nie zachodzą podstawy wznowienia. Żaden z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego czy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie daje możliwości wyegzekwowania od właściwego organu inicjatywy w tym zakresie w toku kontroli instancyjnej, czy też w drodze skargi do sądu administracyjnego na bezczynność organu (zob. wyrok NSA z 13 stycznia 2021 r., sygn. akt II OSK 2697/20, LEX nr 3336750). Odnosząc się do zarzutów naruszenia art. 6, art. 7, art. 8, art. 10, art. 77 § 1, art. 105 § 1, art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., wskazać należy, że istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do ustalenia, czy skarżący byli stroną postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wójta z 28 października 2011 r., nr WZP.6220.61.2011o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie powierzchni magazynowych, pomieszczenia socjalnego oraz placu manewrowego i dróg komunikacyjnych, na terenie obejmującym działki o nr ewid.: [... i [...] w miejscowości S., gm. T., a w konsekwencji, czy mogli skutecznie wnieść o wznowienie postępowania zakończonego powyższą decyzją. Sąd I instancji powołując się na treść art. 153 p.p.s.a. zasadnie zwrócił uwagę, że w niniejszej sprawie nie nastąpiła zmiana stanu prawnego lub faktycznego, która czyniłaby poglądy prawne wyrażone w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 5 lipca 2018 r., sygn. akt IV SA/Po 393/18. W powołanym wyroku - wiążącym w niniejszej sprawie – WSA w Poznaniu nakazał organom jeszcze raz zbadać dokładnie cały materiał dowodowy i ustalić gdzie i w jakiej odległości od inwestycji znajdują się działki wnioskodawców i dopiero wówczas wydać rozstrzygnięcie. Sąd I instancji prawidłowo podkreślił, że sąd orzekający w warunkach związania oceną prawną i wskazaniami, co do dalszego postępowania, kontrolując legalność zaskarżonej decyzji lub postanowienia winien ograniczyć się tylko i wyłącznie do kontroli, czy organ administracji prawidłowo uwzględnił wytyczne zawarte w poprzednim wyroku oraz oceny ewentualnych nowych okoliczności, które zaistniały już po wydaniu wyroku. W skardze kasacyjnej nie zarzucono naruszenia art. 153 p.p.s.a. co oznacza, że skarżący kasacyjnie nie kwestionują tego, że art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że ani organ administracji publicznej, ani Sąd, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane. Ciążący na organie i na sądzie obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego, może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, czyniącej pogląd prawny nieaktualnym, a także w razie wzruszenia wyroku w trybie przewidzianym prawem Zgodzić należy się z oceną Sądu I instancji, że wytyczne zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 5 lipca 2018 r., sygn. akt IV SA/Po 393/18 zostały zrealizowane. W toku postępowania ustalono, na podstawie kart informacyjnych przedsięwzięć (określonych w postępowaniu [...] oraz [...]), ksiąg wieczystych [...] i [...] oraz systemu informacji przestrzennej prowadzonego przez Powiatowy Ośrodek Geodezyjno-Kartograficzny w P., że w skład nieruchomości stanowiącej własność F.W., w dniu nabycia przymiotu ostateczności kwestionowanej decyzji wchodziły dz. ewid. nr [...], obręb [...], gmina T., natomiast w skład nieruchomości stanowiącej własność T.W., zapisanej w księdze wieczystej [...] wchodzą dz. nr [...], obręb S., gmina T. Najbliżej położona względem terenu przedsięwzięcia dz. [...[ znajdowała się w odległości ok. 186 m od granicy dz. nr [...] obręb [...], gmina T. Ponadto w skład nieruchomości stanowiącej własność F.W., zapisanej w księdze wieczystej [...] wchodziły ówcześnie dz. nr [...], obręb [...], gmina T.. Najbliżej położone grunty nieruchomości stanowiące dz. nr [...] oraz dz. nr [...] znajdowały się w odległości 20 m od granicy nieruchomości, na której planowano realizację przedsięwzięcia. Ma rację Sąd I instancji, że treść karty informacyjnej przedsięwzięcia, opinii sanitarnej Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P.z 5 września 2011 r. (k. 19-18 akt adm.) oraz postanowienia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P.z 11 października 2011 r. (k. 26-24 akt adm.), wskazują na brak możliwego oddziaływania przedsięwzięcia na nieruchomości zapisane w księgach wieczystych nr [...] i [...]. Ponadto w zakresie oceny potencjalnie rozlegle emisyjnych rodzajów oddziaływań (emisji hałasu oraz emisji substancji do powietrza) wpływ tych oddziaływań został oceniony jako marginalny, bądź stwierdzono, że nie wystąpi w ogóle. W znajdującej się w aktach sprawy opinii sanitarnej Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. z 5 września 2011 r., NS2-72-158/11, (k. 19-18 akt adm.) organ stwierdził, że w wyniku realizacji przedsięwzięcia - w odniesieniu do aktualnego stanu aerosanitarnego - nie powstaną dodatkowe źródła emisji zanieczyszczeń. Z uwagi na stosowanie widłowych wózków elektrycznych nie powstanie emisja zanieczyszczeń do powietrza atmosferycznego, a realizacja przedsięwzięcia nie będzie wiązała się z powstaniem dodatkowych źródeł hałasu. Także Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w P. w swojej opinii z 11 października 2011 r., (k. 26-24 akt adm.), uznał, że planowane zamierzenie inwestycyjne nie wpłynie znacząco na istniejący stan jakości powietrza. Źródłami emisji na etapie eksploatacji przedsięwzięcia będzie kotłownia zasilana gazem ziemnym oraz pojazdy poruszające się po terenie zakładu. Jednocześnie z uwagi na zastosowanie paliwa do ogrzewania charakteryzującego się niskim wskaźnikiem emisji, prawidłowo Sąd I instancji uznał, że nie pogorszy znacząco jakości powietrza w rejonie przedsięwzięcia. Organ uzasadnił pogląd, według którego emisję związaną z ruchem pojazdów po terenie przedsięwzięcia należy uznać za pomijalną, nie mającą wpływu na stan jakości powietrza w rejonie planowanego przedsięwzięcia. