III OSK 3/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Tamara Dziełakowska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi G.Z. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2022 r. sygn. akt III OSK 6116/21 oddalającym skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25 marca 2021 r. sygn. akt II SA/Kr 1326/20 na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 8 września 2020 r. znak SKO.PW/4171/32/2020 w przedmiocie odmowy nakazania przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom postanawia: odrzucić skargę o wznowienie postępowania.

Wyrokiem z 20 grudnia 2022 r., sygn. akt III OSK 6116/21 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 25 marca 2021 r., sygn. akt II SA/Kr 1326/20 oddalającego skargę G.Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z 8 września 2020 r., znak SKO.PW/4171/32/2020 w przedmiocie odmowy nakazania przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom. Pismem z 21 grudnia 2023 r. (data wpływu do NSA: 3 stycznia 2024 r.) zatytułowanym "Wniosek o wznowienie w trybie jawnym postępowania ws. skargi kasacyjnej III-OSK-6116/21 od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie ws. II-SA/Kr-1326/20 i wnioski dowodowe" skarżący wywiódł skargę o wznowienie postępowania sądowego, jakie zakończyło się wydaniem przez Naczelny Sąd Administracyjny wyroku z 20 grudnia 2022 r. Pismo to zostało podpisane przez skarżącego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego podlega odrzuceniu. W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że postępowanie w przedmiocie wznowienia postępowania nie jest zwykłym postępowaniem sądowym ani też postępowaniem ze skargi kasacyjnej, lecz ma charakter nadzwyczajny, gdyż może doprowadzić do wzruszenia prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego. Ze względu na wyjątkowy charakter tego postępowania muszą być zachowane wymogi określone w dziale VII ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) Stosownie do treści art. 280 p.p.s.a. sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga o wznowienie postępowania jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W przypadku braku jednego z tych wymagań sąd skargę o wznowienie odrzuci, bowiem merytoryczne rozpoznanie skargi jest niemożliwe, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę. Podkreślenia przy tym wymaga, że badanie o jakim mowa w ww. przepisie nie jest badaniem zasadności skargi o wznowienie. Celem tego badania jest bowiem stwierdzenie, czy spełnione zostały warunki formalne, które umożliwiają rozpatrzenie samej skargi o wznowienie postępowania. Natomiast w myśl art. 276 p.p.s.a. do postępowania ze skargi o wznowienie postępowania stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, jeżeli przepisy poniższe nie stanowią inaczej. Jednakże, gdy do wznowienia postępowania właściwy jest Naczelny Sąd Administracyjny, stosuje się odpowiednio art. 175 p.p.s.a. Odesłanie to oznacza, że skargę o wznowienie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym może sporządzić wyłącznie adwokat lub radca prawny (art. 175 § 1 p.p.s.a.). Wyjątkowo skarga ta może być sporządzona przez stronę postępowania, ale wyłącznie w sytuacji, gdy strona jest: sędzią, prokuratorem, notariuszem, radcą Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej albo profesorem lub doktorem habilitowanym nauk prawnych albo jeżeli wnosi ją prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka (§ 2). Przepisu art. 175 § 1 p.p.s.a. nie stosuje się również wtedy, gdy stroną postępowania jest Prezes Prokuratorii Generalnej RP, a także wówczas, gdy czynności w postępowaniu za organy administracji rządowej, państwowe jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej lub Skarb Państwa podejmowane są przez Prokuratorię Generalną RP (art. 175 § 2a p.p.s.a.). Ponadto skarga o wznowienie postępowania może być sporządzona przez: doradcę podatkowego – w sprawach obowiązków podatkowych i celnych oraz w sprawach egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami; rzecznika patentowego – w sprawach własności przemysłowej (§ 3). Ustanowiony przez ustawodawcę wymóg sporządzenia skargi o wznowienie postępowania przez profesjonalnego pełnomocnika ma charakter materialnoprawny, dlatego uchybienie temu wymogowi nie podlega uzupełnieniu. W okolicznościach niniejszej sprawy skarga o wznowienie postępowania nie została sporządzona ani przez profesjonalnego pełnomocnika, ani przez żaden z podmiotów wymienionych w art. 175 p.p.s.a. Skargę tę podpisał zarówno skarżący, jak i inna osoba wskazana jako "pełnomocnik ds. majątkowych" tym niemniej z treści pisma ani z załączonych do niego dokumentów nie wynika by był to adwokat lub radca prawny. Oznacza to, że nie został spełniony obowiązek ustawowy z art. 276 w zw. z art. 175 § 1 p.p.s.a. Skarżący nie posiada bowiem wymaganej ustawowo tzw. zdolności postulacyjnej do sporządzenia przedmiotowej skargi o wznowienie postępowania. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 w zw. z art. 276 i art. 193 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił skargę o wznowienie postępowania sądowego.