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w P. uznał także, że przedsięwzięcie nie naruszy akustycznych standardów jakości środowiska na najbliższych terenach wymagających ochrony akustycznej, o których mowa w rozporządzeniu Ministra Środowiska z 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. z 2007 r., Nr 120, poz. 826). Z powyższym stanowiskiem Sądu I instancji należy się zgodzić. Nie zasługiwały na uwzględnienie zarzuty przedstawione w pkt II.1 i 2 petitum skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b, ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko w zw. z art. 28 k.p.a. przez ich błędną wykładnię, przez ich niewłaściwe zastosowanie oraz art. 140 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny w zw. z art. 28 k.p.a. przez ich błędną wykładnię, przez ich niewłaściwe zastosowanie. Odnosząc się do tych zarzutów wskazać należy, że zgodnie z art. 174 w zw. z art. 176 i art. 183 § 1 p.p.s.a. obowiązkiem strony wnoszącej skargę kasacyjną jest nie tylko wskazanie podstaw kasacyjnych, lecz również ich uzasadnienie. W przypadku zarzutu naruszenia przepisu prawa materialnego, którego podstawę prawną stanowi art. 174 pkt 1 p.p.s.a., należy wskazać na czym polegała jego błędna wykładnia lub niewłaściwe zastosowanie oraz jaka powinna być wykładnia prawidłowa i właściwe zastosowanie. W przypadku błędnej wykładni przyjmuje się, że przejawia się ona w nieprawidłowym zrekonstruowaniu normy prawnej z konkretnego przepisu (przepisów), polegającym na mylnym zrozumieniu jej treści lub znaczenia albo zastosowaniu normy nieobowiązującej. Zarzut niewłaściwego zastosowania prawa materialnego wymaga wykazania i wyjaśnienia, jak dany przepis prawa powinien być stosowany ze względu na stan faktyczny sprawy albo dlaczego ze względu na ten stan faktyczny nie powinien być on stosowany, a w przypadku zarzutu niezastosowania tego przepisu, dlaczego powinien być on w sprawie zastosowany. W orzecznictwie podkreśla się, że nie ma możliwości skutecznego powoływania się na zarzut niewłaściwego zastosowania prawa materialnego w sytuacji, gdy nie zakwestionowano równocześnie ustaleń stanu faktycznego, na których oparto zaskarżone rozstrzygnięcie. Wynika to z okoliczności, że błędne zastosowanie (niezastosowanie) przepisów materialnoprawnych zasadniczo pozostaje w ścisłym związku z ustaleniami stanu faktycznego sprawy i może być wykazane pod warunkiem wcześniejszego obalenia tych ustaleń czy też dowiedzenia ich wadliwości (zob. wyrok NSA z 10 grudnia 2024 r., sygn. akt III FSK 348/24, LEX nr 3820601). Wyjaśnić też trzeba, że przez wzgląd na postanowienia art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, co oznacza, że zakres kontroli tego Sądu określa wnoszący skargę kasacyjną, przez wskazanie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Naczelny Sąd Administracyjny nie tylko nie ma obowiązku, ale przede wszystkim prawa domyślania się i uzupełniania zarzutów skargi kasacyjnej oraz argumentacji służącej ich uzasadnieniu. Rola Naczelnego Sądu Administracyjnego w postępowaniu kasacyjnym ogranicza się do skontrolowania i zweryfikowania zarzutów wnoszącego skargę kasacyjną. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego brak należytego uzasadnienia zarzutów przedstawionych w pkt II. 1.,2. petitum skargi kasacyjnej czyni niemożliwym poddanie ich ocenie. W rozpoznawanej sprawie, zarzucając naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie, autor skargi kasacyjnej zarzutów tych nie usprawiedliwił. Uzasadnienie skargi kasacyjnej nie zawiera żadnej argumentacji, którą można byłoby odnieść do postawionych zarzutów w pkt II. 1.,2. petitum skargi kasacyjnej. Uzasadnienie zawiera zaś opis zdarzeń faktycznych, które jednak nie mogą stanowić właściwych motywów do usprawiedliwienia zarzutów naruszenia prawa materialnego przedstawionych w pkt II.1., 2. petitum skargi kasacyjnej. Z tych względów i na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku. O sprostowaniu oczywistej omyłki zawartej w sentencji zaskarżonego wyroku Sądu I instancji Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 156 § 3 p.p.s.a.

Informacje o sprawie

Data wpływu
8 września 2021
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne
Środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia
Skarżony organ
Inne
Sędziowie
Jerzy Stelmasiak /przewodniczący/ Maciej Kobak Piotr Korzeniowski /sprawozdawca/

Powołane przepisy

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny